i
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
---------------------------------------------------
TRẦN THỊ THỦY
CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN SẢN NGHIỆP VĂN HÓA
CỦA TRUNG QUỐC TỪ NĂM 1979 ĐẾN NĂM 2009
LUẬN VĂN THẠC SỸ
Chuyên ngành: Châu Á học
Hà Nội – 2012
ii
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
---------------------------------------------------
TRẦN THỊ THỦY
CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN SẢN NGHIỆP VĂN HÓA
CỦA TRUNG QUỐC TỪ NĂM 1979 ĐẾN NĂM 2009
Luận văn Thạc sỹ chuyên ngành Châu Á học
Mã số: 60.31.50
Người hướng dẫn khoa học: GS.TS. Đỗ Tiến Sâm
Hà Nội - 2012
v
MỤC LỤC
MỤC LỤC .............................................................................................................. v
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ..................................................................... vii
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU ........................................................................ vii
MỞ ĐẦU ................................................................................................................ 1
CHƯƠNG 1: CÁC TIỀN ĐỀ CHO SỰ PHÁT TRIỂN SẢN NGHIỆP VĂN
HÓA CỦA TRUNG QUỐC ................................................................................ 21
1.1. Các quan niệm khác nhau về sản nghiệp văn hóa ................................... 21
1.1.1.Quan niệm của thế giới ................................................................................... 21
1.1.2.Quan niệm của Trung Quốc ............................................................................ 24
1.1.3.Quan niệm của Việt Nam ................................................................................ 27
1.2.Phát triển sản nghiệp văn hóa đã và đang trở thành xu thế của thế giới 29
1.2.1.Xu thế phát triển sản nghiệp văn hóa của thế giới ............................................ 29
1.2.2.Tình hình phát triển sản nghiệp văn hóa của một số nước tiêu biểu (Mỹ, Pháp,
Nhật Bản, Hàn Quốc) .............................................................................................. 32
1.3. Tình trạng tụt hậu của sản nghiệp văn hóa Trung Quốc trước cải cách
mở cửa .............................................................................................................. 41
1.3.1.Tình hình phát triển văn hóa trước cải cách mở cửa ......................................... 41
1.3.2. Tình trạng sản nghiệp văn hóa trước cải cách mở cửa ..................................... 43
CHƯƠNG 2: CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN SẢN NGHIỆP VĂN HÓA CỦA
TRUNG QUỐC TỪ NĂM 1979 ĐẾN NĂM 2009 .............................................. 46
2.1. Giai đoạn từ năm 1979 đến năm 1991: .................................................... 46
2.1.1.Tình hình phát triển văn hóa nói chung .......................................................... 46
2.1.2.Sự phát triển ban đầu của sản nghiệp văn hóa ................................................. 48
2.2. Giai đoạn từ năm 1992 đến năm 2000: .................................................... 51
2.2.1.Tình hình phát triển văn hóa nói chung .......................................................... 51
2.2.2.Phát triển sản nghiệp văn hóa theo hướng thị trường ....................................... 53
2.3. Giai đoạn từ năm 2001 đến năm 2009: .................................................... 56
2.3.1.Tình hình phát triển văn hóa nói chung sau khi gia nhập WTO ........................ 56
2.3.2.Phát triển sản nghiệp văn hóa theo hướng hội nhập quốc tế ............................. 62
vi
CHƯƠNG 3: ĐÁNH GIÁ SỰ PHÁT TRIỂN SẢN NGHIỆP VĂN HÓA CỦA
TRUNG QUỐC TỪ NĂM 1979 ĐẾN NĂM 2009 VÀ BÀI HỌC KINH
NGHIỆM CHO VIỆT NAM ............................................................................... 71
3.1. Những thành tựu chính trong phát triển sản nghiệp văn hóa của Trung
Quốc từ năm 1979 đến năm 2009 .................................................................... 71
3.1.1. Nhận thức ngày càng sâu sắc về vai trò vị trí của sản nghiệp văn hóa trong sự
phát triển kinh tế - xã hội ......................................................................................... 71
3.1.2. Sản nghiệp văn hóa phát triển vượt bậc với tốc độ tăng trưởng nhanh chóng, cơ
cấu ngành nghề và chế độ sở hữu ngày càng đa dạng .............................................. 74
3.1.3. Sản phẩm và dịch vụ văn hóa đạt thành công bước đầu trong xuất khẩu ra thị
trường quốc tế.......................................................................................................... 77
3.2. Những tồn tại cơ bản trong phát triển sản nghiệp văn hóa của Trung
Quốc giai đoạn 1979 – 2009 ............................................................................. 80
3.2.1. Thể chế, cơ chế quản lý của Nhà nước đối với ngành nghề văn hóa vẫn còn
nhiều trói buộc ......................................................................................................... 80
3.2.2. Quy mô doanh nghiệp văn hóa nhỏ yếu, hiệu quả kinh doanh thấp, phát triển
thiếu đồng đều giữa các vùng – miền, giữa thành thị - nông thôn ............................. 82
3.2.3. Cán cân xuất nhập khẩu sản phẩm văn hóa mất cân đối, phạm vi thị trường xuất
khẩu còn hẹp, kết cấu hàng hóa chưa hợp lý ............................................................ 85
3.3.Một ố bài học inh nghiệm trong u tr nh xây dựng chính sách ph t
triển công nghiệp văn hóa ở Việt Nam ............................................................ 86
KẾT LUẬN .......................................................................................................... 91
TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................................... 93
vii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
XHCN Xã hội chủ nghĩa
CNXH Chủ nghĩa xã hội
ĐCS Đảng Cộng sản
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Bảng 3.1: Giá trị gia tăng và tỉ trọng đóng góp vào GDP của sản nghiệp văn hóa
Trung Quốc từ năm 2004 -2009