BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
--------/--------
BỘ NỘI VỤ
-----/-----
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
NGÔ BÌNH NAM GIANG
QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ DI SẢN VĂN HÓA
PHI VẬT THỂ ĐÃ ĐƢỢC UNESCO CÔNG NHẬN
TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH PHÚ THỌ
Chuyên ngành: Quản lý công
Mã số: 60 34 04 03
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG
HÀ NỘI – 2017
Luận văn được hoàn thành tại: HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Ngƣời hƣớng dẫn:
TS. NGUYỄN THỊ HƢỜNG
Phản biện 1: PGS.TS. Đinh Thị Minh Tuyết
Học viện Hành chính Quốc gia
Phản biện 2: PGS.TS. Lê Kim Việt
Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh
Luận văn được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận văn,
Học viện Hành chính Quốc gia
Địa điểm: Phòng 402 nhà A Hội trường bảo vệ Luận văn Thạc sĩ
Học viện Hành chính Quốc gia
Số: 77, Nguyễn Chí Thanh, Đống Đa, Hà Nội
Thời gian: vào hồi 9h30 phút ngày 10 tháng 8 năm 2017
Có thể tìm hiểu luận văn tại thư viện Học viện Hành chính Quốc gia
hoặc trên trang Web của Khoa Sau đại học,
Học viện Hành chính Quốc gia
1
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài luận văn
Việt Nam là đất nước có năm mươi tư dân tộc với hàng ngàn năm văn hiến,
mỗi dân tộc lại sản sinh và lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống mang bản
sắc riêng của từng vùng, miền; trong đó bao gồm cả di sản thiên nhiên, di sản
vật thể, di sản phi vật thể, di sản tư liệu và di sản hỗn hợp. Tuy đóng một vai trò
quan trọng nhưng di sản văn hóa phi vật thể ở Việt Nam đang ở tình trạng báo
động đỏ. Tình trạng trên xẩy ra do nhiều nguyên nhân. Trong đó, những bất cập
về nhận thức trong công tác quản lý nhà nước cũng đã tác động làm sai lệch giá
trị di sản.
Phú Thọ đã có ba di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO công nhận đó
là: Ca trù, hát Xoan và Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương. Sau khi các di sản
được ghi danh, tỉnh Phú Thọ đã triển khai đồng bộ công tác bảo tồn và phát huy
giá trị di sản văn hóa vùng đất Tổ. Những chủ trương, chính sách đã luôn được
đưa ra kịp thời để thu hút sự tham gia tích cực của toàn xã hội, tranh thủ sự ủng
hộ có hiệu quả của các cấp, các ngành và cộng đồng quốc tế. Phú Thọ đã xây
dựng được một hệ thống quản lý giúp bảo tồn, khai thác và phát huy giá trị của
các di sản sau khi được UNESCO vinh danh.
Do những điểm đặc biệt nêu trên, trên cơ sở kế thừa những kết quả nghiên
cứu của các thế hệ đi trước đã công bố và sự hiểu biết khiêm tốn cá nhân, tôi
chọn vấn đề “Quản lý nhà nước về di sản văn hóa phi vật thể đã được UNESCO
công nhận trên địa bàn tỉnh Phú Thọ” cho luận văn thạc sĩ của mình.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn
Cho đến nay, đã có rất nhiều chuyên gia quan tâm khảo sát và nghiên cứu
về di sản văn hóa phi vật thể trên địa bàn tỉnh Phú Thọ ngay cả trước và sau khi
các di sản được UNESCO vinh danh là di sản phi vật thể của thế giới. Thực tế
cho thấy, những công trình nghiên cứu chủ yếu đi sâu vào nghiên cứu về từng
loại di sản văn hóa phi vật thể, hoặc quản lý di sản nói chung, hoặc quản lý nhà
nước về di sản văn hóa phi vật thể tại một địa phương mà chưa có đề tài nào trực
tiếp nghiên cứu quản lý nhà nước về di sản văn hóa phi vật thể đã được
UNESCO công nhận, mà trường hợp đặc biệt ở đây là tỉnh Phú Thọ - nơi có đến
ba di sản văn hóa phi vật thể đã được UNESCO vinh danh.
2
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn
3.1. Mục đích nghiên cứu
Từ thực trạng của các di sản văn hóa phi vật thể đã được UNESCO công
nhận trên địa bàn tỉnh Phú Thọ, luận văn đề xuất các giải pháp phù hợp, mang
tính ứng dụng khả thi, nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả quản lý nhà nước đối
với các di sản văn hóa phi vật thể đã được UNESCO vinh danh.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Hệ thống hóa các tài liệu và tư liệu để làm lý luận cơ bản và căn cứ cho
quá trình nghiên cứu.
- Nghiên cứu, khảo sát và hình thành nguồn tư liệu sơ cấp
- Phân tích, đánh giá về thực trạng quản lý nhà nước đối với các di sản văn
hóa phi vật thể đã được UNESCO công nhận, xác định các vấn đề cần quan tâm
giải quyết.
- Xây dựng, đề xuất giải pháp để nâng cao vai trò và tính hiệu quả trong
quản lý nhà nước về các di sản đã được UNESCO vinh danh trên địa bàn tỉnh
Phú Thọ.
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu của luận văn
4.1. Đối tƣợng nghiên cứu
Hoạt động quản lý nhà nước về di sản văn hóa phi vật thể đã được
UNESCO công nhận trên địa bàn tỉnh Phú Thọ.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
- Về không gian: Luận văn nghiên cứu thực trạng quản lý nhà nước về di
sản văn hóa phi vật thể được UNESCO công nhận ở thành phố Việt Trì, tỉnh
Phú Thọ - nơi là cái nôi của các di sản văn hóa phi vật thể bao gồm Ca trù (Câu
lạc bộ Ca trù Việt Trì); hát Xoan (các làng Xoan cổ nằm ở làng Kim Đới (Kim
Đái), Phù Đức, Thét của xã Kim Đức và làng An Thái xã Phượng Lâu); Tín
ngưỡng thờ cúng Hùng Vương (Khu di tích tịch sử quốc gia Đền Hùng).
- Về thời gian: Luận văn chủ yếu tập trung phân tích, đánh giá thực trạng
của việc quản lý nhà nước về di sản văn hóa phi vật thể đã được UNESCO công
nhận trên địa bàn tỉnh Phú Thọ trong giai đoạn từ năm 2010 - 2016 (sau khi các
di sản được UNESCO công nhận).
- Về nội dung: luận văn tập trung vào các nội dung quản lý Nhà nước sau
đây: xây dựng và tổ chức thực thi chính sách quản lý các di sản văn hóa phi vật
thể sau khi được UNESCO công nhận ở cấp tỉnh; tổ chức bộ máy quản lý các di
sản văn hóa phi vật thể sau khi được UNESCO công nhận ở cấp tỉnh; nâng cao
3
công tác tuyên truyền, giáo dục để bảo vệ và phát huy di sản văn hóa phi vật thể
sau khi được UNESCO công nhận ở tỉnh Phú Thọ.
5. Phƣơng pháp nghiên cứu của luận văn
5.1. Phƣơng pháp luận
Luận văn sử dụng phương pháp luận khoa học (chủ nghĩa duy vật biện
chứng, khoa học quản lý…).
5.2. Phƣơng pháp nghiên cứu
- Phương pháp phỏng vấn cá nhân (phỏng vấn định tính): phỏng vấn sâu
với các cá nhân và thảo luận nhóm đối với các đối tượng nhất định như cán
bộ quản lý văn hóa tại địa phương, nhóm nghệ nhân, câu lạc bộ, người dân,
nhà nghiên cứu…
-
Phú Thọ, trực tiếp quan sát và tham gia vào các hoạt động bảo vệ, khai thác
di sản văn hóa phi vật thể ở địa phương (như các lớp truyền dạy, câu lạc bộ,
trường học...)
- Phương pháp tổng hợp và phân tích tài liệu thứ cấp.
- Phương pháp điều tra xã hội học: đối tượng của điều tra xã hội học trong
phạm vi luận văn này là quản lý nhà nước đối với các di sản văn hóa phi vật thể
đã được UNESCO công nhận trên địa bàn tỉnh Phú Thọ. Phiếu
những câu hỏi về nội dung quản lý nhà nước về di sản văn hóa phi vật thể của
Phú Thọ sau khi được thế giới vinh danh. Thông qua phiếu thu thập
thông tin về di sản thế giới trên địa bàn tỉnh Phú Thọ và việc quản lý các di sản
đó sau khi được ghi danh nhằm làm sáng tỏ nội dung nghiên cứu của luận văn.
Chúng tôi đã tiến hành điều tra khảo sát tại các cấp quản lý di sản như: Cục Di
sản văn hóa (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch); Vụ Văn hóa đối ngoại và
UNESCO (Bộ Ngoại giao); UBND tỉnh Phú Thọ; Sở Văn hóa, Thể thao và Du
lịch tỉnh Phú Thọ; Bảo tàng Hùng Vương (Việt Trì, Phú Thọ); Ban quản lý Khu
di tích lịch sử quốc gia Đền Hùng; cán bộ quản lý văn hóa của hai xã Kim Đức
và Phượng Lâu (nơi có các làng Xoan cổ), Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt
Nam (nơi làm hồ sơ Ca trù của người Việt và hát Xoan Phú Thọ), Viện Văn hóa
Nghệ thuật quốc gia Việt Nam (nơi làm hồ sơ Tín ngưỡng thờ cúng Hùng
Vương), một số nghệ nhân dân gian và người dân ở Phú Thọ với 100 phiếu và
tiến hành xử lý dữ liệu trên phần mềm Epidata.
