H−íng dÉn BTL VËT LIÖU X¢Y DùNG
-
1
-
H−íng dÉn bµi tËp lín
I/ KiÓm tra x©m thùc XM - Nªu biÖn ph¸p ng¨n ngõa
1) KiÓm tra x©m thùc: Sö dông b¶ng 1 – Phô lôc 2 - Cét 5 (Tr262)
TT
Lo¹i x©m thùc DÊu hiÖu
XT
GT thùc tÕ
(§Ò bµi)
GT cho phÐp
(Tra b¶ng)
KÕt
luËn
1 X©m thùc khö kiÒm
(X©m thùc hßa tan)
HCO
3-
<
2 X©m thùc axÝt pH<
3 X©m thùc axit tù do CO
2
CO
2
> (a*Ca
+2
+b)
a,b: B¶ng 5-Tr267
4 X©m thùc Magiª Mg
+2
>
5 X©m thùc sunfat SO4
-2
>
2) BiÖn ph¸p ng¨n ngõa: Xem phÇn lý thuyÕt trang 115
II/ KiÓm tra chÊt l−îng vµ cÊp phèi cèt liÖu - BiÖn ph¸p xö lý nÕu kh«ng
®¹t yªu cÇu
A- Cèt liÖu nhá - C¸t
- LËp b¶ng tÝnh to¸n thµnh phÇn h¹t cña hai lo¹i c¸t A, B (2 b¶ng cho hai lo¹i c¸t)
LSRB LSTL §KMS
(mm) (g) (%) (%)
5
2,5
1,25
0,63
0,315
0,14
- VÏ biÓu ®å TPH c¸t A, B - KiÓm tra xem cã thuéc ph¹m vi cho phÐp kh«ng? NÕu
kh«ng thuéc th× xö lý b»ng c¸ch phèi hîp 2 lo¹i c¸t theo ph−¬ng ph¸p to¹ ®é ch÷
nhËt.
- Sau khi phèi hîp ®−îc ph¹m vi cho phÐp tû lÖ phèi hîp c¸t A lµ P
A
-Q
A
, chän c¸t A
theo ®iÒu kiÖn khai th¸c nguyªn vËt liÖu (®Ó tho¶ man tÝnh kinh tÕ) vµ nªn lÊy sè ch½n
®Ó tiÖn tÝnh to¸n cho phÇn sau. Sau khi chän tû lÖ phèi hîp c¸t A lµ A% tû lÖ c¸t B
lµ B%=100-A%. C¸t A trén víi c¸t B ®−îc c¸t míi lµ c¸t C.
H−íng dÉn BTL VËT LIÖU X¢Y DùNG
-
2
-
- TÝnh l¹i thµnh phÇn h¹t c¸t C: C
x
=(A
x
.%A+B
x
.%B). Trong ®ã A
x
, B
x
, C
x
lµ l−îng sãt
tÝch luü cña c¸t A, B, C trªn c¸c sµng 2,5; 1,25; 0,63; 0,315; 0,14mm.
- TÝnh M
®l
c¸t C -> Ph©n lo¹i c¸t C (lín, trung b×nh, nhá)
- LËp b¶ng thµnh phÇn h¹t c¸t C. Tõ ®ã vÏ biÓu ®å TPH c¸t C, kiÓm tra xem cã ®¹t yªu
cÇu kh«ng?
- TÝnh l¹i c¸c chØ tiªu c¸t C (theo b¶ng c¸c chØ tiªu c¸t A, B) theo c¸ch tÝnh nh− sau:
γ
aC
=γ
aA
*%A+γ
aB
*%B
- KiÓm tra t¹p chÊt c¸t C: Tra b¶ng (5-3) – Tr 143 -> KÕt luËn vµ nªu biÖn ph¸p xö lý.
B- Cèt liÖu lín - §¸
- LËp b¶ng tÝnh to¸n thµnh phÇn h¹t cña ®¸ (Gièng b¶ng tÝnh to¸n cña c¸t)
- X¸c ®Þnh D
max
, D
min
- KiÓm tra D
max
theo ®iÒu kiÖn kÕt cÊu BTCT:
+ D
max
<1/3 chiÒu dµy nhá nhÊt cña kÕt cÊu
+ D
max
<3/4 kho¶ng c¸ch bÐ nhÊt gi÷a hai cèt thÐp
- VÏ biÓu ®é TPH cña ®¸. KiÓm tra xem cã ®¹t yªu cÇu kh«ng
- KiÓm tra t¹p chÊt trong ®¸: Tra b¶ng (5-6) - Tr 150
III/ Chän sè hiÖu XM cho phï hîp víi yªu cÇu Kinh tÕ - Kü thuËt
- Chän R
xsb
=M¸c XM theo ®Çu bµi (tuú theo tæ)
- Tõ c«ng thøc B«l«m©y-Skramtaep tÝnh tû lÖ X/N
R
b28
= A.R
x
(X/N-0,5) (*)
Trong ®ã: R
b28
: M¸c bª t«ng thiÕt kÕ (theo tæ)
R
x
lµ gi¸ trÞ R
xsb
HÖ sè A tra b¶ng (5-18)-Tr184 víi chó ý vÒ chÊt l−îng vËt liÖu nh− phÇn cuèi cña
®Ò bµi.
- Cã trÞ sè X/N, tõ ®ã suy ra (N/X) vµ coi ®ã lµ (N/X)
sb
- Víi bª t«ng lµm viÖc d−íi n−íc, chÞu ¸p lùc n−íc vµ cã yªu cÇu chèng thÊm, tra b¶ng
(5-21) – Tr198 ®−îc trÞ sè N/X tèi ®a cho phÐp ký hiÖu lµ [N/X]
- So s¸nh (N/X)
sb
víi [N/X]:
+ TH1: NÕu (N/X)
sb
<[N/X] th× m¸c XM chän s¬ bé lµ tho¶ man.
KÕt luËn: R
x
=R
xsb
; N/X=(N/X)
sb
+ TH2: NÕu (N/X)
sb
>[N/X] th× ph¶i lÊy gi¸ trÞ [N/X] (nhá h¬n) X/N (lín h¬n).
NÕu vÉn gi÷ m¸c XM nh− m¸c chän s¬ bé th× c−êng ®é bª t«ng sÏ cao h¬n so víi m¸c
thiÕt kÕ yªu cÇu, nh− vËy sÏ lang phÝ. VËy cÇn h¹ m¸c xi m¨ng xuèng, gi¸ trÞ m¸c XM
cÇn thiÕt x¸c ®Þnh b»ng c¸ch ding trÞ sè X/N míi thay vµo c«ng thøc (*) trÞ sè c−êng
®é xi m¨ng míi ký hiÖu lµ R
xtt
(<R
xsb
).
KÕt luËn: R
x
=R
xtt
; N/X=[N/X]
H−íng dÉn BTL VËT LIÖU X¢Y DùNG
-
3
-
Trong tr−êng hîp nµy, v× R
xtt
<R
xsb
mµ ta chØ cã 1 lo¹i m¸c nªn sÏ tiÕn hµnh pha trén
bét Pu ®Ó ®iÒu chØnh m¸c XM.
• TÝnh to¸n tû lÖ pha trén bét Puz¬lan vµo XMPo ®Ó d−îc xi m¨ng míi cã m¸c thÊp
h¬n theo yªu cÇu:
* C¸c ký hiÖu:
Pu/Po: Hµm l−îng bét Pu pha trén so víi khèi l−îng XMPo (TÝnh)
Tr/Po: Hµm l−îng phô gia tr¬ so víi khèi l−îng XMPo (TÝnh)
SiO
2
/Po: Hµm l−îng thµnh phÇn ho¹t tÝnh SiO
2
so víi XMPo (TÝnh)
Tr/Pu: Hµm l−îng phÇn tr¬ trong bét Puz¬lan (Cho tr−íc)
SiO
2
/Pu: Hµm l−îng SiO
2
trong bét Puz¬lan (Cho tr−íc)
Pu/Po-Pu: Hµm l−îng Pu so víi khèi l−îng hçn hîp XMPo-Pu (TÝnh)
Po/Po-Pu: Hµm l−îng Po so víi khèi l−îng hçn hîp XMPo-Pu (TÝnh)
* C¸ch tÝnh to¸n:
- Hµm l−îng phô gia tr¬ cÇn pha trén lµ: Tr/P
o
=(R
xsb
-R
xtt
)*100%/R
xtt
.
(%)100*/
tt
x
tt
x
sb
x
R
RR
PoTr −
=
=15%
Quan hÖ trªn rót tõ c«ng thøc trong phÇn phô gia tr¬:
(%)100*/
hh
x
hh
x
Po
x
R
RR
PoTr −
=
- NhËn xÐt: Thùc ra Puz¬lan ®−îc xÕp vµo nhãm phô gia kho¸ng ho¹t tÝnh nh−ng ë ®©y
hµm l−îng ho¹t tÝnh trong Pu rÊt thÊp (L−îng SiO
2
/Pu thÊp), phÇn cßn l¹i lµ tr¬ cã
hµm l−îng lín (Tr/Pu lín) (Tr/Pu+SiO
2
/Pu=100) nªn ®−îc dïng trén víi xi m¨ng Po
nh»m tËn dông phÇn tr¬ ®Ó h¹ m¸c xi m¨ng. Khi trén Pu víi Po, ta xem nh− chØ cã
phÇn tr¬ trong Pu cã t¸c dông h¹ m¸c XM, cßn phÇn ho¹t tÝnh vÉn cã t¸c dông trong
qu¸ tr×nh ®ãng r¾n. VËy cÇn kiÓm tra xem XM Po cã tiÕt ®ñ l−îng v«i ®Ó thµnh phÇn
SiO
2
trong Pu thùc hiÖn vai trß ho¹t tÝnh kh«ng.
- §Ó cã ®−îc l−îng phô gia tr¬ pha trén =Tr/Po th× cÇn l−îng bét Pu lµ:
Tæng
100%
Tæng
100%
Bét Pu
Pu/Po-Pu
Po/Po-Pu
Bét Pu:
100%
SiO
2
SiO
2
/ Pu
Tr¬
Tr/ Pu
Xi m¨ng Po
-
Pu:
100%
+
Tr/
Po
SiO
2
/Po
+
H−íng dÉn BTL VËT LIÖU X¢Y DùNG
-
4
-
(%)100*
/
/
/
Pu
Tr
PoTr
PoPu =
- Hµm l−îng SiO
2
so víi khèi l−îng XM Po lµ:
PoTrPoPuPuSiO
PoPu
PuSiO
Pu
Tr
PoTr
PoSiO ///*
100
/
(%)/*
/
/
/
222
−===
- KiÓm tra tû lÖ pha trén bét Pu cã hîp lý kh«ng:
SiO
2
+ Ca(OH)
2
CaO.SiO
2
.H
2
O
60 74
SiO
2
/Po Ca(OH)
2cÇn
3CaO.SiO
2
+ mH
2
O 2CaO.SiO
2
.(n-1)H
2
O + Ca(OH)
2
228 74
C
3
S/P
o
Ca(OH)
2cã
NÕu Ca(OH)
2cã
> Ca(OH)
2cÇn
tû lÖ pha trén lµ hîp lý
NÕu Ca(OH)
2cã
< Ca(OH)
2cÇn
SiO
2
kh«ng cã ®ñ Ca(OH)
2
®Ó hót vµ b¶n th©n nã sÏ lµm
gi¶m c−êng ®é cña XM chø kh«ng chØ thµnh phÇn tr¬. Trong tr−êng hîp nµy, tõ l−îng
Ca(OH)
2cã
tÝnh l¹i SiO
2
kÕt hîp võa ®ñ l−îng SiO
2
d− ra lµ bao nhiÒu ®Ó cïng thµnh phÇn
tr¬ lµm h¹ m¸c XM. Khi ®ã tû lÖ pha trén P
u
/P
o
tÝnh l¹i sÏ h¹ xuèng thÊp h¬n víi Pu/Po nh−
tÝnh to¸n ë trªn.
- TÝnh ®æi tû lÖ XMP
o
, bét P
u
so víi khèi l−îng XM hçn hîp P
o
-P
u
:
PuPoPu
PoPu
PuPoPo
PoPu
PoPu
PuPoPu
−−=
+
=−
+
=−
/%100(%)100*
100/
100
/
(%)100*
100/
/
/
- TÝnh l¹i c¸c chØ tiªu cña XM Po-Pu: KLR, KLTT theo c¸ch tÝnh nh− phÇn c¸t
IV/ TÝnh thµnh phÇn X, N, C, § cho 1m
3
bª t«ng (1m
3
bª t«ng t−¬i)
V
obt−¬i
V
ob
- B−íc 1: X¸c ®Þnh l−îng n−íc (N
LT
)
Tra b¶ng (5-32)-Tr210 hoÆc biÓu ®å (5-41);
N
LT
=f(SN
yc
; D
max
; Lo¹i ®¸; M
®l
; =Lo¹i xi m¨ng)
- B−íc 2: X¸c ®Þnh l−îng xi m¨ng (X)
LÊy gi¸ trÞ N/X (c©u III)=0,6
N (B1)=180
100%
X
Coi V
ob
t−¬i
=V
ob
H−íng dÉn BTL VËT LIÖU X¢Y DùNG
-
5
-
X¸c ®Þnh l−îng xi m¨ng tèi thiÓu cho 1m
3
bª t«ng X
min
: B¶ng (5-34)-Tr212 (dïng cho BT
th−êng); B¶ng (5-35)-Tr213 (Dïng cho bª t«ng cã yªu cÇu chèng thÊm cao)
So s¸nh hai gi¸ trÞ X, lÊy gi¸ trÞ lín h¬n.
- B−íc 3: X¸c ®Þnh l−îng c¸t, ®¸ theo nguyªn t¾c thÓ tÝch tuyÖt ®èi
* Nguyªn t¾c thÓ tÝch tuyÖt ®èi: TÝnh cho 1m
3
(1000dm
3
) bª t«ng
- Coi bª t«ng t−¬i kh«ng cã lç rçng chØ cã N, X, C, §, ta cã:
V
obt−¬i
=V
abt−¬i
=V
ax
+V
aN
+V
ac
+V
a®
= 1000 dm
3
(1)
(1’)
víi V
ax
,V
aN
,V
ac
,V
a®
lµ thÓ tÝch tuyÖt ®èi cña c¸c thµnh phÇn vËt liÖu chÕ t¹o 1m
3
bª t«ng, tÝnh
b»ng dm
3
; X, N
lt
, C
k
, §
k
lµ l−îng xi m¨ng, n−íc, c¸t, ®¸ trong 1m
3
bª t«ng.
- §Ó bª t«ng t−¬i kh«ng cã lç rçng th× coi hçn hîp X, N, C (V÷a XM-C)
+ LÊp ®Çy lç rçng CL lín (®¸)
+ Bao quanh c¸c h¹t CL lín (®¸) ®Ó c¸c h¹t c¸ch xa nhau b»ng mét líp ®Öm vµ ®¶m
b¶o hçn hîp bª t«ng ®¹t ®é dÎo.
V
ax
+V
aN
+V
ac
= V
r®
* α = r * V
ok
* α = r * (§
k
/γ
o®k
) * α
(2)
k
od
K
ac
K
n
LT
ax
DrCNX
γ
α
γγγ
..
=++
(2’)
α: HÖ sè t¨ng l−îng v÷a (>1) - Tra b¶ng (5-36)-Tr214 hoÆc biÓu ®å h×nh (5-42)-Tr214.
Ta cã hÖ 2 ph−¬ng tr×nh (1’) vµ (2’) víi 2 Èn sè C
k
vµ D
k
.
Thay (2’) vµo (1’) ta cã:
1000
.. =+
ad
k
k
od
K
DDr
γγ
α
k
od
d
d
a
k
r
D
γ
α
γ
.
1
1000
+
=
Tõ (1’)
c
a
d
a
K
n
LT
X
a
k
DNX
C
γ
γ
γ
γ
*1000
++−=
Chó ý: γ
ax
: XM Po-Pu; γ
ac
: C¸t C
Tû lÖ vËt liÖu theo cÊp phèi lý thuyÕt (VËt liÖu ë tr¹ng th¸i kh«):
X:N
LT
:C
k
:§
k
= 1:N
LT
/X:C
k
/X:§
k
/X
V/ §iÒu chØnh thµnh phÇn bª t«ng cho phï hîp víi SN
yc
X
1
=X*1,06; N
1
=N*1,06; C
1
=C; §
1
=§ (TrÞ sè 1,06 lµ tuú theo sè liÖu cña tæ)
X:N
LT
:C
k
:§
k
= 1:N
1
/X
1
:C
1
/X
1
:§
1
/X
1
1000=+++
ad
K
ac
K
N
LT
ax
DCNX
γγγγ