Trung tâm Nghiên cứu Lý học Đông phương March - 2009
La Kinh
Thấu Giải
Biên soạn
- VƯƠNG ĐẠO HẠNH -
TRUNG TÂM NGHIÊN CỨU LÝ HỌC ĐÔNG PHƯƠNG
THÁNG 3 - 2009
Trung tâm Nghiên cứu Lý học Đông phương March - 2009
BÀI TỰA VỀ LA KINH
Xét về phương pháp chế tạo La Kinh, trước hết do vua Hiến Đế chế tạo ra, sau ông Chu
Công bắt chước và dùng kim chỉ nam để định phương vị. Tuy nhiên khi ấy chỉ có 12 địa chi.
Đến ông Trương Lương đời nhà Hán, mới phối hợp với bát can (8 phương vị về thiên can) và
tứ duy (là 4 phương: Kiền, không, cấn, đoài) vào khoảng giữa 12 hàng chi và đặt tên là địa
bàn. Đến Dương Công và Lại Công 2 vị thêm 2 tàng nữa, gọi là thiên bàn và nhân bàn, tất cả
hợp lại gọi là không bàn (tức tam tài). Trong đó tất cả hành động của các tinh tú đều được
trình bày đầy đủ, diễn tả được những bí mật và ngũ hành của Hà đồ, Lạc thư: phơi bày những
sự hiện, tàng, kỳ diệu của các quẻ. Đến vua Phục Hy và Văn Vương, lấy những cái kỳ dị của
các quẻ, biết được tinh vi và thể dụng rộng rãi, biến hóa vô cùng, bao la vậy thay, gồm hết
thảy muôn vàn hiện tượng cả dọc ngang trên trời đất. Trên có thể hiểu thấu được hành động
của các vì sao luân chuyển; dưới có thể phân biệt được các núi, sông phương hướng tốt xuất;
giữa có thể định được dương cơ, âm phân cho mọi người, về sự phúc họa .v..v.. Dùng làm
được muôn việc, thật là quý báu vô cùng.
Từ đời Hán, Tấn, Đường, Tống đến nay, nhiều bậc danh nhân, hiền sĩ nổi tiếng; ngoài 4
vị họ Dương, Tăng, Liêu, Lại ra cũng không thiếu gì những người làm việc phúc đức để giúp
ích cho người nghèo, rất là linh nghiệm.
Xét về cách trước thư lập ngôn của các vị này, ta thấy căn cứ vào các Tịnh thế, sơn loan,
nhưng thực dụng lại phải căn cứ vào La Kinh. Những nhà địa lý sau này, giảng vẽ loan đầu,
chọn hình tượng, đặt cách đo hoạch, chia ra nhiều môn, nhiều kiểu, đua nhau ra đời. Tuy
nhiên giảng về La Kinh không biết yếu điểm của địa lý, là lấy loan đầu làm thế. La kinh làm
dụng, thì chưa rõ nghĩa của La kinh, mà làm sai một Ly thì sai đi một dặm. Nếu La Kinh
không rành thì không thể căn cứ vào đâu để phân biệt long, huyệt, sa, thủy; thật, giả, tốt, xấu
như vậy dẫu có được loan đầu thích hợp của luôn lẫn lộn giữa vị trí giữa tốt và xuất khiến cho
nước hung, khí sát, xung vào hài cốt, làm cho hao người tốn của, sự tai hại thật là vô cùng
không thể tránh thoát. Người đời thường nói: Thầy Địa lý không rành làm tai hại cả toàn gia
tông tộc! Lời ngạn ngữ ấy rất đáng tin. Tôi đã học tập nhiều năm về Địa lý, hiểu biết khá rộng
về sự tốt xấu của các Tinh, Loan, thế mà, khi chọn lựa Tinh đẩu vẫn còn sợ chưa hiểu thấu
rành rẽ về La Kinh, rất khó quyết định được họa, phúc . Sau đó tôi tìm tòi các sách cổ, kim và
tìm thầy học đạo, đem hết tâm trí để nghiên cứu La Kinh, lặn lội đi khắp mọi nơi, thăm những
ngôi mộ danh tiếng để khảo nghiệm về họa phúc, không 1 chút điểm sai lầm. Như vậy mới
hiểu rằng 3 yếu tố quan trọng của Địa lý: trong có thể tự hỏi mình, ngoài có thể chất vấn
người khác, và khi chọn 1 ngôi mộ cho ai phải làm sao chọn được chỗ tốt, tránh được nơi xấu,
không xảy ra sự suy bại tai hại cho người. Bởi vì khoa Địa lý rất là tinh vi, nào là Xuyên Sơn
Thấu Địa, Tiêu Sa, Nạp Thủy, Phân Kim, Tọa Độ, tầng thứ rất phiền phức, lý luận rất sâu xa.
Có khi nhiều tầng chia ra để dùng, có khi 2 tầng kiêm dụng chung cả, có khi 1 tầng dùng cho
2 việc, có khi nhiều tầng hợp lại mà thông dụng, đó là những biến hóa vô cùng huyền diệu, ta
phải có linh cảm để mà hiểu thấu chi ly, nếu sai 1 chút, sẽ bị ảnh hưởng rất lớn. Nay tôi căn
cứ vào La Kinh gồm có 36 tầng của người xưa, viết thành sách để phổ biến ra 4 phương, cho
mọi người đời sau cùng biết, có thể căn cứ vào các đồ án để chọn Loan Đầu, cho tận thiện, tận
mỹ, để việc tạo phước khỏi bị sai nhầm.
Trung tâm Nghiên cứu Lý học Đông phương March - 2009
Bài tựa này làm tại : Thái Nguyên Tứ hợp đường âm dương học
Vương Đạo Hanh viết ở Phượng Sơn thư trai
Mùa thu năm Quý Mùi , thời vua Đạo Quang thứ 3 .
Trung tâm Nghiên cứu Lý học Đông phương March - 2009
BÀI TỰA II
Ngày xưa bậc Thánh nhân làm ra Kinh Dịch, ngẩng lên có thể xem Thiên Văn, cúi
xuống có thể xét Địa Lý. Người ta còn nói: cái Đạo dựng lên Trời là Âm Dương, cái Đạo
dựng lên Đất là Cương Nhu (cứng mềm), đó là nguyên nhân của thuyết Địa Lý. Vậy trong
Kinh Thi nói: Quan sát về Âm Dương, nhìn xem dòng suối chảy lại càng rõ rệt nghĩa lý hơn
nữa.
Từ đời nhà Tần, nhà Hán tới nay, không thiếu những người tinh rành về Địa Lý: Quách
Cảnh Thuần đời Tấn, Dương Quân Tùng đời Đường, thông hiểu thấu đáo lẽ huyền diệu của
Địa Lý, hiếm có trên đời.
Gần đây đa số các nhà nho không nghiên cứu về Địa Lý, thường chôn hài cốt của thân
nhân vào nơi không Long, không Huyệt, Thủy tán, Sa phi, khiến cho nước ngấm, kiến mối
phá hoại, làm cho tuyệt tự hậu nhân, thật là đáng thương! Người đời thường nói: Muốn thành
người hay, nên biết làm thuốc và địa lý. Lại có chỗ nói: nếu núi sông mà biết nói thì mặt thầy
địa lý sẽ xám như đất chết, phủ tạng của con người mà biết bảo thì thầy thuốc không có chỗ
hành nghề! Như thế nói rõ là Địa Lý rất khó, còn quan trọng hơn làm thuốc! Cho nên học thấp
kém mà ra làm thầy, lừa dối người không biết, thì mang tội vào người không ít!
Đời Tống có hai nhà nho là ông Chu, ông Thái, tinh thông về khoa Địa Lý, có viết những
cuốn sách bất hủ truyền cho đời sau. Tại sao người ta không kiếm những sách ấy mà coi?
Vì vậy, khoa Địa Lý ngoài 4 ông Dương, Tăng, Liêu, Lại, ít có người tinh thông.
Tóm lại, về Địa Lý chỉ có Loan Đầu và Thiên Tinh mà thôi! Loan Đầu tức là Hình Thể,
Thiên Tinh tức là Lý Khí. Hai yếu tố quan trọng như nhau. Hình Thể ở trong Trời Đất, khiến
cho người ta có thể nhìn ngang, nhìn dọc, trông xa, trông gần; người tinh mắt có thể quan sát
dễ dàng. Những cuốn sách như: Trầm Tân Chu Địa Học, Toàn Phong Nguyên Bản, Sơn
Dương Chỉ Nê, Kham Dư, Nhất Quán ...vv... đã nói rõ ràng và đầy đủ.
Còn về Lý Khí thì chắc chắn phải nghiên cứu La Kinh, tìm hiểu sâu xa về Nhị Khí, Ngũ
hành, mặc khai được những huyền bí của Hà Đồ, Lạc Thư. Rộng ra thì có 36 tầng, hẹp lại thì
có 15 tầng, rất quảng đại, rất tinh vi. Nếu không có người chỉ dẫn, giảng dạy, thì không có thể
căn cứ vào đâu để ý thức được sự huyền diệu. Có người nói rằng: Hình Thể không đẹp, dầu
Lý Khí có hợp cục cũng không dùng được! Lời đó cũng đúng. Nhưng Hình Thể tốt, mà Lý
Khí không hợp, thì đất tốt nhưng cách táng xấu cũng không phát phúc được. Phương chi đại
địa rất ít, không phải người có đại đức thì không thể được. Còn những núi đồi tầm thường, thì
dẫu có Lý Khí không hợp lắm, mà muốn cho con cháu nối truyền, no cơm, lành áo, bình an,
cũng phải dùng La Kinh để tìm Địa Lý cho khỏi phạm sát thì mới được. Vì vậy người làm Địa
Lý phải tận tâm phân tích tỉ mỉ để phân tìm tốt, tránh xấu. Ông Định Ấp Vương Đạo An khi
còn nhỏ học nho, lớn lên học Địa Lý, ngấm ngẫm nhiều năm, thường chê người đời chỉ giảng
Hình Thể mà không tìm học Lý Khí, nên đã gây tai hại vô cùng! Vậy sau khi đọc hết các sách
nghiên cứu, các ngôi mộ có danh tiếng, tìm hiểu về nguồn gốc của phúc, họa, thực nghiệm
nguyên nhân của sự giàu nghèo, ông viết ra cuốn La Kinh Thấu Giải này, và nhờ tôi viết bài
tựa, khi đó tôi làm Tri Huyện ở Mậu Châu, nhân có kỳ thi tại tỉnh đọc sách của ông, mới biết
là ông lưu tâm giúp đời để mọi người an táng cho thân nhân mình, được hài cốt yên lành, gầy
Trung tâm Nghiên cứu Lý học Đông phương March - 2009
hạnh phúc cho con cháu đời đời thịnh vượng. Còn việc tìm đất thì cần phải hợp với thiên lý.
Người có Đức lớn, thì gặp được đất lớn, đó là tất nhiên, không còn ngờ vực gì nữa. Người đời
đừng cho là lời bàn tầm thường của các ông già quê mùa, mà không chịu lưu ý đến những lời
chỉ dẫn quan trọng về âm chất thẩm, thiên của cổ nhân.
Bài tựa này làm tại Mậu Châu, viết vào hạ tuần tháng 5, năm
Quý Mùi, niên hiệu Đạo Quang thứ 3.
Học Chính Nhiếp Nguyên Chương soạn.