1
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LÂM NGHIỆP
----------------
ĐOÀN KIM THOAN
NGHIÊN CỨU TIỀM NĂNG GIỮ NƯỚC
CỦA RỪNG TRỒNG CAO SU TRÊN ĐẤT DỐC Ở VIỆT NAM
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC LÂM NGHIỆP
Hà Nội, 2010
2
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LÂM NGHIỆP
------------------
ĐOÀN KIM THOAN
NGHIÊN CỨU TIỀM NĂNG GIỮ NƯỚC
CỦA RỪNG TRỒNG CAO SU TRÊN ĐẤT DỐC Ở VIỆT NAM
Chuyên ngành: Quản lý bảo vệ tài nguyên rừng
Mã số : 60.62.68
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC LÂM NGHIỆP
Người hướng dẫn khoa học: PGS. TS. VƯƠNG VĂN QUỲNH
Hà Nội, 2010
3
LỜI CẢM ƠN
Luận văn này được thực hiện và hoàn thành theo Chương trình đào tạo Thạc
sĩ của Trường Đại học Lâm nghiệp, Xuân Mai, Hà Nội.
Nhân dịp hoàn thành luận văn, Tác giả xin chân thành bày tỏ lòng biết ơn
sâu sắc tới PGS.TS.Vương Văn Quỳnh, người đã trực tiếp hướng dẫn và giúp đỡ tác
giả trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn.
Tác giả xin trân trọng cảm ơn Viện sinh thái rừng và Môi trường – Trường
Đại học Lâm nghiệp, Ban chủ nhiệm Khoa Sau đại học và Lãnh đạo Trường Đại
học Lâm nghiệp, đã động viên, giúp đỡ Tác giả hoàn thành luận văn này.
Tác giả xin trân trọng cảm ơn tổng công ty, công ty, nông – lâm trường cao
su; các địa phương và cá nhân ở các khu vực nghiên cứu đã dành thời gian giúp đỡ
Tác giả trong thời gian thu thập tài liệu.
Xin cảm ơn bạn bè và gia đình đã khuyến khích và giúp đỡ Tác giả trong quá
trình thực hiện luận văn.
Mặc dù đã làm việc nỗ lực nhưng do trình độ hạn chế về nhiều mặt, nên luận
văn này không thể tránh khỏi những thiếu xót nhất định. Tác giả rất mong nhận
được những lời đóng góp của các nhà khoa học, các thầy cô, bạn bè và xin chân
thành tiếp thu mọi ý kiến đóng góp.
Tôi xin cam đoan nghiên cứu này là của riêng cá nhân tôi. Các số liệu, kết
quả nghiên cứu trong luân văn này mà tôi sử dụng chưa từng được công bố trong
bất kỳ công trình nghiên cứu nào khác.
Tác giả xin trân trọng cảm ơn!
Xuân Mai, ngày 15 tháng 05 năm 2010
Học viên thực hiện
Đoàn Kim Thoan
4
MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa
Lời cảm ơn
i
Mục lục
ii
Danh mục các từ viết tắt
v
Danh mục các bảng
vii
Danh mục các hình
x
ĐẶT VẤN ĐỀ
1
Chương1
TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
2
1.1
Trên thế giới
2
1.2
Ở Việt Nam
8
Chương 2
MỤC TIÊU, GIỚI HẠN, ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG
VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN
13
2.1
Mục tiêu nghiên cứu
13
2.1.1
Lý luận
13
2.1.2
Thực tiễn
13
2.2
Giới hạn nghiên cứu
13
2.3
Đối tượng nghiên cứu
13
2.4
Nội dung nghiên cứu
14
2.4.1
Nghiên cứu đặc điểm cấu trúc rừng cao su có liên quan
đến khả năng giữ nước
14
2.4.2
Nghiên cứu đặc điểm đất dưới rừng cao su có liên quan
đến khả năng giữ nước
14
2.4.3
Nghiên cứu tiểu khí hậu dưới rừng cao su có liên quan
đến khả năng giữ nước
14
2.4.4
Nghiên cứu đặc điểm bốc thoát hơi nước của rừng cao
su
14
2.4.5
Nghiên cứu khả năng giữ nước của đất rừng cao su
14
2.4.6
Đề xuất những giải pháp nâng cao khả năng giữ nước
14
5
của rừng cao su trên đất dốc
2.5
Phương pháp nghiên cứu
14
2.5.1
Quan điểm và phương pháp luận
14
2.5.2
Phương pháp bố trí thí nghiệm
15
2.5.3
Phương pháp thu thập số liệu
16
2.5.4
Phương pháp xử lý số liệu
19
Chương 3
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
22
3.1
Nghiên cứu đặc điểm cấu trúc rừng cao su có liên quan
đến khả năng giữ nước
22
3.1.1
Đặc điểm tầng cây cao
22
3.1.1.1
Đường kính cây rừng của rừng cao su và rừng keo tai
tượng
23
3.1.1.2
Chiều cao cây rừng của rừng cao su và rừng keo tượng
24
3.1.1.3
Độ tàn che tầng cây cao rừng cao su
28
3.1.1.4
Mật độ rừng trồng cao su
29
3.1.2
Đặc điểm tầng cây bụi thảm tươi
30
3.1.3
Đặc điểm lớp thảm khô
31
3.1.3.1
Khối lượng thảm khô
31
3.1.3.2
Phân bố của thảm khô
32
3.2
Nghiên cứu đặc điểm đất dưới rừng cao su có liên
quan đến khả năng giữ nước
33
3.2.1
Độ chặt đất
33
3.2.2
Độ xốp đất
39
3.2.3
Độ ẩm đất
49
3.3
Nghiên cứu tiểu khí hậu dưới rừng cao su có liên quan
đến khả năng giữ nước
54
3.4
Nghiên cứu đặc điểm bốc thoát hơi nước của rừng
cao su
59
3.4.1
Bốc hơi mặt đất của rừng cao su và rừng đối chứng
59