Đ bài: Phân tích hình t ng Sóng trong bài th cùng tên và c m nh n v tâm h nề ượ ơ ả ậ ề ồ
ng i ph n trong tình yêuườ ụ ữ
Bài làm
Nói v đ tài tình yêu trong th ca nói chung và trong th Xuân Qu nh nói riêng, Sóng -ề ề ơ ơ ỳ
m t bài th tình n i ti ng c a Xuân Qu nh. Hình t ng sóng th hi n nh ng tr ng tháiộ ơ ổ ế ủ ỳ ượ ể ệ ữ ạ
ng i ph n trong tình yêu th m đm ch t tr tình trong sáng.ườ ụ ữ ấ ẫ ấ ữ
Hình t ng "Sóng" đc tái hi n qua nh c đi u bài th . Hình t ng Sóng đi: t nh ngượ ượ ệ ạ ệ ơ ượ ả ữ
c m xúc, nh ng s c thái tình c m v a phong phú đa d ng, v a thi t tha, sôi n i c a m tả ữ ắ ả ừ ạ ừ ế ổ ủ ộ
trái tim đang r o r c yêu đng.Hình t ng sóng hi n lên qua nh p đi u nh nhàng, lúcạ ự ươ ượ ệ ị ệ ẹ
sôi n i d n d p, d u êm, sâu l ng nh nh p sóng ngoài bi n kh i, cũng là nh p c a nh ngổ ồ ậ ị ắ ư ị ể ơ ị ủ ữ
con sóng tình c m c a m t trái tim khao khát yêu đng.ả ủ ộ ươ
Nhà th s d ng th th 5 ch v i nh ng dòng th li n m ch ít ng t nh p. S tr đi trơ ử ụ ể ơ ữ ớ ữ ơ ề ạ ắ ị ự ở ở
l i h i hoàn c a hình t ng sóng, bi n pháp đi p t ng , đi p c u trúc, nh ng t láy... đãạ ồ ủ ượ ệ ệ ừ ữ ệ ấ ữ ừ
t o nên nh c đi u c a nh ng con sóng, đt sóng liên ti p g i lên nhau lúc tràn lên sôi n i,ạ ạ ệ ủ ữ ợ ế ố ổ
lúc l ng l i d u êm.ắ ạ ị
Hình t ng sóng mang ý nghĩa bi u t ng cho tình yêu và tâm tr ng nhân v t tr tìnhượ ể ượ ạ ậ ữ
(ng i ph n ) trong bài th .ườ ụ ữ ơ
Sóng là bi u t ng cho s bí n trong tình yêu, bi u t ng cho ni m khát khao m t tìnhể ượ ự ẩ ể ượ ề ộ
yêu l n, m t tình yêu mãnh li t.ớ ộ ệ
Kh th th nh t th hi n hai tr ng thái c a sóng cũng là hai tr ng thái c a tình yêuổ ơ ứ ấ ể ệ ạ ủ ạ ủ
t ng nh đi l p nh ng r t th ng nh t (d d i - d u êm; n ào l ng l ). Đó là s bí nưở ư ố ậ ư ấ ố ấ ữ ộ ị ồ ặ ẽ ự ẩ
c a tình yêu. Cũng nh sóng, con ng i tìm đn v i tình yêu" đ hi u mình h n (Sóngủ ư ườ ế ớ ể ể ơ
không hi u n i mình/ Sóng tìm ra t n b ).ể ổ ậ ể
Kh th th hai là s phát hi n s t ng đng gi a sóng và quy lu t muôn thu c a tìnhổ ơ ứ ự ệ ự ươ ồ ữ ậ ở ủ
yêu. Sóng "ngày x a" và sóng "ngày sau" v n th gi ng nh "n i khát v ng tình yêu/ b iư ẫ ế ố ư ỗ ọ ồ
h i trong ng c tr ".ồ ự ẻ
Kh th th ba và th t tác gi dùng đ c t nghĩa v ngu n g c c a sóng và n i b t đuổ ơ ứ ứ ư ả ể ắ ề ồ ố ủ ơ ắ ầ
c a tình yêu. Cái hay c a đo n th là s đu hàng c a nh n th c, là s b t l c trong logicủ ủ ạ ơ ự ầ ủ ậ ứ ự ấ ự
lý trí (Em cũng không bi t n a/ Khi nào ta yêu nhau).ế ữ
Sóng là bi u t ng cho n i nh trong tình yêu c a ng i ph n . Con sóng thao th c ể ượ ỗ ớ ủ ườ ụ ữ ứ ở
m i chi u không gian, th i gian cũng nh : "Lòng em nh đn anh / C trong m cònọ ề ờ ư ớ ế ả ơ
th c". Nhà th dùng liên t ng đan cài đ đng nh t "sóng" và "em".ứ ơ ưở ể ồ ấ
Sóng là bi u t ng cho s th y chung trong tình yêu c a ng i ph n . Nhà th s d ngể ượ ự ủ ủ ườ ụ ữ ơ ử ụ
k t c u: d u... thì... cùng v i nh ng đi l p (xuôi - ng c, b c - nam) đ kh ng đnh:ế ấ ẫ ớ ữ ố ậ ượ ắ ể ẳ ị
"N i nào em cũng nghĩ/ H ng v anh m t ph ng". Ngoài vi c kh ng đnh tình yêuơ ướ ề ộ ươ ệ ẳ ị
chung th y, Xuân Qu nh còn mu n đ c p đn nh ng th thách trong tình yêu. Tình yêuủ ỳ ố ề ậ ế ữ ử
cho ta s c m nh v t qua th thách và qua th thách tình yêu càng thêm b n v ng.ứ ạ ượ ử ử ề ữ
Sóng là bi u t ng cho nh ng trăn tr , lo âu trong cõi lòng ng i ph n đang yêu. Đó làể ượ ữ ở ườ ụ ữ
n i lo âu v cái h u h n c a đi ng i, c a tình yêu.ỗ ề ữ ạ ủ ờ ườ ủ
...Cu c đi tuy dài thộ ờ ế
Năm tháng v n đi quaẫ
Nh bi n kia d u r ngư ể ẫ ộ
Mây v n bay v xaẫ ề
Sóng là bi u t ng cho khát v ng mãnh li t mu n b t t hóa tình yêu. Nh ng th sể ượ ọ ệ ố ấ ử ữ ơ ử
d ng nh ng đi l ng 1 n có tính c l (trăm, ngàn) cùng v i nh ng hình nh thu c vụ ữ ạ ượ ớ ướ ệ ớ ữ ả ộ ề
vô biên (bi n, sóng). Khát v ng c a tâm h n ng i ph n đang yêu th t mãnh li t. Đó làể ọ ủ ồ ườ ụ ữ ậ ệ
khát v ng c a muôn đi, muôn ng i, khát v ng mang giá tr nhân văn sâu s c, cao đp.ọ ủ ờ ườ ọ ị ắ ẹ
Sóng là m t hình t ng không m i nh ng tr nên r t đp, m t v đp r t riêng trongộ ượ ớ ư ở ấ ẹ ộ ẻ ẹ ấ
c m nh n c a h n th Xuân Qu nh. B ng hình t ng sóng, Xuân Qu nh đã nói đcả ậ ủ ồ ơ ỳ ằ ượ ỳ ượ
nh ng đi u gi n d mà l n lao c a tâm h n ng i ph n đang yêu. Khát v ng tình yêuữ ề ả ị ớ ủ ồ ườ ụ ữ ọ
đc g i vào sóng khát v ng thành th c, kh n thi t, n ng nàn và r t nhân văn.ượ ử ọ ự ẩ ế ồ ấ
Bài làm 2
Tr c Xuân Qu nh đã có không ít thi sĩ vi t v tình yêu - đ tài muôn thu và không baoướ ỳ ế ề ề ở
gi v i c n c a thi ca - th nh ng, cũng v i đ tài này, n sĩ Xuân Qu nh đã th c s đờ ơ ạ ủ ế ư ớ ề ữ ỳ ự ự ể
l i d u n trên thi đàn Vi t Nam. T nh ng năm khói l a chi n tranh, nh ng v n th c aạ ấ ấ ệ ừ ữ ử ế ữ ầ ơ ủ
Xuân Qu nh đã làm b i h i bao trái tim ng i đc. Thi sĩ đã đem đn c m nh n v m tỳ ổ ồ ườ ọ ế ả ậ ề ộ
tình yêu thu n khi t, dung d và h t s c d t dào, tha thi t. Sóng có th coi là m t trong sầ ế ị ế ứ ạ ế ể ộ ố
nh ng bài th v tình yêu hay nh t c a n sĩ. Có ng i đã t ng nói Sóng c a Xuânữ ơ ề ấ ủ ữ ườ ừ ủ
Qu nh là m t bài ca v m t tình yêu gi n d mà đp đn mê lòng. Tình yêu luôn có nhuỳ ộ ề ộ ả ị ẹ ế
c u đc chia s và giãi bày. Xuân Qu nh đã m n "sóng" - m t hình nh đc bi t - đầ ượ ẻ ỳ ượ ộ ả ặ ệ ể
b c l tình yêu c a mình. Ngay t kh th đu tiên, nhà th đã có nh ng phát hi n m iộ ộ ủ ừ ổ ơ ầ ơ ữ ệ ớ
m v "tính cách" c a "sóng":ẻ ề ủ
D d i và d u êmữ ộ ị
n ào và l ng lỒ ặ ẽ
Thi sĩ đã khám phá ra nh ng tr ng thái đi l p trong con sóng: d d i, n ào, m nh mữ ạ ố ậ ữ ộ ồ ạ ẽ
đn cu ng nhi t và "d u êm", "l ng l ", sâu l ng đn d u dàng. B n tính c a sóng th tế ồ ệ ị ặ ẽ ắ ế ị ả ủ ậ
th t th ng nh tâm h n ng i con gái đang yêu. Đây là hai câu th t b ch, t thú táoấ ườ ư ồ ườ ơ ự ạ ự
b o mà d u dàng. Táo b o vì nó quá mãnh li t và chân th c. D u dàng vì sau nh ng d d i,ạ ị ạ ệ ự ị ữ ữ ộ
n ào, tình yêu v n đ v phía cu i câu th đ l ng vào d u êm l ng l - đó là cái d uồ ẫ ổ ề ố ơ ể ắ ị ặ ẽ ị
dàng con gái làm nên ch t n tính c a hình t ng sóng. Xuân Qu nh đã tinh t bi t baoấ ữ ủ ượ ỳ ế ế
khi nh n ra hai tr ng thái t ng ch ng nh đi l p c a con sóng đ khám phá v tìnhậ ạ ưở ừ ư ố ậ ủ ể ề
yêu. Tình yêu đâu ph i d lý gi i, nó cũng "n ng m a th t th ng", cũng đy mâu thu n.ả ễ ả ắ ư ấ ườ ầ ẫ
Tr c tr ng thái y, Xuân Qu nh đã th i vào con sóng m t ni m khao khát:ướ ạ ấ ỳ ổ ộ ề
Sông không hi u n i mìnhể ổ
Sóng tìm ra t n bậ ể
Ngay t đu, con sóng tâm tr ng đã ùn vào, v sóng trong tâm h n ng i đc. Ta b ngừ ầ ạ ỗ ồ ườ ọ ỗ
nh n ra trong b n thân mình s đng c m v i thi sĩ và v i chính con sóng kia. Con ng iậ ả ự ồ ả ớ ớ ườ
đâu ph i lúc nào cũng hi u rõ v mình. Chính vì th trong kh ti p theo, t th chuy n tả ể ề ế ổ ế ứ ơ ể ừ
hình t ng sóng sang nh ng suy nghĩ v tình c m con ng i, v a đt ng t v a t nhiên:ượ ữ ề ả ườ ừ ộ ộ ừ ự
Ôi con sóng ngày x aư
Và ngày sau v n thẫ ế
N i khát v ng tình yêuỗ ọ
B i h i trong ng c trồ ồ ự ẻ
T ngày x a đn ngày sau, liên t ng th đã v n t i cái muôn đi. Ta c m nh n sâu s cừ ư ế ưở ơ ươ ớ ờ ả ậ ắ
v m t tình yêu th y chung, cháy b ng lúc nào cũng ph p ph ng "trong ng c tr ". Tề ộ ủ ỏ ậ ồ ự ẻ ừ
sóng cho t i tình yêu v n là t th quen thu c x a nay. Ng i x a t ng m n sóng màớ ố ứ ơ ộ ư ườ ư ừ ượ
h l i th :ạ ờ ề
Bao gi cho sóng b gh nh,ờ ỏ ề
Cù lao b bi n anh m i đành b em.ỏ ể ớ ỏ
(Ca dao)
Con sóng si tình c a Xuân Di u t ng khát khao:ủ ệ ừ
Cho anh làm sóng bi cế
Hôn mãi cát vàng em
Hôn th t kh , th t êmậ ẽ ậ
Hôn ôm đm mãi mãiề
(Bi n)ể
Nét riêng c a Xuân Qu nh là t o cho con sóng s n tính đy s c s ng qua các tr ng tháiủ ỳ ạ ự ữ ầ ứ ố ạ
khác nhau: Có cái b i h i r t tr trung; có cái d d i, mãnh li t nh ng còn có cá cái d uồ ồ ấ ẻ ữ ộ ệ ư ị
dàng sâu l ng. Xuân Qu nh xoay tr con sóng yêu đy lo âu đ c m nh n nó trên nhi uắ ỳ ở ầ ể ả ậ ề
chi u đi l p. Đó là cách c m nh n n ng nàn mà có chi u sâu trên c hai m t c m xúc vàề ố ậ ả ậ ồ ề ả ặ ả
nh n th c.ậ ứ
Nh ng kh th ti p theo, sóng t đi t ng c m nh n đc chuy n thành đi t ng đữ ổ ơ ế ừ ố ượ ả ậ ượ ể ố ượ ể
suy t . "Tr c mu n trùng sóng b , dòng suy t cu n lên nh sóng không cùng, nh ngư ướ ố ể ư ộ ư ữ
câu h i hóa thành cu c đi tho i l n v i vũ tr v tình yêu:ỏ ộ ố ạ ớ ớ ụ ề
Sóng b t đu t gióắ ầ ừ
Gió b t đu t đâu?ắ ầ ừ
Em cũng không bi t n aế ữ
Khi nào ta yêu nhau
V i nh ng câu h i, Xuân Qu nh đang mu n truy tìm nguyên nhân, truy tìm ng n ngu nớ ữ ỏ ỳ ố ọ ồ
c a tình yêu. Song d ng nh nh ng câu h i y ch ng bao gi có th tìm đc m t câuủ ườ ư ữ ỏ ấ ẳ ờ ể ượ ộ
tr l i thích đáng. Thiên nhiên bí n còn có th c t nghĩa nh ng "làm sao c t nghĩa đcả ờ ẩ ể ắ ư ắ ượ
tình yêu?" (Xuân Di u), Xuân Qu nh đã di n đt sâu s c cái mà ng i ta g i là "Trái timệ ỳ ễ ạ ắ ườ ọ
có nh ng quy lu t riêng mà lý trí không th hi u đc". Tình yêu c n có lý trí nh ngữ ậ ể ể ượ ầ ư
tr c h t đó là câu chuy n c a trái tim, cho nên không th dùng lý trí tính táo đ xác đnhướ ế ệ ủ ể ể ị
s b t đu c a tình yêu. Chính s t ng ch ng nh b t l c trong nh ng câu tr l i đãự ắ ầ ủ ự ưở ừ ư ấ ự ữ ả ờ
đa tình yêu tr v v i b n ch t c a nó. Đc bi t, câu th : "Em cũng không bi t n a/ Khiư ở ề ớ ả ấ ủ ặ ệ ơ ế ữ
nào ta yêu nhau" có m t gi ng đi u h t s c đáng yêu. N u đo l i tr t t ; "Khi nào ta yêuộ ọ ệ ế ứ ế ả ạ ậ ự
nhau - Em cũng không bi t n a", ý th s lăn v phía lý trí t nh táo. B ng s khéo léo tàiế ữ ơ ẽ ề ỉ ằ ự
tình c a Xuân Qu nh trong cách s d ng ngôn ng , ta th y nh ng v n th d ng nhủ ỳ ử ụ ữ ấ ữ ầ ơ ườ ư
di n t r t chính xác n i choáng váng c a cô gái khi v a ch m vào cái vùng chói sáng c aễ ả ấ ỗ ủ ừ ạ ủ
trái tim con ng i - tình yêu. Hai câu th không ch nói v tình yêu mà ta có c m giácườ ơ ỉ ề ả
nh ng câu ch cũng đang rung đng theo trái tim thi u n , nó gi ng nh cái l c đu đyữ ữ ộ ế ữ ố ư ắ ầ ầ
yêu th ng và b i r i c a m t cô gái đáng yêu. N i th n th c y ti p t c lăn mình cùngươ ố ố ủ ộ ỗ ổ ứ ấ ế ụ
