MỘT SỐ MÔ HÌNH DẠY HỌC KHÁM PHÁ
TRONG CHƯƠNG TRÌNH HÌNH HỌC 10
VỚI SỰ HỖ TRỢ CỦA PHẦN MỀM ĐỘNG
GEOGEBRA
LĨNH VỰC: TOÁN HỌC
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN
TRƯỜNG THPT NAM ĐÀN 2
----------
MỘT SỐ MÔ HÌNH DẠY HỌC KHÁM PHÁ
TRONG CHƯƠNG TRÌNH HÌNH HỌC 10
VỚI SỰ HỖ TRỢ CỦA PHẦN MỀM ĐỘNG
GEOGEBRA
LĨNH VỰC: TOÁN HỌC
Tác giả
: Hồ Đức Nam
Tổ, đơn vị
: Toán Tin, Trường THPT Nam Đàn 2
Năm thực hiện
: 2023 2024
Điện thoại
: 0986070001
Năm học 2023 2024
1
MC LC
MỤC LỤC ......................................................................................................................... 1
PHẦN I ĐẶT VẤN Đ ..................................................................................................... 2
1.
do chọn đề tài
..................................................................................................... 2
2. Mục đích nghiên cứu
.................................................................................................... 4
3.
Nhiệm vụ nghiên cứu
................................................................................................... 4
4. Đối tượng và p
hạm vi nghiên cứu
................................................................................ 4
5. Phương pháp nghiên cứu
............................................................................................. 4
6. Nhưng đong gop cua đề tài ............................................................................................ 5
PHẦN II. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU ............................................................................. 6
1. SỞ LUẬN ........................................................................................................... 6
1.1. Dạy học khám phá ................................................................................................... 6
1.2. Phần mềm toán học động GeoGebra .......................................................................... 9
2. KHO SÁT THỰC TRNG DY HỌC KHÁM PHÁ C CHĐ NH
HỌC 10 VI S HTR CA PHẦN MM ĐNG GEOGEBRA. ........... 13
2.1. Khảo sát thực trạng sử dụng phần mềm GeoGebra trong dạy học
..................... 13
2.2. Khảo sát thực trạng dạy học khám phá ở trường THPT Nam Đàn 2. ...................... 14
2.3. Khảo sát thực trạng dạy học khám phá với sự hỗ trợ của GeoGebra ở trường THPT
Nam Đàn 2 ............................................................................................................. 16
3. MỘT SỐ MÔ HÌNH DẠY HỌC KHÁM PHÁ TRONG CHƯƠNG TRÌNH HÌNH
HỌC 10 VỚI SỰ HỖ TRỢ CỦA GEOGEBRA ................................................... 17
3.1. Dạy học khám phá tri thức mới với sự hỗ trợ của GeoGebra .................................. 17
3.2. Dạy học khám phá giải quyết vấn đề toán học với sự hỗ trợ của GeoGebra ........... 34
4. KHẢO SÁT SỰ CẤP THIẾT VÀ TÍNH KHẢ THI CỦA CÁC MÔ HÌNH DẠY
HỌC KHÁM PHÁ TRONG CHƯƠNG TRÌNH HÌNH HỌC 10 VỚI SỰ HỖ
TRỢ CỦA GEOGEBRA ....................................................................................... 52
4.1. Mục đích khảo sát ..................................................................................................... 52
4.2. Nội dung và phương pháp khảo sát .......................................................................... 52
4.3. Đối tượng khảo sát ................................................................................................... 53
4.4. Kết quả khảo sát về sự cấp thiết và tính khả thi của các giải pháp đã đề xuất ......... 53
PHẦN III. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ....................................................................... 54
PHỤ LỤC ........................................................................................................................ 56
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................................... 63
2
PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ
1.
do chọn đề tài
Phương pháp dạy học truyền thống, người học toán chủ yếu được tập trung đào
tạo rèn luyện thành thạo năng nhớ lại kiến thức để trả lời các câu hỏi được
người khác đặt ra cho mình. Theo đó, học sinh (HS) học theo kiểu bắt chước
thường thụ động tiếp thu, giáo viên (GV) quan tâm chủ yếu tới việc trình bày của
mình sao cho chính xác, ràng dễ hiểu ít quan tâm đến cái HS cần, cái
mà HS nghĩ và hoạt động của chính người học.
Quá trình phát triển của nền kinh tế tri thức trên thế giới cũng như Việt Nam
đòi hỏi giáo dục phải liên tục đổi mới nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
thế, nội dung chương trình giáo dục luôn được các nhà giáo dục quan tâm nghiên
cứu cải tiến. Đồng thời, các quan điểm vphương pháp giáo dục đã thay đổi theo
hướng hiện đại, đó đào tạo phương pháp suy nghĩ, phương pháp nghiên cứu,
phương pháp học tập phương pháp giải quyết vấn đề.
Việt Nam, bên cạnh việc đổi mới chương trình, đổi mới nội dung thì việc đổi
mới phương pháp dạy học theo hướng hiện đại, phát huy tính tích cực chđộng,
sáng tạo của người học, khắc phục lối truyền đạt một chiều, ghi nhớ máy móc được
xác định một nhiệm vụ trọng tâm. So với chương trình giáo dục phổ thông (GDPT)
2006 thì chương trình GDPT 2018 đã cụ thể hóa các phương pháp dạy học theo định
hướng “lấy HS làm trung tâm”: GV đóng vai trò tổ chức, hướng dẫn hoạt động cho
HS, tạo môi trường học tập thân thiện những tình huống vấn đề để khuyến
khích HS tích cực tham gia vào các hoạt động khám phá vấn đề. Người dạy cần phát
huy tính tích cực, tự giác, chú ý nhu cầu, năng lực nhận thức, cách thức học tập khác
nhau của từng nhân người học. Nói cách khác, GV cần tổ chức quá trình dạy học
theo hướng kiến tạo, trong đó HS được tham gia tìm tòi, phát hiện, suy luận giải
quyết vấn đề.
Từ những năm 2000, phương tiện công nghệ hiện đại đã xâm nhập vào hầu hết
các lĩnh vực của khoa học đời sống con người. Việt Nam, việc sử dụng phương
tiện dạy học hiện đại, phần mềm dạy học đã được Bộ giáo dục Đào tạo coi trọng:
sử dụng công nghệ thông tin như là một công cụ hỗ trợ đắc lực nhất cho đổi mới
phương pháp giảng dạy, học tập tất cả các môn học. Hiện nay phương tiện công
nghệ trở thành một công cụ hữu hiệu để hỗ trợ GV HS trong việc dạy học, khi
phương tiện công nghệ tham gia vào quá trình dạy học, sẽ làm môi trường dạy
học thay đổi và tác động mạnh mẽ tới mọi thành tố của quá trình dạy học. Các công
cụ công nghệ thông tin cho phép HS nhận được nhanh chóng biểu diễn của một vấn
3
đề, một khái niệm để mang lại cho một nghĩa tạo điều kiện cho HS chiếm lĩnh
chúng. gắn kết các mặt khác nhau (đại số, hình học, bảng tính,…) của cùng một
khái niệm hay một tình huống; Nó hỗ trợ khám phá tình huống bằng cách làm xuất
hiện những hình dáng khác nhau trong trạng thái động; phần mềm dạy học phát ra
những phỏng đoán từ một thực nghiệm tương tác khi nghiên cứu một vấn đề chứa
đựng những câu hỏi mở hay một sphức tạp nào đó khi tiến hành những xác
minh đầu tiên; giúp HS chuyên tâm vào việc giải quyết các vấn đề xuất phát từ các
tình huống trong đời sống mà việc tính toán thường dài phức tạp; giúp tiến
hành nhanh chóng việc kiểm tra một số kết quả nhận được.
Theo định hướng về phương pháp giáo dục trong Chương trình GDPT tổng thể
2018 nêu các hoạt động học tập của HS bao gồm hoạt động khám phá vấn đề,
hoạt động luyện tập hoạt động thực hành, được thực hiện với sự hỗ trợ của
thiết bị dạy học, đặc biệt công cụ tin học”. Việc tăng cường sử dụng công nghệ
thông tin các phương tiện, thiết bị hiện đại một cách phù hợp hiệu quả đã cụ
thể hóa thành những nội dung cụ thể xác định tường minh năng lực sử dụng
công cụ và phương tiện học toán, xem một trong những thành phần cốt lõi của
năng lực toán học của HS.
Trong chương trình Hình học 10 hiện nay hai phương pháp bản để nghiên
cứu hình học: đó là phương pháp vectơ và phương pháp tọa độ. Cả hai phương pháp
này khi giảng dạy người dạy cần chú trọng quan tâm khai thác yếu tố trực quan khi
dạy học, đặc biệt là cần sự hỗ trợ của công nghệ thông tin để người học có thể cảm
nhận được trực quan ảo.
Việt Nam, hiện nay, mặc nhiều chương trình máy tính hỗ trợ việc dạy
học môn Toán đã đang được GV sử dụng, nhưng điểm đáng quan tâm đa số các
chương trình, phần mềm, tiện ích được sử dụng trong việc dạy và học môn Toán ở
trường phổ thông là các chương trình của nước ngoài, các chương trình phải trả phí
cao hoặc các chương trình miễn pnhưng không hỗ trợ ngôn ngữ tiếng Việt như
Cabri Geometry, Geometer’s Sketchpad, Yenka, Geoplan-Geospace, Casyopé…
Phần mm GeoGebra là một phần mềm toán học động có ngôn ngữ tiếng Việt
hoàn toàn miễn phí, tương thích với các hệ điều hành khác nhau (cho cả máy tính
điện thoại thông minh) của tác giả Markus Hohenwarter, giảng viên trường đại
học Salzburg, Cộng hòa Áo. GeoGebra thể được sử dụng để biểu diễn trực quan
các khái niệm toán học. Mặt khác, GeoGebra còn là môi trường tương tác dành cho
người học có thể trải nghiệm, khám phá và có thể nói GeoGebra – một lựa chọn cho
việc hỗ trợ tổ chức hoạt động dạy học khám phá các tri thức trong chương trình Hình