1
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN
TRƯỜNG THPT DIỄN CHÂU 3
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Đềtài:
VẬN DỤNG GIÁO DỤC STEM VÀO
TỔ CHỨC DẠY – HỌC BÀI NGỮ CẢNH
MÔN: NGỮ VĂN
Têntácgiả: TRƯƠNG THỊ LOAN
Tổ :Văn - Ngoạingữ
Nămthựchiện: 2021
Điệnthoại: 0919561817
2
MỤC LỤC
Trang
Phần I. ĐẶT VẤN ĐỀ…………………………………………………………. 1
1. Lý do chọnđềtài …………………………………………………………...... 1
2. Mụctiêu, nhiệmvụcủađềtài……………………………………………….. 2
3. Tínhmớicủađềtài…………………………………………………………… 2
4. Phươngphápnghiêncứu …………………………………………………….. 3
5. Phạmvinghiêncứu………………………………………………………....... 3
Phần II. NỘI DUNG …………………………………………………………... 4
1. Tổngquanvềcáccôngtrìnhnghiêncứuliênquanđếnđềtài…………… 4
2. Cơsởlýluậnvàcơsởthựctiễn…………………………………………..... 4
2.1. Cơsởlýluận…………………………………………………………........... 4
2.1.1. Kháiniệmgiáodục STEM………………………………………………. 4
2.1.2.Xuthếtấtyếucủadạyhọc STEM hiện nay ……………………………... 6
2.1.3.Vìsaonênvậndụnggiáodục STEM
vàotổchứcdạyhọcbàiNgữcảnh?………………………………………………………
………………........ 8
2.1.4. Quytrìnhxâydựngbàihọc STEM……………………………………... 10
2.2. Cơsởthựctiễn…………………………………………………………... 12
2.2.1. ThựctrạngdạyhọcmônNgữvănvàvậndụngphươngpháp STEM…... 12
2.2.2. Nhữngthuậnlợivàkhókhănkhivậndụng STEM
vàodạyhọcmônNgữvănvàbàihọcNgữcảnh…………………………….……………
……… 15
3
3. Cácgiảiphápkhivậndụnggiáodục STEM
vàotổchứcdạyhọcbàiNgữcảnh……………………………………………………...
......................... 17
3.1. Chiếnlượcgợimở, xâydựngtìnhhuốngthựctiễn……………………….. 17
3.1.1. Xâydựngtìnhhuốngbằngcâuhỏigợimở, câuhỏitìnhhuống……….. 18
3.1.2. Tìnhhuốngphảithựctế, gầngũivớihọcsinhvàcótínhgiáodụccao… 18
3.2. Sửdụngphươngpháphoạtđộngnhóm………………………………....... 19
3.2.1. Tổchứcnhóm, giaonhiệmvụchomỗinhóm…………………………... 19
3.2.2. Tổchứcthựchiện………………………………...................................... 19
4. Vậndụnggiáodục STEM vàotổchứcdạy-họcbàiNgữcảnh…………. 20
4.1. Tênbài học………………………………................................................... 20
4.2. Môtảbàihọc………………………………................................................ 20
4.3. Mục tiêu………………………………........................................................ 22
4.4. Thiếtbị, phươngpháp, kỹthuậtdạy - học……………………………........ 23
4.5. Thiếtkếtiếntrìnhtổchứchoạtđộngdạy - học…………………………… 23
4.5.1. Hoạtđộng 1:Xácđịnhvấnđề, giaonhiệmvụ.........…………………… 24
4.5.2. Hoạtđộng 2: NghiêncứubàiNgữCảnh,
phântíchngữcảnhcủatìnhhuốngvàlựachọngiảiphápgiảiquyếttìnhhuống......................
..................... 28
4.5.3. Hoạtđộng 3:
Xâydựngvàbáocáocácgiảiphápđểgiảiquyếttìnhhuốngthựctiễnnhómđãlựa..................
...................……………………................. 31
4.5.4. Hoạtđộng 4: Thửnghiệmvàđánhgiá..................................................... 34
4.5.5. Hoạtđộng 5: Trìnhbày, chia sẻkếtquảvàkếtluận................................. 35
5. Sảnphẩm minh họa………………………………....................................... 37
5.1. Môtảtìnhhuống……………………………….......................................... 37
4
5.2. Phiếuhọctâpcủanhóm………………………………................................ 37
5.3. Khảosáttìnhhuống………………………………...................................... 38
5.4. NghiêncứukiếnthứcbàiNgữcảnh………………………………............. 39
5.5. Phântíchngữcảnhcủatìnhhuống………………………………............... 40
5.6. Đềxuấtvàlựachọngiảipháp………………………………...................... 41
5.7. Ápdụnggiảipháp………………………………........................................ 43
5.8. Phântíchkếtquả……………………………….......................................... 43
6. Kếtquảthựchiệnđềtài………………………………................................ 43
6.1. Đốivớigiáoviên……………………………….......................................... 43
6.2. Đốivớihọcsinh………………………………........................................... 44
6.3.
Bảngkhảosátniềmyêuthíchhọctậpcủahọcsinhvàđốichứngthựcnghiệmvềhiệuquảcủađ
ềtài………………………………............................. 45
Phần III. KẾT LUẬN………………………………………………………… 47
1. Kếtluận …………………………………………………………………...... 47
2. Khảnăngứngdụng, triểnkhaiđềtài…………………………………......... 47
3. Kiếnnghị, đềxuất …………………………………………………………... 47
TÀI LIỆU THAM KHẢO …………………………………………………… 49
PHỤ LỤC…..………………………………………………………………… 50
Phần I.ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài
Vận dụng giáo dục STEM là xu hướng giáo dục xuất phát từ yêu cầu thực tế
hướng đến giải quyết các vấn đề trong thực tiễn đời sống, phát huy năng lực, phẩm
chất, trau dồi kĩ năng sống của học sinh. Đây là một yêu cầu cấp thiết, là nhiệm vụ
chủ yếu của giáo dục.
5
Theo GS Nguyễn Minh Thuyết (Tổng chủ biên chương trình giáo dục phổ
thông 2018), giáo dục STEM được thể hiện ở những điểm sau:
- Chương trình xây dựng có các môn học STEM (khoa học, công nghệ, kỹ thuật,
toán học)
- Cải thiện rõ rệt vị trí của giáo dục tin học và giáo dục công nghệ trong hệ
thống chương trình
- Định hướng dạy học tích hợp và đổi mới phương pháp giáo dục tạo điều kiện
tổ chức các chủ đề STEM trong chương trình môn học; góp phần phát triển năng
lực vận dụng kiến thức liên môn giải quyết các vấn đề thực tiễn cho học sinh
- Tính mở của chương trình cho phép một số nội dung giáo dục STEM có thể
được xây dựng thông qua nội dung giáo dục địa phương, kế hoạch giáo dục của nhà
trường và những hoạt động giáo dục được xã hội hóa. (Dẫn theo Nguyễn Thanh
Nga, Hướng dẫn thự hiện một số kế hoạch dạy học chủ đề giáo dục STEM, NXB
Đại học Sư Phạm TP Hồ Chí Minh, trang 5,6)
Qua giáo dục STEM, học sinh vừa học được kiến thức khoa học, vừa học được
cách vận dụng kiến thức đó vào thực tiễn. Giáo dục STEM sẽ phá đi khoảng cách
giữa hàn lâm và thực tiễn, tạo ra những con người có năng lực làm việc thực sự,
nhạy bén trong ứng xử với các tình huống vô cùng của cuộc sống.
Giáo dục STEM đề cao đến việc hình thành và phát triển năng lực giải quyết
vấn đề cho người học. Trong mỗi bài học theo chủ đề STEM, học sinh được đặt
trước một tình huống có vấn đề thực tiễn cần giải quyết liên quan đến các kiến thức
khoa học.Để giải quyết vấn đề đó, học sinh phải tìm tòi, nghiên cứu những kiến thức
nền (qua sách giáo khoa, học liệu, thiết bị thí nghiệm, thiết bị công nghệ) và sử dụng
chúng để giải quyết vấn đề đặt ra.
Giáo dục STEM đề cao một phong cách học tập mới cho người học, đó là phong
cách học tập sáng tạo. Đặt người học vào vai trò của một nhà phát minh, người học
sẽ phải hiểu thực chất của các kiến thức được trang bị; phải biết cách mở rộng kiến
thức; phải biết cách sửa chữa, chế biến lại chúng cho phù hợp với tình huống có vấn
đề mà người học đang phải giải quyết.