intTypePromotion=1
ADSENSE

Sự quang hợp của một số giống lạc chịu hạn khác nhau

Chia sẻ: Ketap Ketap | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:4

39
lượt xem
1
download
 
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Bài viết tiến hành nghiên cứu sâu hơn về sự quang hợp của các giống lạc chịu hạn khác nhau qua các thời kỳ sinh trưởng, những biến động của sự quang hợp trong điều kiện gây hạn ở các thời kỳ sinh trưởng và phát triển liên quan trực tiếp đến năng suất và phẩm chất của cây trồng.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Sự quang hợp của một số giống lạc chịu hạn khác nhau

28(4): 59-62 T¹p chÝ Sinh häc 12-2006<br /> <br /> <br /> <br /> Sù quang hîp cña mét sè gièng l¹c chÞu h¹n kh¸c nhau<br /> <br /> NguyÔn V¨n M·, Cao B¸ C−êng<br /> <br /> Tr−êng ®¹i häc S− ph¹m Hµ Néi 2<br /> <br /> Sù quang hîp lµ qu¸ tr×nh sinh lý quyÕt V¨n §iÒn vµ cs. [1] vµ NguyÔn V¨n Th¾ng vµ cs<br /> ®Þnh n¨ng suÊt cña c©y trång. C¸c nghiªn cøu [6] còng phï hîp víi kÕt qu¶ nghiªn cøu cña<br /> tr−íc ®©y cña chóng t«i tËp trung t×m hiÓu vÒ chóng t«i<br /> ¶nh h−ëng cña sù thiÕu n−íc tíi kh¶ n¨ng<br /> 2. Ph−¬ng ph¸p<br /> quang hîp cña mét sè gièng l¹c [5]. ë c«ng<br /> tr×nh nµy, chóng t«i tiÕn hµnh nghiªn cøu s©u ThÝ nghiÖm ®−îc tiÕn hµnh trong vô xu©n<br /> h¬n vÒ sù quang hîp cña c¸c gièng l¹c chÞu n¨m 2005 t¹i Phóc Yªn (tØnh VÜnh Phóc) trªn<br /> h¹n kh¸c nhau qua c¸c thêi kú sinh tr−ëng, diÖn tÝch 240 m2 vµ ®−îc chia thµnh 24 «. Bè trÝ<br /> nh÷ng biÕn ®éng cña sù quang hîp trong ®iÒu thÝ nghiÖm theo ph−¬ng ph¸p thÝ nghiÖm ®ång<br /> kiÖn g©y h¹n ë c¸c thêi kú sinh tr−ëng vµ ph¸t ruéng.<br /> triÓn liªn quan trùc tiÕp ®Õn n¨ng suÊt vµ phÈm C−êng ®é quang hîp ®−îc ®o trªn m¸y<br /> chÊt cña c©y trång. ultra compact photosynthesis system LCi cña<br /> h·ng ADC (Anh) ë c¸c thêi kú sinh tr−ëng: c©y<br /> I. Ph−¬ng ph¸p nghiªn cøu non (lóc 4 l¸), ra hoa, qu¶ non, qu¶ ch¾c, qu¶<br /> giµ [2].<br /> 1. Nguyªn liÖu<br /> ViÖc g©y h¹n ®−îc tiÕn hµnh vµo c¸c thêi<br /> C¸c gièng l¹c ®−îc sö dông lµ TQ6, V79 vµ kú: ra hoa, qu¶ non, qu¶ ch¾c víi thÝ nghiÖm<br /> L05 do ViÖn Khoa häc vµ Kü thuËt N«ng trong chËu; mçi gièng cã 16 chËu, gåm 4 c«ng<br /> nghiÖp ViÖt Nam cung cÊp. C¸c gièng l¹c trªn thøc: ®èi chøng kh«ng g©y h¹n, g©y h¹n khi ra<br /> ®−îc ®¸nh gi¸ møc ®é chÞu h¹n b»ng c¸ch cho hoa, g©y h¹n khi qu¶ non, g©y h¹n khi qu¶ ch¾c.<br /> h¹t gièng n¶y mÇm trong dung dÞch ®−êng TiÕn hµnh g©y h¹n b»ng c¸ch ngõng t−íi n−íc<br /> saccaroza cã ¸p suÊt thÈm thÊu cao (9 atmotphe) trong 7 ngµy cho ®Õn khi l¸ d−íi cïng cã triÖu<br /> råi ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng chÞu h¹n cña c¸c gièng chøng hÐo; sau ®ã b¾t ®Çu ®o c−êng ®é quang<br /> theo tû lÖ h¹t n¶y mÇm [3, 7] vµ c¸c th«ng sè hîp råi t−íi n−íc trë l¹i b×nh th−êng.<br /> trao ®æi n−íc (kh¶ n¨ng gi÷ n−íc, kh¶ n¨ng hót<br /> n−íc, ®é hôt n−íc cña l¸ [4]). Gièng TQ6 ®−îc<br /> II. KÕt qu¶ vµ th¶o luËn<br /> ®¸nh gi¸ lµ gièng chÞu h¹n kh¸, gièng V79 chÞu<br /> h¹n trung b×nh cßn gièng L05 chÞu h¹n yÕu. Kh¶<br /> n¨ng chÞu h¹n cña c¸c gièng nµy tr−íc ®©y ®· 1. C−êng ®é quang hîp cña c¸c gièng l¹c ë<br /> ®−îc nªu trong mét sè nghiªn cøu cña TrÇn c¸c thêi kú sinh tr−ëng kh¸c nhau<br /> <br /> B¶ng 1<br /> C−êng ®é quang hîp cña c¸c gièng l¹c ë c¸c thêi kú sinh tr−ëng<br /> §¬n vÞ: µmolCO2/m2s<br /> <br /> Gièng C©y non Ra hoa Qu¶ non Qu¶ ch¾c Qu¶ giµ<br /> TQ6 9,25 ± 0,40 10,40 ± 0,05 11,69 ± 0,10 11,03 ± 0,26 4,60 ± 0,13<br /> V79 8,64 ± 0,13 9,300 ± 0,10 10,50 ± 0,20 9,980 ± 0,30 4,03 ± 0,10<br /> L05 9,02 ± 0,81 9,210 ± 0,20 9,980 ± 0,02 9,850 ± 0,10 2,15 ± 0,04<br /> <br /> 59<br /> C−êng ®é quang hîp biÕn ®æi kh¸ râ rÖt ë c¸c ®¹t gi¸ trÞ kh¸ cao, t−¬ng ®−¬ng thêi kú qu¶ non.<br /> thêi kú sinh tr−ëng cña c©y l¹c (b¶ng 1 vµ h×nh). C−êng ®é quang hîp ®¹t gi¸ trÞ cao trong thêi kú<br /> KÕt qu¶ cho thÊy c−êng ®é quang hîp t¨ng dÇn tõ nµy cã ý nghÜa rÊt lín cho qu¸ tr×nh sinh tr−ëng<br /> thêi kú c©y non ®Õn thêi kú qu¶ non vµ ®¹t gi¸ trÞ cña qu¶ vµ sù t¹o h¹t cña c©y l¹c. §Õn khi qu¶<br /> cùc ®¹i ë thêi kú nµy. Sang thêi kú qu¶ ch¾c, giµ, c−êng ®é quang hîp gi¶m sót m¹nh vµ cã gi¸<br /> c−êng ®é quang hîp ë c¸c gièng nãi chung vÉn trÞ thÊp nhÊt so víi tÊt c¶ c¸c thêi kú sinh tr−ëng.<br /> <br /> 14<br /> <br /> 12<br /> hîphîp<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> 10<br /> quang<br /> quang<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> TQ6<br /> 8<br /> ®é®é<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> V79<br /> C−êng<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> 6 L05<br /> C−êng<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> 4<br /> <br /> 2<br /> <br /> 0<br /> C©y<br /> C©y Ra Qu¶<br /> Qu¶ Qu¶<br /> Qu¶ Qu¶<br /> Qu¶<br /> non<br /> non hoa<br /> hoa non<br /> non ch¾c<br /> ch¾c giµ<br /> giµ<br /> <br /> <br /> H×nh. Sù quang hîp cña c¸c gièng l¹c ë c¸c thêi kú sinh tr−ëng<br /> <br /> ë thêi kú c©y non, kh«ng thÊy râ sù kh¸c Sè liÖu ë b¶ng 2 biÓu thÞ sù thay ®æi c−êng<br /> biÖt vÒ c−êng ®é quang hîp gi÷a c¸c gièng. Tuy ®é quang hîp cña c¸c gièng l¹c khi bÞ g©y h¹n ë<br /> nhiªn, sang thêi kú ra hoa, gièng TQ6 t¨ng kh¸ thêi kú ra hoa vµ ra qu¶. Khi g©y h¹n, c−êng ®é<br /> m¹nh c−êng ®é quang hîp vµ ®¹t gi¸ trÞ cao h¬n quang hîp cña tÊt c¶ c¸c gièng l¹c ®Òu bÞ gi¶m<br /> râ rÖt so víi hai gièng V79 vµ L05. −u thÕ nµy sót.<br /> cña gièng TQ6 cßn tån t¹i trong c¸c thêi kú sinh ViÖc g©y h¹n ë thêi kú ra hoa lµm suy gi¶m<br /> tr−ëng tiÕp sau ®ã; trong khi ®ã, ë gièng V79 nhiÒu nhÊt kh¶ n¨ng quang hîp cña c©y l¹c. ë<br /> sang thêi kú ra hoa vµ qu¶ non, c−êng ®é quang gièng TQ6, c−êng ®é quang hîp cña c©y bÞ h¹n<br /> hîp cã t¨ng lªn song víi møc ®é thÊp, cßn ë gi¶m sót chØ cßn b»ng 74% so víi ®èi chøng. ë<br /> gièng L05 kh«ng thÊy râ sù gia t¨ng cña c−êng c¸c gièng V79 vµ L05, c−êng ®é quang hîp<br /> ®é quang hîp ë thêi kú ra hoa vµ chØ t¨ng lªn còng bÞ gi¶m m¹nh khi bÞ h¹n: chØ ®¹t t−¬ng<br /> ®«i chót vµo thêi kú qu¶ non. Gièng V79 cã øng 69% vµ 59% so víi ®èi chøng.<br /> c−êng ®é quang hîp cao h¬n gièng L05 ë hai<br /> thêi kú qu¶ non vµ qu¶ giµ, cßn ë ba thêi kú cßn Khi g©y h¹n ë thêi kú qu¶ non, thÊy bøc<br /> l¹i nã cã gi¸ trÞ t−¬ng ®−¬ng víi gièng L05. tranh t−¬ng tù ë hai gièng V79 vµ L05. Riªng ë<br /> gièng TQ6, møc ®é gi¶m sót cña c−êng ®é<br /> Nh− vËy, c¸c gièng l¹c chÞu h¹n kh¸c nhau<br /> quang hîp do h¹n h¸n ë thêi kú nµy kh«ng lín<br /> cã sù kh¸c biÖt râ nhÊt vÒ c−êng ®é quang hîp ë<br /> nh− ë thêi kú ra hoa.<br /> hai thêi kú qu¶ non vµ qu¶ giµ. §ång thêi, gièng<br /> chÞu h¹n kh¸ TQ6 lu«n cã c−êng ®é quang hîp Sang thêi kú qu¶ ch¾c, ¶nh h−ëng cña ®iÒu<br /> cao h¬n c¸c gièng kh¸c mét c¸ch râ rÖt ë tÊt c¶ kiÖn thiÕu n−íc ®èi víi sù quang hîp cña c¸c<br /> c¸c thêi kú sinh tr−ëng. gièng l¹c nhá h¬n, thÓ hiÖn ë møc suy gi¶m<br /> c−êng ®é quang hîp ë c¸c gièng ®Òu Ýt h¬n so<br /> 2. ¶nh h−ëng cña viÖc g©y h¹n tíi c−êng ®é víi hai thêi kú tr−íc ®ã.<br /> quang hîp cña c¸c gièng l¹c KÕt qu¶ nµy mét lÇn n÷a gãp phÇn kh¼ng<br /> 60<br /> ®Þnh c¸c nhËn ®Þnh tr−íc ®©y vÒ ¶nh h−ëng s©u cho thÊy râ møc ®é ¶nh h−ëng cña h¹n h¸n tíi<br /> s¾c cña h¹n h¸n tíi c¸c qu¸ tr×nh sinh lý vµ n¨ng sù quang hîp lµ rÊt kh¸c nhau tuú theo kh¶ n¨ng<br /> suÊt cña c©y trång ë thêi kú ra hoa, ®ång thêi chèng chÞu cña chóng.<br /> <br /> B¶ng 2<br /> ¶nh h−ëng cña viÖc g©y h¹n tíi c−êng ®é quang hîp cña c¸c gièng l¹c<br /> §¬n vÞ: µmolCO2/m2s<br /> <br /> Ra hoa Qu¶ non Qu¶ ch¾c<br /> % so % so %so<br /> Gièng C©y ®ñ C©y bÞ C©y ®ñ C©y bÞ C©y ®ñ C©y bÞ<br /> ®èi ®èi ®èi<br /> n−íc h¹n n−íc h¹n n−íc h¹n<br /> chøng chøng chøng<br /> TQ6 15,63 1,57 74 17,0 13,76 80 16,76 13,74 82<br /> V79 13,50 9,32 69 15,10 10,72 71 14,62 10,82 74<br /> L05 14,03 8,28 59 15,60 9,05 58 15,33 11,65 76<br /> <br /> Trong ba gièng l¹c thÝ nghiÖm, møc ®é gi¶m Tµi liÖu tham kh¶o<br /> sót cña c−êng ®é quang hîp khi bÞ g©y h¹n cña<br /> gièng TQ6 Ýt h¬n hai gièng V79 vµ L05, møc ®é 1. TrÇn V¨n §iÒn vµ cs., 1999: §¸nh gi¸ kh¶<br /> gi¶m nhiÒu nhÊt thÊy ë gièng L05 ë thêi kú ra n¨ng sinh tr−ëng ph¸t triÓn vµ sù t−¬ng quan<br /> hoa vµ ra qu¶ non. gi÷a mét sè tÝnh tr¹ng víi n¨ng suÊt cña mét<br /> Nh− vËy, viÖc g©y h¹n ë thêi kú ra hoa lµm sè gièng l¹c chÞu h¹n. KÕt qu¶ nghiªn cøu<br /> suy gi¶m m¹nh nhÊt c−êng ®é quang hîp, ®ång vµ chuyÓn giao c«ng nghÖ: 81-87. Tr−êng<br /> thêi sù kh¸c biÖt vÒ møc ®é suy gi¶m c−êng ®é ®¹i häc N«ng L©m, §¹i häc Th¸i Nguyªn.<br /> quang hîp gi÷a c¸c gièng còng thÊy kh¸ râ 2. NguyÔn Danh §«ng, 1984: C©y l¹c. Nxb.<br /> trong thêi kú nµy. KÕt qu¶ còng cho thÊy râ N«ng nghiÖp, Hµ Néi.<br /> gièng TQ6 bÞ gi¶m sót c−êng ®é quang hîp Ýt<br /> 3. NguyÔn Huy Hoµng, TrÇn §×nh Long,<br /> nhÊt khi bÞ g©y h¹n ë thêi kú ra hoa vµ ra qu¶;<br /> gièng L05 bÞ suy gi¶m c−êng ®é quang hîp 1992: T¹p chÝ N«ng nghiÖp vµ C«ng nghiÖp<br /> nhiÒu nhÊt khi bÞ g©y h¹n ë thêi kú ra hoa vµ thùc phÈm, 4: 138-140.<br /> qu¶ non. 4. Kozushko N. N., 1984: X¸c ®Þnh tÝnh chÞu<br /> h¹n cña c©y ngò cèc theo sù biÕn ®æi th«ng<br /> III. KÕt luËn sè chÕ ®é n−íc. Nxb. Lªningrat (tiÕng Nga).<br /> 1. C¸c gièng l¹c chÞu h¹n kh¸c nhau cã 5. NguyÔn V¨n M·, 2004: Nh÷ng vÊn ®Ò<br /> sù kh¸c biÖt vÒ kh¶ n¨ng quang hîp ë thêi nghiªn cøu c¬ b¶n trong khoa häc sù sèng:<br /> kú ra hoa vµ ra qu¶; trong ®ã, sù kh¸c biÖt 504-507. Nxb. Khoa häc vµ Kü thuËt, Hµ<br /> râ nhÊt vÒ c−êng ®é quang hîp thÊy ®−îc Néi.<br /> vµo thêi kú qu¶ non vµ qu¶ giµ. Gièng chÞu<br /> h¹n kh¸ TQ6 lu«n cã c−êng ®é quang hîp 6. NguyÔn V¨n Th¾ng vµ cs., 2002: TuyÓn tËp<br /> cao h¬n hai gièng V79 vµ L05 ë thêi kú ra c¸c c«ng tr×nh khoa häc kü thuËt n«ng<br /> hoa vµ ra qu¶. nghiÖp 2001-2002: 94-99. Nxb. N«ng<br /> nghiÖp, Hµ Néi.<br /> 2. Khi bÞ g©y h¹n, gièng chÞu h¹n kh¸<br /> th−êng bÞ gi¶m c−êng ®é quang hîp Ýt nhÊt; 7. Volcova A. M., 1984: X¸c ®Þnh tÝnh chÞu<br /> gièng chÞu h¹n yÕu bÞ gi¶m c−êng ®é quang h¹n vµ chÞu nãng t−¬ng ®èi cña c¸c mÉu<br /> hîp nhiÒu nhÊt. ¶nh h−ëng cña h¹n h¸n ®èi gièng ngò cèc b»ng c¸ch gieo h¹t trong<br /> víi sù quang hîp lín nhÊt lµ ë thêi kú ra dung dÞch sacarose vµ xö lý nhiÖt. Nxb.<br /> hoa. Lªningrat (tiÕng Nga).<br /> 61<br /> photosynthesis of some drought resistant<br /> groundnut cultivars<br /> <br /> Nguyen Van Ma, Cao Ba Cuong<br /> <br /> <br /> Summary<br /> <br /> The groundnuts have not only a high economy value but also they are very useful in improving the soil.<br /> We carried out a study of the photosynthesis of three groundnut cultivars TQ6, V79 and L05 at different<br /> growth periods and the change in drought conditions.<br /> According to the results measured by the Ultra compact photosynthesis system LCi, the photosynthetic<br /> intensity of these groundnut cultivars is different at the stages of the young and overmature nuts. The cultivar<br /> TQ6 always has higher photosynthetic intensity than the cultivars V79 and L05 .<br /> The drought conditions have a great influence on the photosynthesis of the groundnut plants at the<br /> flowering stage. Also, the photosynthetic intensity of the higher drought resistant cultivars reduces at least in<br /> the drought conditions.<br /> <br /> <br /> Ngµy nhËn bµi: 29-11-2005<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> 62<br />
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2