intTypePromotion=1

Thế giới địa chính trị năm 2014

Chia sẻ: Kequaidan Kequaidan | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:12

0
17
lượt xem
0
download

Thế giới địa chính trị năm 2014

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Bài viết phân tích một số sự kiện cốt yếu làm nên bức tranh sống động của chính trị thời cuộc. Qua đó có thể rút ra những mối liên hệ khăng khít giữa các sự kiện trong thời đại toàn cầu hóa và những bài học về lý luận nhận thức đối với quy luật vận động và phát triển đời sống chính trị quốc tế và phương cách ứng xử của Việt Nam trong bối cảnh phức tạp.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Thế giới địa chính trị năm 2014

THÕ GIíI §ÞA CHÝNH TRÞ N¡M 2014<br /> <br /> <br /> L−¬ng V¨n KÕ (*)<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> N h×n l¹i chuçi c¸c sù kiÖn chÝnh trÞ<br /> diÔn ra trong n¨m 2014 th× thÊy<br /> r»ng, n¨m 2014 qu¶ lµ mét thêi ®iÓm<br /> nh÷ng bµi häc vÒ lý luËn nhËn thøc ®èi<br /> víi quy luËt vËn ®éng vµ ph¸t triÓn cña<br /> ®êi sèng chÝnh trÞ quèc tÕ vµ ph−¬ng c¸ch<br /> mµ bøc tranh toµn c¶nh ®Þa chÝnh trÞ øng xö cña ViÖt Nam trong bèi c¶nh phøc<br /> cña thÕ giíi ®· thay ®æi lín so víi thêi t¹p ®ã. (*)<br /> gian tr−íc ®ã. C¸c c−êng quèc ®· kh«ng I. Ukraine - QuyÕt chiÕn ®iÓm gi÷a Nga vµ<br /> cßn øng xö víi nhau vµ víi c¸c n−íc nhá ph−¬ng T©y<br /> mét c¸ch cã kiÒm chÕ vµ Ýt nhiÒu t«n<br /> Sù kiÖn ®Þa chÝnh trÞ xuyªn suèt c¶<br /> träng theo c¸ch cò. QuyÒn uy cña c¸c<br /> n¨m 2014 vµ vÉn ch−a cã dÊu hiÖu kÕt<br /> chÝnh kh¸ch mang tÇm toµn cÇu còng<br /> thóc lµ cuéc khñng ho¶ng chÝnh trÞ ë<br /> theo ®ã mµ thay ®æi nÊc thang. Cuéc<br /> Ukraine. §· cã hµng ngµn bµi viÕt vÒ<br /> khñng ho¶ng kinh tÕ - tµi chÝnh toµn cÇu<br /> vÊn ®Ò nãng báng nµy kÓ tõ cuèi n¨m<br /> vÉn ch−a t×m ra lèi tho¸t hiÓm th× l¹i<br /> 2013. Bá qua c¸c sù kiÖn qu¸ cô thÓ cña<br /> ®−îc båi thªm mét ®ßn ®éc cña gi¸ dÇu<br /> cuéc khñng ho¶ng, chóng ta cã thÓ ®−a<br /> lao dèc kh«ng phanh, tr¹ng th¸i chÝnh<br /> ra mét sè nhËn ®Þnh kh¸i qu¸t tõ quan<br /> trÞ - an ninh cña c¸c khu vùc d−íi t¸c<br /> ®iÓm lý luËn ®Þa chÝnh trÞ nh− sau:<br /> ®éng cña c¸c xung ®ét míi còng mang<br /> vÎ ®Çy kÞch tÝnh vµ khã dù ®o¸n,v.v... 1. Thø nhÊt, khñng ho¶ng Ukraine<br /> TÊt c¶ t¹o nªn mét ‘video-map’ truyÒn b¾t nguån s©u xa tõ khñng ho¶ng kinh<br /> kú ®Çy sèng ®éng hµm chøa nhiÒu bÊt tÕ - x· héi bªn trong. §· h¬n hai m−¬i<br /> ngê lín ®èi víi c¸c quèc gia, trong ®ã cã n¨m kÓ tõ ngµy t¸ch ra khái Liªn X«<br /> ViÖt Nam. n¨m 1991 vµ tuyªn bè ®éc lËp, Ukraine<br /> vÉn loay hoay ®i t×m con ®−êng ph¸t<br /> Trong mét bµi viÕt nhá, khã cã thÓ<br /> triÓn, nh−ng tÊt c¶ ®· kh«ng thµnh<br /> ph©n tÝch ®−îc toµn diÖn vµ s©u s¾c bøc<br /> c«ng. C¸c lùc l−îng chÝnh trÞ bªn trong<br /> tranh toµn c¶nh ®Þa chÝnh trÞ thÕ giíi<br /> Ukraine tuy ®a d¹ng vµ phøc t¹p vÉn cã<br /> n¨m 2014, nªn chóng t«i chØ tËp trung<br /> thÓ quy vÒ hai nhãm lµ nhãm chñ<br /> ph©n tÝch mét sè sù kiÖn cèt yÕu lµm nªn<br /> tr−¬ng ph¸t triÓn theo m« h×nh d©n chñ<br /> bøc tranh sèng ®éng cña chÝnh trÞ thêi<br /> vµ kinh tÕ thÞ tr−êng kiÓu T©y ¢u,<br /> cuéc. Qua ®ã chóng ta cã thÓ rót ra<br /> nh÷ng mèi liªn hÖ kh¨ng khÝt gi÷a c¸c<br /> sù kiÖn trong thêi ®¹i toµn cÇu hãa vµ (*)<br /> TSKH., §¹i häc Quèc gia Hµ Néi.<br /> ThÕ giíi ®Þa chÝnh trÞ n¨m 2014 9<br /> <br /> nhãm thø hai chñ tr−¬ng duy tr× mèi c¸c quèc gia ¢u-¸ tËp hîp lùc l−îng<br /> quan hÖ kinh tÕ vµ chÝnh trÞ g¾n bã víi xung quanh Nga hoÆc Trung Quèc, g©y<br /> n−íc Nga. VÒ mÆt ®Þa chÝnh trÞ, nhãm ra c¸c xung ®ét hoÆc t×m chç ®øng ch©n<br /> theo xu thÕ ®Çu lµ c¸c ®Þa ph−¬ng phÝa suèt tõ vïng Trung §«ng, TiÓu ¸<br /> T©y vµ B¾c Ukraine tiÕp gi¸p víi c¸c (Caucasus), Trung ¸, §«ng vµ Nam ¢u.<br /> thµnh viªn míi cña Liªn minh ch©u ¢u Thñ ®o¹n míi trong chiÕn l−îc chi<br /> (EU); nhãm theo xu thÕ th©n Nga thuéc phèi ®¹i lôc ¢u-¸ cña Mü lµ t¹o ra mét<br /> vÒ vïng l·nh thæ §«ng vµ Nam Ukraine<br /> cuéc ChiÕn tranh L¹nh míi víi Nga.<br /> tiÕp gi¸p víi n−íc Nga mµ ®a phÇn d©n<br /> Theo chiÕn l−îc gia William Engdahl,<br /> c− gèc Nga hoÆc cã quan hÖ th©n téc víi cuéc ChiÕn tranh L¹nh míi nh»m môc<br /> ng−êi Nga. Khã mµ x¸c quyÕt sù lùa tiªu tæng qu¸t lµ “chiÕm −u thÕ toµn<br /> chän cña nhãm nµo lµ tèi −u víi Ukraine.<br /> diÖn” vÒ søc m¹nh cøng, c¶ trªn bé, trªn<br /> Bëi v× mçi nhãm ®Òu cã lý lÏ cña m×nh. kh«ng, trªn biÓn, trong vò trô, trong<br /> m«i tr−êng ®iÖn tõ vµ trong kh«ng gian<br /> Thø hai, cuéc khñng ho¶ng Ukraine ¶o. Trong thùc tÕ, c¶n trë duy nhÊt ®èi<br /> lµ kÕt qu¶ cña cuéc c¹nh tranh ®Þa chiÕn víi Mü trong viÖc thùc hiÖn “chiÕn l−îc<br /> l−îc gi÷a ph−¬ng T©y vµ Nga ë kh«ng chiÕm −u toµn diÖn” sau khi Liªn X«<br /> gian §«ng ¢u hËu X« viÕt. Mét c©u hái sôp ®æ chØ cã thÓ lµ n−íc Nga.<br /> ®Æt ra lµ, t¹i sao Liªn X« - thµnh tr× cña<br /> phe XHCN, ®èi thñ ý thøc hÖ cña DiÔn biÕn míi ®¸ng lo ng¹i nhÊt<br /> ph−¬ng T©y - ®· tan r· råi mµ Mü vµ trong ChiÕn tranh L¹nh míi lµ ngµy<br /> 5/12/2014, H¹ viÖn Mü ®· th«ng qua<br /> ph−¬ng T©y vÉn tiÕp tôc g©y søc Ðp víi<br /> NghÞ quyÕt sè 758, trong ®ã cã néi dung<br /> Nga? Lêi gi¶i cho c©u hái nµy n»m ë c¸c<br /> häc thuyÕt ®Þa chÝnh trÞ cña ph−¬ng T©y c¸o buéc Nga “x©m l−îc” Ukraine, tõ ®ã<br /> tõ ®Çu thÕ kû XX, trong ®ã cho r»ng ®−a ra ®Ò nghÞ ChÝnh phñ Mü viÖn trî<br /> trung t©m cña quyÒn lùc thÕ giíi n»m ë qu©n sù cho Ukraine, yªu cÇu NATO vµ<br /> vïng lâi cña ®¹i lôc ®Þa ¢u-¸, trïng hîp c¸c ®èi t¸c cña Mü chÊm døt hîp t¸c<br /> víi khu vùc l·nh thæ thuéc Liªn X« cò. qu©n sù víi Nga, më réng c¸c biÖn ph¸p<br /> cÊm vËn chèng l¹i Nga, ®Ò nghÞ EU vµ<br /> Tuy Liªn X« ®· tan r·, l·nh thæ ®· bÞ<br /> thu hÑp ®Õn 5 triÖu km2, nh−ng n−íc Ukraine kh«ng nhËp khÈu n¨ng l−îng<br /> cña Nga, c¸o buéc Nga vi ph¹m HiÖp<br /> Nga vÉn cßn c¸c ®ång minh chiÕn l−îc<br /> lµ s©n sau cña m×nh ë khu vùc ®Öm gi÷a −íc hñy bá tªn löa tÇm trung vµ tÇm<br /> EU vµ Nga, trong ®ã Ukraine lµ mét ®Þa ng¾n ë ch©u ¢u.<br /> bµn then chèt. B»ng thùc lùc to lín cña Thø ba, khi nãi ®Õn b¶n chÊt xung<br /> m×nh, Nga tiÕp tôc chi phèi vïng kh«ng ®ét ë Ukraine, kh«ng thÓ kh«ng nh×n<br /> gian ®Öm nµy, kh«ng ®Ó nã r¬i vµo ¶nh vµo b¶n chÊt cña quan hÖ Nga-Ukraine.<br /> h−ëng cña ph−¬ng T©y, nhÊt lµ cña §ã vèn lµ mèi quan hÖ anh em ruét thÞt<br /> Khèi qu©n sù B¾c §¹i T©y D−¬ng trong hµng ngh×n n¨m lÞch sö kÓ tõ khi<br /> (NATO). Víi mét c¸ch nh×n ®Þa chiÕn lËp nªn v−¬ng quèc §«ng Slave Nga -<br /> l−îc nh− thÕ, Mü sau khi n¾m ®−îc vËn Kiev. Mèi quan hÖ céi nguån gÇn gòi vÒ<br /> mÖnh cña T©y ¢u th«ng qua NATO tõ nh©n chñng, ng«n ng÷, t«n gi¸o, v¨n<br /> n¨m 1949 ®· t×m mäi c¸ch ®Ó khèng chÕ hãa vµ cïng chung vËn mÖnh trong suèt<br /> ‘hßn ®¶o thÕ giíi’, kiªn quyÕt kh«ng cho nhiÒu thÕ kû khiÕn cho mét sè ng−êi<br /> 10 Th«ng tin Khoa häc x· héi, sè 2.2015<br /> <br /> <br /> Nga muèn phñ ®Þnh tÝnh chÊt ®éc lËp bëi Nga s½n sµng c¾t nguån cung dÇu<br /> cña Nhµ n−íc Ukraine vµ b¶n s¾c d©n khÝ cho Ukraine bÊt kú lóc nµo, trong<br /> téc Ukraine. Nh−ng dï thÕ nµo th× khi c¸c kho¶n nî khÝ ®èt víi Nga kh«ng<br /> Ukraine vÉn kh«ng toµn toµn lµ Nga, v× thÓ thanh to¸n ®óng h¹n, c¸c hîp ®ång<br /> thÕ trong nh÷ng thêi kú chñ nghÜa d©n kinh tÕ kü thuËt qu©n sù víi Nga bÞ<br /> téc cùc ®oan næi lªn ë Ukraine, l¹i ®−îc ®×nh trÖ vµ phÇn lín c¸c c¬ së c«ng<br /> c¸c thÕ lùc bªn ngoµi cæ vò, l«i kÐo (vÝ nghiÖp c«ng nghÖ cao nµy r¬i vµo tay<br /> dô trong ChiÕn tranh thÕ giíi thø Hai phe ly khai th©n Nga; ®êi sèng nh©n<br /> vµ hiÖn nay), th× mèi quan hÖ anh em d©n Ukraine nhÊt lµ ë vïng chiÕn sù<br /> Nga-Ukraine bïng ph¸t xung ®ét. gÆp v« vµn khã kh¨n, ®ång tiÒn b¶n ®Þa<br /> Nh−ng ch−a khi nµo cuéc xung ®ét l¹i mÊt gi¸ theo ®µ mÊt gi¸ cña ®ång Ruble<br /> d÷ déi vµ ®Çy kÞch tÝnh nh− hiÖn nay. Nga. (2) Nguy c¬ mÊt l·nh thæ vµ chia<br /> c¾t l·nh thæ l©u dµi kh«ng chØ ®èi víi<br /> Thø t−, cuéc khñng ho¶ng Ukraine<br /> b¸n ®¶o Crimea vµo tay n−íc Nga, mµ<br /> ngµy cµng trë nªn kÞch tÝnh, mét mÊt<br /> c¶ vïng §«ng Nam gi¸p biªn giíi víi<br /> mét cßn vµ kh«ng cã håi kÕt gi÷a mét<br /> Nga. (3) Ukraine r¬i vµo tr¹ng th¸i bÊt<br /> bªn lµ ChÝnh phñ Kiev th©n ph−¬ng T©y<br /> æn an ninh cùc lín vµ th−êng xuyªn do<br /> cña Tæng thèng Poroshenko víi c¸c lùc<br /> søc Ðp tõ Nga vµ c¸c lùc l−îng ly khai<br /> l−îng miÒn §«ng Nam Ukraine ®ßi tù<br /> còng nh− do c¸c cuéc c¹nh tranh ®Þa<br /> trÞ d−íi sù hËu thuÉn cña Nga. Cho dï<br /> chiÕn l−îc gi÷a NATO vµ Nga mµ l·nh<br /> cã sù can thiÖp vµ trung gian hßa gi¶i<br /> thæ Ukraine lµ ®Þa bµn chÝnh hiÖn nay.<br /> cña quèc tÕ mµ tháa thuËn Minsk ngµy<br /> 21/2/2014 lµ nÒn t¶ng, vÉn ch−a cã bÊt T¸c ®éng thø hai cña cuéc khñng<br /> kú mét dÊu hiÖu nµo cña sù xuèng ho¶ng Ukraine lµ ®Èy nÒn kinh tÕ Nga<br /> thang ë c¸c bªn. Ng−îc l¹i, c¸c bªn ®Õn khñng ho¶ng vµ suy tho¸i trÇm<br /> kh«ng ngít ®−a ra c¸c tuyªn bè cøng träng. C¸c cuéc trõng ph¹t kinh tÕ cña<br /> r¾n vµ tiÕn hµnh c¸c cuéc giao chiÕn ¸c Mü vµ ph−¬ng T©y ®èi víi Nga tuy<br /> liÖt mµ chiÕn tr−êng chÝnh lµ l·nh thæ kh«ng lµm n−íc Nga sôp ®æ, nh−ng ®·<br /> cña ‘Céng hßa Donesk’ tù x−ng nèi liÒn vµ sÏ ®Èy n−íc Nga vµo sù suy tho¸i víi<br /> víi l·nh thæ Nga vµ d−íi sù hËu thuÉn tèc ®é ch−a tõng thÊy kÓ tõ n¨m 1991<br /> cña Nga. ®Õn nay, do ®ång Ruble mÊt gi¸ tíi gÇn<br /> 50%. ThËm chÝ EU vµ Mü ®ang xem xÐt<br /> 2. Cuéc khñng ho¶ng Ukraine t¸c viÖc lo¹i Nga ra khái hÖ thèng thanh<br /> ®éng s©u s¾c vµ toµn diÖn ®Õn t×nh h×nh to¸n quèc tÕ SWIFT. Môc ®Ých mµ ch©u<br /> thÕ giíi, nhÊt lµ trªn gãc ®é ®Þa chÝnh ¢u h−íng ®Õn lµ ®−a ®ång Ruble cña<br /> trÞ. T¸c ®éng tr−íc tiªn cña cuéc khñng Nga - vèn ®ang tr−ît gi¸ th¶m h¹i trë<br /> ho¶ng lµ lµm tan n¸t n−íc Ukraine: (1) thµnh ®èi t−îng bÞ kiÓm so¸t t−¬ng tù<br /> Tæn thÊt kinh tÕ v« cïng to lín do c¸c c¬ nh− vò khÝ h¹t nh©n hay vò khÝ giÕt<br /> së kinh tÕ vµ s¶n xuÊt bÞ ph¸ hñy, c¸c ng−êi hµng lo¹t, vò khÝ hãa häc.<br /> hîp ®ång kinh tÕ víi n−íc ngoµi bÞ hñy<br /> bá, cuéc chiÕn qu©n sù víi phe ly khai T¸c ®éng thø ba cña khñng ho¶ng<br /> ngèn nh÷ng kho¶n chi tiªu khæng lå mµ Ukraine lµ t¸c ®éng tiªu cùc ®Õn nÒn<br /> néi lùc vµ viÖn trî cña ph−¬ng T©y chØ kinh tÕ thÕ giíi, tr−íc hÕt lµ ®èi víi kinh<br /> lµ muèi bá bÓ; Ukraine lu«n bÞ ®e däa tÕ EU do c¸c biÖn ph¸p trõng ph¹t kinh<br /> ThÕ giíi ®Þa chÝnh trÞ n¨m 2014 11<br /> <br /> tÕ cña chÝnh hä vµ Mü ®−a ra. C¸c n−íc chÌn Ðp, do¹ n¹t vµ thËm chÝ tiÕn hµnh<br /> g¸nh chÞu hËu qu¶ lín do trõng ph¹t cuéc chiÕn tranh x©m l−îc kiÓu míi<br /> kinh tÕ Nga lµ §øc, Ph¸p, T©y Ban b»ng vò khÝ ‘nguéi’ ®èi víi vïng biÓn<br /> Nha, Italia... - lµ nh÷ng n−íc cã nhiÒu ®Æc quyÒn kinh tÕ cña ViÖt Nam (nh−<br /> quan hÖ bu«n b¸n vµ ®Çu t− víi Nga. vô h¹ ®Æt giµn khoan HD 981 tuú tiÖn,<br /> ChØ riªng lÜnh vùc bu«n b¸n n«ng s¶n x©y dùng ®¶o nh©n t¹o vµ c¨n cø qu©n<br /> vµo Nga, c¸c doanh nghiÖp EU ®· thÊt sù khæng lå ë b·i c¹n G¹c Ma chiÕm cña<br /> thu hµng chôc tû Euro. ViÖc gi¸ dÇu lao ViÖt Nam n¨m 1988 b»ng vò lùc) ®ang<br /> dèc kû lôc kÓ tõ 8 n¨m nay tuy lµ mét lµ b»ng chøng vÒ mét quy t¾c øng xö<br /> ®ßn ®¸nh vµo chñ lùc kinh tÕ Nga, dùa trªn c−êng quyÒn cña mét thÕ giíi<br /> nh−ng c¸c doanh nghiÖp dÇu khÝ trªn ®ang cã sù ®iÒu chØnh vÒ trËt tù quyÒn<br /> kh¾p thÕ giíi, nhÊt lµ c¸c n−íc thuéc lùc ®Þa chÝnh trÞ.<br /> khèi C¸c n−íc xuÊt khÈu dÇu má - NÕu trËt tù l−ìng cùc mét lÇn n÷a<br /> (OPEC) thiÖt h¹i to lín. h×nh thµnh, th× sè phËn c¸c d©n téc,<br /> T¸c ®éng thø t− lµ, cuéc khñng nhÊt lµ ViÖt Nam l¹i mét lÇn n÷a ®−îc<br /> ho¶ng Ukraine ®· dÉn ®Õn ‘t¸i cÊu tróc’ ®Æt lªn bµn c©n. C¸c n−íc nhá yÕu<br /> quyÒn lùc ®Þa chÝnh trÞ ë cÊp toµn cÇu: t−¬ng tù ViÖt Nam tån t¹i bªn c¹nh c¸c<br /> - Sù tiªu vong cña trËt tù ®¬n cùc do ®¹i c−êng ch¾c ch¾n gÆp nh÷ng th¸ch<br /> Mü ®éc t«n l·nh ®¹o kÓ tõ sau 1990 ®Õn thøc. Do ®ã buéc ViÖt Nam còng nh−<br /> nay theo nh− tuyªn bè cña Tæng thèng c¸c n−íc kh¸c ph¶i ®iÒu chØnh chÝnh<br /> Nga V. Putin th¸ng 3/2014. s¸ch ngo¹i giao cña m×nh theo h−íng<br /> t×m kiÕm ®ång minh ®Ó c©n b»ng søc<br /> - TÝnh bÊt kh¶ thi cña trËt tù l−ìng<br /> m¹nh víi sù ®e do¹ cña chñ nghÜa b¸<br /> cùc Mü - Trung t−¬ng lai nh− phÇn lín<br /> quyÒn vµ bµnh tr−íng.<br /> c¸c bé ãc chiÕn l−îc dù ®o¸n. Thay vµo ®ã<br /> lµ sù h×nh thµnh trËt tù ‘tam hïng’ bao II. §Þa chÝnh trÞ dÇu má - Xu h−íng nghÞch ®¶o<br /> gåm Mü, Trung Quèc vµ Nga, sau khi 1. Mét bÊt ngê lín cho kinh tÕ vµ<br /> n−íc Nga cho thÊy tiÒm lùc vµ kh¶ n¨ng chÝnh trÞ thÕ giíi n¨m 2014 lµ gi¸ dÇu<br /> gi¶i quyÕt c¸c vÊn ®Ò quèc tÕ còng nh− má ®· h¹ thÊp ®ét ngét ngoµi sù tiªn<br /> b¶o vÖ c¸c quyÒn lîi quèc gia cña m×nh; ®o¸n vµ t−ëng t−îng cña c¸c chuyªn gia<br /> ®ång thêi cho thÊy møc ®é ph¶n øng cã kinh nghiÖm nhÊt. Theo dù b¸o cña<br /> h¹n chÕ hÕt søc nghiªm träng cña Mü c¸c chuyªn gia, vµo ®Çu n¨m 2015, gi¸<br /> vµ ®ång minh NATO. dÇu cßn gi¶m xuèng thÊp h¬n møc tèi<br /> - Tuy viÖc s¸p nhËp b¸n ®¶o Crimea thiÓu hiÖn t¹i 43 USD/thïng. Cã thÓ<br /> - phÇn l·nh thæ hîp ph¸p cña Ukraine - nãi, gi¸ dÇu ®· gi¶m trªn 50% so víi<br /> lµ sù ®ßi l¹i ‘c«ng b»ng lÞch sö’ cho n−íc th¸ng 6/2014. Nh− thÕ, nÕu nh− tr−íc<br /> Nga, nh−ng d− luËn chung cho r»ng nã kia c¸c quèc gia xuÊt khÈu dÇu chñ<br /> t¹o ra mét tiÒn lÖ tiªu cùc trong c¸ch ®éng ‘®iÒu tiÕt’ thÞ tr−êng theo h−íng<br /> hµnh xö dùa trªn c−êng quyÒn cña c¸c chØ cã t¨ng gi¸ tïy vµo møc ®é ‘khan<br /> n−íc lín. §©y cã thÓ lµ më ®Çu cho mét hiÕm’ gi¶ t¹o mµ hä t¹o ra, th× nay kÎ<br /> thêi kú ‘v« trËt tù’ hay ‘v« chÝnh phñ’ chñ ®éng ®iÒu tiÕt thÞ tr−êng dÇu l¹i<br /> trong ®Þa chÝnh trÞ thÕ giíi. Nh÷ng sù lµm theo h−íng ng−îc l¹i: Gi¸ dÇu gi¶m<br /> kiÖn Trung Quèc ra tay ë biÓn §«ng, bao nhiªu lµ do c¸c chñ thÓ nµy quyÕt<br /> 12 Th«ng tin Khoa häc x· héi, sè 2.2015<br /> <br /> <br /> ®Þnh. ThÞ tr−êng dÇu má thÕ giíi ®· cã (hiÖn nay kho¶ng 9 triÖu thïng/ngµy).<br /> b−íc ®i nghÞch ®¶o bÊt ngê tõ th¸ng Trong khi ®ã chi phÝ khai th¸c cña<br /> 6/2014, lµm cho biÕt bao kÎ khãc ng−êi nhiÒu c«ng ty trªn thÕ giíi tõ 25-<br /> c−êi! Trong ®ã kÎ c−êi lín nhÊt lµ ng−êi 45USD/ thïng (Nga cã chi phÝ cao tíi<br /> Mü - ‘nhµ c¸i’ cña cuéc ch¬i. Cã thÓ lý 45USD/thïng). Tuy nhiªn c¸c nghiªn<br /> gi¶i ®iÒu nµy nh− thÕ nµo vµ ®©u lµ cøu gÇn ®©y cho thÊy chi phÝ khai th¸c<br /> nguyªn nh©n cña sù kiÖn mang tÇm dÇu ®¸ phiÕn theo c«ng nghÖ cña Mü sÏ<br /> toµn cÇu nµy? kh«ng ngõng ®−îc c¶i tiÕn vµ cã thÓ<br /> gi¶m cßn trªn d−íi 12 USD/thïng vµo<br /> VÒ nguyªn nh©n, hiÖn nay cã hai gi¶<br /> cuèi n¨m 2015. Nh− vËy, hiÓn nhiªn gi¸<br /> thuyÕt: (1) h¹ gi¸ dÇu lµ mét ©m m−u<br /> dÇu má cã thÓ ch¹m ®¸y ë 20<br /> cña Mü c©u kÕt víi Saudi Arabia - n−íc<br /> USD/thïng trong vµi n¨m tíi.<br /> chñ chèt trong OPEC nh»m ®¸nh gôc<br /> n−íc Nga lµ n−íc mµ 50% thu nhËp Tõ n¨m 2007-2014, s¶n l−îng khÝ<br /> quèc d©n dùa vµo xuÊt khÈu dÇu khÝ. ®¸ phiÕn cña Mü t¨ng trung b×nh 50%<br /> Mét sè nhµ nghiªn cøu ®· so s¸nh viÖc mçi n¨m, t−¬ng ®−¬ng møc t¨ng tõ 5%<br /> gi¶m gi¸ dÇu hiÖn nay víi viÖc gi¶m gi¸ lªn 36% trong tæng thÞ phÇn khÝ ®èt.<br /> dÇu vµo nh÷ng n¨m 1980, mét trong ViÖn Nghiªn cøu McKinsey dù b¸o,<br /> nh÷ng nguyªn nh©n dÉn ®Õn sù suy sôp ngµnh c«ng nghiÖp khÝ ®¸ phiÕn sÏ gióp<br /> cña nÒn kinh tÕ Liªn X«, më ®−êng cho GDP cña Mü t¨ng b×nh qu©n 4% hµng<br /> sù sôp ®æ cña c−êng quèc vÜ ®¹i nµy. n¨m, tûc vµo kho¶ng 690 tû USD. §¸ng<br /> NÕu gi¸ dÇu h¹ ®Õn møc d−íi 40 sî h¬n, víi nh÷ng tiÕn bé khoa häc kü<br /> USD/thïng th× mét sè chuyªn gia cho thuËt, chi phÝ ®Ó s¶n xuÊt dÇu khÝ tõ ®¸<br /> r»ng kinh tÕ Nga sÏ suy sôp. (2) H¹ gi¸ phiÕn dÇu cña Mü mçi ngµy mét gi¶m<br /> dÇu lµ do quan hÖ cung cÇu tù nhiªn khiÕn s¶n l−îng khai th¸c ngµy cµng<br /> cña thÞ tr−êng khi mµ kinh tÕ thÕ giíi, t¨ng, biÕn Mü tõ mét n−íc nhËp khÈu,<br /> nhÊt lµ nÒn kinh tÕ Trung Quèc, ®· v−ît qua Nga vµ Saudi Arabia trë thµnh<br /> gi¶m ®µ t¨ng tr−ëng vµ nguån cung dÇu quèc gia s¶n xuÊt dÇu th« lín nhÊt trªn<br /> má t¨ng ®ét biÕn tõ n−íc Mü nhê vµo bÝ thÕ giíi.<br /> mËt c«ng nghÖ khai th¸c dÇu ®¸ phiÕn Nh−ng ngoµi c¸ch tÝnh to¸n tÜnh<br /> cña Mü. Cã nh÷ng ng−êi ®−a ra c¶ lý do dùa trªn kü thuËt vµ c«ng nghÖ nãi trªn<br /> Nhµ n−íc Håi gi¸o tù x−ng IS ë Trung ra, th× còng cÇn tÝnh ®Õn quy luËt cung<br /> §«ng sau khi chiÕm ®−îc c¸c má dÇu cÇu vµ c¹nh tranh cña thÞ tr−êng toµn<br /> chiÕn l−îc ë Syria vµ Iraq ®· tung ra thÞ cÇu. Theo ®ã gi¸ dÇu cã thÓ t¨ng - gi¶m<br /> tr−êng thÕ giíi khèi l−îng dÇu víi møc tõng giê, chø kh«ng nhÊt thiÕt cø mét<br /> gi¸ rÊt thÊp ®Ó lÊy tiÒn mua c¸c lo¹i vò ®µ ®i xuèng.<br /> khÝ vµ ®¹n d−îc...<br /> 2. VÒ t¸c ®éng cña viÖc h¹ gi¸ dÇu<br /> Trªn tÊt c¶, cã mét vÊn ®Ò ®Æt ra lµ má ®ét ngét nh− hiÖn nay, ng−êi ta thÊy<br /> qu¸ tr×nh gi¶m gi¸ dÇu ®Õn møc nµo th× râ rµng cã hai mÆt: Thø nhÊt, viÖc gi¶m<br /> ‘ch¹m ®¸y’. Saudi Arabia ®· tuyªn bè lµ gi¸ dÇu g©y tæn thÊt v« cïng lín cho nÒn<br /> ngay c¶ khi gi¸ dÇu ë møc kinh tÕ c¸c n−íc xuÊt khÈu dÇu má.<br /> 20USD/thïng, hä vÉn cã l·i vµ vÉn Møc ®é tæn thÊt vµ nguy c¬ ®e do¹ nÒn<br /> kh«ng cÇn c¾t gi¶m s¶n l−îng khai th¸c kinh tÕ quèc gia tû lÖ thuËn víi møc ®é<br /> ThÕ giíi ®Þa chÝnh trÞ n¨m 2014 13<br /> <br /> phô thuéc cña hä vµo gi¸ trÞ xuÊt khÈu ®èi l¹i phe cÇm quyÒn. C¸c xung ®ét x·<br /> dÇu. HËu qu¶ nh·n tiÒn lµ nhiÒu c«ng héi vµ chÝnh trÞ v× thÕ sÏ bïng næ. §ã lµ<br /> ty khai th¸c dÇu sÏ ph¶i thu hÑp quy m« lóc c¸c nÒn chÝnh trÞ sÏ r¬i vµo khñng<br /> s¶n xuÊt, ®ãng cöa mét sè má, ngõng ho¶ng vµ lµ c¬ héi cho c¸c thÕ lùc ngo¹i<br /> t×m kiÕm vµ khai th¸c c¸c má míi, nhÊt bang can thiÖp, kÝch ®éng, lËt ®æ. V× thÕ<br /> lµ ë c¸c ®Þa h×nh khã kh¨n, gi¸ thµnh kh«ng ph¶i ngÉu nhiªn mµ Tæng thèng<br /> khai th¸c cao. Mét sè c«ng ty khai th¸c Nga V. Putin tè c¸o ph−¬ng T©y ®ang<br /> dÇu cã thÓ bÞ ph¸ s¶n bëi chi phÝ khai muèn ‘thay ®æi chÕ ®é chÝnh trÞ’ hiÖn<br /> th¸c cao h¬n gi¸ b¸n. Thùc tÕ ®· cho hµnh ë n−íc Nga. Víi mét c¸ch suy luËn<br /> thÊy mét sè nhµ khai th¸c dÇu ®¸ phiÕn t−¬ng tù, chóng ta cã thÓ h×nh dung ra<br /> cì nhá cña Mü ®· ph¸ s¶n. Ngµy t−¬ng lai gÇn cña nÒn chÝnh trÞ<br /> 9/1/2015 võa qua, c«ng ty ®Çu tiªn Venezuela - l¸ng giÒng, ®èi thñ cña Mü<br /> chuyªn khai th¸c dÇu má ®¸ phiÕn vµ vµ ng©n s¸ch nhµ n−íc phô thuéc 90%<br /> khÝ ®èt ë Mü lµ WBH Energy ®· tuyªn vµo xuÊt khÈu dÇu má. Ngay b¶n th©n<br /> bè ph¸ s¶n. C«ng ty dÞch vô dÇu khÝ Iran còng sÏ gÆp vÊn ®Ò t−¬ng tù.<br /> Baker Hughes Inc c«ng bè sè liÖu cho<br /> thÊy sè l−îng c¸c giµn khoan dÇu má Trong khi ®ã th× nh÷ng n−íc nhËp<br /> ®ang ho¹t ®éng t¹i Mü gi¶m ®i 61 giµn khÈu dÇu, ®Æc biÖt lµ t¹i ch©u ¸, l¹i<br /> trong tuÇn (http://baodatviet.vn/the- ®−îc coi lµ “ng− «ng ®¾c lîi”. Rajiv<br /> gioi/quan-he-quoc-te/). Biswas, chuyªn gia kinh tÕ thuéc H·ng<br /> cung cÊp c¸c dÞch vô t− vÊn toµn cÇu<br /> HÖ qu¶ cña viÖc ®×nh trÖ s¶n xuÊt IHS phô tr¸ch khu vùc ch©u ¸ - Th¸i<br /> dÇu lµ t¨ng sè ng−êi thÊt nghiÖp, trang B×nh D−¬ng, cho r»ng “gi¸ dÇu lao dèc<br /> thiÕt bÞ khai th¸c bÞ biÕn thµnh ®èng s¾t sÏ t¹o ra sù chuyÓn dÞch kho¶ng 1.500<br /> vôn nÕu thêi gian ®ãng cöa l©u dµi; c¸c tû USD tõ c¸c n−íc xuÊt khÈu dÇu sang<br /> hîp ®ång kinh tÕ khai th¸c dÇu khÝ quèc nh÷ng n−íc nhËp khÈu dÇu”. Tæ chøc<br /> tÕ còng v× thÕ mµ bÞ tr× ho·n hoÆc hñy TiÒn tÖ quèc tÕ (IMF) cho r»ng cø gi¶m<br /> bá, ¶nh h−ëng ®Õn nÒn chÝnh trÞ trong gi¸ 10 USD/thïng dÇu th× sÏ thóc ®Èy<br /> n−íc vµ c¸c mèi quan hÖ quèc tÕ. §èi víi kinh tÕ thÕ giíi t¨ng tr−ëng thªm<br /> chÝnh trÞ trong n−íc cña c¸c n−íc mµ 0,02%. §ã lµ xÐt trªn gãc ®é lý thuyÕt,<br /> kinh tÕ phô thuéc vµo xuÊt khÈu dÇu cßn trªn thùc tÕ c¸c n−íc nhËp khÈu<br /> má, hËu qu¶ hÕt søc to lín. Do thiÕu hôt dÇu má cã khai th¸c ®−îc c¬ héi ®Ó ph¸t<br /> nguån thu lín, quèc gia ®ã kh«ng thÓ triÓn kinh tÕ hay kh«ng l¹i lµ mét<br /> thùc thi c¸c kÕ ho¹ch kinh tÕ, x· héi vµ chuyÖn kh¸c. Trong tr−êng hîp EU,<br /> quèc phßng theo dù kiÕn. Tr¸i l¹i, ®êi ngoµi viÖc nÒn kinh tÕ khæng lå nµy phô<br /> sèng nh©n d©n, nhÊt lµ cña tÇng líp thuéc nhiÒu vµo nhËp khÈu dÇu má ra,<br /> nghÌo trong x· héi sÏ gÆp nhiÒu khã nã còng phô thuéc nhiÒu vµo hÖ thèng<br /> kh¨n v× gi¸ c¶ t¨ng cao. Sè ng−êi nghÌo cung cÊp khÝ ®èt tõ bªn ngoµi, trong ®ã<br /> ®ãi vµ thÊt nghiÖp sÏ t¨ng lªn, trong khi Nga chiÕm thÞ phÇn kho¶ng 30%. HiÖn<br /> ng©n s¸ch cho an sinh x· héi bÞ c¾t nay ng−êi ta Ýt quan t©m ®Õn gi¸ khÝ ®èt<br /> gi¶m, tÊt c¶ dÉn ®Õn sù bÊt b×nh cña t¨ng gi¶m thÕ nµo theo gi¸ dÇu. Tuy<br /> d©n chóng vµ ®©y chÝnh lµ c¬ héi cho c¸c nhiªn, do nh÷ng mèi liªn hÖ ®Þa lý, EU<br /> lùc l−îng chÝnh trÞ ®èi lËp næi lªn chèng coi nguån cung khÝ ®èt tõ Nga lµ lý<br /> 14 Th«ng tin Khoa häc x· héi, sè 2.2015<br /> <br /> <br /> t−ëng, bëi v× viÖc nhËp khÈu khÝ ®èt l¹i tõ B¾c Mü ®æ ra c¸c khu vùc trªn thÕ<br /> kh«ng thÓ theo c¸ch nhËp khÈu dÇu. Nã giíi. N−íc Mü ®ang trë thµnh nhµ xuÊt<br /> cÇn mét hÖ thèng èng dÉn kÕt nèi trùc khÈu dÇu lín nhÊt vµ rÎ nhÊt thÕ giíi.<br /> tiÕp nguån cung víi n¬i tiªu thô, v× thÕ Mét lÇn n÷a n−íc Mü cã c¬ lÊy l¹i ®Þa vÞ<br /> EU khã lßng nhËp khÈu khÝ ®èt tõ Mü l·nh ®¹o thÕ giíi.<br /> cho dï n−íc Mü rÊt muèn khèng chÕ EU III. Th¸i B×nh D−¬ng næi sãng bëi sù ®ông ®é cña<br /> kh«ng nh÷ng vÒ dÇu má mµ c¶ vÒ khÝ<br /> c¸c chiÕn l−îc n−íc lín<br /> ®èt. Trë ng¹i kü thuËt (lµm khÝ hãa láng<br /> vµ chuyªn chë b»ng tµu thñy) lµ bÊt kh¶ B−íc vµo n¨m 2014 còng nh− qu¸<br /> thi do chi phÝ qu¸ cao. V× thÕ râ rµng tr×nh ®· diÔn ra tr−íc ®ã mét vµi n¨m,<br /> EU, kÓ c¶ Ukraine, kh«ng thÓ hoµn toµn cã bèn yÕu tè chÝnh trÞ chñ yÕu t¹o nªn<br /> tho¸t khái sù chi phèi n¨ng l−îng cña bøc tranh ®Þa chÝnh trÞ s«i ®éng ®Çy<br /> n−íc Nga. kÞch tÝnh ë ch©u ¸ - Th¸i B×nh D−¬ng.<br /> Mét lµ, khu vùc ch©u ¸ - Th¸i B×nh<br /> Thø hai, viÖc gi¶m gi¸ dÇu nhanh<br /> D−¬ng kh«ng chØ lµ c¸c c«ng x−ëng cña<br /> chãng còng t¸c ®éng to lín ®Õn quan hÖ<br /> thÕ giíi, víi d©n sè khæng lå (1/3 d©n sè<br /> chÝnh trÞ vµ an ninh quèc tÕ. Nhê nguån<br /> thÕ giíi) ngµy cµng thô h−ëng mét møc<br /> cung dÇu khÝ rÎ vµ dåi dµo, ¸p lùc ‘c¬n<br /> sèng cao h¬n, mµ cßn ®ang vµ sÏ trë<br /> kh¸t dÇu’ cña mét sè n−íc ®ang bïng næ<br /> thµnh mét thÞ tr−êng tiªu thô khæng lå,<br /> kinh tÕ còng gi¶m ®i ®¸ng kÓ, khiÕn cho<br /> t¹o thµnh ®éng lùc vÜ ®¹i cho toµn bé sù<br /> mét sè n−íc, nh− Trung Quèc - n−íc<br /> t¨ng tr−ëng vµ ph¸t triÓn cña nÒn kinh<br /> nhËp khÈu dÇu lín thø hai thÕ giíi,<br /> tÕ toµn cÇu. Nh×n trªn b¶n ®å khu vùc,<br /> chiÕm trªn 80% tæng khèi l−îng dÇu<br /> chóng ta cã thÓ nhËn thÊy khu vùc ch©u<br /> tiªu thô trong n−íc - ch¼ng h¹n, sÏ bít<br /> ¸ - Th¸i B×nh D−¬ng bao gåm ba trung<br /> ®i sù thóc b¸ch cña tham väng chiÕm<br /> t©m ph¸t triÓn lµ §«ng B¾c ¸ (bao gåm<br /> ®o¹t c¸c vïng l·nh thæ trªn biÓn giµu<br /> c¶ Nga), Trung Quèc vµ khèi ASEAN.<br /> tiÒm n¨ng dÇu khÝ cña c¸c n−íc xung<br /> Sù bïng næ kinh tÕ trong mÊy thËp niªn<br /> quanh. Bëi v× viÖc Trung Quèc kÐo ®i vµ<br /> gÇn ®©y ®· biÕn Trung Quèc vµ ASEAN<br /> h¹ ®Æt mét giµn khoan n−íc s©u nh−<br /> trë thµnh hai trong mét sè Ýt ®éng lùc<br /> HD 981 ë biÓn §«ng trong vïng ®Æc<br /> t¨ng tr−ëng cña thÕ giíi. C¸c tæ chøc<br /> quyÒn kinh tÕ cña ViÖt Nam vµ tiÕn<br /> kinh tÕ khu vùc nh− APEC, céng ®ång<br /> hµnh khai th¸c ®−îc mÎ dÇu khÝ thùc tÕ<br /> ASEAN, Khu vùc mËu dÞch tù do §«ng<br /> ®ßi hái mét c¸i gi¸ qu¸ lín vÒ kinh tÕ,<br /> B¾c ¸ (t−¬ng lai, bao gåm 3 n−íc Hµn<br /> an ninh vµ chÝnh trÞ. Cho nªn cã thÓ nãi<br /> Quèc, NhËt B¶n, Trung Quèc) ®ang<br /> nhê vµo gi¸ dÇu gi¶m s©u mµ nhiÒu mèi<br /> chøng tá vÞ thÕ vµ søc hót khã c−ìng l¹i<br /> quan hÖ quèc tÕ quan träng ®−îc chÊn<br /> cña m×nh. NÕu toµn bé khu vùc §«ng ¸<br /> h−ng, nÒn hßa b×nh ®−îc b¶o ®¶m thªm<br /> vµ Nga liªn kÕt l¹i víi nhau, th× kh«ng<br /> mét b−íc.<br /> cã bÊt kú mét thÕ lùc nµo, kÓ c¶ Mü, cã<br /> B¶n ®å ®Þa chÝnh trÞ n¨ng l−îng thÕ thÓ ®ñ søc ng¸ng trë, vµ tÊt yÕu, hä sÏ<br /> giíi n¨m 2014 ®· cã b−íc ®iÒu chØnh lín lµ thÕ lùc ®Þa chÝnh trÞ thèng trÞ thùc sù<br /> ë mét sè c«ng ®o¹n, theo ®ã mét dßng toµn bé ‘hßn ®¶o thÕ giíi’ lµ ®¹i lôc ®Þa<br /> ch¶y lín cña dÇu má kh«ng cßn ®æ vÒ ¢u-¸. V× thÕ, cïng víi ®µ ph¸t triÓn cña<br /> B¾c Mü n÷a, mµ giê ®©y dßng ch¶y nµy søc m¹nh kinh tÕ, ch©u ¸ - Th¸i B×nh<br /> ThÕ giíi ®Þa chÝnh trÞ n¨m 2014 15<br /> <br /> D−¬ng nhanh chãng trë thµnh ®Þa bµn thÕ liªn kÕt vµ tËp hîp lùc l−îng míi ë<br /> c¹nh tranh quyÒn lùc toµn cÇu gi÷a c¸c khu vùc. Tuy nhiªn c¸ch thøc tËp hîp<br /> thÕ lùc hïng hËu nhÊt thÕ giíi. lùc l−îng gi÷a Mü vµ Trung Quèc cã<br /> nhiÒu kh¸c biÖt lín: NÕu nh− Trung<br /> Hai lµ, c¸c c−êng quèc ®· thùc sù<br /> Quèc chØ û vµo søc m×nh lµ chÝnh, thu<br /> b−íc vµo cuéc c¹nh tranh chiÕn l−îc l©u<br /> phôc thiÖn c¶m c¸c n−íc trong khu vùc<br /> dµi ë ®¹i kh«ng gian chiÕn l−îc nµy cña<br /> b»ng c¸c hîp ®ång kinh tÕ, c¸c dù ¸n<br /> thÕ giíi. Sù næi lªn m¹nh mÏ cña Trung<br /> viÖn trî ph¸t triÓn, ®e däa b»ng ph«<br /> Quèc vÒ mäi mÆt, nhÊt lµ vÒ kinh tÕ vµ<br /> tr−¬ng søc m¹nh qu©n sù trªn biÓn...<br /> qu©n sù, vµ c¸c tham väng ®Þa chÝnh trÞ<br /> th× Mü l¹i ®i theo c¸ch kh¸c. Mét mÆt,<br /> cña n−íc nµy lµ t¸c nh©n chñ yÕu cho<br /> Mü t¨ng c−êng hiÖu lùc cña HiÖp −íc an<br /> toµn bé hµnh xö chiÕn l−îc cña c¸c<br /> ninh víi hai n−íc §«ng B¾c ¸ lµ Mü-<br /> c−êng quèc kh¸c trong vµ ngoµi khu<br /> NhËt, Mü-Hµn, bËt ®Ìn xanh cho NhËt<br /> vùc, trong ®ã chñ chèt vÉn lµ Mü, NhËt<br /> B¶n thay ®æi ®iÒu luËt vÒ qu©n ®éi theo<br /> B¶n, Nga, Ên §é vµ ®−¬ng nhiªn lµ<br /> h−íng t¹o ®iÒu kiÖn cho NhËt B¶n liªn<br /> Trung Quèc. Trong 5-10 n¨m tíi, Mü sÏ<br /> minh qu©n sù víi n−íc kh¸c. MÆt kh¸c,<br /> tiÕp tôc chÝnh s¸ch ‘xoay trôc’ vÒ ch©u ¸<br /> Mü tËp hîp lùc l−îng th«ng qua c¸c tháa<br /> - Th¸i B×nh D−¬ng nh»m kiÒm chÕ<br /> thuËn hîp t¸c song ph−¬ng víi c¸c n−íc<br /> Trung Quèc. Tuy nhiªn chÝnh s¸ch xoay<br /> ‘b¹n bÌ’ mµ ®a phÇn bÞ Trung Quèc chÌn<br /> trôc cña Mü gÆp nhiÒu trë ng¹i bëi diÔn<br /> Ðp, trong ®ã cã c¶ c¸c tháa thuËn vÒ quèc<br /> biÕn ®Çy kÞch tÝnh cña t×nh h×nh bÊt æn<br /> phßng vµ an ninh, nh− tháa thuËn cho<br /> ë Trung §«ng vµ khñng ho¶ng Ukraine<br /> phÐp tµu h¶i qu©n Mü ghÐ c¶ng, tháa<br /> liªn quan ®Õn Nga. V× thÕ tiÕn ®é t¸i<br /> thuËn vÒ diÔn tËp qu©n sù chung, phèi<br /> c©n b»ng chiÕn l−îc cña Mü ë khu vùc<br /> hîp tuÇn tra an ninh biÓn vµ cøu hé cøu<br /> nµy kh«ng thÓ hiÖn râ nÐt. Tr¸i l¹i,<br /> n¹n, ®µo t¹o sÜ quan chuyªn m«n, b¸n vò<br /> ng−êi ta thÊy hµnh xö cña Trung Quèc<br /> khÝ s¸t th−¬ng vµ c¸c ph−¬ng tiÖn chiÕn<br /> n¨m 2014 trªn biÓn Th¸i B×nh D−¬ng<br /> tranh kh¸c. ViÖt Nam ®· vµ ®ang trë<br /> ngµy cµng trë nªn cã quy m« kh«ng gian<br /> thµnh mét ®èi t¸c an ninh ®Çy tiÒm<br /> lín h¬n, th¸i ®é cµng quyÕt ®o¸n, hung<br /> n¨ng cña Mü ë khu vùc trong v¸n bµi<br /> h·n vµ x¶o quyÖt h¬n. §Ønh ®iÓm cña<br /> kiÒm chÕ Trung Quèc vµ b¶o ®¶m an<br /> chuçi hµnh xö dùa trªn c−êng quyÒn<br /> ninh, an toµn vµ tù do hµng h¶i ë Th¸i<br /> cña Trung Quèc lµ viÖc x¸c lËp vïng<br /> B×nh D−¬ng. Trong sè c¸c dù ¸n tËp hîp<br /> nhËn d¹ng phßng kh«ng (IDIZ) trªn<br /> lùc l−îng ®èi phã víi Trung Quèc, th× tæ<br /> biÓn Hoa §«ng ®ông ch¹m ®Õn chñ<br /> chøc §èi t¸c xuyªn Th¸i B×nh D−¬ng<br /> quyÒn cña NhËt B¶n vµ hµn Quèc, vµ<br /> (TPP) bao gåm 12 quèc gia thµnh viªn<br /> viÖc Trung Quèc h¹ ®Æt giµn khoan dÇu<br /> trong ®ã cã ViÖt Nam ®−îc Mü göi g¾m<br /> khÝ n−íc s©u H¶i D−¬ng 981 vµo s©u<br /> nhiÒu kú väng nhÊt. Trong suèt n¨m<br /> trong vïng ®Æc quyÒn kinh tÕ cña ViÖt<br /> 2014, c¸c cuéc ®µm ph¸n gi÷a c¸c bªn, c¶<br /> Nam tõ th¸ng 5-7/2014.<br /> song ph−¬ng vµ ®a ph−¬ng ®· diÔn ra<br /> Ba lµ, cuéc c¹nh tranh ®Þa chiÕn dån dËp, tÝch cùc, hiÖu qu¶, nh−ng vÉn<br /> l−îc gi÷a Trung Quèc vµ Mü ë khu vùc kh«ng ®¹t tiÕn ®é môc tiªu ®Ò ra lµ kÕt<br /> ch©u ¸ - Th¸i B×nh D−¬ng ngµy cµng thóc ®µm ph¸n vµo cuèi n¨m 2014. §iÒu<br /> quyÕt liÖt ®· vµ ®ang ®−a ®Õn mét h×nh ®ã sÏ dÉn ®Õn sù c¹nh tranh trong lÜnh<br /> 16 Th«ng tin Khoa häc x· héi, sè 2.2015<br /> <br /> <br /> vùc an ninh quèc tÕ, lµm xuÊt hiÖn c¸c hîp lùc ®Ó ®èi träng víi Mü, ph¸ thÕ ®¬n<br /> ®Ò ¸n liªn kÕt thay thÕ vµ lo¹i trõ lÉn cùc cña Mü vµ thiÕt lËp mét trËt tù ®Þa<br /> nhau, t¹o ra nh÷ng hËu qu¶ tiªu cùc ®èi chÝnh trÞ ®a cùc mµ hä ph¶i thuéc vÒ<br /> víi hßa b×nh vµ æn ®Þnh trong khu vùc nhãm ng−êi ch¬i chÝnh.<br /> ch©u ¸ - Th¸i B×nh D−¬ng. Bèn lµ, ®Ó giµnh giËt ‘thÞ phÇn’<br /> Nãi Trung Quèc chØ û vµo søc m×nh quyÒn lùc ch©u ¸ - Th¸i B×nh D−¬ng,<br /> lµ chÝnh kh«ng cã nghÜa r»ng Trung tÊt c¶ c¸c thÕ lùc chñ chèt trong khu vùc<br /> Quèc ®¬n ®éc trong cuéc c¹nh tranh víi vµ trªn thÕ giíi ®Òu t×m c¸ch ‘xoay trôc’<br /> Mü ë khu vùc. Mµ tr¸i l¹i, Trung Quèc sang ch©u ¸, chø kh«ng riªng g× n−íc<br /> vÉn cã nh÷ng b−íc ®i ngo¹n môc trong Mü. EU cã lÏ lµ khu vùc tuyªn bè chiÕn<br /> tËp hîp lùc l−îng nh»m c©n b»ng víi l−îc h−íng vÒ ch©u ¸ sím nhÊt, ngay tõ<br /> søc m¹nh ng¨n c¶n cña Mü. Thêi cuéc thËp niªn 1990 sau khi Trung Quèc ®·<br /> ®· ®Èy n−íc Nga vµo trong vßng tay cña tiÕn nh÷ng b−íc vò b·o trªn con ®−êng<br /> Trung Quèc. N¨m 2014 thÕ giíi ®−îc c¶i c¸ch kinh tÕ. Mü ®· c«ng khai tuyªn<br /> chøng kiÕn sù h×nh thµnh mèi liªn kÕt bè trë l¹i ch©u ¸ tõ n¨m 2010 vµ Tæng<br /> chiÕn l−îc toµn diÖn gi÷a hai ng−êi thèng B. Obama chÝnh thøc tuyªn bè<br /> khæng lå cña ®¹i lôc ®Þa ¢u-¸ lµ Trung chiÕn l−îc chuyÓn träng t©m chiÕn l−îc<br /> Quèc vµ Nga, mµ nßng cèt cña liªn kÕt sang ch©u ¸ - Th¸i B×nh D−¬ng vµo cuèi<br /> nµy lµ c¸c hîp ®ång kinh tÕ gi¸ trÞ lín n¨m 2011. C¸c nhµ l·nh ®¹o Nga, sau<br /> vµ l©u dµi, c¸c hîp ®ång vò khÝ, trang bÞ hµng thËp niªn theo ®uæi ®¸ng thÊt<br /> qu©n sù vµ c¸c cuéc tËp trËn chung c¶ väng chiÕn l−îc h−íng T©y, ®· ®Ò x−íng<br /> trªn biÓn vµ trªn ®Êt liÒn gi÷a hai n−íc, thuyÕt ¢u-¸ mµ träng t©m lµ chÝnh<br /> trong khu«n khæ cña Tæ chøc Th−îng s¸ch h−íng vÒ ch©u ¸ - Th¸i B×nh<br /> H¶i (SCO) hay hîp t¸c song ph−¬ng. D−¬ng. Sù kiÖn ghi dÊu Ên ®Ëm nÐt cho<br /> Ng−êi ta vÉn kh«ng quªn cuéc tËp trËn chiÕn l−îc h−íng §«ng cña Nga lµ tæ<br /> h¶i qu©n chung lín cña Trung Quèc vµ chøc Héi nghÞ th−îng ®Ønh APEC n¨m<br /> Nga ë biÓn Hoa §«ng th¸ng 5/2014 gi÷a 2012 t¹i Vladivostock, ®−a ra hµng lo¹t<br /> lóc Trung Quèc h¹ ®Æt giµn khoan HD ®¹i kÕ ho¹ch nh»m chÊn h−ng vïng<br /> 981 vµo vïng ®Æc quyÒn kinh tÕ cña Siberia vµ ViÔn §«ng mªnh m«ng. T¹i<br /> ViÖt Nam. Ng−êi ta còng ghi nhËn mét cuéc häp Th−îng ®Ønh APEC B¾c Kinh<br /> hîp ®ång kinh tÕ gi¸ trÞ 400 tû USD vÒ n¨m 2014, mét lÇn n÷a Tæng thèng Nga<br /> viÖc Trung Quèc mua khÝ ®èt cña Nga kªu gäi hîp t¸c ®Çu t− ph¸t triÓn vïng<br /> trong thêi h¹n 30 n¨m. T×nh h÷u nghÞ ViÔn §«ng cña Nga. TÊt c¶ c¸c quyÕt<br /> gi÷a Trung Quèc vµ Nga n¨m 2014 ®· ®Þnh cña Nhµ n−íc vµ c¸c biÖn ph¸p<br /> ®¹t ®Õn ®Ønh ®iÓm thÓ hiÖn qua ph¸t nh»m c¶i thiÖn chÊt l−îng t×nh h×nh<br /> biÓu cña Tæng thèng Nga V. Putin: kinh tÕ, x· héi cña c¶ mét vïng l·nh thæ<br /> Ch−a bao giê trong lÞch sö quan hÖ gi÷a réng lín b¾t ®Çu tõ d·y nói Ural cña<br /> hai n−íc tèt ®Ñp nh− b©y giê. Tuy nhiªn, n−íc Nga lµ ®Ó thùc hiÖn môc tiªu ph¸t<br /> b¶n chÊt cña quan hÖ chiÕn l−îc toµn triÓn toµn bé n−íc Nga nh− mét c¬ thÓ<br /> diÖn Trung - Nga vÉn kh«ng ph¶i lµ sèng toµn diÖn vµ ®Çy ®ñ nhÊt. Tuy<br /> quan hÖ ®ång minh, mµ lµ quan hÖ ‘b¹n nhiªn, th¾ng lîi vÒ mÆt ngo¹i giao<br /> hµng vµ b¹n bÌ’ thuÇn tóy. Cho dï nhÊt kh«ng t−¬ng ®ång víi nh÷ng thµnh tùu<br /> thêi hai bªn nhÊt trÝ ë môc tiªu chung: vÒ kinh tÕ. TØ phÇn c¸c nÒn kinh tÕ cña<br /> ThÕ giíi ®Þa chÝnh trÞ n¨m 2014 17<br /> <br /> khu vùc ch©u ¸ - Th¸i B×nh D−¬ng B¶n víi Ên §é cïng víi HiÖp −íc an ninh<br /> trong trao ®æi th−¬ng m¹i cña Nga ®¹t ë Mü - NhËt B¶n h¬n nöa thÕ kû tr−íc lµ<br /> møc 24,8% trong n¨m 2013. nh÷ng quy ®Þnh chiÕn l−îc ®Ó ba n−íc<br /> nµy tõng b−íc t¸i c©n b»ng quyÒn lùc<br /> Ên §é ®Ò x−íng vµ triÓn khai ChiÕn<br /> chiÕn l−îc t¹i ch©u ¸. Liªn minh Ên §é -<br /> l−îc h−íng §«ng hay Hµnh ®éng h−íng<br /> NhËt B¶n - Mü lµ mét liªn minh quèc tÕ<br /> §«ng tõ nh÷ng n¨m 1990 sau khi Ên §é<br /> dùa trªn c¬ së lîi Ých chiÕn l−îc chÝnh<br /> b¾t ®Çu c¶i c¸ch kinh tÕ. Môc ®Ých cña<br /> ®¸ng ®èi víi tù do ®i l¹i vµ tËp trËn trªn<br /> chiÕn l−îc nµy lµ cïng víi c¸c ®èi t¸c vµ<br /> biÓn theo th«ng lÖ quèc tÕ vµ kh«ng thÓ<br /> ®ång minh ë §«ng ¸ hîp t¸c ®Ó ph¸t<br /> bÞ Trung Quèc c¶n trë bÊt hîp ph¸p.<br /> triÓn kinh tÕ, thiÕt lËp khu vùc mËu dÞch<br /> Nh÷ng hµnh ®éng ®¸ng chó ý vÒ sù ph¸t<br /> tù do, b¶o vÖ quyÒn tù do l−u th«ng vµ<br /> triÓn quan hÖ 3 n−íc lµ sù tiÕp tôc c¸c<br /> an ninh hµng h¶i, chèng l¹i b¸ quyÒn ®éc<br /> cuéc ®èi tho¹i chÝnh thøc vµ tiÕn hµnh<br /> chiÕm biÓn §«ng cña Trung Quèc, gi¶m<br /> c¸c cuéc tËp trËn h¶i qu©n kÕt hîp gi÷a<br /> ¸p lùc tõ mèi ®e däa Trung Quèc ë Ên<br /> ba n−íc ®Ó phèi hîp hµnh ®éng tèt h¬n<br /> §é D−¬ng vµ trªn khu vùc tranh chÊp<br /> (http://vietnamnet.vn/vn/tuanvietnam/2<br /> chñ quyÒn däc biªn giíi lôc ®Þa tiÕp gi¸p<br /> 05294/...). N¨m 2014 chóng ta ®· chøng<br /> víi Trung Quèc. Nãi mét c¸ch ng¾n gän,<br /> kiÕn nh÷ng ®éng th¸i ch−a tõng thÊy<br /> chiÕn l−îc h−íng §«ng cña Ên §é nh»m<br /> cña Ên §é víi khu vùc: C¸c cuéc viÕng<br /> t¹o ra vßng cung kiÒm chÕ chñ nghÜa b¸<br /> th¨m cÊp cao vµ c¸c tháa thuËn kinh tÕ,<br /> quyÒn vµ bµnh tr−íng Trung Quèc.<br /> an ninh vµ qu©n sù ®¹t ®−îc gi÷a Ên §é<br /> NÐt kh¸c biÖt c¬ b¶n gi÷a chiÕn l−îc vµ c¸c n−íc nh− Mü, NhËt B¶n,<br /> h−íng §«ng cña Ên §é víi chiÕn l−îc Australia, ViÖt Nam, Indonesia. Lßng<br /> BiÓn Xanh cña Trung Quèc lµ ë chç, Ên tin chiÕn l−îc gi÷a c¸c bªn ®−îc n©ng<br /> §é lu«n lÊy liªn kÕt víi c¸c ®ång minh cao mét b−íc ®¸ng kÓ. NÕu nh×n trªn<br /> chiÕn l−îc cã thùc lùc ë khu vùc (tr−íc b¶n ®å, ng−êi ta kh«ng khã nhËn ra c¸c<br /> hÕt víi NhËt B¶n, Mü, ViÖt Nam, mèi liªn kÕt cña Ên §é víi c¸c n−íc t¹o<br /> Australia) ®Ó t¹o thµnh chuçi liªn kÕt thµnh nh÷ng vßng cung chiÕn l−îc bao<br /> ®a tÇng kiÒm chÕ Trung Quèc. Trung quanh Trung Quèc - ®èi t−îng chÝnh<br /> Quèc ®· vµ ®ang bµnh tr−íng l·nh h¶i ë cña cuéc c¹nh tranh chiÕn l−îc ë ch©u ¸<br /> biÓn §«ng mét c¸ch quyÕt liÖt, ®· biÕn - Th¸i B×nh D−¬ng.<br /> biÓn §«ng thµnh ngßi næ nguy hiÓm Víi Trung Quèc, n¨m 2014 ®· cã<br /> nhÊt ë vïng Ên §é D−¬ng vµ Th¸i B×nh hµng lo¹t hµnh ®éng vò lùc, quyÕt ®o¸n,<br /> D−¬ng, ®e däa kh«ng chØ an ninh khu ®e däa hßa b×nh, an ninh vµ an toµn trªn<br /> vùc §«ng Nam ¸ vµ ASEAN, mµ cßn ®e biÓn do hä g©y ra. ë vïng biÓn Hoa §«ng<br /> däa an ninh cña c¶ ch©u ¸ nãi chung. cã tranh chÊp víi NhËt B¶n, Trung Quèc<br /> C¸c tranh chÊp ë biÓn §«ng kh«ng cßn ®· x©y dùng mét s©n bay gÇn quÇn ®¶o<br /> lµ tranh chÊp song ph−¬ng gi÷a Trung tranh chÊp Senkaku/§iÕu Ng−. Ngoµi ra,<br /> Quèc vµ ViÖt Nam hoÆc gi÷a Trung Trung Quèc cho x©y dùng mét c¨n cø<br /> Quèc víi Philippines hoÆc gi÷a Trung qu©n sù míi ë quÇn ®¶o Nanji chØ c¸ch<br /> Quèc víi c¸c n−íc thµnh viªn kh¸c n÷a. Senkaku/§iÕu Ng− Ýt phót bay. Tõ c¨n<br /> Do ®ã c¸c tháa thuËn ®èi t¸c chiÕn l−îc cø nµy, Trung Quèc cã thÓ dïng trùc<br /> míi ®©y gi÷a Mü víi Ên §é vµ gi÷a NhËt th¨ng vËn chuyÓn lÝnh cña Trung Quèc<br /> 18 Th«ng tin Khoa häc x· héi, sè 2.2015<br /> <br /> <br /> mÊt kho¶ng 800km lµ tiÕp cËn quÇn trong c¸c héi nghÞ cÊp cao ASEAN 2014<br /> ®¶o Senkaku/§iÕu Ng−. Nh− vËy, chØ t¹i Myanmar. Trong c«ng luËn quèc tÕ,<br /> trong vßng vµi phót, cê Trung Quèc sÏ Mü, NhËt B¶n vµ Ên §é ®· ®−a ra<br /> xuÊt hiÖn trªn c¸c ®¶o vµ trªn m¹ng. nh÷ng c¶nh c¸o nghiªm kh¾c nhÊt ®èi<br /> §ã lµ lý do Trung Quèc lËp kh¸ nhiÒu víi Trung Quèc. Tr−íc søc Ðp cña lßng<br /> b·i ®¸p trùc th¨ng vµ còng lµ c¸ch hä yªu n−íc cña d©n téc ViÖt Nam vµ lªn ¸n<br /> b¾t ®Çu mét cuéc chiÕn mµ kh«ng bÞ coi cña c«ng luËn quèc tÕ, Trung Quèc ®·<br /> lµ kÎ g©y hÊn. Ngoµi ra, Trung Quèc ph¶i rót giµn khoan HD 981 ra khái<br /> cßn triÓn khai hµng tr¨m tµu tíi quÇn vïng biÓn ViÖt Nam ngµy 15/7/2014.<br /> ®¶o Osagawa thuéc chuçi ®¶o thø hai Nöa cuèi n¨m 2014 ®· diÔn ra c¸c cuéc<br /> trªn biÓn Hoa §«ng viÕng th¨m vµ ®µm ph¸n cÊp cao gi÷a<br /> (http://vietnamnet.vn/vn/chinh- hai n−íc nh»m æn ®Þnh t×nh h×nh, kh«i<br /> tri/216679/...). phôc quan hÖ ViÖt-Trung. Vµ chØ ®Õn<br /> Trªn biÓn §«ng, sù kiÖn g©y chÊn cuèi n¨m, mèi quan hÖ song ph−¬ng míi<br /> ®éng toµn thÕ giíi lµ viÖc Trung Quèc trë l¹i t−¬ng ®èi b×nh th−êng. Mét lÇn<br /> ngang nhiªn kÐo giµn khoan dÇu khÝ n÷a thÕ giíi l¹i chøng kiÕn thµnh c«ng<br /> HD 981 vµo h¹ ®Æt trong vïng ®Æc cña ngo¹i giao ViÖt Nam trong kÕt hîp<br /> quyÒn kinh tÕ cña ViÖt Nam. Cuéc x©m søc m¹nh d©n téc víi søc m¹nh thêi ®¹i,<br /> l¨ng kÕt hîp d©n sù vµ qu©n sù nµy cña bÎ gÉy ©m m−u vµ c¸c mèi ®e däa x©m<br /> Trung Quèc tuy chØ kÐo dµi h¬n hai l¨ng cña c¸c thÕ lùc ngo¹i bang.<br /> th¸ng (2/5-15/7/2014) nh−ng ®· t¹o ra HiÖn nay, giíi quan s¸t ®ang theo<br /> mét b−íc ngoÆt trong nhËn thøc cña thÕ dâi kiÓu thøc hµnh ®éng míi cña Trung<br /> giíi nãi chung vµ cña ng−êi ViÖt Nam Quèc trªn biÓn §«ng. §ã lµ hä ®ang tÝch<br /> nãi riªng vÒ chiÕn l−îc bµnh tr−íng cùc triÓn khai trªn quy m« lín viÖc ‘khai<br /> l·nh thæ vµ sù ngang ng−îc bÊt chÊp hoang’ c¸c b·i ®¸ vµ ®¶o kh«ng ng−êi<br /> luËt ph¸p quèc tÕ cña Trung Quèc. trªn quÇn ®¶o Tr−êng Sa cña ViÖt Nam,<br /> Trung Quèc ®· huy ®éng hµng tr¨m tµu san lÊp, më réng diÖn tÝch c¸c ®¶o, b·i<br /> qu©n sù vµ b¸n qu©n sù, nhiÒu m¸y bay ®¸ thµnh c¸c hßn ®¶o nh©n t¹o, x©y<br /> qu©n sù vµ trinh s¸t rÇm ré tiÕn vµo dùng chóng thµnh c¸c c¨n cø qu©n sù<br /> vïng biÓn ViÖt Nam, c¶n ph¸ vµ hung cho h¶i qu©n vµ kh«ng qu©n cã diÖn tÝch<br /> h·n ®©m va c¸c tµu c¶nh s¸t biÓn vµ nhiÒu km2. D− luËn ViÖt Nam vµ c«ng<br /> kiÓm ng− còng nh− tµu ®¸nh c¸ cña luËn quèc tÕ hÕt søc lo ng¹i vÒ hËu qu¶<br /> ViÖt Nam. PhÝa ViÖt Nam ®· nhiÒu lÇn cña h×nh th¸i x©m l¨ng míi nµy cña<br /> cã c«ng hµm ®Ò nghÞ Trung Quèc ®µm Trung Quèc - h×nh th¸i ‘chiÕn tranh<br /> ph¸n hßa b×nh ®Ó gi¶i quyÕt vô viÖc, nguéi’. Môc ®Ých cña Trung Quèc lµ t¹o<br /> nh−ng ®Òu bÞ l·nh ®¹o Trung Quèc b¸c thÕ ®øng chiÕn l−îc ë biÓn §«ng, lµm<br /> bá. Hµnh vi sai tr¸i cña Trung Quèc ®· bµn ®¹p ®Ó khèng chÕ toµn bé biÓn<br /> vÊp ph¶i lµn sãng ph¶n ®èi m¹nh mÏ §«ng, ®e däa an ninh vµ chñ quyÒn,<br /> cña ng−êi d©n ViÖt Nam vµ cña c«ng toµn vÑn l·nh thæ cña nhiÒu n−íc, ®e<br /> luËn quèc tÕ. Ng−êi ®øng ®Çu ChÝnh däa an ninh an toµn vµ tù do hµng h¶i<br /> phñ ViÖt Nam ®· liªn tôc tè c¸o hµnh vi trªn biÓn §«ng. TÝnh chÊt nguy hiÓm<br /> bÊt chÊp luËt ph¸p vµ ®¹o lý cña Trung cña thñ ®o¹n míi nµy lµ ë chç, Trung<br /> Quèc trªn c¸c diÔn ®µn quèc tÕ, nhÊt lµ Quèc dïng c¸c lùc l−îng vµ trang thiÕt<br /> ThÕ giíi ®Þa chÝnh trÞ n¨m 2014 19<br /> <br /> bÞ phi qu©n sù, tiÕn hµnh chiÕn thuËt quèc gia v× sù thÞnh v−îng chung, nh−<br /> ‘t»m ¨n d©u’ hay ‘l¸t c¾t Salam’ mét tiÕn tr×nh tÝch cùc cña ®µm ph¸n TPP,<br /> c¸ch ©m thÇm nh»m tõng b−íc chiÕm thµnh tùu to lín cña tiÕn tr×nh chuÈn bÞ<br /> trän biÓn §«ng, thùc hiÖn hoµn h¶o môc ra ®êi Céng ®ång ASEAN vµo cuèi n¨m<br /> tiªu ‘®−êng l−ìi bß’ mµ kh«ng gÆp ph¶n 2015, c¸c hîp t¸c song ph−¬ng gi÷a c¸c<br /> øng ®¸ng kÓ nµo tõ c¸c n−íc. V× thÕ, cã ®èi t¸c chiÕn l−îc vµ ®èi t¸c toµn diÖn<br /> thÓ nãi n¨m 2014 ®· khÐp l¹i nh−ng nh− gi÷a ViÖt Nam - Ên §é, ViÖt Nam -<br /> nh÷ng mèi lo ©u vÒ xu thÕ tiªu cùc cña Hµn Quèc, ViÖt Nam - NhËt B¶n, ViÖt<br /> côc diÖn chÝnh trÞ ch©u ¸ - Th¸i B×nh Nam - Mü, ViÖt Nam - Nga, kÓ c¶ tiÕn<br /> D−¬ng nãi chung vµ nguy c¬ tõ chñ tr×nh kh«i phôc quan hÖ ViÖt-Trung.<br /> nghÜa bµnh tr−íng Trung Quèc ®èi víi Chóng ta cã quyÒn hy väng vÒ mét<br /> ViÖt Nam vÉn kh«ng gi¶m ®i lµ bao. n¨m 2015 t−¬i s¸ng, hßa b×nh vµ thÞnh<br /> ViÖt Nam vÉn ph¶i kh«ng ngõng c¶nh v−îng cho toµn thÓ nh©n lo¹i nãi chung<br /> gi¸c, ®Êu tranh vµ ®¸nh thøc c«ng luËn vµ cho ViÖt Nam nãi riªng <br /> quèc tÕ.<br /> IV. KÕt luËn Tµi liÖu tham kh¶o<br /> N¨m 2014 ®· khÐp l¹i, bøc tranh 1. Paul Craig Roberts (2014), Russia<br /> ®Þa chÝnh trÞ thÕ giíi n¨m 2014 tá ra hÕt Under Attack,<br /> søc u ¸m trªn kh¾p mäi n¬i. Tõ nhiÒu http://www.paulcraigroberts.org/201<br /> 4/02/14/russia-attack-paul-craig-<br /> n¨m nay, ch−a bao giê con ng−êi c¶m<br /> roberts/<br /> thÊy bÊt an nh− b©y giê. Sù bÊt an ®Õn<br /> tõ chñ nghÜa khñng bè quèc tÕ, khñng 2. http://baodatviet.vn/the-gioi/quan-<br /> ho¶ng kinh tÕ - tµi chÝnh toµn cÇu, tõ he-quoc-te/nga-se-chet-chim-trong-<br /> c¸c xung ®ét khu vùc suèt tõ ch©u ¢u, dai-chien-dau-giua-my-va-opec-<br /> qua Trung §«ng ®Õn ch©u ¸ - Th¸i 3225258/<br /> B×nh D−¬ng, tõ c¸c dÞch bÖnh nguy 3. http://vietnamnet.vn/vn/quoc-<br /> hiÓm kh«ng thuèc ch÷a (dÞch Ebola) vµ te/217130/is-tra-n-to-i-afghanistan-<br /> tõ c¸c tham väng ®Þa chÝnh trÞ cæ ®iÓn va--pakistan.html<br /> cña mét sè thÕ lùc c−êng quyÒn. 4. http://nld.com.vn/thoi-su-quoc-<br /> Sù ®æ vì niÒm tin chiÕn l−îc gi÷a te/vu-tan-cong-tham-khoc-cua-<br /> c¸c nhµ n−íc ®ang ngµy cµng trë nªn râ boko-haram-qua-anh-ve-tinh-<br /> rÖt, g©y c¶n trë lín cho tiÕn tr×nh hîp t¸c 20150115200909673.htm<br /> gi÷a c¸c quèc gia trong gi¶i quyÕt c¸c bøc 5. http://vietnamnet.vn/vn/tuanvietna<br /> xóc cña thêi ®¹i vµ b¶o ®¶m nÒn hßa m/205294/bien-dong--can-the--<br /> b×nh bÒn v÷ng l©u dµi cho nh©n lo¹i. chan-vac--my-an-nhat-.html<br /> Tuy thÕ, thÕ giíi n¨m 2014 kh«ng 6. http://vietnamnet.vn/vn/chinh-<br /> chØ toµn lµ mµu x¸m, v× ®©u ®ã vÉn táa tri/216679/bao-my--tq-chuan-bi-<br /> s¸ng nh÷ng hîp t¸c thµnh c«ng gi÷a c¸c cho-chien-tranh.html<br />
ADSENSE
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2