Tiêu chảy cấp ở
trẻ em
Định nghĩa: Trẻ em đi đại tiện nhiều lần (trên 3 lần một
ngày) và tính chất phân thay đổi: phân loãng, nhiều nước.
Bệnh tiêu chảy cấp thường diễn ra dưới 5 ngày, nếu trên 2
tuần là tiêu chảy kéo dài.
Nguyên nhân: thường do ăn và uống phải thức ăn, nớc
uống bị nhiễm khuẩn hoặc tiếp xúc với phân của người mắc
bệnh.
Yếu tố gây bệnh: không rửa tay trước khi ăn, ăn rau sống
rửa không sạch, uống nước lã chứa nhiều vi khuẩn gây
bệnh. Trẻ không được nuôi bằng sữa mẹ hoặc mắc một số
bệnh như sởi, suy dinh dưỡng...
Bệnh cảnh lâm sàng: thay đổi tùy theo mức độ nặng nhẹ
- Hội chứng tiêu hóa: ỉa chảy, phân loãng, nhiều nước, đi
nhiều lần (có khi 15-20 lần/ngày). Phân mùi chua hoặc khó
ngửi, có nhiều mũi nhày hoặc có máu. Có thể nôn.
- Mất nước điện giải: nhẹ: quấy khóc, vật vã hoặc lờ đờ,
khát nước, nước tiểu giảm khối lượng, khóc không có nớc
mắt, mắt trũng, miệng khô, thở nhanh, sâu hơn bình th-
ường, mạch nhanh nhỏ, thóp lõm, huyết áp tụt.
- Sốt: có thể sốt hoặc không.
Điều trị:
- Bồi phụ nước điện giải bằng các đường uống, tiêm truyền
tĩnh mạch hoặc dùng ống thông mũi- dạ dày.
- Một số dung dịch để uống: Orésol 1 gói pha trong đúng 1
lít nước sôi để nguội cho uống trong một ngày. Nếu chưa
có sẵn gói oresol, có thể dùng 1 thìa cà phê muối (3,5g), 8
thìa cà phê đường (40g) pha vào 1 lít nước hoặc dùng bột
gạo nấu thành nước cháo: bột gạo 50g (5 thìa canh), muối
3,5g (1 thìa cà phê), 1 lít nước; đun sôi 2-5 phút. Cho thêm
vài thìa nước quả vào cháo để bổ sung kali.
- Dinh dưỡng: không nên kiêng khem tránh thiếu hụt chất
dinh dưỡng. Ngay sau khi bồi phụ nước điện giải, có thể
cho trẻ bú và ăn ngay. Những trẻ nuôi bằng sữa bò, sau khi
bù đủ nước điện giải, cho trẻ ăn sữa loãng hơn bình thường
hoặc cho ăn sữa pha với oresol (1/3 sữa pha với 2/3 ORS).
Dần dần cho ăn theo chế độ bình thường, khi trẻ khỏi bệnh,
mỗi ngày cho ăn thêm một bữa trong một tuần để lấy lại
sức.
- Kháng sinh: chỉ nên dùng theo chỉ dẫn của bác sĩ.