
Bệnh thối rễ, vàng lá ở cây quýt
tiều
KTNT - B
ạn Nguyễn
Văn Tâm ở Thạnh H
ưng
(Đ
ồng Tháp) và một số
nhà vư
ờn ở Xuân Lộc
(Đ
ồng Nai) hỏi: “Mấy
năm gần
đây, cây quýt
tiều ở vư
ờn chúng tôi
thư
ờng bị vàng lá và
rụng d
ần, sau một thời
gian thì cây ch
ết. Xin
cho biết đó là ch
ứng bệnh gì? Có
cách nào phòng trị hiệu quả?
Trả lời: Qua mô t
ả của các bạn, kết
h
ợp với tình hình sâu bệnh gây hại
trên cam, quýt ở Đ
ồng bằng sông
Cửu Long thời gian gần
đây, chúng
tôi cho rằng vườn quýt c
ủa các bạn
đã b
ị bệnh thối rễ, vàng lá do nấm
Fusarium solani gây ra.
Trao đổi
kinh
nghiệm
chăm sóc
quýt tiều

Ban đ
ầu, cây vẫn phát triển bình
thường nh
ưng gân lá có màu vàng
tr
ắng, phiến lá ngả màu vàng xanh,
sau đó lá r
ụng, nhất là khi có gió.
B
ệnh có thể lan toàn cây khiến cây
ra nhiều ch
ồi ngắn và nhỏ, trái chua,
cuối cùng cây khô cằn và chết.
N
ếu kiểm tra rễ sẽ thấy, cây chớm
b
ệnh chỉ có vài nhánh bị thối, xuất
hi
ện những sọc nâu trên rễ chạy từ
chóp vào phía trong. Sau đó, b
ệnh
lan nhanh ra c
ả bộ rễ khiến rễ bị thối
hoàn toàn. Nấm F.
solani thích môi
trường chua hơn là ki
ềm. Chúng
xâm nh
ập vào trong rễ cây là do tình
trạng yếm khí lâu dài của đ
ất vào
các tháng cuối mùa mưa. Từ
đây,
nấm tiết ra đ
ộc tố khiến mạch gỗ của
rễ và thân cây bị mất nư
ớc, xẹp lại,
ngăn cản sự vận chuyển chất di
nh
dư
ỡng. Ngoài gây hại trực tiếp cho

b
ộ rễ, F. solani còn kích thích cây
t
ạo ra ethylene làm cho lá vàng
nhanh và rụng sớm.
Đ
ể phòng trừ bệnh thối rễ vàng lá
trên cây cam, quýt, các b
ạn không
chỉ đ
ối phó với nấm F. solani mà
phải làm sao cho đất tơi x
ốp, thoáng
khí, diệt tuyến trùng trong đ
ất, thay
đ
ổi cách xử lý ra hoa bằng hoá chất
thay vì dùng biện pháp xiết nước...
Để hạn ch
ế tác hại của bệnh, các
b
ạn có thể áp dụng kết hợp một số
biện pháp sau:
- Lên liếp cao, thoát nư
ớc tốt, nếu
đ
ất thấp phải có hệ thống bờ bao
vững chắc để có thể chủ động b
ơm
nước ra khỏi vườn khi cần thiết.
-Tăng cường bón phân hữu c
ơ, tro
trấu, mùn... giúp đất tơi x
ốp. Bón

thêm vôi để duy trì độ pH của đất.
- Nên dùng hoá chất đ
ể kích thích ra
hoa trái v
ụ thay cho biện pháp xiết
nước.
- Tăng cường thêm lân, kali để t
ăng
sức đề kháng của rễ đ
ối với bệnh và
kích thích cây ra rễ mới hoặc tư
ới
MKP để cây phục hồi nhanh.
- Nếu vùng đ
ất có tuyến trùng nên
k
ết hợp rải Basudin 10H hoặc
Regent 0,3G (100g) + Ridomil72WP
(30g)/gốc.
- Kiểm tra vườn thường xuyên đ
ể
phát hi
ện sớm và có biện pháp dùng
thu
ốc kịp thời. Nếu cây mới bị bệnh
có thể pha dung dịch thuốc Thiram
85WP ho
ặc Benomyl 50WP,
Derosal 60WP, Ridomil 72WP,
Nustar... với liều lượng 30-
50g/10 lít

nước tưới cho một gốc, tư
ới 2
lần/năm.
KS. Nguyễn Danh Vàn

