Mù tăm
TRUYỆN NGẮN CỦA TRẦN ĐỨC TIẾN
Ông Cầm xếp xong bộ quần áo cuối cùng vào túi xách thì gã xuất hiện:
- Đi thật à?
Gã hỏi, nửa ngần ngại nửa chia sẻ.
Ông Cầm cúi xuống, kéo xoẹt cái fermeture rồi nhanh chóng khoác túi lên vai. Ông biết
phút ấy ông không lờ gã đi là ông thua, là không bao giờ có thể bước chân ra khỏi cửa.
Ngoài sân, bà vợ ông đang hứng nước tưới cây. Bà chỉ nhìn lướt ông một cái rồi cúi
xuống chăm chú vào mấy chậu cây cảnh héo rũ. Ông Cầm gọi xe ôm, bảo chở thẳng ra
bến tàu cánh ngầm.
Tàu cánh ngầm phi lên thành phố.
Tới thành phố, lại xe ôm đèo ra sân bay.
May quá! Vẫn còn kịp đặt vé đi chuyến gần nhất.
Còn hơn tiếng đồng hồ nữa máy bay cất cánh. Khách ngồi trong phòng chờ ở cửa số 3 -
cửa đi đảo Q - ngoài ông Cầm, mới có độc một bà già. Bà lão ôm khư khư bọc hành lý
trong lòng. Khi ông Cầm bước đến, còn cách bà những 5 chiếc ghế, đôi mắt bà đã lắc
quắc bắn ra những tia sáng cảnh báo: “Này này ông kia, chớ có vượt qua giới hạn ấy
nhé”!
Ông Cầm tảng lờ hạ cái túi trên vai xuống, ngồi ngả lưng, mắt lim dim.
Gã đàn ông lại chập chờn hiện ra với vẻ miễn cưỡng:
- Ở đâu cũng thế thôi ông ơi. Hay ông biết ở ngoài ấy có gì lạ lắm?
Ông Cầm nín thinh. Không, ông cũng chẳng biết gì. Sáng ngủ dậy chui vào toilet làm vệ
sinh. Lúc lên nhà ngồi thừ ra ghế, đưa mắt nhìn một lượt khắp căn phòng quen thuộc. Cái
bàn, cái ghế, cái máy tính, cái giường xếp để ngả lưng, bộ ấm chén pha trà, cuốn sách đọc
dở cả tháng vẫn chưa xong… Tự nhiên thấy rời rã cả người. Tự nhiên muốn bỏ mặc tất
cả. Tự nhiên muốn đi. Đến một nơi nào thật xa thật khác. Vì lý do gì ông chẳng hiểu. Bao
nhiêu năm nay, bao giờ ông cũng có lý do chính đáng để cắt nghĩa cho những hành động
của mình. Nhưng lần này thì chịu. Cái ý muốn đó đã manh nha trong ông từ lâu, sáng nay
nó quặn lên như một cơn đau bụng đói. Đúng lúc ấy, tên hòn đảo bất ngờ vang lên, lặp đi
lặp lại trong đầu…
“Vì lý do kỹ thuật nên chuyến bay từ S đi đảo Q…”. Loa phóng thanh trong phòng chờ
thản nhiên đọc hai lần cái thông báo bằng một giọng nữ bị cúm nặng.
Gã đàn ông nhìn ông Cầm cười cười:
- Hoãn bay! Ông thấy chưa? Mọi thứ chưa sẵn sàng ủng hộ ông...
Gã mở miệng định nói tiếp câu gì, có vẻ đưa ra một lời khuyên, thì ông Cầm đã vụt đứng
dậy:
- Không!
Bà già ôm bọc liếc nhìn sang. Cái ông khách đáng ngờ cách 5 chiếc ghế kia hình như
đang hục hặc cãi nhau với ma.
Ông Cầm bước nhanh đến quầy bưu điện. Ông nhặt lên… Một, hai, ba… năm. Năm tờ
báo khác nhau. Đủ cho hai tiếng rưỡi ngồi chờ thêm, nếu như nội dung cái thông báo vừa
rồi không có gì thay đổi. Cô nhân viên bưu điện khẽ nhắc: “Báo ra hôm qua đấy bác ạ”.
Hơi ngẩn người, nhưng ông Cầm vẫn móc túi lấy tiền trả. Ông mang tập báo về chỗ ngồi,
thong thả mở bao lấy kính ngoắc lên mắt.
Gã đàn ông nọ lại miễn cưỡng khuất sau những trang báo.
Giá vàng thế giới sốt cao. Phe áo xám thủ đô K. biểu tình ăn vạ ở sân bay quốc tế. Hội
nghị thượng đỉnh các nước G7. Nông dân đồng loạt khởi kiện nhà máy V. xả nước thải
làm ô nhiễm môi trường. Hơn 300 hành khách trên chuyến bay thoát chết trong gang tấc.
Người đẹp cứa cổ tình nhân trên xe hơi. Con cá voi ngót 30 tấn chết giạt vào bờ. Hành
trình mờ ám của một dự án nghìn tỷ. Chất lượng truyền hình cáp xuống cấp. Ăn gì có lợi
cho bệnh liệt dương. Ngày hội Thơ năm nay có những câu thơ chép sai thả lên trời…
Rõ thật!... Sai lầm dưới đất còn có thể sửa chữa. Sai lầm thả lên trời thì vô phương.
Những câu thơ rởm sẽ vĩnh viễn đi vào cõi bất tử.
“T., 40 tuổi, ở thị trấn X., một buổi chiều cầm chiếc kính hỏng của mình đi bộ từ nhà đến
tiệm chữa kính ở đầu phố. Mười bảy năm sau chưa thấy quay về”...
Ông Cầm bỏ tờ báo, lặng người đi mấy giây. Quả biến mất này ấn tượng hơn quả thả thơ
sai. Cùng một lúc ông nhận ra hai điều. Một (hơi chua xót): những gì chạm được vào nơi
sâu kín bí ẩn nhất trong con người ông thì dường như không ai thèm để ý. Chẳng hạn như
cái tin tìm người lạc vừa rồi. Một con người lạ lùng. Một số phận bi tráng. Ông nghĩ thế.
Một gợi ý cho cả cuốn tiểu thuyết bảy trăm trang chứ ít à? Thế mà nó bị ép vào trong
khoảng không gian chật chội vừa bằng một bao diêm, nằm ở góc trang báo, chữ nhỏ như
con kiến. Hai (dịu dàng khôn tả): sự giao cảm đặc biệt bất ngờ tràn ngập tâm hồn ông.
Ông chưa từng nghe nói đến thị trấn X. Và đương nhiên chưa bao giờ được hân hạnh làm
quen T. Nhưng ông hiểu gã, ông hiểu gã… Chỉ mấy bước chân với một cái kính hỏng
(tuột tròng hay gãy gọng nhỉ?), T. đã thản nhiên ra khỏi thế giới này.
Không cần một lý do chính đáng nào.
Không cần!
Tuyệt.
Vợ con hắn sẽ tha hồ mà ngơ ngác. Còn hàng xóm thì tha hồ đoán già đoán non. Những
cái đầu bình thường ấy, ông Cầm biết tỏng, rốt cuộc chỉ quanh quẩn với ý nghĩ: phải có
một lý do nào đó chứ? Mà cái lý do này chắc chắn ghê gớm lắm. Mới có thể khiến hắn bỏ
nhà ra đi như vậy. Quá khứ của hắn sẽ bị lục tung lên. Mọi ngóc ngách riêng tư của hắn
được soi chiếu kỹ càng như phim quay chậm. Trí tưởng tượng nghèo nàn đắp điếm cho
những chỗ phim nhòe mờ. Và đương nhiên, sau mọi nỗ lực, đám đông sẽ khoan khoái
xoa tay nhìn nhau nhất trí: hắn bị thần kinh!
“Một lần tôi thấy T. đi ngoài đường mà quên không cài cúc quần”.
“Ông ấy gặp tớ, chào, nhưng mắt nhìn đi đâu, cứ như có ai đang đứng ở đằng sau tớ, sợ
lắm”.
“T. kể tôi nghe một chuyện. Mấy ngày sau gặp, ông ấy lại hào hứng kể đúng chuyện ấy,
không sai một chữ. Đến lần thứ ba”…
Đấy, đại khái thế. Dở người. Cám hấp. Thần kinh. Hợp lý vô cùng. Lắp vào nhau vừa
khin khít. Không có thì không thể hiểu được. Chuyện gì cũng vậy.
Gần suốt cuộc đời, ông Cầm đã sống cuộc sống của một người bao giờ cũng bằng lòng
với những bộ cánh may sẵn. Ông đi học, đi làm, lấy vợ, sinh con. Ở cơ quan chưa từng
giữ chức vụ quan trọng nào, nhưng luôn luôn là viên chức gương mẫu. Đúng giờ có mặt.
Sếp giao việc gì cũng không chối từ. Xong việc, giở báo, giở tài liệu ra miệt mài nghiên
cứu, học tập. Ai ốm đau bệnh tật tai nạn gì cũng nhớ thăm hỏi ân cần. Đám ma nào cũng
thành kính có mặt. Đám cưới nào cũng hớn hở xuất hiện. Mỗi năm một lần diện bộ quần
áo mới, đầu tóc tươm tất đến họp hội đồng hương. Ở nhà hoà thuận với vợ con. Hàng
xóm láng giềng không ai phàn nàn. Ngày lễ ngày tết nhớ treo cờ đầu tiên, chẳng đợi khu
phố phải nhắc. Mọi khoản đóng góp nghĩa vụ với địa phương răm rắp thực hiện… Cho
đến lúc ông ngoài 50 tuổi, cái trật tự dễ chịu ấy - cái trật tự tưởng như đã ru ông vào giấc
ngủ vĩnh viễn êm đềm ngay từ khi ông chào đời - bỗng nhiên bị trục trặc tí chút. Sự cố
xảy ra vào những lúc chính ông cũng chưa kịp hiểu đầu đuôi ra sao.
Đột nhiên muốn về hưu trước tuổi. Đột nhiên muốn đập cái nhà đang ở đi xây nhà mới.
Đột nhiên thèm uống rượu. Đột nhiên nửa đêm vùng dậy nghe có người vừa gọi tên
mình. Đột nhiên mê internet, chìm đắm vào thế giới ảo, ngồi chat cả buổi chiều không
biết chán với một cô nàng có cái nick là matthuytinh… Và bây giờ thì đến lượt đảo Q. -
cái chấm xanh nhỏ xíu xa vời trên bản đồ, cái thẻo đất mơ hồ dập dềnh giữa mênh mông
trời nước, chưa bao giờ nghĩ là mình sẽ đặt chân tới.
- Sắp đến đấy ông ạ.
Ông Cầm mở choàng mắt. Bà già ngồi cạnh đã trở nên thân thiện. Biết làm thế nào -
không gian trên máy bay bị ép lại, khoảng cách 5 chiếc ghế ở phòng chờ biến mất.
- Bà ra đảo thăm ai?
Ông Cầm hỏi, trong bụng lấy làm lạ vì bà già nói giọng Bắc.
- Con gái tôi lấy chồng ngoài này. Năm nào tôi chả ra thăm cháu - Bà già thấy ông khách
bắt chuyện thì dấn thêm - Vợ chồng nó mở cái quán thịt chó. Phát tài phết ông ạ. Nghe
bảo cái giống chó ngoài này khôn, thịt cũng ngon hơn thịt chó trong bờ.
Bà vỗ vỗ vào cái túi vẫn ôm khư khư trong lòng từ lúc lên máy bay:
- Còn đây là túi củ riềng. Riềng, mẻ, mắm tôm, ba thứ đầu vị thịt chó, không thể thiếu
được. Tôi phải mang giống ở quê tôi ra cho chúng nó trồng.
Ra thế. Ông Cầm suýt phì cười nhớ lại lúc ngồi trong phòng chờ. Túi củ riềng qúy hoá
thật. Cái hòn đảo này đâu đến nỗi quá tách biệt với đất liền? Người ở xa hàng nghìn cây
số cũng đã tới đây làm ăn sinh sống, dựng vợ gả chồng, sinh con đẻ cái, đi lại thăm nom
nhau. Ngay cả món thịt cầy khoái khẩu cũng đã đổ bộ lên đảo. Chó đảo Q khôn có tiếng.
Bơi giỏi như rái cá. Đào hang không kém kỳ đà. Tinh khôn bằng mấy Béc-giê. Nuôi
trong nhà chẳng khác gì có đệ tử ruột bên cạnh. Nhưng bây giờ thì đệ tử cũng thịt…
Gã đàn ông từ trong góc tối hoan hỉ thò mặt ra:
- Tôi đã bảo mà. Có khác gì trong đất liền?
Ông Cầm yên lặng, hướng cái nhìn đi chỗ khác.
Qua cửa sổ máy bay, đảo Q dần hiện nguyên hình. Một vệt xanh dài. Rừng cây, núi đá
tầng tầng lớp lớp, trập trùng gối lên nhau.
Chưa nhìn thấy nhà cửa, đường sá.
- Khỏi phải lo! Dưới ấy còn có cả một thị trấn sầm uất nữa cơ. Khách sạn, nhà hàng, bãi
tắm, mat xa, karaôkê… Nghỉ ngơi, ăn nhậu, em út. Tuốt tuồn tuột! Thích gì cũng chiều -