PH N I: M ĐU
I. Lý do ch n đ tài:
Đi m i Ph ng pháp d y h c đang là v n đ đc đông đo các th y cô ươ ượ
giáo quan tâm và h ng ng. Vi c t ch c các ti t d y sao cho nh nhàng vàưở ế
tho i mái mà v n đm b o ch t l ng d y và h c là r t quan tr ng. Đc bi t là ượ
đi v i các em h c sinh nh tu i trong các gi h c toán. Th t v y trong th c t ế
cho th y ti t toán đi v i các em nhi u khi r t n ng n . Nhi u em nh m t đi ế ư
v t i vui hàng ngày khi ph i đi đu v i ti t toán. Tinh th n các em căng ươ ế
th ng khi làm quen v i nh ng ki n th c toán tr u t ng. Vì v y “ H c mà ch i, ế ượ ơ
ch i mà h c” đi v i các em là r t c n thi t. Đ cho các em gi i đc các bàiơ ế ượ
toán, th c hi n thành th o các phép tính đt ra ch là đt yêu c u, nh ng cái c n ư
thi t h n th n a là không khí h c t p ph i tho i mái, nh nhàng, thi đua sôi n iế ơ ế
gi a các em t o đng l c thúc đy cho các em lĩnh h i nh ng ki n th c m t ế
cách sâu r ng, hi u bài m t cách t t nh t còn quan tr ng h n. H n th n a các ơ ơ ế
em m i chuy n sang giai đo n h c t p là ho t đng ch đo và ho t đng vui
ch i còn chi m m t v trí quan tr ng, các em còn đang trong nhu c u h c h iơ ế
c a b n thân. Trò ch i trong toán h c giúp các em h ng thú h c t p, c g ng thi ơ
đua làm cho không khí h c t p vui, sinh đng, kích thích trí t ng t ng, trí nh ưở ượ
c a h c sinh. Đng th i qua đó c ng c các ki n th c đã h c qua trò ch i trong ế ơ
các bài h c c a các em. Chính vì v y mà bài vi t c a tôi xin đ c p m t ý ki n ế ế
nh v “Trò ch i trong gi toán c a l p 1 nh m nâng cao ch t l ng gi ng ơ ượ
d y”. Phát huy tính tích c c, đc l p, t ch thông qua trò ch i. ơ
II. M c đích nghiên c u :
M c đích c a đ tài nh m góp ph n đi m i ph ng pháp d y h c môn ươ
toán trong ch ng trình l p 1, nh m phát huy tính tích c c, ch đng, sáng t oươ
c a h c sinh l p 1 trên c s khai thác tri t đ các đc đi m tâm sinh lý c a h c ơ
sinh. Th nghi m vi c áp d ng đi m i ph ng pháp d y h c theo h ng t ươ ướ
ch c cho các em tham gia nh ng trò ch i b ích có n i dung toán h c đ các ơ
“H c mà ch i, ch i mà h c”. ơ ơ
Qua nh ng năm gi ng d y, trên tình hình th c t cho th y, n u nh không ế ế ư
áp d ng trò ch i vào môn toán, tôi th y nhi u em h c sinh h c t p không đc ơ ượ
h ng thú. Có nh ng em s h c môn toán mà tr nên nhút nhát. Ch t l ng h c ượ
t p c a các em ti n b ch m. Nhi u em h c r t kém môn toán. ế
C th năm h c 2009 - 2010 và năm h c 2010 - 2011, qua quá trình kh o sát
ch t l ng h c sinh đu năm, tôi n m b t đc tình hình h c t p c a các em ượ ượ
h c sinh thông qua kh o sát thì t l trung bình và y u còn cao. ế
Đ tài: Trò ch i trong môn toán l p 1 ơ
V i tình hình h c t p c a các em nh v y, qua th c t gi ng d y và nghiên ư ế
c u, tôi đã đa trò ch i vào môn toán nh m nâng cao ch t l ng h c t p c a các ư ơ ượ
em.
III. Nhi m v nghiên c u:
1. Tìm hi u v n đ đi m i ph ng pháp d y h c toán l p 1 ươ
2. Tìm hi u đc đi m tâm lý c a h c sinh l p 1.
3. Tr em v i trò ch i nói chung và đi v i trò ch i toán h c nói riêng. ơ ơ
4. Th c t d y h c toán l p 1 hi n nay. ế
5. Trò ch i h c t p v i đnh h ng đi m i ph ng pháp vàơ ướ ươ nâng cao hi u qu
d y h c toán l p 1.
IV. Đi t ng và ph m vi nghiên c u ượ :
1. Đi t ng nghiên c u. ượ
H c sinh l p 1(đ tu i t 6 tu i).
- Các trò ch i h c t p trong d y h c toán theo đnh h ng m i nh m năngơ ướ
cao ch t l ng gi h c, giúp h c sinh h c môn toán m t cách nh nhàng, t ượ
nhiên, đt hi u qu cao, t o không khí h c t p vui t i, lành m nh. ươ
V. Ph ng pháp nghiên c uươ :
1, Ph ng pháp nghiên c u tài li u.ươ
Đc tài li u, giáo trình có liên quan đn các v n đ c n nghiên c u nh : Trò ế ư
ch i toán h c, vui toán h c.ơ
2, Ph ng pháp đi u tra.ươ
Trao đi v i giáo viên ti u h c v nh ng khó khăn, thu n l i khi t ch c các
trò ch i h c t p trong d y h c toán trên l p.ơ
3, Ph ng pháp th c nghi m.ươ
Đ ki m tra tính kh thi và tác d ng c a các trò ch i đc thi t k và s u ơ ượ ế ế ư
t m.
PH N II: C U TRÚC Đ TÀI
CH NG IƯƠ : C S LÝ LU N VÀ TH C TI NƠ
I. Tìm hi u v đi m i ph ng pháp d y h c toán l p 1 hi n ươ
nay.
2
Đ tài: Trò ch i trong môn toán l p 1 ơ
Hi n nay s phát tri n c a thông tin và nh ng thay đi c a n n kinh t xã ế
h i đang di n ra hàng ngày, hàng gi nên làm cho n dung, ph ng pháp giáo ươ
d c nhà tr ng hi n nay luôn b đi sau so v i s phát tri n c a khoa h c công ườ
ngh cũng nh nhu c u xã h i. Đ gi i quy t nh ng v n đ này c n ph i có s ư ế
l a ch n n i dung d y h c sao cho ch n l c ra đc m t l ng ki n th c t i ượ ượ ế
thi u, c p nh t m i nh t, tích h p l i đ nâng cao ch t l ng c a n i dung d y ượ
h c b t bu c cho m i h c sinh. Đng th i d y cho h c sinh ph ng pháp t ươ
h c, t phát hi n v n đ m i, t tìm cách gi i quy t và ng d ng theo kh năng ế
c a mình. Do đó, chúng ta có th nói r ng, đi m i ph ng pháp d y h c nói ươ
chung và ph ng pháp h c toán l p 1 nói riêng là vi c làm c n thi t và c pươ ế
bách hi n nay.
II. M t s đc đi m tâm lý c a h c sinh l p 1 .
Nói đn đc đi m tâm lý c a h c sinh l p 1 thì v n đ đu tiên đó là quáế
trình nh n th c c a các em. Quá trình nh n th c giúp các em có nh ng hi u bi t ế
nh t đnh v th gi i xung quanh, v b n thân mình, t đó th hi n thái đ và ế
có nh ng hành vi, ho t đng tham gia vào các m i quan h xã h i trong vi c
nh n th c th gi i, con ng i có th đt t i các m c đ nh n th c khác nhau t ế ườ
th p đn cao, t đn gi n đn ph c t p. l a tu i các em thì nh n th c c m ế ơ ế
tính chi m u th h n nh n th c lý tính. Các em d ti p thu qua tri giác vàế ư ế ơ ế
nh ng tác đng tr c ti p đc tr quan sát. Tuy nhiên tr v n thích quan sát cái ế ượ
gì s c s , h p h n và kh năng ghi nh t t, đc bi t là ghi nh máy móc, tr d
nh nh ng gì tác đng tr c ti p. Do đó, tr thích tham gia các ho t đng mang ế
tính th c ti n.
l a tu i này, nhu c u h c t p c a các em không ch đn thu n là ho t ơ
đng nh n th c mà nó còn g n li n v i nhu c u vui ch i. ơ
Nhu c u vui ch i c a các em chi m m t v trí r t l n. Đc bi t các em ơ ế
xu t hi n nhu c u l n v s đánh giá mình và đánh giá ng i khác trong cu c ườ
s ng, trong h c t p. M c dù lúc đu vi c đánh giá này c a tr ch mang tính b
ngoài, đánh giá b n ch thông qua các ho t đng t p th ho c qua s đánh giá
c a th y giáo.
V h ng thú, l a tu i này các em có h ng thú riêng bi t v i t ng b môn.
Tuy nhiên, n u khéo lòng các n i dung d y h c vàoế các trò ch i thì d lôi cu nơ
các em vào quá trình h c t p m t cách tích c c, t giác mà chính các em không
nh n th y đi u đó. Đi v i các trò ch i các em th ng h ng thú v i các trò ch i ơ ườ ơ
có quy t c, đòi h i s c g ng, s khéo léo nh t đnh, giàu trí t ng t ng, nh t ưở ư
là các trò ch i đc đánh giá b ng cách tính đi m. Vì v y, đ t ch c các ho tơ ượ
đng h c t p cho các em có hi u qu thì m i nhà giáo d c ph i n m v ng
3
Đ tài: Trò ch i trong môn toán l p 1 ơ
nh ng đc đi m chung nh t, c b n nh t, v tâm sinh lý c a l a tu i này đ ơ
v n d ng nó mà t ch c các trò ch i h c t p t ng thích v i m c đích d y h c. ơ ươ
III. Tr em v i trò ch i nói chung và đi v i trò ch i toán h c nói ơ ơ
riêng.
Ai cũng bi t tr em thích ch i và hoàn toàn b cu n hút vào trò ch i nh thế ơ ơ ư ế
nào. Đi v i con tr , ch i là l s ng và chúng h t mình khi ch i. Trong các trò ơ ế ơ
ch i c a con tr , cũng nh trong các trò ch i gi i trí c a ng i l n kh năngơ ư ơ ườ
ch i, hành đng m t cách tùy ti n, ch i g n li n v i các nhu c u thám hi m,ơ ơ
th a mãn tính tò mò là đng l c chính c a vi c h c t p và khám phá c a con
ng i.ườ
Trên th c t , ng i giáo viên có th t ch c đc m t gi h c toán sinh ế ườ ư
đng n u nh h gây cho h c sinh ni m say mê h c toán. Mà mu n cho tr ế ư
thích h c môn toán, th y cô giáo c n tìm m i cách đ gây h ng thú trong quá
trình lên l p, g i ra s tò mò, ham hi u bi t, thích tìm hi u, mu n n m đc cái ế ượ
m i l mà gi h c toán s đem l i cho các em. Vì v y, chúng ta th y trò ch i ơ
h c t p có nh ng tác d ng sau:
- Giúp h c sinh thay đi đng hình ho t đng, ch ng m t m i căng th ng
trong h c t p, tăng c ng kh năng luy n t p th c hành và v n d ng nhanh các ườ
ki n th c đã h c.ế
- T n d ng đc v n hi u bi t c a h c sinh trong quá trình d y h c. ượ ế
- Ghi nh n i dung ki n th c m t cách t nhiên theo ki u h c mà ch i, ch i ế ơ ơ
mà h c.
- Qua đó gây ni m tin cho h c sinh, thích h c môn toán, rèn luy n trí thông
minh, nhanh nh n, kích thích suy nghĩ sáng t o, phát huy sáng ki n, b c l tài ế
năng cá nhân, rèn luy n tính m nh d n t tin trong cu c s ng.
- T o cho các em có lòng say mê tìm tòi, nghiên c u trong h c t p, thích
khám phá.
IV. Th c t d y h c toán l p 1 hi n nay ế .
Môn toán - môn h c t x a đn nay đc xem là khô khan hóc búa, mang ư ế ượ
tính tr u t ng cao. Vì v y, vi c lĩnh h i tri th c toán h c là r t khó khăn đi ượ
v i h c sinh ti u h c. Đi u này cũng d hi u vì: Đ lĩnh h i đc tri th c toán ượ
h c thì h c sinh c n ph i bi t so sánh, phân tích, t ng h p, tr u t ng hóa và ế ượ
khái quát hóa tr còn ch a phát tri n đy đ. Làm cho h c sinh ph i ti p thu ư ế
tri th c r t v t v , các em luôn c m th y s , c m th y không khí căng th ng,
n ng n m i khi b t đu gi h c,...
Ngoài ra, vi c tìm hi u trên th c t còn cho th y: B n thân giáo viên - ế
nh ng ng i truy n th ki n th c cũng g p ph i m t s khó khăn sau: ườ ế
4
Đ tài: Trò ch i trong môn toán l p 1 ơ
- Th i gian dành cho m t ti t h c toán là 40 phút thì ph n truy n th nh ng ế
ki n th c m i ph i chi m t 20 - 25 phút. S th i gian ít i còn l i giáo viênế ế
ch a bi t cách t ch c đ thay đi hình th c ho t đng giúp h c v a ôn t pư ế
c ng c , v a gi m b t căng th ng sau m t th i gian h c t p căng th ng.
- Theo s ch đo c a chuyên môn thì ph n tr ng tâm là ki n th c trong sách ế
giáo khoa mà ch a chú ý đn ph n gây h ng thú cho h c sinh, nhi u khi giáoư ế
viên không d n d t, lý gi i cho các em con đng hình thành ki n th c m i mà ườ ế
ch b t các em ph i công nh n, ti p nh n ki n th c m t cách th đng. ế ế
- Hi n nay, trò ch i toán h c còn r t đn l , nghèo nàn, ít đc ph bi n và ơ ơ ượ ế
nhi u giáo viên h u nh không bi t nhi u đn trò ch i vì có ít tài li u tham ư ế ế ơ
kh o v n đ này.
- M t th c tr ng n a là đa s giáo viên r t ng i t ch c trò ch i ph c v ư ơ
h c t p toán do ng i tìm tòi, s u t m, thi t k hay do không bi t ho c không có ư ế ế ế
th i gian.
Sau th i gian h c t p và gi ng d y, b n thân tôi cũng nh n th y đi ngũ
giáo viên nói chung đu r t quan tâm đn vi c áp d ng ph ng pháp d y h c ế ươ
m i vào t ng bài d y, luôn ti p thu h c h i kinh nghi m c a đng nghi p thông ế
qua các ti t d gi , các bu i h i gi ng theo chuyên đ. Nh ng nh ng vi c đóế ư
v n ch a đy lùi đc m t s khó khănnêu trên và chính nh ng khó khăn đó đã ư ư
d n đn m t th c tr ng là ch t l ng sau m i gi h c toán còn ch a cao, h c ế ượ ư
sinh cũng ch a th c s yêu thích môn toán, ch a chú tâm và có nh ng h ng thúư ư
khi h c toán. T t c nh ng đi u này n u không s m đc kh c ph c thì s t o ế ượ
ra nh ng khó khăn khác cho h c sinh trong quá trình h c t p.
V. Trò ch i h c t p v i đnh h ng đi m i ph ng pháp vàơ ướ ươ
nâng cao hi u qu d y h c toán l p 1 .
1. trò ch i h c t p.ơ
Trong đi m i ph ng pháp d y h c toán l p 1, nh m tích c c hoá ho t ươ
đng c a h c sinh, có hình th c trò ch i h c t p giúp các em “H c mà ch i, ơ ơ
ch i mà h c”.ơ
Đ có trò ch i h c t p c n l u ý các đi m sau: ơ ư
- M c đích ch i: C ng c tri th c, k năng d n đn khái ni m, quy t c m i. ơ ế
Góp ph n hình thành và phát tri n tính linh ho t, óc sáng t o.
- Ho t đng trò ch i g n v i th c ti n h c sinh, h p d n, sát v i tâm sinh lý ơ
l a tu i mang trong mình ch đnh c a trò ch i h c t p. ơ
- Nh ng ph ng ti n c n thi t cho ho t đng ch i nh hình v , các hình c t ươ ế ơ ư
s n, các m nh bìa ghi s , ghi ch , que diêm, que tính,...
5