Các loại bệnh thường gặp ở cá La Hán
1. Bệnh mụn ở đầu :
Do ký sinh trùng đơn bào Hexamita gây nên. Nguyên nhân bệnh là so chất lượng
nước dơ và cách chăm sóc cá không đúng cách. Cũng có thể do sự thiếu hụt trong
chế độ ăn hàng ngày. Triệu chứng thông thường của bệnh này là các mụn hay lỗ
nhỏ xuất hiện trên đầu cá nên mới có tên như vậy. Các mụn này thường màu trắng
và có dịch nhày xung quanh và nó từ từ lớn lên. Lúc này cá đi phân ra màu trắng
dài từng sợi.
Cách điều trị :
Trước tiên cần cách ly cách bệnh ra một hồ riêng và chữa trị. Cho vào hồ thuốc
Dimetridazole (5mg/ lít nuớc) hoặc Metronidazole (7mg/ lít nước). Sau 3 ngày tiếp
tục cho thuốc vào hồ với liều lượng như trên. Trong thời gian này chỉ thay khoảng
20-30% nước giữa các lần điều trị. Có thể trong thời gian điều trị cá sẽ bỏ ăn.
Bệnh này nếu phát hiện kịp thời thì tỉ lệ trị thành công rất cao.
2. Bệnh viêm da :
Do vi khuẩn Aeromonas, Pseudomonas và Vbrio gây nên. Cũng có khi do một loài
ký sinh trùng hoặc nấm. Quan sát bên ngoài thấy những vết loang sưng đỏ và càng
ngày càng lớn lên nếu không được chữa trị. Nguyên nhân bệnh là do nước bị ô
nhiễm nặng khiến các loại ký sinh trùng hoặc nấm sinh sôi và bám vào da cá gây
ngứa toàn thân. Vì vậy cá thường cọ xát thân mình vào đáy hồ hoặc bất cứ vật nào
trong hồ.
Cách chữa trị :
Trước hết phải thay nước thường xuyên. Không nên để trong hồ bất cứ vật nào có
cạnh nhọn, sắc vì sẽ làm cho cá bị xước da nặng hơn khi cọ vào. Cho vào hồ các
loại thuốc kháng khuẩn như Acriflavine (3mg/ lít nước), Methylene xanh ( 3mg/ lít
nước). Cứ 3 ngày cho thuốc/ 1 lần và thay khoảng 50% nước trước khi bỏ thuốc
vào.
3. Bệnh cá mất thăng bằng :
Theo các nghệ nhân nuôi cá thì không có biện pháp chữa trị nào hiệu quả cho bệnh
này. Triệu chứng khi bệnh là cá bỗng mất thăng bằng và nằm nghiên qua một bên ,
thân mình cong lại chứng tỏ có sự tổn thương nơi xương sống. Bệnh viêm da lúc
này cũng xuất hiện trên mình cá. Khi mổ cá thì bên trong không có dấu hiệu viêm
nhiễm. vì vậy, nguyên nhân gây bệnh được cho là tổn thương các cơ hoặc các
vùng xung yếu của cơ thể, khuyết tật do di truyền hoặc suy dinh dưỡng.
Cách chữa trị :
Hiện nay chưa có phương pháp nào điều trị hiệu quả. Tuy nhiên cũng có nghệ
nhân chữa bằng cách thay nước cá mỗi ngày, dùng tay đút thức ăn cho cá và đỡ cá
về vị trí cân bằng khi cá nghiên người đi. Phương pháp này cũng cho kết quả
nhưng mất rất nhiều thời gian.
4. Bệnh sưng bảo tử :
Nguyên nhân chính là do cá ăn quá nhiều hoặc bị viêm bong bóng cá. Bụng cá
phình lên như có mang. Để chữa cho cá chỉ còn cách là dùng kháng sinh cho thức
ăn cá hoặc chính thẳng vào bụng cá thì mới hy vọng cứu được vì bệnh này làm cá
chết rất nhanh.
5. Bệnh của cá thường: là do các vết thương ngoài da nhiểm khuẩn gây nên,
những vết thương ngoài da có thể là do bơi lội, đánh nhau, hay va chạm gây nên,
nếu sơ suất không chú ý thì sẽ dẫn đến các bệnh như loét da, mục vây, sưng miệng.
Cách chữa trị :
Nếu như khi phát hiện ra lớp biểu bì cá, vây cá bị thương tổn hoặc tróc vảy, thì có
thể dùng thuốc kháng khuẩn nhúng vào muối, phòng ngừa sự lây nhiễm của ký
sinh trùng, tế khuẩn và nấm. nếu như miệng vết thương quá lớn, thì có thể nhẹ
nhàng bắt cá bỏ lên lòng bàn tay trực tiếp boi thuốc đỏ lên miệng vết thương, rồi
nhúng vào trong bể thuốc, hữu hiệu rất nhanh. Những loại thuốc thường dùng
như : Bị nhiễm nấm thì dùng thuốc Methylene xanh pha theo tỷ lệ 1-3 mg/lít, bệnh
do nhiễm khuẩn thì có thể dùng thuốc Furaciline theo tỷ lệ 0.5–1 mg/lít hoặc thuốc
kháng khuẩn Teracyline 10-20mg/lít , khi dùng thuốc phải chú ý quan sát phản
ứng của cá, để điều chỉnh nồng độ thuốc và thay nước.
6. Bệnh lủng đầu :
Được phân thành hai loại là bệnh do dinh dưỡng và do ký sinh trùng, cá cichlids
thường bị bệnh này. Khi cá bị mắc bệnh này thì trên thân thể của nó đặc biệt là
phần đầu thường xuất hiện những lỗ nhỏ lõm vào, cá không có cảm giác thèm ăn,
phần bụng hóp vào, bài tiết ra những vật có màu trắng bợt, nếu không điều trị kịp
thời, thì những cái lỗ thủng này sẽ thấm qua lớp biểu bì hoặc bụng, phát sinh các
chứng bệnh khác, dẫn đến tình trạng cá chết. Cá bị bệnh lủng đầu do dinh dưỡng
thì thể sắc còn chuyển dần sang màu đen nhợt nhạt ảm đạm, lúc này có thể bổ
sung Vitamin A, D3 và chất quặng vào trong thức ăn. Nếu như bị ký sinh trùng thì
phải khử trùng. Nếu như cá bị bệnh do ký sinh trùng gây ra, thì ngoài triệu chứng
bị lủng đầu thì cả đường ruột và ổ bụng của cá cũng bị lây nhiễm, kèm theo hiện
tượng nổi các hạt màu trắng. Xảy ra hiện tượng này cũng có thể là do nguồn nước
xấu đi, nhiệt độ nước thay đổi, mật độ nuôi và sinh sản quá dày, dinh dưỡng và
hàm lượng Ò không đủ cung cấp cho cá gây nên. Lúc này phải dùng thuốc để điều
trị cho cá.
7. Bệnh đốm trắng :
Triệu chứng của bệnh là bên ngoài cơ thể xuất hiện những đốm màu trắng hoặc
một đám những nốt màu vàng nhỏ. Khi cá bị nhiễm bệnh đốm trắng chúng sẽ bị
ngứa ngáy và không ngừng cọ mình vào xung quanh hồ, vì thế trên thân của chúng
xuất hiện những u nang nhỏ màu trắng, bệnh này rất dễ phát sinh khi nhiệt độ và
độ PH thay đổi đột ngột.
Phương pháp trị bệnh đốm trắng :
Pha muối vào nước khoảng 3-5g/lít , tăng nhiệt độ nước lên khoảng 30C trở lên,
đến khi cá hết bệnh thì ngừng, hoặc sử dụng Methylene xanh 2mg/lít, Malachite
green 0,1-0,2mg/lít tiến hành tắm cho cá trong vòng từ 3-5 ngày. Thuốc chữa bệnh
đốm trắng rất nhiều như hiệu con rồng, tetra, Azoo đều hữu hiệu và sử dụng tương
đối an toàn.
8. Bệnh về mang :
Khi cá bị mắc chứng bệnh này hô hấp dồn dập gấp gáp, nắp mang không đóng lại
bình thường được, tơ mang bị sưng tấy, dịch nhầy tiết ra ngoài cơ thể nhiều hoặc
thể sắc của cá u ám xám xịt. Bệnh về mang được chia thành 2 loại là loại do tế
khuẩn và bệnh do ký sinh trùng, triệu chứng của bệnh không giống nhau, chính vì
thế phương pháp trị bệnh cũng khác. Bệnh về mang phần nhiều là do chất nước
không ổn định , thức ăn nhiễm khuẩn không sạch gây ra, đặc biệt là càng về sau
thì càng dễ mắc bệnh. Bệnh mang do tế khuẩn thì dùng Furaciline và Teracyline
10-25mg/lít , sau khi chữa xong vẫn phải chú ý thay nước, vì thuốc sẽ công phá và
làm tiêu hóa tế khuẩn, đồng thời cũng nên dùng than hoạt tính để lọc thuốc, và
phải nhanh chóng tạo ra một hệ thống lọc sinh vật. Còn bệnh do ký sinh trùng thì
dùng Pormalin 150-200mg/lít, sau 1 giờ phải thay nước.
9. Bệnh đường ruột trên cá la hán :
“Hầu hết các bệnh trên cá la hán đều có nguồn gốc từ đường ruột. Lý do lớp niêm
mạc ruột của cá nhạy cảm một cách đặc biệt với các yếu tố stress. Sự tích tụ mầm
bệnh quá nhiều trong đường ruột sẽ gây hại đến niêm mạc ruột của cá”
a. Nhiễm giun :
- Giun tóc : Giun tóc là một loài giun tròn xuất hiện trên tất cả các loại cá cảnh,
thường ít gây hậu quả nghiêm trọng. Giun tóc rất dài (đôi lúc đến 3cm), nhưng bề
