UỶ BAN NHÂN DÂN TỈNH THANH HOÁ
TRƯỜNG CAO ĐẲNG NÔNG NGHIỆP
GIÁO TRÌNH
MÔ ĐUN: PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG KINH DOANH
NGHỀ: KẾ TOÁN DOANH NGHIỆP
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-CĐNN ngày….tháng….năm 20
của Trường cao đẳng Nông nghiệp Thanh Hoá
Thanh Hoá, năm 2022
1
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham
khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh
doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
2
LỜI MỞ ĐẦU
Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng và cuộc Cách mạng
công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, các doanh nghiệp Việt Nam đang
đứng trước những cơ hội to lớn nhưng cũng phải đối mặt với vô vàn thách thức
từ môi trường cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Để tồn tại, phát triển và đưa ra
được những quyết sách kinh doanh đúng đắn, kịp thời, các nhà quản trị không
thể chỉ dựa vào kinh nghiệm hay trực giác, mà phải dựa trên cơ sở phân tích
khoa học, logic từ những dữ liệu và thông tin xác thực.
Môn học Phân tích Hoạt động Kinh doanh chính là chiếc chìa khóa, là bộ
công cụ thiết yếu trang bị cho người học năng lực "giải mã" các con số, "thấu
hiểu" sức khỏe của doanh nghiệp. Môn học cung cấp những phương pháp luận
và kỹ năng nền tảng để đánh giá toàn diện các mặt hoạt động của một tổ chức, từ
việc sử dụng các yếu tố đầu vào như lao động, tài sản, vật tư đến việc quản lý
chi phí, giá thành, phân tích kết quả tiêu thụ và đánh giá tình hình tài chính.
Nhận thức được tầm quan trọng đó, với nhiều năm tâm huyết trong công
tác giảng dạy tại các trường Cao đẳng, tôi đã biên soạn cuốn giáo trình "Phân
tích Hoạt động Kinh doanh" dành riêng cho sinh viên hệ Cao đẳng. Mục tiêu của
giáo trình là cung cấp những kiến thức cốt lõi nhất, được trình bày một cách có
hệ thống, súc tích, dễ hiểu và đặc biệt nhấn mạnh vào tính ứng dụng thực tiễn,
giúp các em có thể nhanh chóng vận dụng vào công việc ngay sau khi tốt
nghiệp.
Nội dung giáo trình được cấu trúc một cách logic, đi từ những vấn đề
chung nhất về lý luận, phương pháp phân tích đến việc đi sâu phân tích từng nội
dung cụ thể trong hoạt động của doanh nghiệp. Sau mỗi chương đều có hệ thống
câu hỏi ôn tập và các bài tập vận dụng, đặc biệt là các bài tập tình huống gắn
liền với thực tế, nhằm giúp sinh viên củng cố kiến thức và rèn luyện kỹ năng
phân tích.
Để hoàn thành giáo trình này, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới Ban
Giám hiệu Nhà trường, các đồng nghiệp trong Khoa đã luôn tạo điều kiện, động
viên và đóng góp những ý kiến quý báu. Tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành
đến các thế hệ sinh viên đã truyền cho tôi nguồn cảm hứng và những phản hồi
thực tế để tôi hoàn thiện hơn nội dung giảng dạy của mình.
Mặc dù tác giả đã hết sức cố gắng trong quá trình biên soạn, song cuốn
giáo trình khó tránh khỏi những thiếu sót nhất định. Tôi rất mong nhận được
3
những ý kiến đóng góp xây dựng của quý độc giả, các bạn đồng nghiệp và các
em sinh viên để giáo trình được hoàn thiện hơn trong những lần tái bản sau.
Chúc các em sinh viên học tập tốt và gặt hái được nhiều thành công!
Thanh Hóa, ngày tháng năm 2022
Tác giả
Trần Thị Thảo
4
CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT CHUNG
VỀ PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG KINH DOANH
MỤC TIÊU CỦA CHƯƠNG
Sau khi nghiên cứu xong chương này, người học có khả năng:
Về kiến thức:
Trình bày được một cách hệ thống các vấn đề lý luận cơ bản về phân tích
hoạt động kinh doanh (HĐKD), bao gồm: khái niệm, đối tượng, nội dung và ý
nghĩa.
Hệ thống hóa và phân biệt được các phương pháp phân tích HĐKD cơ
bản và phạm vi áp dụng của từng phương pháp.
Mô tả được quy trình tổ chức công tác phân tích và các cách phân loại
hoạt động phân tích trong doanh nghiệp.
Về kỹ năng:
Nhận diện và lựa chọn được phương pháp phân tích phù hợp với mục tiêu
và dữ liệu cụ thể.
Vận dụng được phương pháp so sánh và phương pháp xác định mức độ
ảnh hưởng của các nhân tố trong các tình huống kinh doanh giả định đơn giản.
Về năng lực tự chủ và trách nhiệm:
Nhận thức được tầm quan trọng và sự cần thiết của phân tích HĐKD
trong công tác quản trị doanh nghiệp.
Hình thành tư duy phản biện, logic và tiếp cận vấn đề một cách có hệ
thống, dựa trên cơ sở dữ liệu và bằng chứng khoa học.
1.1. NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ PHÂN TÍCH HOẠT
ĐỘNG KINH DOANH
1.1.1. Khái niệm và đối tượng nghiên cứu của phân tích hoạt động kinh
doanh
a. Khái niệm
Trong nền kinh tế thị trường, để tồn tại và phát triển, các doanh nghiệp
phải không ngừng nỗ lực nâng cao hiệu quả hoạt động. Muốn vậy, các nhà quản
trị cần nắm bắt đầy đủ, kịp thời và đánh giá chính xác các hoạt động kinh tế diễn
ra trong doanh nghiệp. Phân tích hoạt động kinh doanh chính là công cụ khoa
học để thực hiện yêu cầu này.
Tóm lại: Phân tích hoạt động kinh doanh là một quá trình khoa học, bao
gồm việc thu thập, xử lý, nghiên cứu và khai thác các thông tin về hoạt động
5