
H s nhân tiêu c
H s nhân tiêu c (crop factor)
Thc ra dch là h s nhân tiêu c cng không hoàn toàn chính xác, rt d
gây hiu lm. Nu c úng theo ngha en ca nó (dch word by word) là h s
"ct cúp" thì vn chính xác hn. Nhưng quan trng là cn hiu rõ bn cht vn .
Ly theo ví d ca bn Nostar:
Khi tng tiêu c thc s t 100mm lên 150mm (optical zoom) thì s có 2 h
qu xy ra:
(i) Góc thu hình (angle view) s hp li,
(ii) Kích thưc NH trên film (sensor) s ln hn.
C th là kích thưc nh s ln hn 1.5 ln, và góc thu hình cng hp li
1.5 ln. (Thc ra s ph thuc gia angle view và focal length không hoàn toàn
tuyn tính như t l gia kích thưc nh và focal length. Nhưng trong phm vi
middle range thì có th coi gn như tuyn tính. S phi tuyn th hin rõ hn !
wide). Nhưng tm th"i trong trư"ng h#p này, ta có th "n gin hoá" nó là tuyn
tính cho d hiu vn .
Như v$y là khi thay %i focal length, chúng ta nh$n ư#c &ng th"i hai h
qu (i) và (ii). Ngư#c li, nu chúng ta thy xut hin (i) và (ii) thì có ngha là
focal length ã thay %i TH'C S'.

Quay tr! li vi máy DSLR vi crop factor 1.5x.
Q:Con s 1.5 ! âu ra?
A: Mt bn film (full frame film) có kích thưc 24mm x 36mm, dài
ư"ng chéo ca bn film s là: 43.266mm
Kích thưc sensor máy Nikon Dx là 15.7mm x 23.7mm, dài ư"ng chéo
ca sensor s là : 28.428mm
1.5 = 43.266 / 28.428
Ti sao li ly t l ư"ng chéo ca film and/or sensor làm crop factor. Lý
do chính là góc to b!i gia hai (nh chéo nhau ca film (sensor) vi tâm h thu
kính chính là angle view!
Như v$y, vi mt sensor có kích thưc 15.7mm x 23.7mm, hay nói cách
khác có crop factor là 1.5, nh chp vi mt tiêu c nào ó (vd 100mm) s có
angle view hp hn 1.5 ln so vi nh chp cng vi chính tiêu c ó (vn
100mm) trên full frame ! Tc là ! ây chúng ta ã có h qu (i).
Q: Vn sensor này, vn focal này (100mm), liu chúng ta có h qu th hai
(ii) không?
A: KHÔNG ! Vì v trí )t film và sensor là hoàn toàn như nhau, tc là kích
thưc ca subject trên film or sensor là như nhau.
Tóm li, vic dùng tiêu c 100mm trên DSLR có crop factor 1.5x s cho
chúng ta hai h qu sau:
(i) Góc thu hình (angle view) s hp li tưng ưng 1.5 ln so vi full
frame. Tc là tưng ưng vic dùng 150mm trên full frame;

(ii ') kích thưc nh ko thay %i so vi full frame. Tc là kích thưc nh s
nh* hn kích thưc nh cho b!i 150mm trên full frame.
Kt lu$n: 100mm trên DSLR có crop factor 1.5x không cho chúng ta mt
bc nh TH'C S' tưng t như chp ! tiêu c 150mm trên full frame. Ta ch(
ư#c mt n+a, ! ây là yu t angle view. ,ây chính là iu mà mi ngư"i hay
lm ln khi t nh r-ng vi máy DSLR 1.x, b thit thòi khi dùng wide lens, nhưng
ư#c l#i khi dùng tele lens. Vic thu nh* kích thưc sensor u làm cho góc thu
hình b hp li mà cng ch.ng làm tng kích thưc nh trên M/I TIÊU C' ca
lens. ,iu này th hin rõ nht cái ngha ca thu$t ng CROP FACTOR, thc cht
nó ch( là mt s ct cúp khuôn hình nh* li mà thôi.
Expansion:
Q:V$y ti sao mt s ni vn dùng thu$t ng "focal length multiplier" ?
A: Bn cht ca vn như mình ã trình bày ! trên. Và trong mt s
trư"ng h#p kích thưc nh, cht lư#ng hình nh không quan trng thì hai thu$t
ng này có th ư#c hiu mt cách &ng nht.
Q: Nhng trư"ng h#p ó là nhng trư"ng h#p nào?
A: Ngay ti ây thôi, ví d như post nh lên chia s0 vi mi ngư"i trên
HNC.
Gi s+ nh post lên HNC ch( chp nh$n kích thưc ti a 600x400 (pixel).
Vi cùng mt subject, NTL chp b-ng Nikon Dx (1.5x) ! focal 100mm, Nostar
chp b-ng 1Ds Mk II (full frame) ! 150mm. C hai bc hình khi xem trên PC s
hoàn toàn ging nhau v khuôn hình (angle view), phi cnh. (Tt nhiên c hai
bn u chp cùng 1 distance, b* qua nét, màu sc, blah blah nhé... ) Tuy
nhiên, kích thưc hai bc hình (s lư#ng pixel) s khác nhau nhiu y. Nhưng

gi" ây, post ư#c hai tm hình ó lên HNC, c hai u phi resize xung
600x400, kích thưc nh lúc này s hoàn toàn như nhau, t ư#c h qu (ii) r&i.
Và lúc này thì 100mm + Nikon Dx có th t hào hình ca mình y ht như 150mm
+ D1sMk II.
Tóm li, nu ta không t$n dng trit cái kích thưc sensor (film) trong
vic phóng nh, ngư#c li còn resize i na thì có th rung ùi mà t$n hư!ng cái
"multiple focal length" kia. Còn nu mun phóng nh to, ho)c crop mt phn nh*
bc nh mà vn m bo cht lư#ng thì full frame vn ưu vit hn, DSLR 1.x crop
factor vn b thit thòi ! mi tiêu c.
Nhân iu này mình cng mun lý gii thêm cái thc mc th hai ca
Nostar trong vn này.
Bn h*i tiêu c 100mm trong máy s 1.5x không ging như máy film !
150mm là không ging ! ch1 nào?
Mình cng ã tng th+ ngm 2 trư"ng h#p qua viewfinder và thy r-ng:
- Khuôn hình nhìn trong hai máy u như nhau. Tt nhiên ch( mang tính
cht tưng i thôi, vì con s 1.5 x kia có phn l0 th$p phân -ng sau dài d-ng d)c.
Hn na, không phi trên lens nào cng ánh du c tiêu c 100 ln 150mm.
- ,iu khác nhau duy nht là hình ngm trong viewfinder máy DSLR s
nh* hn là ngm trong SLR film. ,iu này là hoàn toàn hin nhiên vì phn quang
hc ca DSLR's viewfinder phi correct li cho t l vi crop factor.
nh en trng trong thi i s
Nu xét theo các thng kê kinh t thì th loi nh en trng c% in chp
phim ang mt dn th trư"ng. Th nhưng trong s nhng ngư"i am mê nhip
nh vn còn rt nhiu am mê vi th loi nh này. Tuy nhiên vào th"i im hôm

nay chp nh en trng b-ng phim ta cn phi có mt Labo riêng. "Mun n
phi ln vào bp" mà li, thêm na nu n ngon liu ta có th tho mãn vi
chic lò vi sóng? Tp chí nhip nh RP #151 gii thiu vi chúng ta 10 lý do
trung thành vi nh phim en trng ca Philippe Bachelier và Jean-Christophe
Béchet, NTL xin ư#c lư#c dch li cùng các bn.
1. Khoái cm ca tip xúc
T khi nhip nh t b* vic lưu nh trên kính thì chp nh en trng luôn
gn lin vi phim và giy nh, iu này có ngha là nhng thao tác ca tip xúc.
Chính yu t k2 thu$t này ã to thành thói quen, mt cách nhìn nh$n và chp nh.
Khi ta lp phim vào máy nh là lúc ta tip xúc trc tip vi v$t th s tr! thành
phim âm bn sau này. Tt c nhng gì ã chp, thành công hay tht bi, u ư#c
ghi li trên phim theo mt tr$t t nht nh. D nhiên tt c nhng th này u
không th nhìn thy, vn là tim 3n mt khi cun phim chưa ư#c tráng r+a. Th
nhưng hình nh ã th$t s t&n ti mt cách hoàn toàn v$t lý trong nhng lp nh
tưng. Tip theo công on tráng phim, ta ã có th nhìn ngm nhng hình nh
trong sut trên mt bàn soi phim chuyên dng. Như th nhng cm xúc u tiên
trào ti: ta nh$n ra hay thp th*m hy vng mt hình nh thành công em i in
nh. Nhưng ta cng có th hoàn toàn nhng âm bn này vào lưu tr, th$m chí
không in c nh mc lc, cho ti ngày ta có hng thú mun nhìn thy chúng hin
trên giy.
Vi phim c% in, mt cun phim ư#c tráng r+a vi nhng "nghi l" trong
ánh èn * ca Labo, ngư"i thao tác th$t s mt mình...Thao tác ri nh áp )t ta
phi tách r"i vi th gii bên ngoài: bàn tay to nên ánh sáng trên tm giy nh rt
nhy sáng r&i tip theo là nhng x+ lý mang tính hóa hc...Ta cm nh$n ư#c s
khoái cm ca vic ng chm vào nhng trang thit b ư#c dùng to nên hình
nh. Cng như v$y, các thao tác hiu ch(nh tông xám, chi tit...trên tng phn ca

