H s nhân tiêu c
H s nhân tiêu c (crop factor)
Thc ra dch h s nhân tiêu c cng không hoàn toàn chính xác, rt d
gây hiu lm. Nu c  úng theo ngha en ca (dch word by word) h s
"ct cúp" thì vn chính xác hn. Nhưng quan trng là cn hiu rõ bn cht vn .
Ly theo ví d ca bn Nostar:
Khi tng tiêu c thc s t 100mm lên 150mm (optical zoom) thì s có 2 h
qu xy ra:
(i) Góc thu hình (angle view) s hp li,
(ii) Kích thưc NH trên film (sensor) s ln hn.
C th kích thưc nh s ln hn 1.5 ln, và góc thu hình cng hp li
1.5 ln. (Thc ra s ph thuc gia angle view focal length không hoàn toàn
tuyn tính như t l gia kích thưc nh focal length. Nhưng trong phm vi
middle range tth coi gn như tuyn tính. S phi tuyn th hin hn !
wide). Nhưng tm th"i trong trư"ng h#p y, ta th "n gin hoá" tuyn
tính cho d hiu vn .
Như v$y khi thay %i focal length, chúng ta nh$n ư#c &ng th"i hai h
qu (i) (ii). Ngư#c li, nu chúng ta thy xut hin (i) (ii) thì ngha
focal length ã thay %i TH'C S'.
Quay tr! li vi máy DSLR vi crop factor 1.5x.
Q:Con s 1.5 ! âu ra?
A: Mt bn film (full frame film) kích thưc 24mm x 36mm,  dài
ư"ng chéo ca bn film s là: 43.266mm
Kích thưc sensor y Nikon Dx 15.7mm x 23.7mm,  i ư"ng chéo
ca sensor s : 28.428mm
1.5 = 43.266 / 28.428
Ti sao li ly t l ư"ng chéo ca film and/or sensor m crop factor.
do chính góc to b!i gia hai (nh chéo nhau ca film (sensor) vi tâm h thu
kính chính là angle view!
Như v$y, vi mt sensor kích thưc 15.7mm x 23.7mm, hay nói cách
khác crop factor 1.5, nh chp vi mt tiêu c nào ó (vd 100mm) s
angle view hp hn 1.5 ln so vi nh chp cng vi chính tiêu c ó (vn
100mm) trên full frame ! Tc là ! ây chúng ta ã có h qu (i).
Q: Vn sensor y, vn focal này (100mm), liu chúng ta có h qu th hai
(ii) không?
A: KHÔNG ! v trí )t film sensor hoàn toàn như nhau, tc kích
thưc ca subject trên film or sensor là như nhau.
Tóm li, vic dùng tiêu c 100mm trên DSLR crop factor 1.5x s cho
chúng ta hai h qu sau:
(i) Góc thu hình (angle view) s hp li tưng ưng 1.5 ln so vi full
frame. Tc là tưng ưng vic dùng 150mm trên full frame;
(ii ') kích thưc nh ko thay %i so vi full frame. Tc là kích thưc nh s
nh* hn kích thưc nh cho b!i 150mm trên full frame.
Kt lu$n: 100mm trên DSLR crop factor 1.5x không cho chúng ta mt
bc nh TH'C S' tưng t như chp ! tiêu c 150mm trên full frame. Ta ch(
ư#c mt n+a, ! ây yu t angle view. ,ây chính iu mi ngư"i hay
lm ln khi t nh r-ng vi máy DSLR 1.x, b thit thòi khi dùng wide lens, nhưng
ư#c l#i khi dùng tele lens. Vic thu nh* kích thưc sensor u làm cho góc thu
hình b hp li cng ch.ng làm tng kích thưc nh trên M/I TIÊU C' ca
lens. ,iu y th hin nht cái ngha ca thu$t ng CROP FACTOR, thc cht
nó ch( là mt s ct cúp khuôn hình nh* li mà thôi.
Expansion:
Q:V$y ti sao mt s ni vn dùng thu$t ng "focal length multiplier" ?
A: Bn cht ca vn  như mình ã trình bày ! trên. trong mt s
trư"ng h#p kích thưc nh, cht lư#ng hình nh không quan trng thì hai thu$t
ngy có th ư#c hiu mt cách &ng nht.
Q: Nhng trư"ng h#p ó là nhng trư"ng h#p nào?
A: Ngay ti ây thôi, d như post nh n chia s0 vi mi ngư"i trên
HNC.
Gi s+ nh post lên HNC ch( chp nh$n kích thưc ti a 600x400 (pixel).
Vi cùng mt subject, NTL chp b-ng Nikon Dx (1.5x) ! focal 100mm, Nostar
chp b-ng 1Ds Mk II (full frame) ! 150mm. C hai bc hình khi xem trên PC s
hoàn toàn ging nhau v khuôn hình (angle view), phi cnh. (Tt nhiên c hai
bn u chp cùng 1 distance, b* qua  nét, màu sc, blah blah nhé... ) Tuy
nhiên, kích thưc hai bc hình (s lư#ng pixel) s khác nhau nhiu y. Nhưng
gi" ây,  post ư#c hai tm hình ó lên HNC, c hai u phi resize xung
600x400, kích thưc nh lúc y s hoàn toàn như nhau, t ư#c h qu (ii) r&i.
lúc y thì 100mm + Nikon Dx th t hào hình ca mình y ht như 150mm
+ D1sMk II.
Tóm li, nu ta không t$n dng trit  cái kích thưc sensor (film) trong
vic phóng nh, ngư#c li n resize i na thì th rung ùi t$n hư!ng cái
"multiple focal length" kia. Còn nu mun phóng nh to, ho)c crop mt phn nh*
bc nh mà vn m bo cht lư#ng thì full frame vn ưu vit hn, DSLR 1.x crop
factor vn b thit thòi ! mi tiêu c.
Nhân iu y mình cng mun gii thêm cái thc mc th hai ca
Nostar trong vn y.
Bn h*i tiêu c 100mm trong y s 1.5x không ging như y film !
150mm là không ging ! ch1 nào?
Mình cng ã tng th+ ngm 2 trư"ng h#p qua viewfinder và thy r-ng:
- Khuôn hình nhìn trong hai máy u như nhau. Tt nhiên ch( mang tính
cht tưng i thôi, vì con s 1.5 x kia có phn l0 th$p phân -ng sau dài d-ng d)c.
Hn na, không phi trên lens nào cng ánh du c tiêu c 100 ln 150mm.
- ,iu khác nhau duy nht hình ngm trong viewfinder máy DSLR s
nh* hn ngm trong SLR film. ,iu y hoàn toàn hin nhiên phn quang
hc ca DSLR's viewfinder phi correct li cho t l vi crop factor.
nh en trng trong thi i s
Nu xét theo các thng kinh t thì th loi nh en trng c% in chp
phim ang mt dn th trư"ng. Th nhưng trong s nhng ngư"i am nhip
nh vn còn rt nhiu am vi th loi nh y. Tuy nhiên o th"i im m
nay  chp nh en trng b-ng phim ta cn phi có mt Labo riêng. "Mun n
phi ln vào bp" li, thêm na  nu n ngon liu ta th tho mãn vi
chic vi sóng? Tp cnhip nh RP #151 gii thiu vi chúng ta 10 do 
trung thành vi nh phim en trng ca Philippe Bachelier Jean-Christophe
Béchet, NTL xin ư#c lư#c dch li cùng các bn.
1. Khoái cm ca tip xúc
T khi nhip nh t b* vic lưu nh trên kính thì chp nh en trng luôn
gn lin vi phim giy nh, iu y ngha nhng thao tác ca tip xúc.
Chính yu t k2 thu$t này ã to thành thói quen, mt cách nhìn nh$n và chp nh.
Khi ta lp phim vào y nh lúc ta tip xúc trc tip vi v$t th s tr! thành
phim âm bn sau y. Tt c nhng ã chp, thành công hay tht bi, u ư#c
ghi li trên phim theo mt tr$t t nht nh. D nhiên tt c nhng th y u
không th nhìn thy, vn tim 3n mt khi cun phim chưa ư#c tráng r+a. Th
nhưng hình nh ã th$t s t&n ti mt cách hoàn toàn v$t trong nhng lp nh
tưng. Tip theo công on tráng phim, ta ã th nhìn ngm nhng hình nh
trong sut trên mt bàn soi phim chuyên dng. Như th nhng cm xúc u tiên
trào ti: ta nh$n ra hay thp th*m hy vng mt hình nh thành ng  em i in
nh. Nhưng ta cng th hoàn toàn  nhng âm bn y vào lưu tr, th$m chí
không in c nh mc lc, cho ti ngày ta hng thú mun nhìn thy chúng hin
trên giy.
Vi phim c% in, mt cun phim ư#c tráng r+a vi nhng "nghi l" trong
ánh èn * ca Labo, ngư"i thao tác th$t s mt mình...Thao tác ri nh áp )t ta
phi tách r"i vi th gii bên ngoài: bàn tay to nên ánh sáng trên tm giy nh rt
nhy sáng r&i tip theo nhng x+ mang tính hóa hc...Ta cm nh$n ư#c s
khoái cm ca vic ng chm vào nhng trang thit b ư#c dùng  to nên hình
nh. Cng như v$y, c thao tác hiu ch(nh tông m, chi tit...trên tng phn ca