BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƢỚC VIỆT NAM
TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG TP. HỒ CHÍ MINH
TRƢƠNG THỊ KIỀU QUANH
TÁC ĐỘNG CỦA CƠ CẤU VỐN
ĐẾN RỦI RO THANH KHOẢN VÀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG
CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI TẠI VIỆT NAM
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Ngành: Tài chính ngân hàng
Mã số ngành: 8340201
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC
TS. NGUYỄN ANH VŨ
Thành phố Hồ Chí Minh, năm 2026
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan rằng đề tài “Tác động của cơ cấu vốn đến rủi ro thanh khoản
và hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại tại Việt Nam” là nghiên cứu
đƣợc tôi trực tiếp thực hiện dƣới sự hƣớng dẫn khoa học của giảng viên hƣớng dẫn.
Tất cả các số liệu, kết quả và nội dung đƣợc thể hiện trong luận văn này đều do
tôi trực tiếp thu thập, xử lý và phân tích một cách trung thực, khách quan, tuân thủ
đúng các nguyên tắc của nghiên cứu khoa học. Các thông tin và tài liệu đƣợc tham
khảo từ những nguồn khác đều đƣợc nêu rõ xuất xứ và trích dẫn đầy đủ. Tôi cam kết
chịu hoàn toàn trách nhiệm về tính trung thực và độ chính xác của toàn bộ nội dung
nghiên cứu trong luận văn này.
"TP. Hồ Chí Minh, ngày …… tháng …… năm 2026
Tác giả
Trƣơng Thị Kiều Quanh
ii
LỜI CẢM ƠN
Trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài “Tác động của cơ cấu vốn đến
rủi ro thanh khoản và hiệu quả hoạt động của các ngân hàng thương mại tại Việt
Nam”, tôi đã may mắn nhận đƣợc sự chỉ dẫn tận tình, sự giúp đỡ chân thành và nguồn
động viên to lớn từ nhiều cá nhân, tổ chức. Với lòng biết ơn sâu sắc, tôi xin gửi lời cảm
ơn đến tất cả những ai đã giúp đỡ, tạo điều kiện và khích lệ tôi hoàn thành luận văn
này.
Trƣớc hết, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc nhất đến TS. Nguyễn Anh Vũ, ngƣời
thầy đã hƣớng dẫn, chia sẻ những kiến thức chuyên môn quý báu và định hƣớng khoa
học xuyên suốt quá trình tôi thực hiện luận văn. Sự tận tâm, nghiêm túc và những góp
ý sâu sắc của thầy đã giúp tôi hoàn thiện tƣ duy nghiên cứu cũng nhƣ hoàn chỉnh nội
dung và phát triển định hƣớng học thuật phù hợp với luận văn.
Đồng thời, tôi cũng xin gửi lời cảm ơn đặc biệt đến gia đình, bạn bè và đồng
nghiệp, những ngƣời đã ở bên cạnh, khích lệ và tạo điều kiện thuận lợi về tinh thần
cũng nhƣ thời gian, giúp tôi có thể dốc hết sức cho việc nghiên cứu và hoàn thành bài
luận văn này. Sự ủng hộ và khích lệ của mọi ngƣời là nguồn sức mạnh to lớn, tiếp thêm
tinh thần để tôi vƣợt qua những trở ngại trong suốt quá trình thực hiện luận văn.
Cuối cùng, mặc dù đã nỗ lực hết mình trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn
thiện luận văn, nhƣng tôi nhận thấy luận văn vẫn còn tồn tại những điểm hạn chế nhất
định. Tôi hy vọng sẽ nhận đƣợc những nhận xét và góp ý từ Quý Thầy Cô cùng Hội
đồng để nâng cao chất lƣợng của luận văn trong thời gian tới.
Tôi xin trân trọng cảm ơn!
TP. Hồ Chí Minh, ngày …… tháng …… năm 2026
Tác giả
Trƣơng Thị Kiều Quanh
iii
TÓM TẮT
Quyết định về cơ cấu vốn là một trong những yếu tố trọng yếu trong quản trị ngân
hàng, bởi nó có tác động đáng kể đến định hƣớng hoạt động, khả năng sinh lời và mức
độ rủi ro của các NHTM. Với nhận thức về tầm quan trọng của vấn đề này, luận văn
đƣợc thực hiện với đề tài “Tác động của cơ cấu vốn đến rủi ro thanh khoản và hiệu
quả hoạt động của các ngân hàng thương mại tại Việt Nam”, dựa trên bộ dữ liệu của
30 NHTM Việt Nam trong giai đoạn 2015–2024.
Nghiên cứu áp dụng phƣơng pháp mô hình cấu trúc tuyến tính SEM thông qua
phần mềm SmartPLS 3 để kiểm định các mối quan hệ giữa những biến nghiên cứu.
Các biến chính đƣợc xem xét bao gồm: cơ cấu vốn (ETA, ETL, ETD, DTF), rủi ro
thanh khoản (L1, L2, L3, L4, FGAP) và hiệu quả hoạt động (ROA, ROE, NIM), cùng
với các biến kiểm soát nhƣ tỷ lệ nợ xấu (NPL), quy mô ngân hàng (SIZE) và chỉ số
Basel II.
Kết quả phân tích cho thấy cơ cấu vốn có ảnh hƣởng đáng kể đến rủi ro thanh
khoản và hiệu quả hoạt động của ngân hàng, cả trực tiếp lẫn gián tiếp. Đặc biệt, việc
tuân thủ các tiêu chuẩn Basel II góp phần củng cố mối quan hệ này.
Từ các kết quả nghiên cứu, luận văn đề xuất một số gợi ý chính sách nhằm hỗ trợ
các NHTM Việt Nam tối ƣu hóa cơ cấu vốn, nâng cao hiệu quả hoạt động, đồng thời
đảm bảo khả năng thanh khoản trong bối cảnh hội nhập tài chính quốc tế ngày càng sâu
rộng.
Từ khóa: Ngân hàng thƣơng mại, Cơ cấu vốn, Rủi ro thanh khoản, Hiệu quả hoạt
động, SEM, Basel II.
iv
MỤC LỤC
TÓM TẮT ..................................................................................................................... iii
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ...................................................................................... vii
DANH MỤC BẢNG .................................................................................................... vii
DANH MỤC HÌNH ..................................................................................................... vii
CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU .......................................................................................... 1
1.1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI ....................................................................................... 1
1.2. MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI ................................................................................... 2
1.2.1. Mục tiêu tổng quát .......................................................................................... 2
1.2.2. Mục tiêu cụ thể ............................................................................................... 3
1.3. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU ................................................................................... 3
1.4. ĐỐI TƢỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU ..................................................... 3
1.4.1. Đối tƣợng nghiên cứu ..................................................................................... 3
1.4.2. Phạm vi nghiên cứu ........................................................................................ 3
1.5. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ........................................................................ 4
1.6. ĐÓNG GÓP CỦA ĐỀ TÀI .................................................................................. 4
1.7. NỘI DUNG VÀ BỐ CỤC CỦA LUẬN VĂN .................................................... 5
1.7.1. Nội dung nghiên cứu ...................................................................................... 5
1.7.2. Bố cục của luận văn ........................................................................................ 6
KẾT LUẬN CHƢƠNG 1 .............................................................................................. 8
CHƢƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ CÁC NGHIÊN CỨU ................................. 9
THỰC NGHIỆM ........................................................................................................... 9
2.1. CƠ SỞ LÝ THUYẾT ........................................................................................... 9
2.1.1. Lý thuyết về cơ cấu vốn của Ngân hàng thƣơng mại ..................................... 9
2.1.1.1. Khái niệm về cơ cấu vốn .......................................................................... 9
2.1.1.2. Các chỉ tiêu của cơ cấu vốn .................................................................... 10
2.1.2. Lý thuyết về rủi ro thanh khoản của Ngân hàng thƣơng mại ....................... 12
2.1.2.1. Khái niệm rủi ro thanh khoản ................................................................. 12
2.1.2.2. Các chỉ tiêu đo lƣờng rủi ro thanh khoản ............................................... 13
2.1.3. Lý thuyết về hiệu quả hoạt động của Ngân hàng thƣơng mại ...................... 15
2.1.3.1. Khái niệm hiệu quả hoạt động của ngân hàng thƣơng mại .................... 15
2.1.3.2. Phƣơng pháp đo lƣờng hiệu quả hoạt động tại ngân hàng thƣơng mại.. 16
2.1.4. Các lý thuyết liên quan ................................................................................. 18
2.1.4.1.Lý thuyết đánh đổi (Trade-off theory) .................................................... 18
2.1.4.2. Lý thuyết trật tự phân hạng (Pecking Order Theory) ............................. 18
