
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
PHAN ĐỨC HIỀN
TÁC ĐỘNG CỦA ĐA DẠNG HÓA THU NHẬP ẢNH HƯỞNG ĐẾN
RỦI RO CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Ngành: Tài chính ngân hàng
Mã ngành: 8 34 02 01
TP. Hồ Chí Minh – Năm 2026

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
PHAN ĐỨC HIỀN
TÁC ĐỘNG CỦA ĐA DẠNG HÓA THU NHẬP ẢNH HƯỞNG ĐẾN
RỦI RO CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Ngành: Tài chính ngân hàng
Mã ngành: 8 34 02 01
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. NGÔ VĂN TUẤN
TP. Hồ Chí Minh – Năm 2026

i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi tên là Phan Đức Hiền, xin cam kết rằng luận văn thạc sĩ với đề tài: “Tác động
của đa dạng hóa thu nhập ảnh hưởng đến rủi ro của các ngân hàng thương mại Việt
Nam” là công trình nghiên cứu do chính tôi thực hiện dưới sự hướng dẫn khoa học của
TS. Ngô Văn Tuấn.
Toàn bộ số liệu và tài liệu sử dụng trong luận văn được tôi thu thập từ các nguồn
chính thống, có dẫn chứng và trích dẫn rõ ràng trong phần tài liệu tham khảo. Các phân
tích, đánh giá và kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn hoàn toàn dựa trên
quá trình nghiên cứu độc lập, đảm bảo tính khách quan và chưa từng được công bố trong
bất kỳ công trình nào khác.
Tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật và quy định của Nhà trường về tính
trung thực của lời cam đoan này.
TP. HCM, ngày .... tháng ..... năm 2026
TÁC GIẢ
PHAN ĐỨC HIỀN

ii
LỜI CÁM ƠN
Trước hết, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành đến tập thể Quý thầy cô Trường
Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh đã tận tình giảng dạy và truyền đạt những
kiến thức quý báu cho tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu.
Đặc biệt, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến TS. Ngô Văn Tuấn, người đã đồng hành
và hướng dẫn tôi trong quá trình thực hiện luận văn thạc sĩ. Thầy đã đưa ra nhiều định
hướng khoa học, góp ý chi tiết và những lời khuyên thiết thực, giúp tôi hoàn thiện đề tài
một cách hiệu quả. Sự hỗ trợ và động viên từ thầy là nguồn khích lệ quan trọng để tôi
có thể hoàn thành luận văn đúng tiến độ và đạt kết quả như mong muốn.
Cuối cùng, tôi xin chân thành tri ân gia đình, bạn bè và người thân, những người
luôn ở bên động viên, khích lệ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt thời gian học
tập cũng như khi thực hiện luận văn này.
TP. HCM, ngày .... tháng ..... năm 2026
TÁC GIẢ
PHAN ĐỨC HIỀN

iii
TÓM TẮT LUẬN VĂN
Trong bối cảnh hệ thống ngân hàng thương mại (NHTM) Việt Nam ngày càng mở
rộng quy mô và đa dạng hóa hoạt động kinh doanh, việc nghiên cứu tác động của cơ cấu
thu nhập đến mức độ rủi ro ngân hàng có ý nghĩa quan trọng cả về lý luận và thực tiễn.
Thực tế cho thấy, thu nhập của các NHTM Việt Nam vẫn phụ thuộc chủ yếu vào hoạt
động tín dụng truyền thống, trong khi yêu cầu về đảm bảo an toàn hệ thống và nâng cao
khả năng chống chịu rủi ro ngày càng được đặt ra. Trên cơ sở đó, luận văn tập trung
phân tích tác động của đa dạng hóa thu nhập đến rủi ro phá sản của các NHTM Việt
Nam.
Luận văn hệ thống hóa các cơ sở lý luận nền tảng về đa dạng hóa thu nhập tại NHTM,
xem đây là một chiến lược quan trọng giúp ngân hàng giảm sự phụ thuộc vào thu nhập
lãi, mở rộng sang các nguồn thu phi lãi như dịch vụ ngân hàng, kinh doanh ngoại hối,
chứng khoán và góp vốn đầu tư nhằm phân tán rủi ro. Đồng thời, nghiên cứu tổng hợp
các lý thuyết và bằng chứng thực nghiệm liên quan đến rủi ro ngân hàng, trong đó rủi
ro phá sản được lựa chọn làm trọng tâm phân tích do có khả năng đe dọa sự ổn định của
hệ thống tài chính – ngân hàng. Chỉ số Z–Score được sử dụng để đo lường rủi ro phá
sản của ngân hàng.
Trên cơ sở lược khảo các nghiên cứu trong và ngoài nước, luận văn chỉ ra khoảng
trống nghiên cứu trong bối cảnh Việt Nam và xây dựng mô hình nghiên cứu nhằm đánh
giá tác động của đa dạng hóa thu nhập đến rủi ro phá sản tại các NHTM Việt Nam. Dữ
liệu nghiên cứu là dữ liệu thứ cấp của 26 NHTM Việt Nam trong giai đoạn 2013–2024,
được xử lý dưới dạng dữ liệu bảng và phân tích bằng phương pháp hồi quy đa biến.
Kết quả thực nghiệm cho thấy đa dạng hóa thu nhập có tác động tích cực đến chỉ số
Z–Score, qua đó góp phần làm giảm rủi ro phá sản của các NHTM Việt Nam. Từ các
kết quả này, luận văn đề xuất một số hàm ý quản trị và chính sách nhằm nâng cao mức
độ an toàn và hướng tới sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng Việt Nam.
Từ khóa: Z–Score; đa dạng hóa thu nhập; rủi ro phá sản; NHTM; yếu tố vĩ mô.

