Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
I.PHẦN MỞ ĐẦU
I.1 Lý do chọn đề tài.
Ngay từ những ngày đầu khi bước vào ngành giáo dục, bản thân tôi luôn tự
nhủ với lòng mình sẽ cố gắng hết lòng, quyết tâm hết sức với nhiệm vụ mà
ngành đã giao phó, cố gắng hoàn thành tốt nhiệm vụ của bản thân để góp phần
hoàn thành mục tiêu chung của giáo dục là đào tạo các em học sinh phát triển
toàn diện, có đạo đức, tri thức, sức khỏe, thẩm mĩ; hình thành và bồi dưỡng nhân
cách, phẩm chất và năng lực để đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo
vệ tổ quốc.
Trong giai đoạn hiện nay, nước ta đã và đang hội nhập với thế giới. Thời
đại công nghệ đòi hỏi đất nước, đặc biệt là thế hệ trẻ phải có những kiến thức
nhất định về tin học và ngoại ngữ, tuy nhiên trong những năm gần đây, việc sử
dụng kiến thức các môn học khác nhau trong chương trình để giải quyết một số
tình huống thực tiển trong bài học là vấn đề mà đòi hỏi người dạy và người học
phải có sự hiểu biết tương đối rộng, nhận biết được những kiến thức liên quan
nhất định, biết áp dụng kiến thức liên quan đó vào một số tình huống để giải
quyết nhằm mang lại cho người học về cách, tiếp nhận tri thức, giải quyết vấn đề
một cách “đa chiều”, có sự logic giữa các môn học…
Năm 2017, Bộ GD&ĐT đã ban hành công văn số 4612/BGDĐT-GDTrH;
hướng dẫn cụ thể các cơ sở giáo dục việc thực hiện có hiệu quả việc xây dựng
kế hoạch giáo dục nhà trường; đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức dạy học;
đổi mới phương pháp, hình thức kiểm tra, đánh giá; công tác chỉ đạo, quản lý
hoạt động dạy học, giáo dục. Đây là hướng dẫn hết sức cụ thể, chi tiết giúp các
cơ sở giáo dục thực hiện chương trình giáo dục phổ thông hiện hành theo định
hướng phát triển năng lực và phẩm chất học sinh.
Chính vì thế, người giáo viên trung học cơ sở Việt Nam đang đứng trước
những nhiệm vụ và thử thách to lớn, đầy trách nhiệm là: Xây dựng một bậc
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 1
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
trung học cơ sở vững chắc, đảm bảo cho tất cả trẻ em hoàn thành có chất lượng
cao ở bậc trung học cơ sở để có thể tiếp tục học tập tốt ở bậc học tiếp theo đồng
thời giáo dục các em phát huy được toàn bộ năng lực của mình.
Để hoàn thành nhiệm vụ đầy thử thách to lớn ở trên, dưới sự chỉ đạo của
các cấp lãnh trong ngành giáo dục đã đưa ra nhiều định hướng cho giáo viên
trong quá trình dạy học, một trong những định hướng đó là dạy học theo định
hướng phát triển năng lực cho học sinh, học sinh thể hiện được sự tiến bộ bằng
cách chứng minh năng lực của mình, có nghĩa là học sinh phải chứng minh mức
độ nắm vững kiến thức và kỹ năng của mình ở trong một môn học cụ thể nào đó
trên cơ sở thừa nhận mỗi học sinh là một cá thể độc lập với sự khác biệt về năng
lực, trình độ, sở thích, nhu cầu và nền tảng xuất thân. Dạy học phát triển năng
lực thừa nhận thực tế này và tìm ra những cách tiếp cận phù hợp với mỗi học
sinh.
Là giáo viên trực tiếp giảng dạy bộ môn tin học đã nhiều năm, bản thân tôi rất
quan tâm đến đề tài dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh
nên năm nay bản thân tôi xin mạnh dạn trao đổi một số ý kiến cũng như kinh
nghiệm của mình thông qua đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực
cho học sinh khối 8 trường THCS Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Hi vọng với những kinh nghiệm tích lũy của bản thân, với những ý kiến
đóng góp của đồng nghiệp đề tài này sẽ giúp giáo viên giảng dạy bộ môn tin học
trên địa bàn huyện có một cái nhìn tổng quát hơn khi dạy bài học ‘Câu lệnh điều
kiện’ nói riêng và có những định hướng tốt hơn khi thực hiện nhiệm vụ mà
ngành giao phó nói chung.
Hi vọng các thầy cô sẽ đón nhận đề tài này, để có thêm tài liệu phục vụ sự
nghiệp trồng người trong nhà trường THCS. Tuy nhiên, bản thân tôi nhận thấy đề
tài khó tránh khỏi những sai và thiếu xót nhất định. Do đó, tôi mong nhận được
những ý kiến đóng góp của quý thầy cô giáo, của các bộ quản lí các cấp, … Mọi ý
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 2
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
kiến đóng góp xin gửi về địa chỉ e – mail: dinhthithiennga@moet.edu.vn . Tôi xin
chân thành cảm ơn!.
I.2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài.
Rèn luyện cho học sinh có những suy nghĩ và hành động tích cực, học
tập tích cực.
Vừa đảm bảo chuẩn kiến thức kỹ năng, vừa phát triển năng lực cho
học sinh.
Đánh thức tiềm năng của mỗi học sinh, khơi dậy và phát triển nội lực
cho các em, truyền cảm hứng cho học sinh.
Đào tạo môi trường giáo dục phù hợp với xu thế hiện tại, đáp ứng kịp
thời những đòi hỏi thiết yếu trong thời kì công nghiệp hóa - hiện đại
hóa của đất nước.
I.3. Đối tượng nghiên cứu.
Học sinh khối lớp 8 trường THCS Lương thế vinh qua các năm học
2017- 2018, 2018 – 2019, 2019 - 2020.
I.4. Giới hạn phạm vi nghiên cứu
Chưa tiến hành trên toàn bộ phạm vi học sinh toàn khối 8 của trường
THCS Lương Thế Vinh vì bản thân tôi chỉ dạy một số lớp 8 chứ
không dạy toàn bộ khối 8.
I.5. Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp nêu vấn đề và giải quyết vấn đề.
Phương pháp dạy học theo nhóm
Phương pháp minh họa trực quan.
Phương pháp phân tích tổng hợp.
Phương pháp so sánh.
Tìm tòi, nghiên cứu tài liệu, rút kinh nghiệm từ bản thân, đồng
nghiệp.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 3
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
II. PHẦN NỘI DUNG
II.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ
- Đổi mới phương pháp dạy học theo định hướng tích cực hóa hoạt động
học tập của học sinh của bộ môn tin học đòi hỏi ở cả hai mặt học lý thuyết
và kĩ năng thực hành.
- Căn cứ công văn số: 4612/BGDĐT-GDTrH V/v hướng dẫn thực hiện
chương trình giáo dục phổ thông hiện hành theo định hướng phát triển
năng lực và phẩm chất học sinh từ năm học 2017-2018
- Cốt lõi của việc đổi mới phương pháp dạy học là giúp học sinh hướng tới
việc học tập chủ động, chống lại thói quen học tập thụ động; học sinh say
mê, hứng thú học tập một cách tích cực, tự giác và sáng tạo.
- Việc dạy học phải bám sát vào chuẩn kiến thức, kĩ năng của chương trình
giáo dục phổ thông để xác định mục tiêu của bài học, chú trọng dạy học
nhằm đạt được các yêu cầu cơ bản và tối thiểu về kiến thức, kĩ năng, đảm
bảo không quá tải; mức độ khai thác sâu kiến thức, kĩ năng phải phù hợp
với khả năng tiếp thu kiến thức của học sinh; sáng tạo về phương pháp
dạy học, phát huy tính chủ động, tích cực, tự giác của học sinh tạo niềm
vui, phấn khởi, nhu cầu hành động và thái độ tự tin trong học tập cho học
sinh; dạy học thể hiện mối quan hệ tích cực giữa giáo viên với học sinh,
giữa học sinh với học sinh, chú trọng đến việc động viên, khuyến khích
kịp thời tiến độ của học sinh trong quá trình học, …
- Dạy học theo định hướng phát triển cho học sinh ở môn tin học giúp phát
triển các năng lực, đặc biệt là trí tưởng tượng khoa học và năng lực tư duy
của học sinh, vì nó luôn tạo ra các tình huống để học sinh vận dụng kiến
thức gần với cuộc sống, tạo hứng thú học tập cũng có thể được xem như
một biện pháp giảm tải tâm lí học tập có hiệu quả và rất có ý nghĩa.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 4
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
- Làm cho học sinh thấu hiểu ý nghĩa của các kiến thức cần tiếp thu, tích
hợp một cách hợp lí, có ý nghĩa các nội dung gần với cuộc sống hàng
ngày vào môn học, từ đó tạo sự xúc cảm nhận thức, cũng sẽ làm cho học
sinh nhẹ nhàng vượt qua các khó khăn nhận thức và việc học tập khi đó
mới trở thành niềm vui, hứng thú của học sinh.
II.2. THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
Tin học là môn học khoa học tự nhiên, là cơ sở, là nền tảng của
nhiều lĩnh vực khoa học. Tuy vậy tin học là bộ môn khá mới và
vẫn là môn học tự chọn nên học sinh vẫn chưa thật sự xem trọng,
rất ít học sinh đam mê và đa số các em còn rất thụ động trong quá
trình tiếp thu kiến thức.
Khi giảng dạy nội dung câu lệnh điều kiện ở tin học 8 dưới sự giám sát
hướng dẫn của giáo viên các em sẽ học những nội dung theo yêu cầu chuẩn kiến
thức, kĩ năng của từng tiết học thì các em không mấy phấn khởi, chỉ học mang
tính đối phó,... bằng sự đổi mới trong cách dạy học của mình, bằng kĩ năng
nghiệp vụ sư phạm cá nhân tôi đã lồng ghép liên môn, tích hợp, hướng học sinh
học tập theo dự án để tiết học thêm sinh động, đảm bảo chuẩn kiến thức kĩ năng
của từng tiết học và phát triển được năng lực cho học sinh.
Kết quả khảo sát kiểm tra về kiến thức ở chương I. Lập Trình Đơn Giản (
từ bài 1 đến bài 5) trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm, tỷ lệ học sinh khá
giỏi còn khá thấp, trong khi tỷ lệ học sinh yếu còn cao.
Cụ thể là:
Trong năm học 2017 – 2018
Sĩ số
Giỏi
Khá
T.bình
Yếu
Kém
8A1
38
12
11
13
2
0
8A2
37
7
10
17
3
0
8A3
26
7
5
11
2
1
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 5
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
8A4 26 5 7 13 1 0
Tổng 127 31 33 54 8 1
-Tỉ lệ: Giỏi: 31 ( 24,41%). Khá: 33 (25,98%). Trung bình
54(42,52%). Yếu: 8 (6,30%). Kém: 1 (0,79%).
- Giỏi + khá: 50,39%.
- Trung bình: 42,52%.
- Yếu + kém: 7,09%.
Trong năm học 2018 – 2019:
Sĩ số Giỏi Khá T.bình Yếu Kém
8A1 42 14 13 11 3 1
8A2 36 9 7 16 3 1
8A3 37 6 16 11 2 2
8A4 28 3 12 9 2 2
Tổng 143 32 48 47 10 6
-Tỉ lệ: Giỏi: 32 ( 22,38%). Khá: 48 (33,56%). Trung bình
47(32,87%). Yếu: 10 (6,99%). Kém: 6 (4,20%).
- Giỏi + khá: 55,94%.
- Trung bình: 32,87%.
- Yếu + kém:
6,42%.
Trong năm học 2019 – 2020
Sĩ số
Giỏi
Khá
T.bình
Yếu
Kém
8A1
40
11
13
14
2
0
8A2
41
7
11
18
5
0
8A3
42
7
14
17
3
1
8A4
38
2
10
19
6
1
Tổng
161
27
48
68
16
2
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 6
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
-Tỉ lệ: Giỏi: 27 ( 16,77%). Khá: 48 (29,81%). Trung bình
68(42,24%). Yếu: 18 (9,94%). Kém: 1 (1,24%).
- Giỏi + khá: 46,58%.
- Trung bình: 42,24%.
- Yếu + kém: 11,18%.
SỐ LIỆU THỐNG KÊ CHUNG CẢ 3 NĂM HỌC (2017-2018, 2018-2019,
2019- 2020) TRƯỚC KHI ÁP DỤNG SÁNG KIẾN:
Hứng thú Ít hứng thú Không hứng thú Sĩ số
39 209 183 431
Trong bối cảnh nền giáo dục đang dần tiếp cận với chương trình
dạy học đổi mới giáo dục, các cấp quản lý giáo dục đang phát động
phương pháp dạy học theo tích cực, một trong những phương pháp
dạy học hiệu quả là dạy học phát triển năng lực học sinh, đòi hỏi
phải tăng cường yêu cầu học sinh vận dụng kiến thức vào giải
quyết những vấn đề thực tiễn.
Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh sẽ giúp
học sinh tiếp thu bài tốt hơn, ghi nhớ tốt hơn và đặc biệt là học
sinh ngày càng có niềm đam mê hơn với bộ môn tin học. Tuy
nhiên, một số giáo viên vẫn còn rất lúng túng trong việc tìm kiếm
phương pháp dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học
sinh, dẫn đến tiết học còn rời rạc, nhàm chán.
Xuất phát từ thực trạng nói trên,bản thân tôi mạnh dạn chia sẻ kinh
nghiệm dạy học thông qua sáng kiến kinh nghiệm với đề tài: “Dạy học theo định
hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS Lương Thế Vinh qua bài
dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “. với mục đích cuối cùng là giáo dục giá trị sống, rèn
luyện học sinh học tập theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh, nâng
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 7
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
cao chất lượng tiết học, giúp học sinh đam mê, tiếp thu bài tốt và nâng kết quả
học tập cuối mỗi học kì, cuối năm.
II.3. NỘI DUNG VÀ HÌNH THỨC CỦA GIẢI PHÁP
a. MỤC TIÊU CỦA GIẢI PHÁP, BIỆN PHÁP
Rèn luyện khả năng tư duy cho học sinh, giúp học sinh học tập chủ
động, tích cực.
Vừa đảm bảo chuẩn kiến thức kỹ năng, vừa phát triển năng lực cho
học sinh.
Đánh thức tiềm năng của mỗi học sinh, khơi dậy và phát triển nội
lực cho các em, truyền cảm hứng cho học sinh.
Đáp ứng được yêu cầu trong việc đào tạo con người trong thời đại
công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
b. NỘI DUNG VÀ CÁCH THỨC THỰC HIỆN GIẢI PHÁP, BIỆN
PHÁP.
Nghiên cứu kĩ các lý luận: Tìm hiểu và thu thập tất cả cá tài liệu liên
qua để nắm chắc cơ sở lí luận cho việc dạy học phát triển năng lực cho
học sinh, ví dụ như các tài liệu về tâm, sinh lí của học sinh trung học
cơ sở, các phong trào mà bộ giáo dục phát động để giáo dục cho học
sinh về các mặt tâm lí, giúp các em nâng cao năng lực để tự lựa chọn
những giải pháp khác nhau, để thay đổi hành vi theo hướng tích cực.
Ví dụ như, những cuốn sách tâm lí theo lứa tuổi, tài liệu tập huấn theo
các chủ đề giáo dục,…
Lập kế hoạch dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học
sinh một cách chi tiết.
Ví dụ, Trong BÀI 6. CÂU LỆNH ĐIỀU KIỆN. Trước hết ta cần xác
định chi tiết mục tiêu bài dạy như sau:
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 8
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
* Mục tiêu:
1.Kiến thức
- Học sinh hiểu được có những hoạt động liên quan đến việc phải
điều chỉnh hành động tùy thuộc vào hoàn cảnh cụ thể.
- Học sinh hiểu được điều kiện thường được biểu diễn bằng phép
so sánh.
- Biết sự cần thiết của cấu trúc rẽ nhánh trong lập trình.
- Biết cấu trúc rẽ nhánh được sử dụng để chỉ dẫn cho máy tính
thực hiện các thao tác phụ thuộc vào điều kiện.
- Hiểu cấu trúc rẽ nhánh có hai dạng: Dạng thiếu và dạng đủ.
- Biết mọi ngôn ngữ lập trình đều có câu lệnh thể hiện cấu trúc rẽ
nhánh.
- Hiểu cú pháp, hoạt động của các câu lệnh điều kiện dạng thiếu và
dạng đủ trong Pascal.
2. Kỹ năng
- Rèn luyện kĩ năng viết được câu lệnh điều kiện trong Pascal.
3. Thái độ
- Rèn luyện thái độ học tập nghiêm túc, suy luận khoa học sáng
tạo
4. Định hướng phát triển năng lực
- Tìm hiểu khoa học ứng dụng của câu lệnh điều kiện (if… then
…)
- Rèn đức tính làm việc khoa học chuẩn xác, phát triển năng lực
hợp tác, làm việc nhóm, năng lực giải quyết vấn đề.
- Hợp tác với các thành viên trong nhóm để thống nhất kế hoạch,
phân công thực hiện nhiệm vụ chung của nhóm.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 9
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
- Năng lực chuyên biệt: Học sinh bước đầu viết được câu lệnh điều
kiện trong Pascal, Giải quyết được nhiệm vụ vào trong thực tế:
thiết kế và vận dụng linh hoạt câu lệnh điều kiện (if… then …)
vào trong lập trình ứng dụng thực tế.
* Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1. Chuẩn bị của giáo viên:
- Thiết bị dạy học, máy tính kết nối với máy chiếu, học liệu, sách
giáo khoa, giáo án, bài giảng, Phiếu học tập.
2. Chuẩn bị của học sinh:
- Xem lại bài cũ, chuẩn bị bài mới, sách giáo khoa.
Nhận thức sâu sắc về dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho
học sinh: Giáo viên cần hiểu rõ rằng rèn luyện kỹ năng cho học sinh
tức là làm sao để hướng các em học sinh thay đổi nhận thức, thái độ và
giá trị trong những hành động theo hướng tích cực, giúp học sinh
nhanh chóng hòa nhập và khẳng định vị trí của mình trong tập thể,
trong xã hội. Chính vì vậy việc dạy học theo định hướng phát triển
năng lực cho học sinh là yếu tố quyết định đến nhân cách sống sau này
của các em. Nếu không được trang bị các năng lực cần thiết thì bản
thân các em sẽ không đủ kiến thức để xử lí các tình huống bất ngờ, mà
trong học tập cũng như trong cuộc sống hàng ngày luôn có nhiều tình
huống bất ngờ xảy ra. Vì thế, phát triển năng lực sẽ giúp học sinh có ý
thức tốt hơn, và giúp các em có ý thức làm chủ bản thân tốt hơn.
Ví dụ: Qua hoạt động giảng dạy nội dung: “1. Hoạt động phụ thuộc
vào điều kiện” giáo viên cần đặt cho học sinh trước những vấn đề liên
quan đến thực tế bằng cách giáo viên đưa dẫn dắt vấn đề: “Trong cuộc
sống hằng ngày, chúng ta thực hiện phần lớn các hoạt động một cách
tuần tự theo thói quen hoặc theo kế hoạch đã được xác định trước”, sau
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 10
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
đó tiếp tục đưa ra hoạt động nhóm cho học sinh bằng yêu cầu “Các
nhóm hãy đưa ra từ 3 ví dụ về các hoạt động của con người diễn ra
một cách tuần tự?”
Giáo viên tổ chức cho học sinh hoạt động theo nhóm, mỗi nhóm gồm
6 học sinh, mỗi nhóm bầu nhóm trưởng, thư kí (hoạt động này khá
quen thuộc trong các tiết học trước). Trong khi các nhóm hoạt động,
giáo viên cần quan sát, giúp đỡ cho nhóm có mặt bằng học sinh yếu
hơn bằng cách gợi mở.
Giáo viên cho học sinh trình bày, nhận xét và chọn ví dụ hay nhất của
mỗi nhóm sao cho ví dụ đó hỗ trợ cho học sinh phát triển năng lực
nhất để chốt lại vấn đề
Giáo viên chốt lại ví dụ điển hình (có chuẩn bị sẵn các slide minh họa
từ trước đối với các trường hợp mà giáo viên đoán các em sẽ đưa ra)
Ví dụ 1: Em thường tập thể dục vào mỗi buổi sáng, sau đó giáo viên
tích hợp giảng dạy giáo dục sức khỏe cho các em luôn.
Giáo viên chiếu slide minh họa
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 11
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Ví dụ 2: Em và chị gái em thường hay đố về các nhân vật trong các tác
phẩm văn học mà chúng em biết vào mỗi buổi tối. Giáo viên tích hợp
giáo dục bồi dưỡng tâm hồn yêu văn cho các em, giáo dục tình cảm chị
em trong gia đình theo hướng tích cực nhất.
Giáo viên chiếu slide minh họa
Ví dụ 3: Xóm em cuối tháng thường lao động dọn vệ sinh đường xá
của xóm cho sạch sẽ. Giáo viên tiếp tục giáo dục bảo vệ môi trường
cho các em. Giáo viên chiếu slide minh họa cho học sinh xem
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 12
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Giáo viên tiếp tục liên kết nội dung bài dạy bằng cách dẫn dắt cho học
sinh “Tuy nhiên các hoạt động của con người thường bị tác động bởi
sự thay đổi của hoàn cảnh cụ thể, hay nói đúng hơn hoạt động diễn ra
hay không diễn ra là phụ thuộc vào kết quả kiểm tra điều kiện đưa ra
đúng hoặc sai.
Ví dụ như:
Ví dụ 1: Em thường tập thể dục vào mỗi buổi sáng nếu em không bị
ốm
Ví dụ 2: Em và chị gái em thường hay đố về các nhân vật trong các tác
phẩm văn học mà chúng em biết vào mỗi buổi tối nếu chúng em học
xong bài trước 21 giờ.
Ví dụ 3: Xóm em cuối tháng thường lao động dọn vệ sinh đường xá
của xóm cho sạch sẽ nếu trời không mưa
Giáo viên chốt lại: Khi kết quả kiểm tra là đúng, ta nói điều kiện được
thỏa mãn, còn kết quả kiểm tra là sai ta nói điều kiện không thỏa mãn.
Sử dụng phương pháp dạy học và giáo dục phát triển phẩm chất năng
lực cho học sinh khối 8. Giáo viên cần lựa chọn các phương pháp, kĩ
thuật phù hợp với đối tượng học sinh của trường mình nhằm phát triển
phẩm chất,năng lực cho học sinh.
Mặt khác, hiện nay mỗi giáo viên chúng ta cuộc sống có quá nhiều áp
lực, gánh nặng nuôi dạy con cái, cơm áo gạo tiền, mà công việc nhà
trường có quá nhiều: Hồ sơ giáo án, dự giờ kiểm tra, thao giảng chào
mừng các ngày lễ lớn, các phong trào thi đua khác chiếm rất nhiều thời
gian,… Nhưng chúng ta đã không vì áp lực đó mà thiếu đi sự quan
tâm, thiếu lòng nhiệt huyết, … vì điều đó ảnh hưởng không nhỏ đến
các em, vì vậy chúng ta, bên cạnh giảng dạy kiến thức hãy luôn hết
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 13
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
lòng quan tâm dạy dỗ các em, quan tâm đến việc giáo dục kĩ năng cho
các em.
Kiểm tra đánh giá, học sinh theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực
của học sinh. Giáo viên cần linh động xây dựng công cụ kiểm tra đánh
giá cho học sinh về sự tiến bộ của học sinh về phẩm chất và năng lực.
Ví dụ: Qua hoạt động giảng dạy nội dung: “2. Điều kiện và phép so
sánh”
Giáo viên đưa ra bảng phụ tái hiện kiến thức cũ cho học sinh
Em hãy điều các kí hiệu trong Pascal của các phép so sánh được cho
bởi bảng sau
Kí hiệu toán học Kí hiệu trong Pascal Phép so sánh
Bằng =
Khác
Nhỏ hơn <
Nhỏ hơn hoặc bằng
Lớn hơn >
Lớn hơn hoặc bằng
Giáo viên chiếu đáp án
Phép so sánh Kí hiệu toán học Kí hiệu trong Pascal
Bằng
=
=
Khác
< >
Nhỏ hơn
<
<
Nhỏ hơn hoặc bằng
<=
Lớn hơn
>
>
Lớn hơn hoặc bằng
>=
Giáo viên tiếp tục liên kết nội dung kiến thức rằng “các phép so sánh
có kết quả đúng hoặc sai”
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 14
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Ví dụ 1: 1890 = 1911 cho kết quả sai, giáo viên tích hợp giáo dục về vị cha già
kính yêu của dân tộc Việt Nam, vị lãnh tụ của đất nước Việt Nam đã ra đi tìm
đường cứu nước như thế nào?thành lập đảng công sản Việt Nam ra sao? Và
đưa đất nước ta trở nên độc lập, tư do, hạnh phúc như ngày hôm nay.
Ví dụ 2. 6>=5 cho kết quả đúng
Giáo viên chốt lại: “ĐIỀU KIỆN ĐƯỢC BIỂU DIỄN BẰNG PHÉP SO
SÁNH”
Giáo viên cần tư vấn và hỗ trợ cho học sinh trong suốt quá trình giảng dạy.
Quan sát, tiếp xúc, giúp đỡ học sinh rèn luyện kĩ năng: Trong quá trình dạy
học giáo viên cố gắng quan sát để tìm ra các kĩ năng còn thiếu hụt, sai lệch của
các em. Từ đó giúp các em điều chỉnh lại những hành vi, thói quen không tốt,
giải quyết các tình huống nảy sinh một cách đúng đắn.
Giáo viên cho ví dụ ta muốn chương trình in ra màn hình giá trị lớn
hơn trong số hai giá trị của biến a và b. Khi đó giá trị của biến a hoặc b
được in ra phụ thuộc vào phép so sánh a> b là đúng hay sai:
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 15
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
“Nếu a>b, in giá trị của biến a ra màn hình; ngược lại, in giá trị của
biến b ra màn hình”.
Giáo viên tiếp tục cho ví dụ tăng sự tư duy toán học cho các em
Giải phương trình dạng tổng quát ax + b =0, để tính nghiệm của
phương trình chúng ta cần kiểm tra các điều kiện được cho bằng phép
so sánh
a = 0 hay a < > 0.
+ Nếu a< >0 thì thông báo phương trình có nghiệm x = -b/a
+ Nếu a = 0 và b = 0 thì thông báo phương trình có
vô số nghiệm (x R)
+ Nếu a =0 và b < > 0 thì thông báo phương trình vô nghiệm
Do vậy, mỗi giáo viên chúng ta cần tạo ra uy tín, trao cho các em
những tình cảm thân thiện, tạo cho các em niềm tin và trở thành người
tư vấn tin cậy của các em, …
Tổ chức các hoạt động học tập : cấu trúc rẽ nhánh và câu lệnh điều kiện
Giáo viên cần đặt vấn đề
Khi thực hiện chương trình, máy tính sẽ thực hiện tuần tự các câu lệnh,
từ trên xuống dưới và cách thay đổi trình tự ấy.
Vấn đề cần tìm hiểu (Thay đổi thứ tự thực hiện tuần tự các bước trong
thuật toán như thế nào?) cô trò chúng ta sẽ cùng tìm hiểu ở nội dung
tiếp theo.
NỘI DUNG
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO
HOẠT ĐỘNG
VIÊN
CỦA HỌC SINH
- Nội dung 1: Cấu trúc rẽ
Gv : Theo em khi thự hiện
Hs: quan sát, lắng
nhánh
chương trình, máy tính dẽ
nghe
thực hiện các câu lệnh theo
thứ tự như thế nào?
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 16
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
GV: Để thay đổi trình tự ấy,
ngôn ngữ lập trình đưa ra
giải pháp nào
Gv: Chúng ta cùng khám
phá các nội dung trên
Gv: Ngôn ngữ lập trình đưa Hs: Hoạt động cá
ra cấu trúc rẽ nhánh nhằm nhân trả lời câu hỏi
- Cấu trúc rẽ nhánh được mục đích gì?
sử dụng để chỉ thị cho máy
tính thực hiện các hoạt
động khác nhau tùy theo
một điều kiện cụ thể được
thỏa mãn hay không.
- Cấu trúc rẽ nhánh có hai - Chiếu ví dụ 2 sách giáo
dạng: Dạng thiếu và dạng khoa trang 48
đủ
Cấu trúc rẽ nhánh cho -HS mô tả việc tính
phép thay đổi thứ tự thực
tiền cho khách hàng
hiện tuần tự các bước
qua bảng phụ
trong thuật toán.
Hs: Ghi nhận kiến
thức
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 17
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Bước 1. Tính tổng số tiền T khách hàng đã mua sách.
Bước 2.Nếu Hs: Lắng nghe
T≥ 100000, số tiền phải thanh toán là 70%×T.
Bước 3. In hóa đơn HS: Ghi nhận kiến
thức Một hiệu sách thực hiện đợt khuyến mãi lớn với nội dung như sau. Nếu mua sách với tổng số tiền ít nhất là 100 nghìn đồng, khách hàng sẽ được giảm 30% tổng số tiền phải thanh toán. Hãy mô tả hoạt động tính tiền cho khách.
- GV chọn 1 bảng mô tả
đúng của học sinh và 1 bảng
mô tả sai của học sinh. Sau
đó cho cả lớp nhận xét.
- GV chốt lại kiến thức
đúng. -HS mô tả việc tính
GV: Cách thể hiện hoạt động tiền cho khách hàng
phụ thuộc vào điều kiện như
qua bảng phụ
trong ví dụ 2 được gọi là cấu
Sơ đồ cấu trúc rẽ nhánh
trúc rẽ nhánh dạng thiếu.
dạng thiếu
- GV: Minh họa sơ đồ khối
- Chiếu ví dụ 3 sách giáo
khoa trang 48
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 18
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Hs: Ghi nhận kiến
thức.
Hs: Lắng nghe Bước 1. Tính tổng số tiền T khách hàng đã mua sách.
Bước 2.Nếu T≥100000 số tiền phải thanh toán là 70%× T; Ngược lại, số tiền phải thanh toán là 90%×T HS: Ghi nhận kiến
thức Bước 3. In hóa đơn
Một hiệu sách thực hiện đợt khuyến mãi lớn với nội dung như sau. Nếu mua sách với tổng số tiền ít nhất là 100 nghìn đồng, khách hàng sẽ được giảm 30% tổng số tiền phải thanh toán. Trong trường hợp ngược lại, những khách hàng mua với số tiền không đến 100 nghìn sẽ chỉ giảm 10%.Hãy mô tả hoạt động tính tiền cho khách.
- GV chọn 1 bảng mô tả HS lắng nghe
đúng của học sinh và 1 bảng
mô tả sai của học sinh. Sau
đó cho cả lớp nhận xét.
- GV chốt lại kiến thức
đúng.
GV: Cách thể hiện hoạt động
HS ghi nhận kiến
cấu trúc rẽ nhánh dạng đủ
phụ thuộc vào điều kiện như
thức
- Cấu trúc rẽ nhánh giúp
trong ví dụ 3 được gọi là cấu
cho việc lập trình linh
trúc rẽ nhánh dạng đủ.
hoạt hơn.
- GV: Minh họa sơ đồ khối
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 19
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
NỘI DUNG HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA
HS
Trong các ngôn ngữ GV: Trong các ngôn ngữ
lập trình, cấu trúc rẽ lập trình em có biết cấu
nhánh được thể hiện bằng trúc rẽ nhánh được thể
câu lệnh điều kiện. hiện bằng câu lệnh nào HS: Suy nghĩ và trả lời
Trong Pascal, câu lệnh không? câu hỏi của giáo viên.
điều kiện dạng thiếu được GV: Từ ví dụ 2 HS: Quan sát và lắng
viết với các từ khoá if và Nếu T ≥ 100 000 thì số nghe giáo viên giải thích
then như sau: tiền phải thanh toán là
if <điều kiện> then 70%*T;
Khi gặp câu lệnh này, If T >= 100 000 then
chương trình sẽ kiểm tra 70%*T;
If < điều kiện > then
điều kiện. Nếu điều kiện
được thoả mãn, chương < câu lệnh >;
trình sẽ thực hiện câu Hs: Thảo luận nhóm
lệnh sau từ khoá then. GV: Đưa thêm ví dụ 4 trong thời gian (3p)
Ngược lại, câu lệnh đó bị
bỏ qua.
Hs: Các nhóm trình bày
kết quả
Hs: Lắng nghe
In ra màn hình số lớn hơn trong hai số a và b
GV: phân tích đúng hay
sai của một số nhóm
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 20
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
GV: Chốt lại đáp án
if a > b then write(a);
if b>a then write(b);
GV: Minh họa thêm ví dụ
5. Viết chương trình yêu Hs: Thảo luận cặp đôi
cầu người dùng nhập một Hs: Thực hiện yêu cầu
số dương từ bàn phím,
chương trình kiểm tra Hs: Các nhóm nhận xét
tính hợp lệ, nếu không
hợp lệ sẽ thông báo ‘ so
da nhap khong hop le’.
Các nhóm hãy đưa ra
thuật toán
GV: Chọn 2 nhóm bất kì
trình bày thuật toán.
GV: Chốt lại đáp án đúng
Readln(a);
If (a <=0) then
writeln(‘so da nhap
Câu
lệnh điều kiện
khong hop le’);
dạng đầy đủ của Pascal
có cú pháp:
if <điều kiện> then
lệnh1> else
2>;
HS: Từng cá nhân thực
GV: Mô tả ví dụ 4’In số
hiện theo yêu cầu của
lớn hơn trong hai số a
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 21
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Với câu lệnh này, chương giáo viên và b’ bằng câu lệnh điều
trình sẽ kiểm tra điều kiện dạng đủ
kiện. Nếu điều kiện được GV: Gọi 2 học sinh trình
thoả mãn, chương trình bày, sau đó cho cả lớp
sẽ thực hiện câu lệnh 1 nhận xét.
sau từ khoá then. Trong GV: Chốt lại đáp án
trường hợp ngược lại, If (a>b) then write(a)
câu lệnh 2 sẽ được thực Else if( a<>b) then
hiện. write(b);
Chú ý: Câu lệnh 1 trước GV: Giải thích thêm cho HS: Lắng nghe GV giải
từ khóa else không có học sinh nếu a không lớn thích
dấu chẩm phẩy (;). hơn b thì còn hai trường
hợp a bằng b hoặc a nhỏ
hơn b.
Câu lệnh 2 ở đây là một
câu lệnh điều kiện dạng
thiếu.
PHIẾU HỌC TẬP
Câu 1: Cho biết tính hợp lệ của các câu lệnh Pascal sau và lí do nếu không hợp
lệ
a) if x:=a+b then x:=x+1;
b) if a>b then max:=a;
c) if a>b then max:=a; else max:=b;
d) if a≥b then max:=a else max:=b;
e) if 5 + 6 then x:=1890;
Câu 2: Sau mỗi lệnh dưới đây, giá trị biến x sẽ là bao nhiêu, nếu trước đó
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 22
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
giá trị của x bằng 5.
a) if (x mod 3 = 0) then x:=x+1 else x:=x+3;
b) if ((x mod 3 =0) or (x>=5)) then x:=2*x;
c) if (x mod 2 =1) and (x>10) then x:=0;
d) if ( x mod 5 =0) then begin x:=x*x; x:=x-10; end;
GV : Thu phiếu học tập chiếu và giải thích chi tiết.
Câu 1: Cho biết tính hợp lệ của các câu lệnh Pascal sau và lí do nếu không hợp
lệ
a) if x:=a+b then x:=x+1; Không hợp lệ vì x:=a+b là một câu lệnh chứ
không phải là một điều kiện
b) if a>b then max:=a; --> Hợp lệ
c) if a>b then max:=a; else max:=b; --> Không hợp lệ vì câu lệnh trước else có
dấu ; nên sai cú pháp.
d) if a≥b then max:=a else max:=b;Sai vì a≥b phải được viết thành a>=b
mới đúng quy định trong ngôn ngữ lập trình Pascal.
e) if 5 + 6 then x:=1890; Sai vì 5+6 không phải là một điều kiện.
Câu 2: Sau mỗi lệnh dưới đây, giá trị biến x sẽ là bao nhiêu, nếu trước đó
giá trị của x bằng 5.
a) if (x mod 3 = 0) then x:=x+1 else x:=x+3; Đáp án: x=8
b) if ((x mod 3 =0) or (x>=5)) then x:=2*x; Đáp án: x=10
c) if (x mod 2 =1) and (x>10) then x:=0; Đáp án: x=5
d) if ( x mod 5 =0) then begin x:=x*x; x:=x-10; end; Đáp án: x=15
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 23
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
GIÁO VIÊN MỞ RỘNG
NỘI DUNG HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA
HS
Em hãy cho biết màn Gv: Quan sát chương Hs: Hoạt động cá nhân
hình sẽ in ra nội dung gì trình và cho biết màn trả lời câu hỏi
sau khi chạy chương hình sẽ in ra nội dung gì
sau khi chạy chương trình trình sau:
var a,b:integer; sau:
begin Hs: Lắng nghe và nhận
a:=16;b:=8; Gv: Cho một số hs trả lời xét
if a
a:=b; trình và cho biết màn
a:=a-b; hình sẽ in ra nội dung gì
end sau khi chạy chương trình
else b:=b+a; sau:
writeln(a,’ ‘,b); var a,b:integer;
readln; Hs: Hoạt động cá nhân begin
end. a:=16;b:=8; trả lời câu hỏi
if a
Đáp án: Màn hình in
sung
a:=b;
16 24
a:=a-b;
end
else b:=b+a;
writeln(a,’ ‘,b);
readln; end.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 24
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
-Gv trình chiếu các câu hỏi trắc nghiệm -Suy nghĩ, trả lời câu hỏi và đánh giá
-Cho hs thời gian suy nghĩ và chọn đáp bài làm (tự chấm điểm).
án đúng. -Quan sát đáp án và chấm lại bài của
-Gv chiếu đáp án lên màn hình cho HS mình
tự đánh giá (Chấm điểm) -Tự đánh giá tiết học.
CÂU HỎI ĐÁNH GIÁ
Câu hỏi: Sau mỗi lệnh dưới đây, giá trị biến x sẽ là bao nhiêu, nếu trước đó
giá trị của x bằng 10.
1) if (x mod 2 = 0) then x:=x+1;
2) if ((x mod 3 =0) or (x>=5)) then x:=2*x;
3) if (x mod 2 =0) and (x>10) then x:=0;
4) if (x mod 5 =0) then begin x:=x*x; x:=x-10; end;
Đáp án:
1: 11
2: 20
3. 10
4. 90
Kết luận củng cố:
hoạt động của câu lệnh điều kiện dạng thiếu và dạng đủ trong
Pascal.
Giáo dục, động viên các em tham gia các hoạt động trải nghiệm do nhà
trường tổ chức như hội diễn văn nghệ, lao động cho nhà trường, tổ
chức các trò chơi ngoại khóa, tham quan học tập ở một địa điểm nào
đó,.. để, hình thành kĩ năng cho các em biết kết hợp làm việc, nhận
thức đầy đủ về người lao động, yêu quí người lao động,”ai ơi bưng bát
cơm đầy, dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần”, giúp các em phát
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 25
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
huy được tính tích cực, tự giác,… Mặt khác, khi ta lồng ghép giáo dục
thì các em tâm lí thoải mái hơn để lĩnh hội kiến thức bộ môn dễ dàng
hơn.
Giáo viên cần động viên, khen thưởng kịp thời để tạo cho các em học
sinh động cơ học tập tốt, một lời khen mang lại giá trị tinh thần rất
hiệu quả. Các em sẽ nhanh nhẹn hơn, có đạo đức tốt hơn, mạnh dạn
hơn trong giao tiếp cũng như trong học tập.
Giáo viên cần đánh giá năng lực là đánh giá khả năng vận dụng kiến
thức, kỹ năng và thái độ trong một bối cảnh có ý nghĩa. Nói cách khác,
đánh giá năng lực đánh giá khả năng làm, giải quyết các tình huống
của đời sống và học tập.
Từ nhận thức như trên bản thân tôi đã triển khai đổi mới kiểm tra, đánh
giá như sau:
+ Đánh giá học sinh cần căn cứ vào yêu cầu cần đạt của chương trình
(theo định hướng tiếp cận năng lực) đối với môn tin học để dạy học và
kiểm tra đánh giá.
+ Đánh giá năng lực của học sinh chủ yêu thông qua đánh giá quá trình
học tập của học sinh (quá trình thực hiện nhiệm vụ học tập, sản phẩm
học tập, báo cáo, thảo luận…).
+ Kết hợp giữa đánh giá thường xuyên và đánh giá định kì, đánh giá
quá trình và đánh giá kết quả học tập, đánh giá định tính và định
lượng, đánh giá của giáo viên và tự đánh giá của học sinh, giữa đánh
giá của nhà trường và đánh giá của gia đình, cộng đồng.
+ Kết hợp giữa hình thức đánh giá bằng trắc nghiệm khách quan và tự
luận nhằm phát huy những ưu điểm của mỗi hình thức đánh giá này.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 26
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
+ Cần đánh giá thích hợp nhằm đánh giá toàn diện, công bằng, trung
thực, có khả năng phân loại, giúp giáo viên và học sinh điều chỉnh kịp
thời việc dạy và học.
Giáo viên cần phải tính đến nhu cầu, đặc điểm của mỗi học sinh để xác
định mục tiêu, nội dung, phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá
cho phù hợp. Nếu sĩ số đông, nhu cầu của học sinh sẽ đa dạng hơn nên
giáo viên rất khó quan tâm đến từng học sinh, việc tổ chức cho học
sinh hoạt động sẽ gặp khó khăn.
Giáo viên cần tích cực tổ chức cho học sinh luyện tập, tăng cường kiến
thức, kĩ năng vận dụng vào thực tiễn.
c. MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC GIẢI PHÁP, BIỆN PHÁP
Các giải pháp này đan xen, tương tác với nhau, tạo nên những nghệ
thuật dạy học riêng, đem lại hiệu quả riêng cho mỗi giáo viên bởi
hiệu quả đạt được của quá trình dạy học còn phụ thược vào nghệ
thuật sư phạm của từng nhà giáo.
Giữa giải pháp và biện pháp có mối quan hệ tương tác, mang
tính biện chứng.
d. KẾT QUẢ KHẢO NGHIỆM, GIÁ TRỊ KHOA HỌC CỦA VẤN ĐỀ
NGHIÊN CỨU, PHẠM VI VÀ HIỆU QUẢ ỨNG DỤNG
Bản thân tôi đã trực tiếp vận dụng các giải pháp vào các lớp dạy
của mình thì thấy sáng kiến kinh nghiệm đã mang lại hiệu quả một
cách thiết thực.
Qua khảo nghiệm kết quả ở trường THCS Lương Thế Vinh các
biện pháp của sáng kiến kinh nghiệm chất lượng của bộ môn tăng
dần qua các kì học, năm học.
Học sinh học tập một cách tích cực, chủ động.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 27
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Mỗi tiết học đều có những chuyển biến tích cực trong việc lĩnh hội
kiến thức, kĩ năng thực thực đối với học sinh.
Sáng kiến kinh nghiệm có ý nghĩa đóng góp về mặt lý luận.
Sáng kiến kinh nghiệm này bản thân tôi đã thử nghiệm trong nhiều
năm, qua khảo sát chung ở trường THCS Lương Thế Vinh thì học sinh học
tập tích cực hơn, Chất lượng dần được nâng cao.
Sau khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm: Năm học 2017 - 2018
Tỷ lệ học sinh khá giỏi được nâng cao
Sĩ số Giỏi Khá T.bình Yếu Kém
8A1 38 26 7 5 0 0
8A2 37 27 9 1 0 0
8A3 26 9 14 3 0 0
8A4 26 6 15 4 1 0
Tổng 127 68 45 13 1 0
-Tỉ lệ: Giỏi: 68 ( 53,54%). Khá: 45 (35,43%). Trung bình 13
(10,24%). Yếu: 1 (0,79%). Kém: 0 (0 %).
- Giỏi + khá: 88,98%.
- Trung bình: 10,24%; Yếu + kém: 0,79%.
Năm học 2018 – 2019 tại trường THCS Lương Thế Vinh kết quả sau
khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm, tỷ lệ học sinh khá giỏi cao.
Sĩ số
Giỏi
Khá
T.bình
Yếu
Kém
31
10
1
0
0
8A1
42
12
18
6
0
0
8A2
36
7
26
4
0
0
8A3
37
5
18
5
0
0
8A4
28
72
16
0
0
Tổng
143
55
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 28
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
-Tỉ lệ: Giỏi: 55 ( 38,46%). Khá: 72 (54,55%). Trung bình
16(11,19%). Yếu: 0 (0%). Kém: 0 (0%).
- Giỏi + khá: 88,81%.
- Trung bình: 11,19%; Yếu + kém: 0%.
Trong năm học 2019 – 2020
Sĩ số Giỏi Khá T.bình Yếu Kém
8A1 40 18 15 7 0 0
8A2 41 13 19 9 0 0
8A3 42 12 16 14 0 0
8A4 38 9 17 11 1 0
Tổng 161 52 67 41 1 0
Tỉ lệ: Giỏi: 52 ( 32,30%). Khá: 67 (41,61%). Trung bình 41(25,47%). Yếu:
1 (0,62%). Kém: 0 (0%).
Giỏi + khá: 46,58%. Trung bình: 42,24%. Yếu + kém: 11,18%.
SỐ LIỆU THỐNG KÊ CHUNG CẢ 3 NĂM HỌC (2017-2018, 2018-2019,
2019- 2020) SAU KHI ÁP DỤNG SÁNG KIẾN:
Sĩ số Hứng thú Ít hứng thú Không hứng thú
431 359 70 1
Sáng kiến kinh nghiệm góp phần thúc đẩy sự ham học tập của học sinh làm tiền
đề cho sự phát triển về chất lượng mũi nhọn của bộ môn Tin học do chính bản
thân tôi bồi dưỡng
KẾT QUẢ CHẤT LƯỢNG HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
NĂM HỌC
SỐ HỌC SINH
THÀNH TÍCH
ĐẠT CẤP HUYỆN
2017 -2018
3
2 giải ba; 1 giải khuyến khích
2018-2019
2
1 giải ba; 1 giải khuyến khích
2019 -2020
2
1 giải nhất; 1 giải khuyến khích
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 29
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
KẾT QUẢ KÌ THI TIN HỌC TRẺ
NĂM HỌC SỐ HỌC SINH ĐẠT THÀNH TÍCH
CẤP HUYỆN
2017 -2018 3 1 giải nhì;1 giải ba;1 giải
khuyến khích
2018-2019 1 1 giải ba
2019 -2020 Chưa diễn ra Chưa diễn ra
III.PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ:
III.1. KẾT LUẬN
Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh là nhịp cầu -
giúp các em biến kiến thức thành thái độ, hành vi, thói quen tích cực, lành mạnh.
Những giải pháp trong sáng kiến kinh nghiệm không mang tính -
tuyệt đối trong việc giảng dạy, sau khi triển khai đề tài bản thân tôi thấy chất
lượng ngày một tăng lên.
Qua quá trình giảng dạy tôi đã áp dụng sáng kiên kinh nghiệm vào, -
qua đó tôi nhận thấy học sinh nắm vững kiến thức thức hơn, khi giải thích các
hiện tượng có định hướng rõ ràng, nắm vũng các kiến thức bài học chính xác,
sâu sắc. Trong quá trình học Tin học học sinh dần dần biết cách phát hiện chiếm
lĩnh kiến thức mới, chất lượng học tập của học sinh tăng lên.
Tôi thấy rằng việc vận dụng “Dạy học theo định hướng phát
-
triển năng lực cho học sinh...” giúp học sinh có thể giảm bớt căng thẳng
khi học môn tin học . làm cho học sinh có hứng thú học tập tốt bộ môn hơn.
- Vận dụng, một số giải pháp trên trong đề tài, tôi đã mang đến những
giờ học tin học thật sống động và trực quan cho học sinh, giúp các em tiếp thu
bài được tốt hơn và nhớ lâu hơn những gì mà các em đã học được. Đồng thời,
cách làm này còn giúp chúng tôi đỡ vất vả hơn trong việc quản lý và hướng dẫn
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 30
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
học sinh học tập, tạo sự gần gũi giữa giáo viên và học sinh, giúp các em mạnh
dạn phát huy hết khả năng của mình khi học bộ môn tin học. Rèn luyện các em
một ý thức học tập, và môi trường học tập hiện tại của các em thực sự mang lại
kĩ cương, nề nếp. Bồi dưỡng tâm hồn các em giàu cảm xúc, giàu lòng thương, có
những kỹ năng cơ bản như tự phụ vụ bản thân mình, kĩ năng giải quyết những
tình huống bất ngờ, …
III.2. KIẾN NGHỊ
Qua quá trình giảng dạy ở trường trung học cơ sở, qua thực tế tìm hiểu quá
trình dạy và học của học sinh. Tôi xin mạnh dạn đề xuất ý kiến như sau:
*Nhà trường:
Lãnh đạo các trường nên tăng thêm một vài hoạt động ngoại khóa toàn
trường trải nghiệm tham quan, trải nghiệm thực tế cho các em để học sinh có cơ
hội giao lưu, học hỏi và khẳng định bản thân, giúp các em hăng say học tập và
đam mê nghiên cứu để thể hiện mình hơn.
* Giáo viên:
- Để giúp học sinh hứng thú và đạt kết quả tốt trong việc “Dạy học theo
định hướng phát triển năng lực cho học sinh...”, điều cơ bản nhất mỗi tiết dạy
giáo viên phải tích cực, yêu nghề mến trẻ, nhiệt tình, truyền đạt chính xác, ngắn
gọn nhưng đầy đủ nội dung, khoa học và lô gíc, qua đó có thể kích thích tính
sáng tạo của học sinh, bằng cách cho các em được nêu lên ý tưởng sáng tạo khi
nêu lên chính kiến của mình, như vậy sẽ kích thích cho các em phát triển tư duy,
độ bền kiến thức tốt.
- Thường xuyên động viên, nhắc nhở các em yếu, biểu dương các em khá
giỏi, cập nhật vào sổ theo dõi và kết hợp với giáo viên chủ nhiệm để có biện
pháp giúp đỡ kịp thời, kiểm tra thường xuyên vở bài tập vào đầu giờ trong mỗi
tiết học, làm như vậy để cho các em có một thái độ đúng đắn, một nề nếp tốt
trong học tập.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 31
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
- Không ngừng phấn đấu, học hỏi, trao đổi, tích lũy kinh nghiệm để nâng cao
chất lượng dạy và học là việc làm thường xuyên của người giáo viên. Để làm
tròn nhiệm vụ ấy, người giáo viên phải luôn suy nghĩ cải tiến phương pháp dạy
học. Để cải tiến phương pháp dạy học có hiệu quả, người giáo viên phải hiểu
được những định hướng đổi mới về phương pháp dạy trong chương trình môn
Tin học trung học cơ sở. Từ việc nghiên cứu lý luận, điều tra tình hình thực tiễn
về cơ sở vật chất, trường lớp nơi mình đang công tác và điều kiện khả năng của
học sinh trường mình đang giảng dạy, từ đó có những biện pháp phù hợp để tạo
hứng thú cho học sinh trong học tập, sẽ góp phần nâng cao chất lượng học tập
môn Tin học, giúp các em tự tin hơn khi học môn Tin học.
Trên đây là một trong những phương pháp và bài học kinh nghiệm nhỏ của
bản thân, dù sao nó cũng góp một phần trong việc nâng cao chất lượng dạy và
học ở trường chúng tôi. Tôi nghĩ rằng nó còn rất thiếu sót. Tôi rất mong Ban
giám hiệu nhà trường, các quý thầy cô, các bạn đồng nghiệp tham khảo và đóng
góp ý kiến để tôi thực hiện có hiệu quả hơn và có thể áp dụng rộng rãi cho các
khối, giúp học sinh học tập ngày một tốt hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
CưMgar, Ngày 12 tháng 03 năm 2020
Người viết
Đinh Thị Thiên Nga
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 32
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
MỤC LỤC
I. PHẦN MỞ ĐẦU ....................................................................................... 1
I.1. Lý do chọn đề tài ...................................................................................... 2
I.2.Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài.................................................................... 3
I.3. Đối tượng nghiên cứu ............................................................................... 3
I.4. Giới hạn của đề tài ................................................................................... 3
I.5. Phương pháp nghiên cứu .......................................................................... 3
II. PHẦN NỘI DUNG ...................................................................................... 4
II.1. Cơ sở lý luận của vấn đề ......................................................................... 4
II.2. Thực trạng của vấn đề nghiên cứu ........................................................... 5
II.3. Nội dung và hình thức của giải pháp ....................................................... 8
a. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp ........................................................... 8
b. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp ............................................. 8
c. Mối quan hệ giữa các giải pháp và biện pháp ........................................ 27
d. Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu .............. 27
III. PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ ........................................................... 30
III.1. Kết luận ............................................................................................... 30
III.2.KiếnNghị……………………………………………………………..... 31
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 33
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
TƯ LIỆU THAM KHẢO
1. Sách giáo khoa, sách giáo viên tin học dành cho thcs quyển 3.
2. Chuẩn kiến thức, kĩ năng của bộ giáo dục và đào tạo
3. Một số trang web: www.tailieu.vn, www.moet.gov.vn, …
4. Tài liệu tập huấn: “Xây dựng và thực hiện các chủ đề giáo dục
Stem trong trường học” của bộ giáo dục và đào tạo.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 34
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC CÁC CẤP
.....................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
XÁC NHẬN CỦA HIỆU TRƯỞNG NHÀ TRƯỜNG
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 35
lệnh1> else
2>;
HS: Từng cá nhân thực
GV: Mô tả ví dụ 4’In số
hiện theo yêu cầu của
lớn hơn trong hai số a
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 21
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Với câu lệnh này, chương giáo viên và b’ bằng câu lệnh điều
trình sẽ kiểm tra điều kiện dạng đủ
kiện. Nếu điều kiện được GV: Gọi 2 học sinh trình
thoả mãn, chương trình bày, sau đó cho cả lớp
sẽ thực hiện câu lệnh 1 nhận xét.
sau từ khoá then. Trong GV: Chốt lại đáp án
trường hợp ngược lại, If (a>b) then write(a)
câu lệnh 2 sẽ được thực Else if( a<>b) then
hiện. write(b);
Chú ý: Câu lệnh 1 trước GV: Giải thích thêm cho HS: Lắng nghe GV giải
từ khóa else không có học sinh nếu a không lớn thích
dấu chẩm phẩy (;). hơn b thì còn hai trường
hợp a bằng b hoặc a nhỏ
hơn b.
Câu lệnh 2 ở đây là một
câu lệnh điều kiện dạng
thiếu.
PHIẾU HỌC TẬP
Câu 1: Cho biết tính hợp lệ của các câu lệnh Pascal sau và lí do nếu không hợp
lệ
a) if x:=a+b then x:=x+1;
b) if a>b then max:=a;
c) if a>b then max:=a; else max:=b;
d) if a≥b then max:=a else max:=b;
e) if 5 + 6 then x:=1890;
Câu 2: Sau mỗi lệnh dưới đây, giá trị biến x sẽ là bao nhiêu, nếu trước đó
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 22
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
giá trị của x bằng 5.
a) if (x mod 3 = 0) then x:=x+1 else x:=x+3;
b) if ((x mod 3 =0) or (x>=5)) then x:=2*x;
c) if (x mod 2 =1) and (x>10) then x:=0;
d) if ( x mod 5 =0) then begin x:=x*x; x:=x-10; end;
GV : Thu phiếu học tập chiếu và giải thích chi tiết.
Câu 1: Cho biết tính hợp lệ của các câu lệnh Pascal sau và lí do nếu không hợp
lệ
a) if x:=a+b then x:=x+1; Không hợp lệ vì x:=a+b là một câu lệnh chứ
không phải là một điều kiện
b) if a>b then max:=a; --> Hợp lệ
c) if a>b then max:=a; else max:=b; --> Không hợp lệ vì câu lệnh trước else có
dấu ; nên sai cú pháp.
d) if a≥b then max:=a else max:=b;Sai vì a≥b phải được viết thành a>=b
mới đúng quy định trong ngôn ngữ lập trình Pascal.
e) if 5 + 6 then x:=1890; Sai vì 5+6 không phải là một điều kiện.
Câu 2: Sau mỗi lệnh dưới đây, giá trị biến x sẽ là bao nhiêu, nếu trước đó
giá trị của x bằng 5.
a) if (x mod 3 = 0) then x:=x+1 else x:=x+3; Đáp án: x=8
b) if ((x mod 3 =0) or (x>=5)) then x:=2*x; Đáp án: x=10
c) if (x mod 2 =1) and (x>10) then x:=0; Đáp án: x=5
d) if ( x mod 5 =0) then begin x:=x*x; x:=x-10; end; Đáp án: x=15
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 23
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
GIÁO VIÊN MỞ RỘNG
NỘI DUNG HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA
HS
Em hãy cho biết màn Gv: Quan sát chương Hs: Hoạt động cá nhân
hình sẽ in ra nội dung gì trình và cho biết màn trả lời câu hỏi
sau khi chạy chương hình sẽ in ra nội dung gì
sau khi chạy chương trình trình sau:
var a,b:integer; sau:
begin Hs: Lắng nghe và nhận
a:=16;b:=8; Gv: Cho một số hs trả lời xét
if a
a:=b; trình và cho biết màn
a:=a-b; hình sẽ in ra nội dung gì
end sau khi chạy chương trình
else b:=b+a; sau:
writeln(a,’ ‘,b); var a,b:integer;
readln; Hs: Hoạt động cá nhân begin
end. a:=16;b:=8; trả lời câu hỏi
if a
Đáp án: Màn hình in
sung
a:=b;
16 24
a:=a-b;
end
else b:=b+a;
writeln(a,’ ‘,b);
readln; end.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 24
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
-Gv trình chiếu các câu hỏi trắc nghiệm -Suy nghĩ, trả lời câu hỏi và đánh giá
-Cho hs thời gian suy nghĩ và chọn đáp bài làm (tự chấm điểm).
án đúng. -Quan sát đáp án và chấm lại bài của
-Gv chiếu đáp án lên màn hình cho HS mình
tự đánh giá (Chấm điểm) -Tự đánh giá tiết học.
CÂU HỎI ĐÁNH GIÁ
Câu hỏi: Sau mỗi lệnh dưới đây, giá trị biến x sẽ là bao nhiêu, nếu trước đó
giá trị của x bằng 10.
1) if (x mod 2 = 0) then x:=x+1;
2) if ((x mod 3 =0) or (x>=5)) then x:=2*x;
3) if (x mod 2 =0) and (x>10) then x:=0;
4) if (x mod 5 =0) then begin x:=x*x; x:=x-10; end;
Đáp án:
1: 11
2: 20
3. 10
4. 90
Kết luận củng cố:
hoạt động của câu lệnh điều kiện dạng thiếu và dạng đủ trong
Pascal.
Giáo dục, động viên các em tham gia các hoạt động trải nghiệm do nhà
trường tổ chức như hội diễn văn nghệ, lao động cho nhà trường, tổ
chức các trò chơi ngoại khóa, tham quan học tập ở một địa điểm nào
đó,.. để, hình thành kĩ năng cho các em biết kết hợp làm việc, nhận
thức đầy đủ về người lao động, yêu quí người lao động,”ai ơi bưng bát
cơm đầy, dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần”, giúp các em phát
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 25
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
huy được tính tích cực, tự giác,… Mặt khác, khi ta lồng ghép giáo dục
thì các em tâm lí thoải mái hơn để lĩnh hội kiến thức bộ môn dễ dàng
hơn.
Giáo viên cần động viên, khen thưởng kịp thời để tạo cho các em học
sinh động cơ học tập tốt, một lời khen mang lại giá trị tinh thần rất
hiệu quả. Các em sẽ nhanh nhẹn hơn, có đạo đức tốt hơn, mạnh dạn
hơn trong giao tiếp cũng như trong học tập.
Giáo viên cần đánh giá năng lực là đánh giá khả năng vận dụng kiến
thức, kỹ năng và thái độ trong một bối cảnh có ý nghĩa. Nói cách khác,
đánh giá năng lực đánh giá khả năng làm, giải quyết các tình huống
của đời sống và học tập.
Từ nhận thức như trên bản thân tôi đã triển khai đổi mới kiểm tra, đánh
giá như sau:
+ Đánh giá học sinh cần căn cứ vào yêu cầu cần đạt của chương trình
(theo định hướng tiếp cận năng lực) đối với môn tin học để dạy học và
kiểm tra đánh giá.
+ Đánh giá năng lực của học sinh chủ yêu thông qua đánh giá quá trình
học tập của học sinh (quá trình thực hiện nhiệm vụ học tập, sản phẩm
học tập, báo cáo, thảo luận…).
+ Kết hợp giữa đánh giá thường xuyên và đánh giá định kì, đánh giá
quá trình và đánh giá kết quả học tập, đánh giá định tính và định
lượng, đánh giá của giáo viên và tự đánh giá của học sinh, giữa đánh
giá của nhà trường và đánh giá của gia đình, cộng đồng.
+ Kết hợp giữa hình thức đánh giá bằng trắc nghiệm khách quan và tự
luận nhằm phát huy những ưu điểm của mỗi hình thức đánh giá này.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 26
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
+ Cần đánh giá thích hợp nhằm đánh giá toàn diện, công bằng, trung
thực, có khả năng phân loại, giúp giáo viên và học sinh điều chỉnh kịp
thời việc dạy và học.
Giáo viên cần phải tính đến nhu cầu, đặc điểm của mỗi học sinh để xác
định mục tiêu, nội dung, phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá
cho phù hợp. Nếu sĩ số đông, nhu cầu của học sinh sẽ đa dạng hơn nên
giáo viên rất khó quan tâm đến từng học sinh, việc tổ chức cho học
sinh hoạt động sẽ gặp khó khăn.
Giáo viên cần tích cực tổ chức cho học sinh luyện tập, tăng cường kiến
thức, kĩ năng vận dụng vào thực tiễn.
c. MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC GIẢI PHÁP, BIỆN PHÁP
Các giải pháp này đan xen, tương tác với nhau, tạo nên những nghệ
thuật dạy học riêng, đem lại hiệu quả riêng cho mỗi giáo viên bởi
hiệu quả đạt được của quá trình dạy học còn phụ thược vào nghệ
thuật sư phạm của từng nhà giáo.
Giữa giải pháp và biện pháp có mối quan hệ tương tác, mang
tính biện chứng.
d. KẾT QUẢ KHẢO NGHIỆM, GIÁ TRỊ KHOA HỌC CỦA VẤN ĐỀ
NGHIÊN CỨU, PHẠM VI VÀ HIỆU QUẢ ỨNG DỤNG
Bản thân tôi đã trực tiếp vận dụng các giải pháp vào các lớp dạy
của mình thì thấy sáng kiến kinh nghiệm đã mang lại hiệu quả một
cách thiết thực.
Qua khảo nghiệm kết quả ở trường THCS Lương Thế Vinh các
biện pháp của sáng kiến kinh nghiệm chất lượng của bộ môn tăng
dần qua các kì học, năm học.
Học sinh học tập một cách tích cực, chủ động.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 27
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Mỗi tiết học đều có những chuyển biến tích cực trong việc lĩnh hội
kiến thức, kĩ năng thực thực đối với học sinh.
Sáng kiến kinh nghiệm có ý nghĩa đóng góp về mặt lý luận.
Sáng kiến kinh nghiệm này bản thân tôi đã thử nghiệm trong nhiều
năm, qua khảo sát chung ở trường THCS Lương Thế Vinh thì học sinh học
tập tích cực hơn, Chất lượng dần được nâng cao.
Sau khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm: Năm học 2017 - 2018
Tỷ lệ học sinh khá giỏi được nâng cao
Sĩ số Giỏi Khá T.bình Yếu Kém
8A1 38 26 7 5 0 0
8A2 37 27 9 1 0 0
8A3 26 9 14 3 0 0
8A4 26 6 15 4 1 0
Tổng 127 68 45 13 1 0
-Tỉ lệ: Giỏi: 68 ( 53,54%). Khá: 45 (35,43%). Trung bình 13
(10,24%). Yếu: 1 (0,79%). Kém: 0 (0 %).
- Giỏi + khá: 88,98%.
- Trung bình: 10,24%; Yếu + kém: 0,79%.
Năm học 2018 – 2019 tại trường THCS Lương Thế Vinh kết quả sau
khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm, tỷ lệ học sinh khá giỏi cao.
Sĩ số
Giỏi
Khá
T.bình
Yếu
Kém
31
10
1
0
0
8A1
42
12
18
6
0
0
8A2
36
7
26
4
0
0
8A3
37
5
18
5
0
0
8A4
28
72
16
0
0
Tổng
143
55
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 28
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
-Tỉ lệ: Giỏi: 55 ( 38,46%). Khá: 72 (54,55%). Trung bình
16(11,19%). Yếu: 0 (0%). Kém: 0 (0%).
- Giỏi + khá: 88,81%.
- Trung bình: 11,19%; Yếu + kém: 0%.
Trong năm học 2019 – 2020
Sĩ số Giỏi Khá T.bình Yếu Kém
8A1 40 18 15 7 0 0
8A2 41 13 19 9 0 0
8A3 42 12 16 14 0 0
8A4 38 9 17 11 1 0
Tổng 161 52 67 41 1 0
Tỉ lệ: Giỏi: 52 ( 32,30%). Khá: 67 (41,61%). Trung bình 41(25,47%). Yếu:
1 (0,62%). Kém: 0 (0%).
Giỏi + khá: 46,58%. Trung bình: 42,24%. Yếu + kém: 11,18%.
SỐ LIỆU THỐNG KÊ CHUNG CẢ 3 NĂM HỌC (2017-2018, 2018-2019,
2019- 2020) SAU KHI ÁP DỤNG SÁNG KIẾN:
Sĩ số Hứng thú Ít hứng thú Không hứng thú
431 359 70 1
Sáng kiến kinh nghiệm góp phần thúc đẩy sự ham học tập của học sinh làm tiền
đề cho sự phát triển về chất lượng mũi nhọn của bộ môn Tin học do chính bản
thân tôi bồi dưỡng
KẾT QUẢ CHẤT LƯỢNG HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
NĂM HỌC
SỐ HỌC SINH
THÀNH TÍCH
ĐẠT CẤP HUYỆN
2017 -2018
3
2 giải ba; 1 giải khuyến khích
2018-2019
2
1 giải ba; 1 giải khuyến khích
2019 -2020
2
1 giải nhất; 1 giải khuyến khích
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 29
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
KẾT QUẢ KÌ THI TIN HỌC TRẺ
NĂM HỌC SỐ HỌC SINH ĐẠT THÀNH TÍCH
CẤP HUYỆN
2017 -2018 3 1 giải nhì;1 giải ba;1 giải
khuyến khích
2018-2019 1 1 giải ba
2019 -2020 Chưa diễn ra Chưa diễn ra
III.PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ:
III.1. KẾT LUẬN
Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh là nhịp cầu -
giúp các em biến kiến thức thành thái độ, hành vi, thói quen tích cực, lành mạnh.
Những giải pháp trong sáng kiến kinh nghiệm không mang tính -
tuyệt đối trong việc giảng dạy, sau khi triển khai đề tài bản thân tôi thấy chất
lượng ngày một tăng lên.
Qua quá trình giảng dạy tôi đã áp dụng sáng kiên kinh nghiệm vào, -
qua đó tôi nhận thấy học sinh nắm vững kiến thức thức hơn, khi giải thích các
hiện tượng có định hướng rõ ràng, nắm vũng các kiến thức bài học chính xác,
sâu sắc. Trong quá trình học Tin học học sinh dần dần biết cách phát hiện chiếm
lĩnh kiến thức mới, chất lượng học tập của học sinh tăng lên.
Tôi thấy rằng việc vận dụng “Dạy học theo định hướng phát
-
triển năng lực cho học sinh...” giúp học sinh có thể giảm bớt căng thẳng
khi học môn tin học . làm cho học sinh có hứng thú học tập tốt bộ môn hơn.
- Vận dụng, một số giải pháp trên trong đề tài, tôi đã mang đến những
giờ học tin học thật sống động và trực quan cho học sinh, giúp các em tiếp thu
bài được tốt hơn và nhớ lâu hơn những gì mà các em đã học được. Đồng thời,
cách làm này còn giúp chúng tôi đỡ vất vả hơn trong việc quản lý và hướng dẫn
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 30
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
học sinh học tập, tạo sự gần gũi giữa giáo viên và học sinh, giúp các em mạnh
dạn phát huy hết khả năng của mình khi học bộ môn tin học. Rèn luyện các em
một ý thức học tập, và môi trường học tập hiện tại của các em thực sự mang lại
kĩ cương, nề nếp. Bồi dưỡng tâm hồn các em giàu cảm xúc, giàu lòng thương, có
những kỹ năng cơ bản như tự phụ vụ bản thân mình, kĩ năng giải quyết những
tình huống bất ngờ, …
III.2. KIẾN NGHỊ
Qua quá trình giảng dạy ở trường trung học cơ sở, qua thực tế tìm hiểu quá
trình dạy và học của học sinh. Tôi xin mạnh dạn đề xuất ý kiến như sau:
*Nhà trường:
Lãnh đạo các trường nên tăng thêm một vài hoạt động ngoại khóa toàn
trường trải nghiệm tham quan, trải nghiệm thực tế cho các em để học sinh có cơ
hội giao lưu, học hỏi và khẳng định bản thân, giúp các em hăng say học tập và
đam mê nghiên cứu để thể hiện mình hơn.
* Giáo viên:
- Để giúp học sinh hứng thú và đạt kết quả tốt trong việc “Dạy học theo
định hướng phát triển năng lực cho học sinh...”, điều cơ bản nhất mỗi tiết dạy
giáo viên phải tích cực, yêu nghề mến trẻ, nhiệt tình, truyền đạt chính xác, ngắn
gọn nhưng đầy đủ nội dung, khoa học và lô gíc, qua đó có thể kích thích tính
sáng tạo của học sinh, bằng cách cho các em được nêu lên ý tưởng sáng tạo khi
nêu lên chính kiến của mình, như vậy sẽ kích thích cho các em phát triển tư duy,
độ bền kiến thức tốt.
- Thường xuyên động viên, nhắc nhở các em yếu, biểu dương các em khá
giỏi, cập nhật vào sổ theo dõi và kết hợp với giáo viên chủ nhiệm để có biện
pháp giúp đỡ kịp thời, kiểm tra thường xuyên vở bài tập vào đầu giờ trong mỗi
tiết học, làm như vậy để cho các em có một thái độ đúng đắn, một nề nếp tốt
trong học tập.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 31
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
- Không ngừng phấn đấu, học hỏi, trao đổi, tích lũy kinh nghiệm để nâng cao
chất lượng dạy và học là việc làm thường xuyên của người giáo viên. Để làm
tròn nhiệm vụ ấy, người giáo viên phải luôn suy nghĩ cải tiến phương pháp dạy
học. Để cải tiến phương pháp dạy học có hiệu quả, người giáo viên phải hiểu
được những định hướng đổi mới về phương pháp dạy trong chương trình môn
Tin học trung học cơ sở. Từ việc nghiên cứu lý luận, điều tra tình hình thực tiễn
về cơ sở vật chất, trường lớp nơi mình đang công tác và điều kiện khả năng của
học sinh trường mình đang giảng dạy, từ đó có những biện pháp phù hợp để tạo
hứng thú cho học sinh trong học tập, sẽ góp phần nâng cao chất lượng học tập
môn Tin học, giúp các em tự tin hơn khi học môn Tin học.
Trên đây là một trong những phương pháp và bài học kinh nghiệm nhỏ của
bản thân, dù sao nó cũng góp một phần trong việc nâng cao chất lượng dạy và
học ở trường chúng tôi. Tôi nghĩ rằng nó còn rất thiếu sót. Tôi rất mong Ban
giám hiệu nhà trường, các quý thầy cô, các bạn đồng nghiệp tham khảo và đóng
góp ý kiến để tôi thực hiện có hiệu quả hơn và có thể áp dụng rộng rãi cho các
khối, giúp học sinh học tập ngày một tốt hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
CưMgar, Ngày 12 tháng 03 năm 2020
Người viết
Đinh Thị Thiên Nga
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 32
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
MỤC LỤC
I. PHẦN MỞ ĐẦU ....................................................................................... 1
I.1. Lý do chọn đề tài ...................................................................................... 2
I.2.Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài.................................................................... 3
I.3. Đối tượng nghiên cứu ............................................................................... 3
I.4. Giới hạn của đề tài ................................................................................... 3
I.5. Phương pháp nghiên cứu .......................................................................... 3
II. PHẦN NỘI DUNG ...................................................................................... 4
II.1. Cơ sở lý luận của vấn đề ......................................................................... 4
II.2. Thực trạng của vấn đề nghiên cứu ........................................................... 5
II.3. Nội dung và hình thức của giải pháp ....................................................... 8
a. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp ........................................................... 8
b. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp ............................................. 8
c. Mối quan hệ giữa các giải pháp và biện pháp ........................................ 27
d. Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu .............. 27
III. PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ ........................................................... 30
III.1. Kết luận ............................................................................................... 30
III.2.KiếnNghị……………………………………………………………..... 31
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 33
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
TƯ LIỆU THAM KHẢO
1. Sách giáo khoa, sách giáo viên tin học dành cho thcs quyển 3.
2. Chuẩn kiến thức, kĩ năng của bộ giáo dục và đào tạo
3. Một số trang web: www.tailieu.vn, www.moet.gov.vn, …
4. Tài liệu tập huấn: “Xây dựng và thực hiện các chủ đề giáo dục
Stem trong trường học” của bộ giáo dục và đào tạo.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 34
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC CÁC CẤP
.....................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
XÁC NHẬN CỦA HIỆU TRƯỞNG NHÀ TRƯỜNG
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 35
2>;
HS: Từng cá nhân thực
GV: Mô tả ví dụ 4’In số
hiện theo yêu cầu của
lớn hơn trong hai số a
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 21
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Với câu lệnh này, chương giáo viên và b’ bằng câu lệnh điều
trình sẽ kiểm tra điều kiện dạng đủ
kiện. Nếu điều kiện được GV: Gọi 2 học sinh trình
thoả mãn, chương trình bày, sau đó cho cả lớp
sẽ thực hiện câu lệnh 1 nhận xét.
sau từ khoá then. Trong GV: Chốt lại đáp án
trường hợp ngược lại, If (a>b) then write(a)
câu lệnh 2 sẽ được thực Else if( a<>b) then
hiện. write(b);
Chú ý: Câu lệnh 1 trước GV: Giải thích thêm cho HS: Lắng nghe GV giải
từ khóa else không có học sinh nếu a không lớn thích
dấu chẩm phẩy (;). hơn b thì còn hai trường
hợp a bằng b hoặc a nhỏ
hơn b.
Câu lệnh 2 ở đây là một
câu lệnh điều kiện dạng
thiếu.
PHIẾU HỌC TẬP
Câu 1: Cho biết tính hợp lệ của các câu lệnh Pascal sau và lí do nếu không hợp
lệ
a) if x:=a+b then x:=x+1;
b) if a>b then max:=a;
c) if a>b then max:=a; else max:=b;
d) if a≥b then max:=a else max:=b;
e) if 5 + 6 then x:=1890;
Câu 2: Sau mỗi lệnh dưới đây, giá trị biến x sẽ là bao nhiêu, nếu trước đó
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 22
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
giá trị của x bằng 5.
a) if (x mod 3 = 0) then x:=x+1 else x:=x+3;
b) if ((x mod 3 =0) or (x>=5)) then x:=2*x;
c) if (x mod 2 =1) and (x>10) then x:=0;
d) if ( x mod 5 =0) then begin x:=x*x; x:=x-10; end;
GV : Thu phiếu học tập chiếu và giải thích chi tiết.
Câu 1: Cho biết tính hợp lệ của các câu lệnh Pascal sau và lí do nếu không hợp
lệ
a) if x:=a+b then x:=x+1; Không hợp lệ vì x:=a+b là một câu lệnh chứ
không phải là một điều kiện
b) if a>b then max:=a; --> Hợp lệ
c) if a>b then max:=a; else max:=b; --> Không hợp lệ vì câu lệnh trước else có
dấu ; nên sai cú pháp.
d) if a≥b then max:=a else max:=b;Sai vì a≥b phải được viết thành a>=b
mới đúng quy định trong ngôn ngữ lập trình Pascal.
e) if 5 + 6 then x:=1890; Sai vì 5+6 không phải là một điều kiện.
Câu 2: Sau mỗi lệnh dưới đây, giá trị biến x sẽ là bao nhiêu, nếu trước đó
giá trị của x bằng 5.
a) if (x mod 3 = 0) then x:=x+1 else x:=x+3; Đáp án: x=8
b) if ((x mod 3 =0) or (x>=5)) then x:=2*x; Đáp án: x=10
c) if (x mod 2 =1) and (x>10) then x:=0; Đáp án: x=5
d) if ( x mod 5 =0) then begin x:=x*x; x:=x-10; end; Đáp án: x=15
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 23
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
GIÁO VIÊN MỞ RỘNG
NỘI DUNG HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA
HS
Em hãy cho biết màn Gv: Quan sát chương Hs: Hoạt động cá nhân
hình sẽ in ra nội dung gì trình và cho biết màn trả lời câu hỏi
sau khi chạy chương hình sẽ in ra nội dung gì
sau khi chạy chương trình trình sau:
var a,b:integer; sau:
begin Hs: Lắng nghe và nhận
a:=16;b:=8; Gv: Cho một số hs trả lời xét
if a
a:=b; trình và cho biết màn
a:=a-b; hình sẽ in ra nội dung gì
end sau khi chạy chương trình
else b:=b+a; sau:
writeln(a,’ ‘,b); var a,b:integer;
readln; Hs: Hoạt động cá nhân begin
end. a:=16;b:=8; trả lời câu hỏi
if a
Đáp án: Màn hình in
sung
a:=b;
16 24
a:=a-b;
end
else b:=b+a;
writeln(a,’ ‘,b);
readln; end.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 24
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
-Gv trình chiếu các câu hỏi trắc nghiệm -Suy nghĩ, trả lời câu hỏi và đánh giá
-Cho hs thời gian suy nghĩ và chọn đáp bài làm (tự chấm điểm).
án đúng. -Quan sát đáp án và chấm lại bài của
-Gv chiếu đáp án lên màn hình cho HS mình
tự đánh giá (Chấm điểm) -Tự đánh giá tiết học.
CÂU HỎI ĐÁNH GIÁ
Câu hỏi: Sau mỗi lệnh dưới đây, giá trị biến x sẽ là bao nhiêu, nếu trước đó
giá trị của x bằng 10.
1) if (x mod 2 = 0) then x:=x+1;
2) if ((x mod 3 =0) or (x>=5)) then x:=2*x;
3) if (x mod 2 =0) and (x>10) then x:=0;
4) if (x mod 5 =0) then begin x:=x*x; x:=x-10; end;
Đáp án:
1: 11
2: 20
3. 10
4. 90
Kết luận củng cố:
hoạt động của câu lệnh điều kiện dạng thiếu và dạng đủ trong
Pascal.
Giáo dục, động viên các em tham gia các hoạt động trải nghiệm do nhà
trường tổ chức như hội diễn văn nghệ, lao động cho nhà trường, tổ
chức các trò chơi ngoại khóa, tham quan học tập ở một địa điểm nào
đó,.. để, hình thành kĩ năng cho các em biết kết hợp làm việc, nhận
thức đầy đủ về người lao động, yêu quí người lao động,”ai ơi bưng bát
cơm đầy, dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần”, giúp các em phát
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 25
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
huy được tính tích cực, tự giác,… Mặt khác, khi ta lồng ghép giáo dục
thì các em tâm lí thoải mái hơn để lĩnh hội kiến thức bộ môn dễ dàng
hơn.
Giáo viên cần động viên, khen thưởng kịp thời để tạo cho các em học
sinh động cơ học tập tốt, một lời khen mang lại giá trị tinh thần rất
hiệu quả. Các em sẽ nhanh nhẹn hơn, có đạo đức tốt hơn, mạnh dạn
hơn trong giao tiếp cũng như trong học tập.
Giáo viên cần đánh giá năng lực là đánh giá khả năng vận dụng kiến
thức, kỹ năng và thái độ trong một bối cảnh có ý nghĩa. Nói cách khác,
đánh giá năng lực đánh giá khả năng làm, giải quyết các tình huống
của đời sống và học tập.
Từ nhận thức như trên bản thân tôi đã triển khai đổi mới kiểm tra, đánh
giá như sau:
+ Đánh giá học sinh cần căn cứ vào yêu cầu cần đạt của chương trình
(theo định hướng tiếp cận năng lực) đối với môn tin học để dạy học và
kiểm tra đánh giá.
+ Đánh giá năng lực của học sinh chủ yêu thông qua đánh giá quá trình
học tập của học sinh (quá trình thực hiện nhiệm vụ học tập, sản phẩm
học tập, báo cáo, thảo luận…).
+ Kết hợp giữa đánh giá thường xuyên và đánh giá định kì, đánh giá
quá trình và đánh giá kết quả học tập, đánh giá định tính và định
lượng, đánh giá của giáo viên và tự đánh giá của học sinh, giữa đánh
giá của nhà trường và đánh giá của gia đình, cộng đồng.
+ Kết hợp giữa hình thức đánh giá bằng trắc nghiệm khách quan và tự
luận nhằm phát huy những ưu điểm của mỗi hình thức đánh giá này.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 26
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
+ Cần đánh giá thích hợp nhằm đánh giá toàn diện, công bằng, trung
thực, có khả năng phân loại, giúp giáo viên và học sinh điều chỉnh kịp
thời việc dạy và học.
Giáo viên cần phải tính đến nhu cầu, đặc điểm của mỗi học sinh để xác
định mục tiêu, nội dung, phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá
cho phù hợp. Nếu sĩ số đông, nhu cầu của học sinh sẽ đa dạng hơn nên
giáo viên rất khó quan tâm đến từng học sinh, việc tổ chức cho học
sinh hoạt động sẽ gặp khó khăn.
Giáo viên cần tích cực tổ chức cho học sinh luyện tập, tăng cường kiến
thức, kĩ năng vận dụng vào thực tiễn.
c. MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC GIẢI PHÁP, BIỆN PHÁP
Các giải pháp này đan xen, tương tác với nhau, tạo nên những nghệ
thuật dạy học riêng, đem lại hiệu quả riêng cho mỗi giáo viên bởi
hiệu quả đạt được của quá trình dạy học còn phụ thược vào nghệ
thuật sư phạm của từng nhà giáo.
Giữa giải pháp và biện pháp có mối quan hệ tương tác, mang
tính biện chứng.
d. KẾT QUẢ KHẢO NGHIỆM, GIÁ TRỊ KHOA HỌC CỦA VẤN ĐỀ
NGHIÊN CỨU, PHẠM VI VÀ HIỆU QUẢ ỨNG DỤNG
Bản thân tôi đã trực tiếp vận dụng các giải pháp vào các lớp dạy
của mình thì thấy sáng kiến kinh nghiệm đã mang lại hiệu quả một
cách thiết thực.
Qua khảo nghiệm kết quả ở trường THCS Lương Thế Vinh các
biện pháp của sáng kiến kinh nghiệm chất lượng của bộ môn tăng
dần qua các kì học, năm học.
Học sinh học tập một cách tích cực, chủ động.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 27
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
Mỗi tiết học đều có những chuyển biến tích cực trong việc lĩnh hội
kiến thức, kĩ năng thực thực đối với học sinh.
Sáng kiến kinh nghiệm có ý nghĩa đóng góp về mặt lý luận.
Sáng kiến kinh nghiệm này bản thân tôi đã thử nghiệm trong nhiều
năm, qua khảo sát chung ở trường THCS Lương Thế Vinh thì học sinh học
tập tích cực hơn, Chất lượng dần được nâng cao.
Sau khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm: Năm học 2017 - 2018
Tỷ lệ học sinh khá giỏi được nâng cao
Sĩ số Giỏi Khá T.bình Yếu Kém
8A1 38 26 7 5 0 0
8A2 37 27 9 1 0 0
8A3 26 9 14 3 0 0
8A4 26 6 15 4 1 0
Tổng 127 68 45 13 1 0
-Tỉ lệ: Giỏi: 68 ( 53,54%). Khá: 45 (35,43%). Trung bình 13
(10,24%). Yếu: 1 (0,79%). Kém: 0 (0 %).
- Giỏi + khá: 88,98%.
- Trung bình: 10,24%; Yếu + kém: 0,79%.
Năm học 2018 – 2019 tại trường THCS Lương Thế Vinh kết quả sau
khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm, tỷ lệ học sinh khá giỏi cao.
Sĩ số
Giỏi
Khá
T.bình
Yếu
Kém
31
10
1
0
0
8A1
42
12
18
6
0
0
8A2
36
7
26
4
0
0
8A3
37
5
18
5
0
0
8A4
28
72
16
0
0
Tổng
143
55
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 28
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
-Tỉ lệ: Giỏi: 55 ( 38,46%). Khá: 72 (54,55%). Trung bình
16(11,19%). Yếu: 0 (0%). Kém: 0 (0%).
- Giỏi + khá: 88,81%.
- Trung bình: 11,19%; Yếu + kém: 0%.
Trong năm học 2019 – 2020
Sĩ số Giỏi Khá T.bình Yếu Kém
8A1 40 18 15 7 0 0
8A2 41 13 19 9 0 0
8A3 42 12 16 14 0 0
8A4 38 9 17 11 1 0
Tổng 161 52 67 41 1 0
Tỉ lệ: Giỏi: 52 ( 32,30%). Khá: 67 (41,61%). Trung bình 41(25,47%). Yếu:
1 (0,62%). Kém: 0 (0%).
Giỏi + khá: 46,58%. Trung bình: 42,24%. Yếu + kém: 11,18%.
SỐ LIỆU THỐNG KÊ CHUNG CẢ 3 NĂM HỌC (2017-2018, 2018-2019,
2019- 2020) SAU KHI ÁP DỤNG SÁNG KIẾN:
Sĩ số Hứng thú Ít hứng thú Không hứng thú
431 359 70 1
Sáng kiến kinh nghiệm góp phần thúc đẩy sự ham học tập của học sinh làm tiền
đề cho sự phát triển về chất lượng mũi nhọn của bộ môn Tin học do chính bản
thân tôi bồi dưỡng
KẾT QUẢ CHẤT LƯỢNG HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
NĂM HỌC
SỐ HỌC SINH
THÀNH TÍCH
ĐẠT CẤP HUYỆN
2017 -2018
3
2 giải ba; 1 giải khuyến khích
2018-2019
2
1 giải ba; 1 giải khuyến khích
2019 -2020
2
1 giải nhất; 1 giải khuyến khích
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 29
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
KẾT QUẢ KÌ THI TIN HỌC TRẺ
NĂM HỌC SỐ HỌC SINH ĐẠT THÀNH TÍCH
CẤP HUYỆN
2017 -2018 3 1 giải nhì;1 giải ba;1 giải
khuyến khích
2018-2019 1 1 giải ba
2019 -2020 Chưa diễn ra Chưa diễn ra
III.PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ:
III.1. KẾT LUẬN
Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh là nhịp cầu -
giúp các em biến kiến thức thành thái độ, hành vi, thói quen tích cực, lành mạnh.
Những giải pháp trong sáng kiến kinh nghiệm không mang tính -
tuyệt đối trong việc giảng dạy, sau khi triển khai đề tài bản thân tôi thấy chất
lượng ngày một tăng lên.
Qua quá trình giảng dạy tôi đã áp dụng sáng kiên kinh nghiệm vào, -
qua đó tôi nhận thấy học sinh nắm vững kiến thức thức hơn, khi giải thích các
hiện tượng có định hướng rõ ràng, nắm vũng các kiến thức bài học chính xác,
sâu sắc. Trong quá trình học Tin học học sinh dần dần biết cách phát hiện chiếm
lĩnh kiến thức mới, chất lượng học tập của học sinh tăng lên.
Tôi thấy rằng việc vận dụng “Dạy học theo định hướng phát
-
triển năng lực cho học sinh...” giúp học sinh có thể giảm bớt căng thẳng
khi học môn tin học . làm cho học sinh có hứng thú học tập tốt bộ môn hơn.
- Vận dụng, một số giải pháp trên trong đề tài, tôi đã mang đến những
giờ học tin học thật sống động và trực quan cho học sinh, giúp các em tiếp thu
bài được tốt hơn và nhớ lâu hơn những gì mà các em đã học được. Đồng thời,
cách làm này còn giúp chúng tôi đỡ vất vả hơn trong việc quản lý và hướng dẫn
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 30
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
học sinh học tập, tạo sự gần gũi giữa giáo viên và học sinh, giúp các em mạnh
dạn phát huy hết khả năng của mình khi học bộ môn tin học. Rèn luyện các em
một ý thức học tập, và môi trường học tập hiện tại của các em thực sự mang lại
kĩ cương, nề nếp. Bồi dưỡng tâm hồn các em giàu cảm xúc, giàu lòng thương, có
những kỹ năng cơ bản như tự phụ vụ bản thân mình, kĩ năng giải quyết những
tình huống bất ngờ, …
III.2. KIẾN NGHỊ
Qua quá trình giảng dạy ở trường trung học cơ sở, qua thực tế tìm hiểu quá
trình dạy và học của học sinh. Tôi xin mạnh dạn đề xuất ý kiến như sau:
*Nhà trường:
Lãnh đạo các trường nên tăng thêm một vài hoạt động ngoại khóa toàn
trường trải nghiệm tham quan, trải nghiệm thực tế cho các em để học sinh có cơ
hội giao lưu, học hỏi và khẳng định bản thân, giúp các em hăng say học tập và
đam mê nghiên cứu để thể hiện mình hơn.
* Giáo viên:
- Để giúp học sinh hứng thú và đạt kết quả tốt trong việc “Dạy học theo
định hướng phát triển năng lực cho học sinh...”, điều cơ bản nhất mỗi tiết dạy
giáo viên phải tích cực, yêu nghề mến trẻ, nhiệt tình, truyền đạt chính xác, ngắn
gọn nhưng đầy đủ nội dung, khoa học và lô gíc, qua đó có thể kích thích tính
sáng tạo của học sinh, bằng cách cho các em được nêu lên ý tưởng sáng tạo khi
nêu lên chính kiến của mình, như vậy sẽ kích thích cho các em phát triển tư duy,
độ bền kiến thức tốt.
- Thường xuyên động viên, nhắc nhở các em yếu, biểu dương các em khá
giỏi, cập nhật vào sổ theo dõi và kết hợp với giáo viên chủ nhiệm để có biện
pháp giúp đỡ kịp thời, kiểm tra thường xuyên vở bài tập vào đầu giờ trong mỗi
tiết học, làm như vậy để cho các em có một thái độ đúng đắn, một nề nếp tốt
trong học tập.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 31
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
- Không ngừng phấn đấu, học hỏi, trao đổi, tích lũy kinh nghiệm để nâng cao
chất lượng dạy và học là việc làm thường xuyên của người giáo viên. Để làm
tròn nhiệm vụ ấy, người giáo viên phải luôn suy nghĩ cải tiến phương pháp dạy
học. Để cải tiến phương pháp dạy học có hiệu quả, người giáo viên phải hiểu
được những định hướng đổi mới về phương pháp dạy trong chương trình môn
Tin học trung học cơ sở. Từ việc nghiên cứu lý luận, điều tra tình hình thực tiễn
về cơ sở vật chất, trường lớp nơi mình đang công tác và điều kiện khả năng của
học sinh trường mình đang giảng dạy, từ đó có những biện pháp phù hợp để tạo
hứng thú cho học sinh trong học tập, sẽ góp phần nâng cao chất lượng học tập
môn Tin học, giúp các em tự tin hơn khi học môn Tin học.
Trên đây là một trong những phương pháp và bài học kinh nghiệm nhỏ của
bản thân, dù sao nó cũng góp một phần trong việc nâng cao chất lượng dạy và
học ở trường chúng tôi. Tôi nghĩ rằng nó còn rất thiếu sót. Tôi rất mong Ban
giám hiệu nhà trường, các quý thầy cô, các bạn đồng nghiệp tham khảo và đóng
góp ý kiến để tôi thực hiện có hiệu quả hơn và có thể áp dụng rộng rãi cho các
khối, giúp học sinh học tập ngày một tốt hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
CưMgar, Ngày 12 tháng 03 năm 2020
Người viết
Đinh Thị Thiên Nga
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 32
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
MỤC LỤC
I. PHẦN MỞ ĐẦU ....................................................................................... 1
I.1. Lý do chọn đề tài ...................................................................................... 2
I.2.Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài.................................................................... 3
I.3. Đối tượng nghiên cứu ............................................................................... 3
I.4. Giới hạn của đề tài ................................................................................... 3
I.5. Phương pháp nghiên cứu .......................................................................... 3
II. PHẦN NỘI DUNG ...................................................................................... 4
II.1. Cơ sở lý luận của vấn đề ......................................................................... 4
II.2. Thực trạng của vấn đề nghiên cứu ........................................................... 5
II.3. Nội dung và hình thức của giải pháp ....................................................... 8
a. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp ........................................................... 8
b. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp ............................................. 8
c. Mối quan hệ giữa các giải pháp và biện pháp ........................................ 27
d. Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu .............. 27
III. PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ ........................................................... 30
III.1. Kết luận ............................................................................................... 30
III.2.KiếnNghị……………………………………………………………..... 31
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 33
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
TƯ LIỆU THAM KHẢO
1. Sách giáo khoa, sách giáo viên tin học dành cho thcs quyển 3.
2. Chuẩn kiến thức, kĩ năng của bộ giáo dục và đào tạo
3. Một số trang web: www.tailieu.vn, www.moet.gov.vn, …
4. Tài liệu tập huấn: “Xây dựng và thực hiện các chủ đề giáo dục
Stem trong trường học” của bộ giáo dục và đào tạo.
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 34
Đề tài: “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh khối 8 trường THCS
Lương Thế Vinh qua bài dạy: ‘Câu lệnh điều kiện’ “.
ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC CÁC CẤP
.....................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
XÁC NHẬN CỦA HIỆU TRƯỞNG NHÀ TRƯỜNG
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
................................................................................................................
Người viết: Đinh Thị Thiên Nga Trường THCS Lương Thế Vinh
Trang 35