S dng Internet khi tác nghip
Mng Internet cha đựng nhiu địa ch ca các chính ph, các trường
đại hc, các công ty, ngân hàng, NGOs, chính đảng, các nhóm chuyên môn
như bác sĩ hay lut sư, khách sn, tim bán thú nuôi làm cnh, các câu lc b
ca nhng người chung s thích, v.v..ly thí d địa ch ca T chc Y tế
Thế gii (http://www.who.int/home-page/), Ngân hàng Phát Trin Châu Á
(http://www.adb.org) Vietnam Airlines (http://www.vietnamair.com.vn).
rt nhiu địa ch cho ta các i liu tham kho như T đin Bách Khoa
Anh (Encyclopedia Britannica) (http://www.britannica.com).
Nhiu cơ quan thông tin các địa ch riêng cha đựng các bn tin
bài v ca h, k c Thông tn xã Vit Nam (http://www.vnanet.vn),
Business Day ca Thái Lan (http://www bday.net), The Associated Press
(http://www.wire.ap.org) Cable News Network (CNN)
(http://www.cnn.com) British Broadcasting Corporation (BBC)
(http://bbc.co.uk).
Hãy vào xem http://www.onlinenewspapers.com, nơi đây cha đựng
địa ch ca hàng ngàn t báo trên thế gii.
Xin ly mt d c th: Sau khi mt con chó thuc loi chó d
gi Rottweiler cn chết mt em gái ba tui ti Bangkok, mt phóng
viên ca t The Nation đã vào mng Internet đ tìm bi cnh. Phóng viên
này nh đó đã th thêm đon sau đây vào bài viết để gíúp cho độc gi
hiu vì sao con chó đó đã có th cn chết người:
Chó đực loi Rottweiler th cao t 60 cm đến 65 cm đo t vai
xung nng t 43 đến 61 kg. Loi chó này rt khe so vi vóc dáng ca
có th ngã mt người ln. Địa ch trên mng ca CLB Rottweiler
ti Hoa K nói đó do ti sao h đề ngh không nên nuôi loi chó này
nơi có người già hay nhng người th cht không được khe.
Cũng vy, nhiu cơ quan như các cơ quan chính ph doanh
nghip đưa tin trên các website ca h. Khi mt chiếc trc thăng lâm nn ti
Vit Nam khiến cho 7 quân nhân M b thit mng, các phóng viên thường
trú ti Ni đã vào mng Internet để ly các tin cp nht trên đa ch ca
B Tư Lnh M ti Thái Bình Dương đặt ti Honolulu, Hoa K.
Chìa khóa cho vic ly được tin tc trên h thng Internet rút ngn
con đường tìm kiếm ca bn.
Thí d, bn va tham d mt cuc hp báo. Bn phi viết bài cho kp
k hn cn tìm hiu nhanh chóng xem Vit Nam Myanmar gia nhp
ASEAN năm nào. Bn vào Google để bt đầu tìm.
Nếu tìm bng t ‘Asean’, bn nhn được kết qu là 12 triu câu tr li
vào thi đim tháng 3/2008. Nếu nhìn vào danh sách quá ln này, khó có th
xác định đường link nào trong s đó s tr li đúng vào câu hi ca bn. Tìm
tiếp, dùng ba ch ‘Asean’, ‘Myanmar’ và ‘Vietnam’, bn nhn đựơc 126.000
câu tr li, hãy còn quá rng. Tìm ln th ba, thêm ch th tư ‘gia nhp’,
bn còn được 3.490 câu tr li. Câu đầu tiên cho bn biết ngay điu mun
tìm: Vit Nam gia nhp Asean năm 1995 và Myanmar năm 1997.
Cũng ging như các công c tìm khác, Google cho phép bn xác
định ràng hơn điu bn tìm kiếm qua nhng t ng, ngày tháng, đa ch
trên mng, v.v.. (nhn nút Advanced search, help và search tips)
Tt nhiên, nếu bn đã thông tho v các địa ch khác nhau trên mng,
bn th đi thng đến nơi trang ch ca Ban Thư Asean
(http://www.asean.or.id), nơi có tin tc v tt c mi nước hi viên.
E-mail và danh sách tin
Dùng e-mail bn th đặt câu hi vi các hc gi, viên chc chính
ph, nhân viên các t chc phi chính ph, các ngun tin khác trên khp
thế gii.
th d dàng phng vn nhng người này bng email hơn là các
cách khác. H th xa, hay khó gi đin thai cũng như khó gp trc
tiếp.
Các phóng viên chú ý đến mt vn đề đặc thù nào đó th ghi tên
vào danh sách nhn e-mail thường xuyên ca Internet news hay các nhóm
chuyên tho lun v vn đề đó, gi "listservs" (dch v danh sách).
Listservs gi e-mail thường xuyên đến cho các thành viên trong nhóm. Các
thư đin t này cha đựng nhng li bình lun ca các thành viên trong
nhóm, hoc tin tc các bài viết liên quan đến đ tài đó. Chng hn, nếu
bn lưu ý đến Campuchia, bn th ghi danh vào Camnews (qua địa ch:
http://www.cambodia.org/news/index.html). Nếu bn quan tâm đến
Myanmar, hãy ghi danh vào Burmanet (qua đa ch:
http://www.burmanet.org). Không phi tr l phí.