intTypePromotion=1
ADSENSE

Tìm hiểu về một số quan điểm và hướng tiếp cận về công bằng xã hội

Chia sẻ: Kequaidan Kequaidan | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:8

46
lượt xem
3
download
 
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Bài viết tìm hiểu một số quan điểm và hướng tiếp cận về công bằng xã hội, từ đó nhằm góp phàn hệ thống hóa, phân tích sự vận động của nội hàm khái niệm công bằng xã hội lên lát cắt khoa học và trong tiến trình phát triển của lịch sử nhân loại.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Tìm hiểu về một số quan điểm và hướng tiếp cận về công bằng xã hội

T×M HIÓU MéT Sè QUAN §IÓM Vµ H¦íNG TIÕP CËN<br /> VÒ C¤NG B»NG X· HéI<br /> <br /> <br /> <br /> §ç V¨n Qu©n (*)<br /> §µo ThÞ Anh Thñy (**)<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> C «ng b»ng x· héi (CBXH; social<br /> justice) lµ vÊn ®Ò lu«n ®−îc quan<br /> t©m trong mäi thêi ®¹i, mäi quèc gia.<br /> 1. CBXH nh− lµ th−íc ®o, môc tiªu, ®éng lùc cña<br /> sù ph¸t triÓn x· héi(*)(**)<br /> Tõ thêi cæ ®¹i, trong quan ®iÓm cña<br /> NhËn thøc râ vÒ tÇm quan träng cña nhiÒu häc gi¶ kinh ®iÓn, CBXH ®· ®−îc<br /> CBXH trong qu¸ tr×nh x©y dùng mét coi lµ th−íc ®o, môc tiªu vµ ®éng lùc cña<br /> thÕ giíi hßa b×nh, thÞnh v−îng vµ bÒn sù ph¸t triÓn x· héi. CBXH tr−íc hÕt lµ<br /> v÷ng cho tÊt c¶ mäi ng−êi, Liªn Hîp th−íc ®o vÒ mÆt x· héi cña tiÕn bé x·<br /> Quèc ®· c«ng bè chän ngµy 20/2 hµng héi. Theo Platon, trong x· héi ®−¬ng<br /> n¨m lµ Ngµy CBXH thÕ giíi. Liªn Hîp thêi hoµn toµn kh«ng cã sù b×nh ®¼ng.<br /> Quèc còng kªu gäi tÊt c¶ c¸c quèc gia §ã lµ ®iÒu tÊt yÕu. V× thÕ, «ng cho r»ng,<br /> thµnh viªn kû niÖm ngµy ®Æc biÖt nµy sù b×nh ®¼ng gi÷a nh÷ng ng−êi kh«ng<br /> b»ng c¸c ho¹t ®éng cô thÓ, phï hîp víi b×nh ®¼ng lµ tÖ xÊu chñ yÕu cña nÒn<br /> tõng quèc gia. T¹i ViÖt Nam, CBXH liªn d©n chñ. Vµ ®èi víi nh÷ng ng−êi kh«ng<br /> tôc ®−îc kh¼ng ®Þnh trong c¸c V¨n kiÖn b×nh ®¼ng, sù b×nh ®¼ng sÏ trë thµnh<br /> §¹i héi §¶ng toµn quèc lÇn thø VIII, IX, kh«ng b×nh ®¼ng. Sù b×nh ®¼ng ch©n<br /> X, XI. §iÒu ®ã chøng tá CBXH ®−îc coi chÝnh lµ ë tÝnh c©n ®èi - ng−êi nµy víi<br /> lµ mét trong nh÷ng vÊn ®Ò träng t©m ng−êi kh¸c. Sau Platon, Aristotle còng<br /> trong ®−êng lèi, chiÕn l−îc ph¸t triÓn lµ ng−êi ®Æc biÖt quan t©m ®Õn CBXH<br /> ®Êt n−íc cña §¶ng thêi kú §æi míi. vµ cã nhiÒu ®ãng gãp quan träng cho<br /> vÊn ®Ò nµy. Aristotle lµ ng−êi ®Çu tiªn<br /> Trong khu«n khæ bµi viÕt nµy, ph¸t hiÖn ra th−íc ®o cña CBXH n»m ë<br /> chóng t«i t×m hiÓu mét sè quan ®iÓm vµ chÝnh c¬ së kinh tÕ, c¬ së cña CBXH lµ<br /> h−íng tiÕp cËn vÒ CBXH, tõ ®ã nh»m<br /> gãp phÇn hÖ thèng hãa, ph©n tÝch sù<br /> (*)<br /> vËn ®éng cña néi hµm kh¸i niÖm CBXH TS., V¨n phßng Chñ tÞch n−íc Céng hoµ XHCN<br /> ViÖt Nam.<br /> trªn l¸t c¾t khoa häc vµ trong tiÕn (**)<br /> ThS., ViÖn X· héi häc, Häc viÖn ChÝnh trÞ quèc<br /> tr×nh ph¸t triÓn cña lÞch sö nh©n lo¹i. gia Hå ChÝ Minh.<br /> 20 Th«ng tin Khoa häc x· héi, sè 3.2015<br /> <br /> <br /> sù c«ng b»ng trong trao ®æi vËt phÈm... mét sù CBXH ®óng lµ cña con ng−êi, do<br /> Th−íc ®o cña c«ng b»ng trong quan hÖ con ng−êi, v× con ng−êi. H¬n n÷a,<br /> trao ®æi hµng hãa lµ ®ãng gãp rÊt lín nguyªn t¾c ph©n phèi c«ng b»ng theo<br /> cña Aristotle vµ ph¸t hiÖn ®ã ngµy cµng nghÜa trªn ngµy cµng chiÕm −u thÕ sÏ<br /> ®−îc kh¼ng ®Þnh cïng víi sù ph¸t triÓn cµng trë thµnh ®éng lùc m¹nh mÏ, võa<br /> cña nÒn s¶n xuÊt hµng hãa (Theo: thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ,<br /> NguyÔn Minh Hoµn, 2009, tr.12-17). võa ph¸t triÓn con ng−êi víi t− c¸ch lµ<br /> chñ thÓ cña x· héi (NguyÔn Minh Hoµn,<br /> CBXH chÝnh lµ ®éng lùc tÝch cùc 2009, tr.116-117). Theo t¸c gi¶ TrÇn<br /> cña sù vËn ®éng vµ ph¸t triÓn x· héi, Cao §oµn, chøc n¨ng chÝnh cña CBXH<br /> tr−íc hÕt ë nguyªn t¾c ph©n phèi c«ng nh− lµ mét ph−¬ng tiÖn ®Ó biÕn ®æi x·<br /> b»ng. Sù ph©n phèi kh«ng c«ng b»ng tÊt héi chóng ta thµnh mét thÕ giíi nh©n<br /> yÕu sÏ lµm suy gi¶m lßng nhiÖt t×nh v¨n, hµi hßa vµ ®¸ng hoan nghªnh h¬n<br /> cèng hiÕn cña nh÷ng ng−êi cã nhiÒu (TrÇn Cao §oµn, 2007, Kû yÕu héi<br /> cèng hiÕn, lµm t¨ng sù l−êi biÕng vµ lèi th¶o..., tr.200).<br /> sèng dùa dÉm vµo x· héi cña nh÷ng kÎ<br /> cã Ýt cèng hiÕn. Sù bÊt c«ng x· héi Êy tÊt Trong mét bµi viÕt, t¸c gi¶ NguyÔn<br /> yÕu sÏ lµm suy gi¶m ®éng lùc ph¸t triÓn Gia Th¬ kh¼ng ®Þnh: CBXH chÝnh lµ<br /> kinh tÕ - x· héi. Víi tÝnh c¸ch lµ ®éng môc tiªu cña sù ph¸t triÓn x· héi. Sù<br /> lùc ph¸t triÓn kinh tÕ-x· héi, CBXH ph¸t triÓn trong lÞch sö nh©n lo¹i cho<br /> hoµn toµn mang tÝnh kh¸ch quan, phæ ®Õn ngµy nay, xÐt theo mét nghÜa nµo ®ã<br /> biÕn vµ tÊt yÕu (NguyÔn Minh Hoµn, lµ sù ph¸t triÓn vµ ®iÒu chØnh vÒ c«ng<br /> 2009, tr.112-113). b»ng vµ b×nh ®¼ng x· héi. CBXH kh«ng<br /> thÓ ®o b»ng sè l−îng, mµ chØ cã thÓ biÕt<br /> ë thêi kú hiÖn ®¹i, vÊn ®Ò CBXH ®−îc mÆt chÊt cña nã: ®ã lµ khi sù bÊt<br /> tiÕp tôc ®−îc nhiÒu häc gi¶ nhÊn m¹nh c«ng biÕn tõ l−îng thµnh chÊt vµ khi ®ã<br /> cã vai trß ®Æc biÖt ®èi víi sù ph¸t triÓn c¸c xung ®ét x· héi x¶y ra mµ ®Ønh cao<br /> cña x· héi. Nhµ x· héi häc ng−êi Ph¸p cña c¸c xung ®ét lµ c¸ch m¹ng x· héi.<br /> E. Durkheim quan niÖm: c¸c x· héi hiÖn C¸c cuéc c¸ch m¹ng diÔn ra trong lÞch<br /> ®¹i chØ cã thÓ æn ®Þnh nÕu t«n träng sö chÝnh lµ sù ®iÒu chØnh l¹i CBXH<br /> CBXH. Cßn nhµ x· héi häc Mü J. Rawls (NguyÔn Gia Th¬, 2007, Kû yÕu héi<br /> cho r»ng, nh÷ng bÊt c«ng vÒ kinh tÕ vµ th¶o..., tr.136-137). §Æc biÖt, ë ViÖt<br /> x· héi ph¶i ®−îc tæ chøc sao cho mäi Nam hiÖn nay, c«ng b»ng lµ môc tiªu<br /> ng−êi cã thÓ chÊp nhËn ®−îc vµ chóng x©y dùng CNXH, ®ång thêi còng lµ<br /> ®−îc g¾n víi nh÷ng vÞ trÝ vµ chøc n¨ng ®éng lùc thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña ®Êt<br /> ®−îc më ra cho tÊt c¶ mäi ng−êi (Theo: n−íc. ViÖc thùc hiÖn CBXH kÝch thÝch<br /> NguyÔn Duy Quý, 2007, Kû yÕu héi mäi ng−êi, tïy theo kh¶ n¨ng, søc lùc<br /> th¶o..., tr.371). VÒ vÊn ®Ò nµy, NguyÔn cña m×nh, cïng tham gia vµo x©y dùng<br /> Minh Hoµn nhÊn m¹nh: Trong mét h×nh cuéc sèng míi (NguyÔn Minh Hoµn,<br /> th¸i kinh tÕ - x· héi, khi nµo mµ CBXH 2009, tr.52).<br /> dùa trªn xuÊt ph¸t ®iÓm b×nh ®¼ng gi÷a<br /> ng−êi vµ ng−êi trong quan hÖ së h÷u ®èi Nh− vËy, CBXH vµ ph¸t triÓn x· héi<br /> víi t− liÖu s¶n xuÊt, cßn th−íc ®o b×nh mang tÝnh chi phèi lÉn nhau. CBXH<br /> ®¼ng cña sù c«ng b»ng Êy lµ nguyªn t¾c mang l¹i sù æn ®Þnh chÝnh trÞ trong x·<br /> ph©n phèi theo lao ®éng th× ®ã chÝnh lµ héi; CBXH mang l¹i sù t¨ng tr−ëng<br /> T×m hiÓu mét sè quan ®iÓm… 21<br /> <br /> trong c¸c lÜnh vùc cña ®êi sèng x· héi; thõa nhËn chÕ ®é lµm thuª, nã cho phÐp<br /> CBXH t¹o ra bÇu kh«ng khÝ th©n thiÖn mäi ng−êi ®Òu ®−îc h−ëng kho¶n thu<br /> trong céng ®ång, x· héi. Vµ nh− vËy, nhËp, kÓ c¶ ng−êi ®ã kh«ng lao ®éng<br /> CBXH lµ th−íc ®o, ®éng lùc vµ môc tiªu nh−ng cã tham gia ®ãng gãp vèn, vµ do<br /> ph¸t triÓn trong lÞch sö nh©n lo¹i nãi ®ã nã thóc ®Èy qu¸ tr×nh ph¸t triÓn kinh<br /> chung vµ mçi quèc gia d©n téc nãi riªng. tÕ-x· héi. ë ®©y, cã sù kh¸c nhau gi÷a<br /> 2. CBXH nh− lµ nguyªn t¾c, gi¸ trÞ vµ chuÈn mùc nguyªn t¾c ph©n phèi theo lao ®éng vµ<br /> ®iÒu chØnh quan hÖ x· héi nguyªn t¾c ph©n phèi theo cèng hiÕn. Tõ<br /> J. Rawls nhËn ra r»ng, cã hai chç kh¼ng ®Þnh nguyªn t¾c ph©n phèi<br /> nguyªn t¾c ®Ó thùc hiÖn CBXH: 1) theo lao ®éng lµ c«ng b»ng, nhiÒu häc gi¶<br /> Nguyªn t¾c mçi c¸ nh©n cÇn ph¶i cã ®· chuyÓn sang nhÊn m¹nh nguyªn t¾c<br /> quyÒn nh− nhau ®èi víi tù do trong ph©n phèi theo cèng hiÕn ®Ó ®¶m b¶o<br /> quan hÖ tù do víi ng−êi kh¸c; 2) Nguyªn CBXH, nguyªn t¾c ph©n phèi theo lao<br /> t¾c c¸c bÊt b×nh ®¼ng vÒ kinh tÕ vµ x· ®éng chØ c¨n cø vµo sù cèng hiÕn cña søc<br /> héi cÇn ph¶i ®−îc thiÕt lËp trong x· héi lao ®éng mµ kh«ng c¨n cø vµo sù cèng<br /> t−¬ng lai sao cho c¸c bÊt b×nh ®¼ng ®ã hiÕn cña vèn (NguyÔn Ngäc Hµ, 2007, Kû<br /> ®¸p øng ®−îc lîi Ých cña mçi ng−êi yÕu héi th¶o..., tr.242-243).<br /> (Theo: NguyÔn Gia Th¬, 2007, Kû yÕu Theo khuynh h−íng nhÊn m¹nh sù<br /> héi th¶o..., tr.113). Theo ®ã, sù b×nh ®iÒu chØnh quan hÖ x· héi, t¸c gi¶<br /> ®¼ng cña nh÷ng nguyªn t¾c nµy phô NguyÔn TÊn Hïng vµ céng sù cho r»ng,<br /> thuéc vµo sù c«ng b»ng cña tiÕn tr×nh mµ b¶n chÊt cña CBXH lµ sù t−¬ng xøng<br /> nh÷ng nguyªn t¾c nµy cã thÓ ®−îc quy (sù phï hîp) gi÷a mét lo¹t c¸c khÝa<br /> kÕt vµ tho¶ thuËn. Mét thÓ chÕ x· héi lµ c¹nh kh¸c nhau trong quan hÖ gi÷a c¸i<br /> kh«ng c«ng b»ng nÕu thÓ chÕ ®ã bÞ mµ c¸ nh©n, nhãm x· héi lµm cho tËp<br /> nh÷ng ng−êi ë mét giai cÊp nµy lîi dông thÓ, cho x· héi hoÆc cho c¸ nh©n, nhãm<br /> nh÷ng nh©n tè ngÉu nhiªn ®Ó biÕn thµnh x· héi kh¸c víi c¸i mµ hä ®−îc h−ëng tõ<br /> nh÷ng ®Æc quyÒn, ®Æc lîi cho m×nh vµ tËp thÓ, x· héi hay tõ c¸ nh©n, nhãm x·<br /> bÊt lîi cho nh÷ng ng−êi ë giai cÊp kh¸c héi kh¸c. C¸i mµ c¸ nh©n lµm cã thÓ lµ<br /> kh«ng biÕt vÒ sù chi phèi cña nh÷ng yÕu ®iÒu tèt lµnh cho x· héi (lao ®éng, cèng<br /> tè ngÉu nhiªn ®ã (NguyÔn Minh Hoµn, hiÕn, c«ng lao...) hoÆc còng cã thÓ lµ<br /> 2009, tr.34). ®iÒu xÊu, cã h¹i cho x· héi (ph¹m téi).<br /> NhÊn m¹nh ®Õn quyÒn tù do ®iÒu Cßn c¸i mµ c¸ nh©n ®−îc h−ëng cã thÓ<br /> chØnh quan hÖ gi÷a ng−êi víi ng−êi lµ tiÒn c«ng, phÇn th−ëng, quyÒn lîi, ®Þa<br /> trong x· héi, J. Rawls cho r»ng, muèn vÞ x· héi, sù ®¸nh gi¸... cña x· héi vµ<br /> thùc hiÖn CBXH th× bªn c¹nh viÖc ph©n còng cã thÓ lµ sù trõng ph¹t cña x· héi<br /> chia mäi nguån cña c¶i vËt chÊt, cßn (NguyÔn TÊn Hïng, Lª H÷u ¸i, 2007,<br /> ph¶i ph©n chia quyÒn tù chñ cho mçi c¸ Kû yÕu héi th¶o..., tr.352-353). VÒ vÊn<br /> nh©n, thùc hiÖn ph©n c«ng lao ®éng vµ ®Ò nµy, t¸c gi¶ NguyÔn Minh Hoµn<br /> v¨n hãa (Theo: NguyÔn Minh Hoµn, nhÊn m¹nh, trong lÜnh vùc kinh tÕ - x·<br /> 2009, tr.36). héi nhÊt ®Þnh bao giê còng lµ sù thÓ<br /> Theo khuynh h−íng nhÊn m¹nh hiÖn b×nh ®¼ng ë mèi quan hÖ x¸c ®Þnh:<br /> nguyªn t¾c CBXH, t¸c gi¶ NguyÔn Ngäc thø nhÊt lµ, sù b×nh ®¼ng trong viÖc<br /> Hµ cho r»ng, nguyªn t¾c ph©n phèi theo thùc hiÖn nghÜa vô; thø hai lµ, sù b×nh<br /> cèng hiÕn ®−îc coi lµ c«ng b»ng v× nã ®¼ng trong viÖc h−ëng quyÒn lîi; thø ba<br /> 22 Th«ng tin Khoa häc x· héi, sè 3.2015<br /> <br /> <br /> lµ, b¶n th©n mèi quan hÖ t−¬ng øng hoÆc CBXH tr−íc hÕt ph¶i gi¶i quyÕt trªn<br /> kh«ng t−¬ng øng gi÷a sù ngang nhau lÜnh vùc kinh tÕ vµ ph¶i thùc hiÖn tõng<br /> (b×nh ®¼ng) trong viÖc thùc hiÖn nghÜa vô b−íc, xuÊt ph¸t tõ nh÷ng ®iÒu kiÖn thùc<br /> víi sù ngang nhau (b×nh ®¼ng) trong viÖc tÕ cña sù ph¸t triÓn s¶n xuÊt (D−¬ng<br /> h−ëng thô quyÒn lîi ë viÖc thùc hiÖn cïng V¨n ThÞnh, 2007, Kû yÕu héi th¶o...,<br /> mét nghÜa vô Êy (NguyÔn Minh Hoµn, tr.156-157). Còng trªn tinh thÇn nµy,<br /> 2009, tr.10). c¸c t¸c gi¶ thuéc ViÖn Nghiªn cøu Qu¶n<br /> T¸c gi¶ Ph¹m ThÞ Ngäc TrÇm cho lý kinh tÕ Trung −¬ng cho r»ng: CBXH<br /> r»ng, CBXH lµ sù ngang b»ng nhau cã thÓ ®−îc hiÓu lµ mét gi¸ trÞ c¬ b¶n<br /> trong mèi quan hÖ gi÷a ng−êi vµ ng−êi. ®Þnh h−íng cho viÖc gi¶i quyÕt mèi quan<br /> Mét mÆt, sù ngang b»ng nhau ®ã ph¶i hÖ gi÷a ng−êi víi ng−êi trong tÊt c¶ c¸c<br /> tu©n thñ theo nguyªn t¾c vÒ sù phï hîp lÜnh vùc cña ®êi sèng x· héi, theo<br /> mét c¸ch hîp lý gi÷a cèng hiÕn vµ nguyªn t¾c cèng hiÕn vÒ vËt chÊt vµ tinh<br /> h−ëng thô, gi÷a nghÜa vô vµ quyÒn lîi thÇn ngang nhau cho sù ph¸t triÓn cña<br /> ®−îc thùc hiÖn th«ng qua c¸c h×nh thøc x· héi th× ®−îc h−ëng thô ngang nhau<br /> ph©n phèi kh¸c nhau (theo lao ®éng, nh÷ng gi¸ trÞ vËt chÊt vµ tinh thÇn do<br /> hiÖu qu¶ kinh tÕ, vèn vµ c¸c nguån lùc x· héi t¹o ra phï hîp víi kh¶ n¨ng hiÖn<br /> kh¸c). MÆt kh¸c, sù ngang b»ng nhau thùc cña x· héi (ViÖn Nghiªn cøu Qu¶n<br /> ph¶i lµ mäi ng−êi ®Òu ®−îc b×nh ®¼ng lý kinh tÕ Trung −¬ng, 2008).<br /> tr−íc ph¸p luËt, b×nh ®¼ng vÒ c¬ héi Theo khuynh h−íng tiÕp cËn CBXH<br /> sèng, lµm viÖc, cèng hiÕn tµi n¨ng vµ søc nh− lµ nguyªn t¾c, gi¸ trÞ chuÈn mùc<br /> lùc cña m×nh ®Ó cã ®−îc sù h−ëng thô ®iÒu chØnh c¸c quan hÖ x· héi, cã mét<br /> t−¬ng xøng, còng nh− c¬ héi tiÕp cËn víi ®Æc ®iÓm ë c¸c häc gi¶ lµ th−êng nhÊn<br /> c¬ së h¹ tÇng vµ c¸c dÞch vô x· héi m¹nh sù tù nguyÖn nh− lµ th−íc ®o thùc<br /> (Ph¹m ThÞ Ngäc TrÇm, 2007, Kû yÕu héi sù cña CBXH, ®Æc biÖt trong quan hÖ<br /> th¶o..., tr.489). khÕ −íc x· héi. XuÊt ph¸t tõ luËn ®iÓm<br /> TiÕp cËn CBXH trªn c¬ së nhÊn nµy, c¸c nhµ khoa häc cho r»ng CBXH<br /> m¹nh hÖ gi¸ trÞ, t¸c gi¶ Bïi §¹i Dòng cã chøc n¨ng rÊt lín trong ®iÒu chØnh<br /> vµ céng sù cho r»ng, CBXH lµ t×nh hµnh vi chÝnh trÞ cña thÓ chÕ chÝnh trÞ,<br /> tr¹ng mµ mäi quyÒn lîi, nghÜa vô cña chÝnh ®¶ng cÇm quyÒn, c¬ quan c«ng<br /> c¸c thµnh viªn x· héi cã vµ ®−îc thùc quyÒn. Nh− vËy, b¶n chÊt cña CBXH<br /> hiÖn phï hîp víi c¸c gi¸ trÞ x· héi ®Ó chÝnh lµ sù phï hîp gi÷a mét lo¹t khÝa<br /> khuyÕn khÝch tèi ®a kh¶ n¨ng ®ãng gãp c¹nh thÓ hiÖn c¸c ph−¬ng diÖn kh¸c<br /> vµ h¹n chÕ tèi thiÓu kh¶ n¨ng g©y h¹i nhau trong mèi quan hÖ gi÷a c¸i mµ c¸<br /> cña mçi c¸ nh©n cho x· héi trong dµi nh©n (hay nhãm x· héi) lµm vµ c¸i mµ<br /> h¹n (Bïi §¹i Dòng, Ph¹m Thu Ph−¬ng, hä ®−îc h−ëng tõ x· héi. CBXH kh«ng<br /> 2009). Trong khi ®ã, t¸c gi¶ D−¬ng V¨n chØ thÓ hiÖn trong mèi quan hÖ gi÷a c¸<br /> ThÞnh cho r»ng, CBXH thùc chÊt lµ mèi nh©n víi x· héi mµ cßn thÓ hiÖn trong<br /> quan hÖ lîi Ých cña con ng−êi trong x· quan hÖ gi÷a c¸ nh©n víi c¸ nh©n, gi÷a<br /> héi. Lîi Ých cña con ng−êi biÓu hiÖn trªn c¸c nhãm x· héi kh¸c nhau. Tuy nhiªn,<br /> nhiÒu lÜnh vùc, trong ®ã lîi Ých vÒ kinh cã thÓ nhËn thÊy r»ng trôc xuyªn suèt<br /> tÕ lµ c¬ b¶n nhÊt, cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh c¸c quan hÖ trong ph¹m trï CBXH vÉn<br /> ®Õn lîi Ých trªn c¸c lÜnh vùc kh¸c cña lu«n lµ mèi quan hÖ t−¬ng øng gi÷a<br /> ®êi sèng x· héi. Gi¶i quyÕt vÊn ®Ò cèng hiÕn ngang nhau th× h−ëng thô<br /> T×m hiÓu mét sè quan ®iÓm… 23<br /> <br /> ngang nhau, trong ®ã c¸c kh¸i niÖm ngang b»ng nhau gi÷a ng−êi víi ng−êi<br /> cèng hiÕn vµ h−ëng thô ë ®©y ®−îc hiÓu vÒ mäi ph−¬ng diÖn tøc lµ ta nãi tíi mét<br /> theo nghÜa réng, bao gåm c¶ nh÷ng cèng sù b×nh ®¼ng x· héi hoµn toµn. Trong<br /> hiÕn vµ h−ëng thô tÝch cùc (nh− c«ng khi ®ã CBXH còng lµ mét d¹ng (chØ lµ<br /> tr¹ng vµ t«n vinh), tiªu cùc (nh− téi mét d¹ng mµ th«i) cña b×nh ®¼ng x· héi.<br /> ph¹m vµ trõng ph¹t) (NguyÔn Minh CBXH lµ sù b×nh ®¼ng gi÷a ng−êi vµ<br /> Hoµn, 2009, tr.56). Nh− vËy, CBXH ng−êi, nh−ng b×nh ®¼ng ë ®©y kh«ng<br /> lu«n ®−îc xem nh− lµ nguyªn t¾c, gi¸ ph¶i theo nghÜa th«ng th−êng (lµ sù<br /> trÞ, chuÈn mùc cã chøc n¨ng gãp phÇn ngang nhau gi÷a ng−êi vµ ng−êi vÒ ®iÒu<br /> ®iÒu chØnh quan hÖ x· héi. kiÖn cô thÓ nµo ®ã), mµ b×nh ®¼ng xÐt<br /> trong mèi quan hÖ t−¬ng øng gi÷a cèng<br /> 3. CBXH vµ mèi quan hÖ víi sù b×nh ®¼ng x· héi<br /> hiÕn vµ h−ëng thô (Lª H÷u TÇng, 2007,<br /> CBXH vµ sù b×nh ®¼ng x· héi d−êng Kû yÕu héi th¶o..., tr.63, 301).<br /> nh− ®−îc mét sè häc gi¶ hiÓu lµ hoµn Nh− vËy, tõ nh÷ng vÊn ®Ò nh− võa<br /> toµn gièng nhau. Aristotle cho r»ng, nªu cã thÓ thÊy cã nhiÒu quan niÖm<br /> c«ng b»ng lµ sù b×nh ®¼ng gi÷a nh÷ng kh¸c nhau vÒ CBXH, tuy vËy kh¸i niÖm<br /> ng−êi cã cïng ®Þa vÞ x· héi. Trong t− CBXH dï ®−îc quan niÖm ®a d¹ng nh−<br /> t−ëng Hå ChÝ Minh, CBXH cã mèi quan thÕ nµo th× bao giê nã còng g¾n víi kh¸i<br /> hÖ chÆt chÏ víi b×nh ®¼ng x· héi, b×nh niÖm b×nh ®¼ng x· héi. Sù b×nh ®¼ng ë<br /> ®¼ng tr−íc hÕt lµ b×nh ®¼ng vÒ nghÜa vô ®©y ®−îc coi lµ th−íc ®o tiªu chÝ, môc<br /> vµ quyÒn lîi, ®ång thêi viÖc thùc hiÖn sù tiªu cña thùc hiÖn CBXH.<br /> b×nh ®¼ng gi÷a ng−êi víi ng−êi trong<br /> mèi quan hÖ gi÷a thùc hiÖn nghÜa vô vµ 4. C¸c d¹ng thøc CBXH<br /> thô h−ëng quyÒn lîi Êy l¹i chÝnh lµ thùc VÊn ®Ò CBXH trªn c¸c khÝa c¹nh<br /> hiÖn CBXH. ViÖc thùc hiÖn mét chÕ ®é kh¸c nhau ®· ®−îc c¸c nhµ khoa häc<br /> ph©n phèi c«ng b»ng, theo quan ®iÓm trªn thÕ giíi cô thÓ ho¸, l−îng hãa trë<br /> cña Hå ChÝ Minh, lµ thùc hiÖn nguyªn thµnh nh÷ng nguyªn t¾c - th−íc ®o cô<br /> t¾c ph©n phèi trong ®ã phÇn h−ëng thô thÓ vÒ CBXH. Trong ®ã, ®¸ng chó ý lµ<br /> t−¬ng xøng víi møc ®é ®ãng gãp, cèng quan niÖm cña mét sè häc gi¶ ph−¬ng<br /> hiÕn cña tõng c¸ nh©n, chø hoµn toµn T©y hiÖn ®¹i vÒ nh÷ng nguyªn t¾c -<br /> kh«ng ph¶i lµ sù ngang b»ng vÒ h−ëng th−íc ®o cña CBXH, thÓ hiÖn ë: b×nh<br /> thô gi÷a c¸c c¸ nh©n mµ kh«ng tÝnh ®Õn ®¼ng vÒ c¬ héi (equality of opportunity);<br /> sù cèng hiÕn cña tõng ng−êi (Theo: b×nh ®¼ng vÒ c¬ héi c«ng b»ng (fair<br /> NguyÔn Minh Hoµn, 2009, tr.14, 49). equality of opportunity); b×nh ®¼ng vÒ<br /> kÕt qu¶ (equality of outcome); hay b×nh<br /> Tuy nhiªn, theo c¸ch quan niÖm cña<br /> ®¼ng ë vÞ thÕ khëi thñy (original<br /> mét sè häc gi¶ kh¸c, CBXH vµ b×nh<br /> position); thËm chÝ c¶ ë nguyªn t¾c b×nh<br /> ®¼ng x· héi kh«ng h¼n lµ sù trïng khÝt<br /> qu©n chñ nghÜa (egalitarianism) (Theo:<br /> víi nhau. Theo t¸c gi¶ Lª H÷u TÇng,<br /> NguyÔn Minh Hoµn, 2009, tr.11).<br /> CBXH vµ b×nh ®¼ng x· héi tuy gÇn<br /> nhau nh−ng chóng vÉn lµ hai kh¸i §¸ng chó ý, hiÖn nay c¸c häc gi¶<br /> niÖm. Khi nãi tíi b×nh ®¼ng x· héi, nhÊn m¹nh ®ång thêi ba trô cét khi ®Ò<br /> ng−êi ta muèn nãi tíi sù ngang b»ng cËp ®Õn CBXH, ®ã lµ: c«ng b»ng ph¸p<br /> nhau gi÷a ng−êi víi ng−êi vÒ mét lý; c«ng b»ng chÝnh trÞ; c«ng b»ng kinh<br /> ph−¬ng diÖn nµo ®ã. Cßn khi nãi sù tÕ. C«ng b»ng ph¸p lý: viÖc ¸p dông luËt<br /> 24 Th«ng tin Khoa häc x· héi, sè 3.2015<br /> <br /> <br /> ph¸p vµ c¸c quy tr×nh ®èi víi c¸ nh©n vµ Cßn theo t¸c gi¶ D−¬ng V¨n ThÞnh,<br /> tæ chøc th«ng qua hÖ thèng quy t¾c ®−îc c«ng b»ng lµ s¶n phÈm cña ®êi sèng x·<br /> ®−a ra vµ thiÕt lËp cã thÓ theo tËp tôc héi, lµ quan hÖ gi÷a con ng−êi víi con<br /> hay ý chÝ cña nhµ n−íc. C«ng b»ng ng−êi h×nh thµnh trong qu¸ tr×nh con<br /> chÝnh trÞ: vÊn ®Ò ®éc lËp hay phô thuéc ng−êi ho¹t ®éng sinh sèng. V× lµ s¶n<br /> xuÊt hiÖn tõ sù phô thuéc lÉn nhau theo phÈm cña ®êi sèng mµ ®êi sèng th× lu«n<br /> møc ®é quyÒn lùc vµ ¶nh h−ëng cña vËn ®éng biÕn ®æi, cho nªn c«ng b»ng<br /> nh÷ng ng−êi tham gia hay c¸c bªn tham còng ph¶i vËn ®éng biÕn ®æi cïng víi<br /> gia ®èi víi mèi quan hÖ. Theo Aristotle, nh÷ng ®iÒu kiÖn tån t¹i x· héi vµ ®êi<br /> c«ng b»ng chÝnh trÞ ®−îc xem nh− lµ sèng x· héi (D−¬ng V¨n ThÞnh, 2007, Kû<br /> phóc lîi chung mµ chØ cã chÝnh trÞ míi yÕu héi th¶o..., tr.156).<br /> gióp ®¹t ®−îc nã, c«ng b»ng chÝnh trÞ cã Trong x· héi céng s¶n nguyªn thñy,<br /> môc ®Ých tù tháa m·n vµ chØ cã thÓ cã viÖc ph©n phèi trùc tiÕp vµ b×nh qu©n<br /> ®−îc ë nh÷ng ng−êi tù do vµ b×nh ®¼ng s¶n phÈm cña lao ®éng lµ ®Æc tr−ng c¬<br /> (Theo: NguyÔn Gia Th¬, 2007, Kû yÕu héi b¶n cña nguyªn t¾c CBXH. §Õn thêi kú<br /> th¶o..., tr.127). Liªn quan ®Õn c«ng b»ng chÕ ®é chiÕm h÷u n« lÖ, nguyªn t¾c<br /> kinh tÕ, t¸c gi¶ Lª H÷u TÇng cho biÕt, ph©n phèi cña quan hÖ s¶n suÊt nµy ®·<br /> trong kinh tÕ häc ng−êi ta ph©n biÖt hai tån t¹i song song víi quan hÖ trao ®æi<br /> kh¸i niÖm kh¸c nhau vÒ CBXH: CBXH ngang gi¸ cña nÒn s¶n xuÊt hµng hãa.<br /> theo chiÒu ngang nghÜa lµ ®èi xö nh− Trong ®ã, nguyªn t¾c ph©n phèi theo<br /> nhau víi nh÷ng ng−êi cã ®ãng gãp nh− quan hÖ s¶n xuÊt chiÕm h÷u n« lÖ gi÷ vÞ<br /> nhau; cßn CBXH theo chiÒu däc nghÜa lµ trÝ thèng trÞ, cßn nguyªn t¾c trao ®æi<br /> ®èi xö kh¸c nhau víi nh÷ng ng−êi cã ngang gi¸ cã vÞ trÝ thø yÕu. B−íc sang<br /> nh÷ng kh¸c biÖt bÈm sinh hoÆc cã c¸c chÕ ®é phong kiÕn, CBXH ®−îc dùa trªn<br /> ®iÒu kiÖn sèng kh¸c nhau (Lª H÷u TÇng, nguyªn t¾c quan hÖ trao ®æi ngang gi¸<br /> 2007, Kû yÕu héi th¶o..., tr.302). trong nÒn s¶n xuÊt hµng hãa nhá (cña<br /> Nh− vËy, c¸ch hiÓu vµ ph©n chia c¸c ng−êi lao ®éng tù do dùa vµo søc lao<br /> d¹ng thøc vÒ CBXH lµ rÊt ®a d¹ng vµ ®éng vµ t− liÖu s¶n xuÊt cña chÝnh<br /> phong phó. Tïy tõng môc tiªu hay gi¸c m×nh). Nã thÓ hiÖn møc ®é nhÊt ®Þnh<br /> ®é khoa häc tiÕp cËn mµ cã nh÷ng tiªu cña sù CBXH vµ sù gi¶i phãng con<br /> chÝ ph©n chia hoÆc mèi quan t©m ®Õn ng−êi khái chÕ ®é lao ®éng bÞ n« dÞch.<br /> mét khÝa c¹nh nhÊt ®Þnh cña CBXH. (NguyÔn Minh Hoµn, 2009, tr.13-22).<br /> Trong chÕ ®é t− b¶n chñ nghÜa, víi<br /> 5. Nh÷ng giíi h¹n lÞch sö vµ sù kú väng vÒ CBXH<br /> ®Æc tr−ng lµ quan hÖ trao ®æi ngang gi¸<br /> Thùc tÕ cho thÊy CBXH lu«n lµ sù trong nÒn s¶n xuÊt hµng hãa t− b¶n ®·<br /> kú väng cña nh©n lo¹i trong tiÕn tr×nh trë thµnh thèng trÞ vµ ®éng lùc thóc ®Èy<br /> ph¸t triÓn cña m×nh. Bµn luËn ë khÝa m¹nh mÏ sù ph¸t triÓn cña lùc l−îng<br /> c¹nh nµy, t¸c gi¶ Vò V¨n Viªn cho r»ng, s¶n xuÊt, nguyªn t¾c trao ®æi ngang gi¸<br /> CBXH lµ mét ph¹m trï lÞch sö. CBXH chÝnh thøc lµ th−íc ®o cña CBXH. Tuy<br /> chÞu sù quy ®Þnh cña nh÷ng ®iÒu kiÖn vÒ kinh tÕ mäi quan hÖ ®−îc coi lµ c«ng<br /> lÞch sö cô thÓ nhÊt ®Þnh. Víi nh÷ng ®iÒu b»ng khi chóng dùa trªn nguyªn t¾c<br /> kiÖn lÞch sö kh¸c nhau th× CBXH còng trao ®æi ngang gi¸, nh−ng thùc tÕ lµ<br /> cã nh÷ng néi dung kh¸c nhau (Vò V¨n trong lÜnh vùc chÝnh trÞ vµ c¸c quan hÖ<br /> Viªn, 2007, Kû yÕu héi th¶o..., tr.479). x· héi kh¸c, mäi ng−êi ®−îc tuyªn bè lµ<br /> T×m hiÓu mét sè quan ®iÓm… 25<br /> <br /> b×nh ®¼ng tr−íc ph¸p luËt, tuy nhiªn ®ã b¶o vÖ lîi Ých cña giai cÊp v« s¶n, K.<br /> chØ lµ mét hÖ thèng ph¸p luËt nh»m Marx ®i ®Õn x©y dùng quan ®iÓm vÒ<br /> b¶o vÖ tr−íc hÕt lîi Ých cña giai cÊp CBXH mµ néi dung chñ yÕu lµ nguyªn t¾c<br /> thèng trÞ ®−¬ng thêi (NguyÔn Minh ph©n phèi theo lao ®éng (Theo: NguyÔn<br /> Hoµn, 2009, tr.20). VÊn ®Ò nµy cã trong Minh Hoµn, 2009, tr.37-44). Trong qu¸<br /> hai lËp luËn cña K. Marx: thø nhÊt, mäi tr×nh l·nh ®¹o cña m×nh, Hå ChÝ Minh<br /> kiÓu c«ng b»ng (kÓ c¶ c«ng b»ng cã tÝnh còng lu«n qu¸n triÖt lý t−ëng CBXH ®−îc<br /> ph©n phèi) lµ kh«ng c«ng b»ng, chõng cô thÓ hãa b»ng nh÷ng chØ dÉn chó träng<br /> nµo quan hÖ giai cÊp cßn kh«ng thËt; x©y dùng c¸c chÝnh s¸ch b¶o ®¶m quyÒn<br /> thø hai, c«ng b»ng lµ kh«ng thÓ khi con ng−êi, sù ph©n phèi c«ng b»ng, c«ng<br /> quan hÖ s¶n xuÊt vÉn cßn bÞ thao tóng lý vµ b×nh ®¼ng x· héi (Lª ThÞ Lan, 2007,<br /> bëi c¸c nhµ t− b¶n. §©y lµ hai nh©n tè Kû yÕu héi th¶o..., tr.322).<br /> t¹o nªn mäi sù bÊt c«ng cã tÝnh ph©n Cã thÓ thÊy r»ng, tr×nh ®é ®¹t ®−îc<br /> phèi (Theo: TrÇn Cao §oµn, 2007, Kû cña CBXH trong mçi thêi kú lÞch sö<br /> yÕu héi th¶o..., tr.217). Kh«ng ®ång t×nh nhÊt ®Þnh lµ th−íc ®o vÒ mÆt x· héi cña<br /> víi quan niÖm CBXH theo kiÓu t− s¶n, tiÕn bé x· héi t−¬ng øng víi thêi kú lÞch<br /> nh÷ng ng−êi theo CNXH kh«ng t−ëng sö ®ã (NguyÔn Minh Hoµn, 2009,<br /> ®· ®Ò xuÊt nh÷ng ý t−ëng, nguyÖn väng tr.162). Trong x· héi qu¸ ®é vµ x©y<br /> vÒ c¸ch m¹ng x· héi lµ mét trong nh÷ng dùng CNXH, vÉn cßn tån t¹i nhiÒu h×nh<br /> dÊu mèc ®Æc tr−ng cña nh÷ng t− t−ëng thøc së h÷u kh¸c nhau nªn ®−¬ng nhiªn<br /> ®Êu tranh cho mét x· héi c«ng b»ng vµ vÉn cßn tån t¹i nhiÒu h×nh thøc ph©n<br /> b×nh ®¼ng, v× h¹nh phóc cña ®«ng ®¶o phèi. Nh−ng cïng víi chÕ ®é c«ng h÷u<br /> quÇn chóng nh©n d©n, dùa vµo chÕ ®é ngµy cµng chiÕm vai trß chñ ®¹o th×<br /> së h÷u c«ng céng... Nh÷ng ng−êi céng nguyªn t¾c ph©n phèi theo lao ®éng<br /> s¶n kh«ng t−ëng ®· x©y dùng lý t−ëng còng ngµy cµng mang tÝnh chñ ®¹o.<br /> CBXH cña m×nh kh«ng ph¶i b»ng<br /> nguyªn t¾c trao ®æi ngang gi¸ dùa trªn 6. Thay lêi kÕt<br /> chÕ ®é së h÷u t− s¶n mµ b»ng nguyªn Tõ nh÷ng vÊn ®Ò nh− võa ph©n tÝch ë<br /> t¾c ph©n phèi ®ång ®Òu nh÷ng s¶n trªn, cã thÓ thÊy CBXH lµ mèi quan t©m<br /> phÈm lao ®éng cho toµn thÓ mäi c¸ lín cña nh©n lo¹i, nhÊt lµ cña giíi khoa<br /> nh©n trong x· héi dùa trªn chÕ ®é së häc ngay tõ thêi cæ ®¹i, vµ cho ®Õn ngµy<br /> h÷u c«ng céng (NguyÔn Minh Hoµn, nay nã vÉn tiÕp tôc dßng ch¶y nµy. Trong<br /> 2009, tr.21). thêi ®¹i ngµy nay, CBXH ®· trë thµnh<br /> Kh«ng chÊp nhËn CBXH theo kiÓu mét môc tiªu, ®éng lùc trùc tiÕp cña sù<br /> t− s¶n còng nh− CNXH kh«ng t−ëng, ph¸t triÓn lµnh m¹nh vµ bÒn v÷ng ë tÊt<br /> theo quan ®iÓm cña K. Marx, CBXH chØ c¶ c¸c quèc gia trªn thÕ giíi. CBXH lµ<br /> thùc sù cã ®−îc trong CNXH, bëi v× chØ mét ®iÒu kiÖn nÒn t¶ng ®Ó chung sèng<br /> khi ®ã chÕ ®é t− h÷u míi bÞ thñ tiªu, chÕ hßa b×nh vµ thÞnh v−îng ®èi víi mäi giai<br /> ®é c«ng h÷u míi ®−îc thiÕt lËp, vµ do ®ã tÇng x· héi vµ gi÷a c¸c d©n téc víi nhau.<br /> míi cã xuÊt ph¸t ®iÓm b×nh ®¼ng trong Trªn thÕ giíi hiÖn nay, ng−êi ta nh×n<br /> quan hÖ ph©n phèi ®¶m b¶o CBXH. Nãi nhËn vµ ®¸nh gi¸ møc ®é thùc hiÖn<br /> c¸ch kh¸c, c¬ së cña CBXH trong CNXH CBXH tr−íc hÕt qua c¸c chØ sè thu nhËp.<br /> chÝnh lµ chÕ ®é c«ng h÷u vÒ t− liÖu s¶n Ngoµi ra, c¸c chØ sè thÓ hiÖn møc ®é tháa<br /> xuÊt. §ång thêi, ®øng trªn lËp tr−êng m·n nh÷ng nhu cÇu c¬ b¶n cña con ng−êi,<br /> 26 Th«ng tin Khoa häc x· héi, sè 3.2015<br /> <br /> <br /> ®¶m b¶o sù ph¸t triÓn cña c¸ nh©n còng lÇn thø X, Nxb. ChÝnh trÞ quèc gia,<br /> lµ nh÷ng yÕu tè quan träng. Hµ Néi.<br /> §èi víi ViÖt Nam, CBXH còng lµ<br /> 3. NguyÔn Minh Hoµn (2009), CBXH<br /> môc tiªu phÊn ®Êu xuyªn suèt cña §¶ng<br /> trong tiÕn bé x· héi, Nxb. ChÝnh trÞ<br /> vµ Nhµ n−íc. §èi víi nguyªn t¾c ph©n<br /> quèc gia, Hµ Néi.<br /> phèi nh»m ®¶m b¶o CBXH, kinh tÕ thÞ<br /> tr−êng ®Þnh h−íng XHCN thùc hiÖn 4. Kû yÕu héi th¶o quèc tÕ: CBXH, tr¸ch<br /> ph©n phèi chñ yÕu theo kÕt qu¶ lao ®éng nhiÖm x· héi vµ ®oµn kÕt x· héi<br /> vµ hiÖu qu¶ kinh tÕ, ®ång thêi ph©n (2007), VASS vµ MISEREOR ®ång tæ<br /> phèi theo møc ®ãng gãp vèn vµ c¸c chøc, Hµ Néi. C¸c bµi viÕt: NguyÔn<br /> nguån lùc kh¸c vµo s¶n xuÊt kinh doanh Duy Quý, CBXH trong ®iÒu kiÖn<br /> vµ th«ng qua phóc lîi x· héi (§¶ng kinh tÕ thÞ tr−êng ®Þnh h−íng<br /> Céng s¶n ViÖt Nam, 2001, tr.88). MÆc XHCN; TrÇn Cao §oµn, Nh×n l¹i sù<br /> dï ®· cã nhiÒu cè g¾ng, nh−ng lý luËn phª ph¸n cña C.M¸c ®èi víi c«ng<br /> ch−a gi¶i ®¸p ®−îc mét sè vÊn ®Ò cña b»ng trong ph©n phèi; NguyÔn Gia<br /> thùc tiÔn ®æi míi vµ x©y dùng ph¸t triÓn Th¬, CBXH vµ b×nh ®¼ng x· héi<br /> ®Êt n−íc, ®Æc biÖt lµ trong viÖc gi¶i trong lÞch sö triÕt häc vµ chÝnh trÞ<br /> quyÕt mèi quan hÖ gi÷a tèc ®é t¨ng häc ph−¬ng T©y; NguyÔn Ngäc Hµ,<br /> tr−ëng víi chÊt l−îng ph¸t triÓn; gi÷a Tiªu chÝ cña sù CBXH; NguyÔn TÊn<br /> t¨ng tr−ëng kinh tÕ vµ thùc hiÖn CBXH Hïng, Lª H÷u ¸i, CBXH: m©u<br /> (§¶ng Céng s¶n ViÖt Nam, 2006, tr.69). thuÉn vµ ph−¬ng ph¸p gi¶i quyÕt;<br /> CBXH chÞu t¸c ®éng cña rÊt nhiÒu Ph¹m ThÞ Ngäc TrÇm, KÕt hîp môc<br /> yÕu tè, do ®ã muèn cã CBXH ph¶i tiÕn tiªu kinh tÕ vµ môc tiªu x· héi nh©n<br /> hµnh mét hÖ thèng nh÷ng gi¶i ph¸p v¨n trong thùc hiÖn CBXH ë ViÖt<br /> h÷u hiÖu, kh¶ thi. Tr−íc m¾t, ®Ó cã ®−îc Nam; D−¬ng V¨n ThÞnh, Quan niÖm<br /> CBXH t¹i ViÖt Nam, cÇn ph¶i xem xÐt cña chñ nghÜa M¸c-Lªnin vÒ CBXH<br /> mét c¸ch kh¸ch quan vµ nghiªm tóc vÊn vµ sù vËn dông quan niÖm ®ã vµo<br /> ®Ò ph©n phèi thu nhËp trong x· héi. CBXH ë ViÖt Nam; Lª H÷u TÇng,<br /> TÝnh c«ng b»ng trong ph©n phèi thu CBXH vµ c«ng b»ng ë ViÖt Nam;<br /> nhËp tr−íc hÕt quyÕt ®Þnh bëi viÖc thùc Ph¹m Thµnh NghÞ, CBXH vµ ph¸t<br /> hiÖn nguyªn t¾c “h−ëng theo cèng hiÕn”. triÓn bÒn v÷ng; Vò V¨n Viªn, CBXH<br /> Nguyªn t¾c h−ëng theo cèng hiÕn kh«ng víi cæ phÇn hãa ë ViÖt Nam hiÖn<br /> cho phÐp dµnh nh÷ng kho¶n thu nhËp nay; Lª ThÞ Lan, Quan niÖm vÒ<br /> lín cho bÊt cø ®èi t−îng nµo kh«ng cã CBXH trong t− duy ng−êi ViÖt.<br /> ®ãng gãp cho x· héi  5. Bïi §¹i Dòng, Ph¹m Thu Ph−¬ng<br /> (2009), “T¨ng tr−ëng kinh tÕ vµ<br /> Tµi liÖu tham kh¶o CBXH”, T¹p chÝ Khoa häc, Chuyªn<br /> 1. §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam (2001), san Kinh tÕ vµ Kinh doanh, sè 25.<br /> V¨n kiÖn §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc<br /> 6. ViÖn Nghiªn cøu Qu¶n lý kinh tÕ<br /> lÇn thø IX, Nxb. ChÝnh trÞ quèc gia,<br /> Trung −¬ng (2008), C«ng b»ng x· héi<br /> Hµ Néi.<br /> vµ c«ng b»ng ph©n phèi ë ViÖt Nam<br /> 2. §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam (2006), hiÖn nay, CIEM, Trung t©m Th«ng<br /> V¨n kiÖn §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc tin - T− liÖu, Hµ Néi.<br />
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD


intNumView=46

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2