intTypePromotion=1

Giáo án Sinh học 12 bài 4: Đột biến gen

Chia sẻ: Hoàng Quân | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:5

0
374
lượt xem
30
download

Giáo án Sinh học 12 bài 4: Đột biến gen

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Mời quý thầy cô và các bạn tham khảo Giáo án Sinh học 12 bài 4: Đột biến gen để nâng cao kĩ năng và kiến thức soạn giáo án theo chuẩn kiến thức, kỹ năng trong chương trình dạy học. Giáo án Sinh học 12 bài 4: Đột biến gen được soạn với hình thức 3 cột phù hợp quy định bộ GD và nội dung súc tích giúp học sinh dễ dàng hiểu bài học hơn.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Giáo án Sinh học 12 bài 4: Đột biến gen

Bài 4: ĐỘT BIẾN GEN

 

  I Mục tiêu bài học

-Nêu được khái niệm và cơ chế phát sinh đột biến gen

-Nêu được hậu quả chung và ý nghĩa của đột biến gen.

     II Trọng tâm:

             -  Khái niệm và cơ chế phát sinh đột biến gen, hậu qủa chung và ý nghĩa của nó.

III Chuẩn bị

-Tranh phóng to sơ đồ các hình 4.1 – 2 sgk

-Hình ảnh về thể đột biến

    IV. Tiến trình lên lớp

1.Kiểm tra sĩ số - ổn định lớp

Ghi vắng vào sổ đầu bài

2.Kiểm tra bài cũ

CH1: Opêron là gì? Trình bày cấu trúc của opêron Lac ở E.coli

CH2: Trình bày hoạt động của ôpêrôn lac ở E.coli khi môi trường có và không có Lac

3.Bài mới

 

Hoạt động thầy

Hoạt động  trò

Nội dung

GV đặt vấn đề vào bài mới

- HS đọc SGK trả lời  cần chú ý:

  + Biến đổi nhỏ, liên quan tới một hoặc một số cặp nu.

 

 

- Hs trả lời,

 

 

- Do  tác nhân vật lí, hoá học, sinh học.

 

 

 

 

 

 

- HS nêu các dạng đột biến.

- HS viết sơ đồ: AND à mARN à protein, à biến đổi trong AND sẽ thay đổi ở prôtein.

 

àTừ khẳng định trên HS suy luận hậu qủa và giải thích : ĐB thay thế 1 cặp nu chỉ làm thay đổi 1 côđôn à có thể thay đổi 1 a.a. ĐB mất hoặc thêm sẽ làm thay đổi tất cả các côđôn từ nơi xảy ra ĐB cho đến cuối gen.

 

- HS  tái hiện kiến thức trả lời.

 

 

 

- HS quan sát hình và nghiên cứu nội dung SGK trả lời cần chú ý: sự kết cặp không đúng ở vị trí xác định trong nhân đội ANDà

 

 

 

- HS nghiên cứu SGK trang 21, phân tích hình 4.2 trao đổi nhóm , thống nhất ý kiến. CHú ý  tác nhân lí hóa làm thay đổi các nu trong qua trình tái bản gây đột biến.

à ở lần tái bản thứ 2

 

 

 

 

- HS trao đổi nêu VD: bệnh bạch tạng ở người, Lợn bị dị dạng ở chân và đầu…

à Nếu tạo ra côđôn mới nhưng đều xác định 1 aa, nên pro không thay đổi.

-VD: Tạo nhiều giống hoa đẹp. Tạo chủng VSV để sản xuất vacxin

I. Khái niệm và các dạng đột biến gen

1. Khái niệm:

* Đột biến gen: là những biến đổi nhỏ xảy ra trong cấu trúc của gen thường liên quan đến một cặp nu ( được gọi chung là đột biến điểm) hoặc một số cặp nu.

* Thể đột biến:  là những cá thể mang gen đột biến đã biểu hiện thành kiểu hình.

* Tác nhân gây đột biến: là các nhân tố gây nên đột biến, bao gồm:

   - Tác nhân hoá học (5BU)

   - Tác nhân vật lí (tia phóng xạ, tử ngoại..)

   - Tác nhân sinh học (virut trong cơ thể...)

 

2. Các dạng đột biến gen

a. Đột biến thay thế một cặp nu:

 - Một cặp nu trong gen bị thay thế bằng một cặp nu khác có thể  làm thay đổi trình tự a.a trong pr và thay đổi chức năng của pr.

VD: A-T -> G-X

        A – T - > T – A

b.Đột biến thêm hoặc mất một cặp nuclêôtit.

  - Khi  đột biến thêm hay mất một cặp nuclêôtit trong gen sẽ dẫn đến mã di truyền được đọc sai kể từ vị trí xảy ra đột biến -> thay đổi trình tự a.a trong pr -> thay đổi chức năng của pr.

 

II. Nguyên nhân và cơ chế phát sinh đột biến gen.

1. Nguyên nhân:

- Do ngoại cảnh; tác động tác nhân vật lí, hoá học, sinh học bên ngoài

- Do rối loạn sinh lí, hoá sinh của tế bào

2. Cơ chế phát sinh đột biến gen:

  a)  Sự kết cặp không đúng trong nhân đôi AND

-  Các nu tồn tại ở 2 dạng thường và hiếm.

- Dạng hiếm có vị trí liên kết hiđrô bị thay đổi nên kết cặp không đúng trong nhân đôi đẫn đến phát sinh ĐBG

VD: G – X  à  A-T

  b) Tác động của các tác nhân gây đột biến

- Tác động của các tác nhân vật lí;

Ví dụ: Tia tử ngoại (UV) có thể làm 2  timin trên cùng mạch ADN liên kết với nhau à đột biến mất hoặc thêm cặp nu.

-Tác động của tác nhân hoá học

VD: 5 – BU  là chất đồng đẳng của T gây đột biến thay thế A-T à  G – X

- Tác nhân sinh học: VD như các virut viêm gen B.

III. Hậu quả và ý nghĩa của đột biến gen

1. Hậu quả của đột biến gen

-  Có lợi, có hại, trung tính.

- Mức độ gây hại của ĐBG phụ thuộc vào điều kiện môi trường cũng như tổ hợp gen.

2. Vai trò và ý nghĩa của đột biến gen

- Đối với tiến hoá: Cung cấp nguyên liệu cho tiến hoá

- Đối với chọn giống: Cung cấp nguyên liệu cho chọn giống

 - Đột biến gen là gì?

 

 

 

 

 

- Thế nào là thể đột biến? Đột biến gen khác gì với thể đột biến.

- Tác nhân đột biến là gì? Có những loại tác nhân nào?

 

 

 

 

 

 

- Hãy kể tên các dạng đột biến điểm?

- GV đưa hình yêu cầu học sinh nhận diện dạng đột biến gen, từ đó yêu cầu HS biểu thị mối quan hệ giữa gen và prôtein trên hình đó.

- Trong các dạng đột biến trên, dạng nào gây hậu quả lớn hơn? giải thích.

- nếu ĐB thêm hoặc mất 1 cặp nu ở đầu gen, giữa gen và gần cuối gen thì trường hợp nào sẽ gây hậu qủa nhiêm trong hơn? Vì sao?

 

 

- Nguyên nhân ĐB gen?

 

 

 

 

- Giáo viên yêu cầu HS quan sát  hình 4.0 và nội dung a SGK tang 20 trình bày cơ chế phát sinh đột biến gen do sự kết cặp không đúng trong tái bản ADN:

 

 

 

- Các tác nhân từ môi trường gây đột biến gen theo cơ chế nào?

 

 

 

 

* Như vậy ĐBG được hình thành sau lần nhân đôi lần thứ mấy?

 

 

- ĐBG có hậu qủa như thế nào? Cho vài VD về hậu qủa của ĐBG?

- Tại sao nhiều đột biến điểm như đột biến thay thế cặp nu lại hầu như vô hại đối với thể mang đột biến?

- Vai trò và ý nghĩa của ĐBG với tiến hóa và trong thực tiễn?

 

    4 Củng cố bài học

          -  Đột biến gen là gì? Hãy trình bày các dạng đột biến gen và cơ chế phát sinh?

   5. Bài về nhà:            

         * Làm câu hỏi trong sgk

         *Một đoạn gen cấu trúc ở sinh vật nhân sơ có có trình tự nuclêôtit như sau:

3’ – TAX TGX ATT AGG XXT XAX – 5’

            a Xác định trình tự của nuclêôtit trên mARN?

            b  Xác định trình tự các a.a trên phân tử pr do đoạn gen quy định.

      c   Khi xảy ra đột biến thay thế A bằng G ở côđon thứ 3 thì trình tự a.a trên pr thay đổi ntn?

            d  Nếu mất đi 1nuclêôtit thứ 9 thì trình tự và thành phần của a.a trên pr thay đổi như thế nào?

      * Đọc trước bài đột biến gen

.................Xem online hoặc tải về máy...............

Để xem toàn bộ nội dung của giáo án Đột biến gen một cách chi tiết, mời quý thầy cô đăng nhập để tải tài liệu về máy.

Bên cạnh đó, để thuận tiện trong việc tham khảo và xây dựng bài giảng cho bài 4, quý thầy cô có thể tham khảo:

  • Bài giảng sinh học 12 bài 4: Đột biến gen với hệ thống kiến thức được xây dựng rõ ràng, chi tiết về đột biến gen, các dạng đột biến gen, nguyên nhân của đột biến, cơ chế phát sinh đột biến, hậu quả và vai trò của đột biến gen cùng với đó là sơ đồ tổng quát về đột biến gen giúp học sinh nắm bắt kiến thức dễ dàng hơn sẽ hỗ trợ tích cực cho công tác soạn bài của quí thầy cô.
  • Hệ thống câu hỏi trắc nghiệm đi từ dễ đến khó xoay quanh kiến thức đột biến gen sẽ giúp quí thầy cô hoàn thiện hơn bài giảng của mình.
  • Bên cạnh đó, bài tập SGK có lời giải chi tiết, rõ ràng sẽ giúp quí thầy cô thuận tiện hơn trong việc giải đáp các câu hỏi cũng như bài tập cho học sinh.

Ngoài ra, Tailieu.vn cũng xin giới thiệu đến quí thầy cô Giáo án sinh học 12 bài 5: Nhiễm sắc thể và đột biến cấu trúc nhiễm sắc thể để hỗ trợ quí thầy cô trong công tác soạn giáo án bài tiếp theo.

 

 

 

 

 

 
   

 

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản