CHƯƠNG II- NHIỄM SẮC THỂ
TUẦN 7- TIẾT 8. NHIỄM SẮC THỂ
I. Mục tiêu:
Hs có khả năng:
- Mô tả được sự biến đổi hình thái NST trong chu kì tế bào
- Mô tả được cấu trúc hiển vi điển hình của NST ở kì giữa
của nguyên phân
- Xác định được chức năng của NST đối với sự di truyền
các tính trạng
Rèn luyện kĩ năng quan sát, phân tích để thu nhận kiến thức từ hình vẽ
II. Phương tiện:
- Tranh phóng to hình 8.1 8.5 SGK
III. Tiến trình dạy học
Gv-Hs
Mở bài:
Gv treo tranh phóng to hình
8.1, 8.2 yêu cầu hs quan sát, trả lời
câu hỏi:
? Tính đặc trưng của bộ NST
Bảng
Bài 8. Nhiễm sắc thể
I. Tính đặc trưng của bộ nhiễm sắc thể
NST tồn tại thành từng cặp tương đồng,
là gì
Hs quan sát, đọc SGK, trao đổi
theo nhóm và cử đại diện trình bày
giống nhau về hình thái, kích thước. Trong đó
một có nguồn gốc từ mẹ, một có nguồn gốc từ bố.
Bộ NST chứa các cặp NST tương đồng gọi là
lưỡng bội (2n), bộ NST trong giao tử là bộ đơn
bội (n)
Những loài đơn tính, có sự khác nhau giữa
cá thể đực với cá thể cái ở cặp NST giới tính (XX
hoặc XY)
Mỗi loài sinh vật, có bộ NST đặc trưng về
số lượng và hình dạng
Gv: yêu cầu hs quan sát bảng
8: số lượng NST của một số loài, trả
lời câu hỏi:
? Số lượng NST trong bộ NST
lưỡng bội có phản ánh trình độ tiến
hoá của loài không
Hs nghiên cứu SGK, trao đổi
theo nhóm và cử đại diện trình bày
câu hỏi. Các nhóm khác nhận xét, bổ
sung.
- Số lượng NST trong bộ NST lưỡng bội
không phản ánh được trình độ tiến hoá của các
loài sinh vật
Gv: Trên hình 8.2 cho thấy:
Bộ NST của ruồi giấm có 2 cặp NST
hình chữ V, một cặp hình hạt, một
cặp NST giới tính (XX ở con cái và
XY ở con đực). Tuỳ theo mức độ
duỗi xoắn và đóng xoắn mà chiều dài
của NST khác nhau ở các kì. Kì giữa
NST có chiều dài ngắn nhất khoảng
0,5 50
m
đường kính từ 0,2
2
m
, đồng thời có hình dạng đặc
trưng như hình hạt, hình que, hình
chữ V (hình 8.3)
Chuyển tiếp:
Gv: treo tranh phóng to hình
8.4, 8.5, yêu cầu hs quan sát, nghiên
cứu SGK để xác định cấu trúc của
NST
Hs nghiên cứu SGK, trao đổi
theo nhóm và cử đại diện trình bày
II. Cấu trúc của nhiễm sắc thể
- NST có dạng đặc trưng ở kì giữa:
mỗi NST gồm 2 nhiễm sắc tử chị em (crômatit)
gắn với nhau ở tâm động
- Tâm động là nơi dính NST vào sợi
tơ vô sắc
- Một số NST, ngoài tâm động còn có
eo thứ hai
câu hỏi. Các nhóm khác nhận xét, bổ
sung.
Chuyển tiếp:
Gv cho hs đọc SGK để nắm sơ
bộ về chức năng của NST
Gv: gợi ý: NST là cấu trúc
mang gen (mỗi gen nằm ở một vị trí
xác định). Những biến đổi về cấu
trúc hoặc số lượng NST đều dẫn đến
biến đổi tính trạng ở sinh vật
Nhờ NST có đặc tính tự nhân
đôi mà các gen quy định tính trạng
được chép lại qua các thế hệ tế bào
và cơ thể
Hs thảo luận, theo gợi ý của
gv, phải nêu lên được chức năng của
NST
III.Chức năng của NST
NST mang gen quy định các tính trạng của
sinh vật
- Nhờ có đặc tính tự nhân đôi của
NST, mà các gen quy định tính trạng được sao
chép lại qua các thế hệ,
Củng cố:
1. Nêu hình thái, cấu trúc và chức năng của NST
BTVN: Trả lời câu hỏi trong SGK