Luận án Tiến sĩ: Mối quan hệ giữa hành vi làm cha mẹ với lòng tự trọng của học sinh trung học

Lòng tự trọng đóng vai trò nền tảng trong quá trình phát triển tâm lý và nhân cách của học sinh, đặc biệt ở lứa tuổi trung học cơ sở, giai đoạn các em định hình bản sắc cá nhân và giá trị bản thân. Gia đình, với hành vi làm cha mẹ, là bối cảnh quan trọng nhất ảnh hưởng trực tiếp đến sự hình thành và phát triển này. Các nghiên cứu quốc tế đã khẳng định mối liên hệ chặt chẽ này, tuy nhiên, tại Việt Nam, sự hiểu biết sâu sắc về tác động của các hành vi làm cha mẹ cụ thể đến lòng tự trọng của học sinh trung học cơ sở còn hạn chế. Nghiên cứu này ra đời nhằm làm rõ cơ chế tác động này, từ đó cung cấp cơ sở khoa học cho các giải pháp giáo dục thiết thực.

Các nhà tâm lý học, nhà nghiên cứu giáo dục, phụ huynh có con ở lứa tuổi trung học cơ sở, giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục và tham vấn học đường.

Nghiên cứu này khám phá mối quan hệ phức tạp giữa hành vi làm cha mẹ và lòng tự trọng của học sinh trung học cơ sở. Luận án đi sâu vào bối cảnh lý luận về hành vi làm cha mẹ (bao gồm hỗ trợ, kiểm soát hành vi và kiểm soát tâm lý) và lòng tự trọng, đồng thời tổng quan các công trình nghiên cứu trong nước và quốc tế. Bằng cách tiếp cận đa chiều như tâm lý học phát triển, cấu trúc hệ thống, tâm lý học hoạt động và văn hóa, nghiên cứu không chỉ đặt mối quan hệ này trong bối cảnh phát triển tâm lý đặc trưng của lứa tuổi vị thành niên mà còn xem xét sự ảnh hưởng của các yếu tố văn hóa và tương tác gia đình hàng ngày. Về phương pháp, luận án sử dụng kết hợp nghiên cứu tài liệu, khảo sát bằng bảng hỏi định lượng trên 322 học sinh và cha mẹ, phỏng vấn sâu định tính, quan sát và lấy ý kiến chuyên gia. Kết quả nghiên cứu làm rõ thực trạng hành vi làm cha mẹ và lòng tự trọng của học sinh THCS, xác định mối tương quan giữa chúng, các yếu tố ảnh hưởng, và đề xuất các biện pháp tâm lý - giáo dục nhằm hỗ trợ cha mẹ điều chỉnh hành vi, từ đó nâng cao lòng tự trọng cho con. Luận án góp phần cung cấp một bộ công cụ đo lường hành vi làm cha mẹ có độ tin cậy và hiệu lực trong bối cảnh Việt Nam, đồng thời là tài liệu tham khảo giá trị cho phụ huynh, giáo viên và cán bộ tham vấn học đường.