Quản lý trực tuyến – Mô hình quản lý của tương
lai
Không phủ nhận được một điều, Internet đã và đang làm thay đổi toàn diện mọi lĩnh
vực của thế giới. Tuy nhiên, đáng tiếc là nguồn tiềm năng vô tận này dường như vẫn
chưa khai thác được bao nhiêu trong lĩnh vực quản lý...
Trong vài thập kỷ gần đây, Internet đã mang lại những biến đổi sâu sắc trong thế giới kinh
doanh. Nó cho phép chúng ta thiết lập và cung cấp nhanh chóng những dịch vụ khách hàng
24/7 và mạng lưới điện tử phân phối các loại sản phẩm hay dịch vụ trên phạm vi toàn cầu.
Internet đã giúp làm giảm chi phí của việc hợp tác xuyên biên giới hay liên kết giữa các tổ
chức khác nhau.
Hơn nữa, nó còn tạo điều kiện thuận lợi cho các công ty giảm chi phí nhờ việc thuê nhân
công từ ngoài hay việc mua hàng hóa từ các nước khác.
Internet đã và đang làm thay đổi toàn diện bộ mặt thế giới
Nguồn: theredwoodmotel.com
Một đặc điểm nữa cũng quan trọng không kém của Internet là ứng dụng Web còn cho phép
một số ngành mới phát triển nhờ loại bỏ được những rào cản công nghệ đã tồn tại từ lâu
như: Xuất bản, công nghiệp âm nhạc, du lịch, bán lẻ và bảo hiểm.
Tóm lại, tác động của Internet lên các hoạt động thương mại là vô cùng rộng lớn và sâu sắc,
bất kể đó là các doanh nghiệp hiện đang kinh doanh theo mô hình cũ hay những doanh
nghiệp mới thành lập với mô hình kinh doanh truyền thống.
Internet đã trở thành mô hình quản lý được hầu hết các doanh nghiệp ứng dụng trong những
phương pháp và quy trình đề ra chiến lược, mục tiêu, đưa ra những quyết định quan trọng,
phân phối nguồn lực, liên kết nhân lực…
Tuy nhiên, ứng dụng của Internet vẫn còn tương đối khiêm tốn.
Khi email, Intranets[1], webcasts[2] và hàng loạt các công cụ cộng tác trực tuyến đã giúp
việc quản lý trở nên hiệu quả hơn, hầu như vẫn không có bằng chứng chứng minh rằng dịch
vụ web đã thay đổi sâu sắc hoạt động của những nhà lãnh đạo doanh nghiệp, hay thay đổi
cơ bản phong cách làm việc của họ, ít
nhất là trong thời điểm hiện tại.
Mặc dù vậy, nếu nhìn xa trông rộng thì có
rất nhiều lý do để tin rằng Internet sẽ làm
thay đổi công việc quản lý sâu sắc trong
từng khía cạnh. Tại sao lại như vậy?
Lý do là vì Internet là một công cụ vô cùng
mạnh, có khả năng tăng cao kết quả lao
động của con người - những mục tiêu mà
bất kỳ nhà quản lý hay hệ thống quản lý
nào cũng hướng tới.
Về bản chất, mô hình quản lý “hiện đại”
không khác gì một công nghệ “đem lại lợi
ích nhiều hơn cho con người”.
Thật không may, sự thật đơn giản này dễ
dàng bị quên lãng khi người ta bị bao vây
bởi tiếng vang Rube Goldberg[3]- giống
như một cơ cấu quyết định của tập thể.
Đó là những cuộc tranh luận không bao
giờ kết thúc về ngân sách, những phiên
làm việc đã được lên kế hoạch công phu,
những buổi họp tổng kết được chuẩn bị
cẩn thận và hàng đống các thủ tục mất
thời gian và phiền hà khác…
Để đánh giá đầy đủ sức mạnh của Internet
trong việc thay đổi công tác quản lý, chúng
ta cần quay trở lại điểm xuất phát, vàtập trung vào hai khó khăn chính mà bất kỳ ai cũng sẽ
phải đối mặt nếu muốn nâng cao kết quả làm việc của con người.
Biết cách nắm lấy Internet
các nhà quản lý sẽ có trong tay
nguồn sức mạnh to lớn giải quyết những khó khăn của hoạt động
quản lý
Nguồn: vietnambranding.com
Khó khăn đầu tiên là tăng cường năng lực của nhân viên. Muốn vậy, phải tạo ra một môi
trường trong đó các cá nhân có quyền, được trang bị đầy đủ và được khuyến khích để thể
hiện tốt nhất khả năng của bản thân.
Một kết quả nghiên cứu cho thấy dưới 20% người lao động làm thuê trên thế giới bị trói
buộc bởi công việc của họ. Đây là điều cản trở, làm suy giảm sự cạnh tranh của các tổ chức
trong “nền kinh tế năng động” hiện nay.
Những người làm thuê tự do, không có ràng buộc gì với công ty có thể là những người sẵn
sàng tuân thủ quy định của công ty, chăm chỉ và thông minh.
Quản lý trực tuyến có phải là một mô hình hứa hẹn cho tương lai?
Nguồn:.viettribune.com
Nhưng khi đó, họ hầu như không thể hiện óc sáng tạo và sự đam mê trong công việc, mặc
dù, bình thường thì họ hoàn toàn có những khả năng đó.
Những công cụ hỗ trợ công việc phù hợp, một ý thức mạnh mẽ về nhiệm vụ của mình, khả
năng tiếp cận thông tin, sự tự do được chọn lựa công việc ưa thích, có được những đồng
nghiệp giỏi giang, môi trường làm việc thoải mái chỉ là một số trong vô số những điều có thể
tăng cường sự hoàn thiện bản thân của mỗi cá nhân.
Khó khăn thứ hai trong việc quản lý là khả năng tổng hợp năng lực của từng cá nhân để
thực hiện những nhiệm vụ mà họ không thể làm một mình. Không một cá nhân riêng lẻ nào
có thể sản xuất được máy bay phản lực, xây dựng được một hệ điều hành máy tính mạnh
hay làm một bộ phim đoạt giải Oscar.
Một khi được giải phóng, nỗ lực của từng cá nhân sẽ được kết hợp lại và những nhiệm vụ
với mức độ phức tạp khác nhau có thể được giải quyết.
Cách đơn giản nhất là tổng hợp nguồn nhân lực, ví dụ như kết hợp hàng loạt lao động nông
thôn và chuyển họ tới một vườn cây ăn quả cần đang cần thu hoạch.
Khó khăn cuối cùng là việc đánh giá kỹ lưỡng hoạt động của hệ thống sản xuất phức tạp, đòi
hỏi sự sắp xếp và tích hợp của hàng loạt những yếu tố thiết yếu đầu vào.
Cải thiện công suất của một nhà máy sản xuất chất bán dẫn hoặc quản lý rủi ro của một
ngân hàng toàn cầu là các ví dụ tiêu biểu về những nhiệm vụ đòi hỏi mức độ phối hợp cao
như đã nêu trên.
Hình 1: Bản chất của quản lý
Theo như hình 1, những thách thức chủ yếu có thể được dựng lên hai trục. Muốn cải thiện
hiệu quả quản lý đòi hỏi phải đồng thời nâng cao và kết hợp năng lực cá nhân.
Đó chính là thách thức đòi hỏi chúng ta phải sử dụng công cụ Internet. Trong một hoặc hai
thập kỷ tới, Internet có thể phát triển thành công cụ mạnh nhất mà nhân loại đã từng sở hữu
giúp thúc đẩy những thành tựu của loài người lên một bước mới.
Mọi thứ về Internet như: Khả năng tiếp cận và định dạng trên phạm vi toàn cầu, tính mở và
đa dạng, đặc tính trung tâm xã hội, tính bất quy tắc đều có khả năng phục vụ cho việc mở
rộng quy mô và kết quả hoạt động của con người.
Cách đây vài thập kỷ, không thể tưởng tượng được những công nghệ ứng dụng như blogs
(nhật ký mạng), podcast (phát thanh mạng), mash-ups[4], wikis (từ điển mở đa phương
tiện), folksonomies (Phân loại xã hội) discussion boards (các kênh diễn đàn thảo luận),
opinion markets (quan điểm thị trường), social networks (các mạng lưới xã hội)… đã mở
rộng khả năng sáng tạo và liên kết của con người đến mức nào, đó là chưa kể đến một số
lợi ích khác của Web.
Với sự đóng góp to lớn của công nghệ xã hội về quản lý cho những nền kinh tế thịnh vượng
trên thế giới trong thế kỷ vừa qua, hiện nay, công nghệ đang trong thời kỳ chín muồi.
Bỏ qua tất cả những ngôn từ hoa mỹ mô tả về cải cách và hoạt động nhóm, trong hầu hết
các doanh nghiệp, bạn có thể thấy mô hình quản lý đó gần giống với mô hình quản lý truyền
thống của Max Weber[5].
Trong khi các nhà học giả đã bắt đầu nói về Web 3.0[6] thì hầu hết các doanh nghiệp vẫn
đang sử dụng Management 1.0 (Một phần mềm quản lý).
Tuy nhiên, trong những năm sắp tới, quản lý theo cách thức hiện tại sẽ nhanh chóng bị thay
thế hoặc bị hất cẳng bởi những công nghệ xã hội mới của Web.
Trước khi có Internet, để đối mặt với những khó khăn về cách thức huy động năng lực tập
thể, con người chỉ có hai sự lựa chọn để hoạt động có hiệu quả. Đó là tạo ra một thị trường
hoặc xây dựng một bộ máy quản lý
cồng kềnh.
Với ứng dụng của Web, chúng ta vượt qua được những hạn chế của bộ
máy hành chính cồng kềnh bấy lâu
Nguồn: monash.edu.au
Thị trường rất thành công trong việc
giải phóng sự sáng tạo và say mê, thể
hiện trong những hình ảnh sôi sục điên
cuồng của sàn giao dịch Phố
Wall[1] hay những cuộc tranh cãi nảy
lửa ở các khu chợ Ả Rập - tuy nhiên
chúng chưa giải quyết tốt các nhiệm vụ
phức tạp, đòi hỏi sự phối hợp cao.
Một thị trường sẽ không bao giờ sản
xuất được chiếc A380[2] (một sản
phẩm mà đến Airbus cũng thấy là khó
làm).
Mặt khác, các bộ máy quản lý hành
chính được phát minh ra để tập hợp
khả năng của con người và những mô
hình quản lý hiện đại có thể tạo ra
những sản phẩm mà các Pharaohs
(những người đã xây dựng kim tự
tháp) cũng phải kinh ngạc.
Như những nạn nhân của thói quan liêu, chế độ lãnh đạo thiển cận và sự trì trệ của tổ chức
đều biết, những bộ máy quản lý hành chính thường không làm tốt nhiệm vụ tổng hợp năng
lực của con người...
Trong cơ chế của Management 1.0, sự sáng tạo về tác dụng liên kết và thích nghi luôn luôn
bị coi nhẹ.
Với những cơ chế quản lý như vậy, các cá nhân có suy nghĩ táo bạo luôn bị coi là những kẻ
ba hoa; những người có khả năng sáng tạo mạnh mẽ thì bị phớt lờ và bị coi như những kẻ