Sáng kiến kinh nghiệm: Một số biện pháp rèn luyện học tốt phần mềm Logo cho học sinh lớp 5

Chia sẻ: Trần Quốc Trầm | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:13

0
29
lượt xem
3
download

Sáng kiến kinh nghiệm: Một số biện pháp rèn luyện học tốt phần mềm Logo cho học sinh lớp 5

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Sáng kiến kinh nghiệm với mục tiêu giúp các em làm quen với máy tính, làm quen với hệ điều hành, có ý thức thói quen sử dụng máy tính trong hoạt động học tập. Có thái độ đúng khi sử dụng máy tính, bước đầu hiểu khả năng ứng dụng Công nghệ thông tin trong học tập. Nâng cao ý thức tìm hiểu Công nghệ thông tin trong các hoạt động xã hội. Ngoài ra, khi học phần mềm logo học sinh ứng dụng từ các môn học; như ở môn toán học để trình bày các thuật toán giúp học sinh xử lý vấn đề cho phù hợp, đúng cách. Ứng dụng phần mềm vào để giải quyết những bài toán logic.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Sáng kiến kinh nghiệm: Một số biện pháp rèn luyện học tốt phần mềm Logo cho học sinh lớp 5

  1. Mục lục TT Nội dung Trang Mục lục 1 1  Lí do chọn đề tài 2 2 Mục tiêu của đề tài 3 3 Nội dung 3 3.1 Thực trạng của vấn đề 3 3.2 Nguyên nhân 4 3.2.1 Thuận lợi 4 3.2.1 Khó khăn 4 3.3 Giải pháp 4 3.4 Hiệu quả đạt được 8 3.5 Bài học kinh nghiệm 9 4 Đề xuất, kiến nghị 10 5 Khả năng, đối tượng và địa chỉ áp dụng 11 Tài liệu tham khảo 12 1
  2. MỘT SỐ BIỆN PHÁP RÈN LUYỆN HỌC TỐT PHẦN MỀM LOGO CHO HỌC SINH LỚP 5 1. Lý do chọn đề tài Trong thời đại công nghệ thông tin ngày một phát triển như  hiện nay, đòi  hỏi mỗi người chúng ta phải biết ít nhiều về Tin học, có như vậy mới theo kịp  thời đại và phục vụ  tốt cho công việc của mình. Cụ  thể  như: tìm kiếm thông   tin, ứng dụng văn phòng, học tập trực tuyến,… Bác Hồ đã từng nói: “Mong các em mai sau lớn lên thành những người dân   xứng đáng với nước độc lập tự do”.  Xác định được tầm quan trọng của lớp trẻ  , chủ  nhân tương lai của đất  nước. Nên ngành giáo dục đã đưa môn Tin học vào trong nhà trường và ngay từ  bậc Tiểu học, từ đó học sinh được tiếp xúc với môn Tin học để  làm quen dần   với lĩnh vực công nghệ thông tin, tạo nền móng hiểu biết cơ sở ban đầu để học   những phần nâng cao trong các cấp tiếp theo. Trong phân môn Tin học ở cấp Tiểu học thì sách “Luyện tập Tin học 5” có   nội dung lập trình Logo đây là môn lập trình đầu tiên cho học sinh tiếp xúc còn  là tiền đề, là cơ sở  ban đầu để  các em học tốt môn Tin học sau này. Bước đầu  làm quen với máy tính, làm quen với hệ điều hành, có ý thức thói quen sử dụng  máy tính trong hoạt động học tập. Có thái độ đúng khi sử  dụng máy tính, bước   đầu hiểu khả năng ứng dụng Công nghệ thông tin trong học tập. Có ý thức tìm   hiểu Công nghệ  thông tin trong các hoạt động xã hội. Ngoài ra, khi học phần   mềm logo học sinh  ứng dụng từ các môn học; như ở môn toán học để trình bày  các thuật toán giúp học sinh xử  lý vấn đề  cho phù hợp, đúng cách.  Ứng dụng  phần mềm vào để giải quyết những bài toán logic,… Ở  cấp tiểu học phần mềm Logo là phần mềm đòi hỏi học sinh phải có   khả năng sáng tạo, kỹ năng phân tích hình vẽ, có tính tư duy một cách tích cực,   2
  3. linh hoạt và logic, học sinh phải biết áp dụng huy động tất cả  khả  năng đã có   vào tình huống để giải quyết vấn đề. Với nhiều năm công tác, tôi được phân công giảng dạy môn Tin học của  trường đã  đúc kết “Một số  biện pháp rèn luyện học tốt phần mềm Logo   cho học sinh lớp 5”. 2. Mục tiêu của đề tài: Là một giáo viên dạy tin học tiểu học tôi rất hiểu các em rất thích thú việc  say mê sử  dụng máy tính của các em nhỏ  khi mới thực hành trên máy tính đặc  biệt là những trò chơi phần mềm phục vụ  học tâp. Nội dung chương trình Tin  học lớp 5 giúp học sinh bước đầu làm quen với phần mềm Microsoft Windows  Logo từ  cơ  bản đến nâng cao. Tuy nhiên, qua phương pháp quan sát, kiểm tra  việc học tập của học sinh (bài cũ, bài mới), khảo nghiệm thăm lớp, dự  giờ,  kiểm tra chất lượng sau giờ học, tôi nhận thấy học sinh chưa có khả năng sáng  tạo, kỹ  năng phân tích hình. Bên cạnh đó, các câu lệnh trong Logo bằng thuật   ngữ Tiếng anh nên khó khăn trong việc ghi nhớ. Học sinh biết sử dụng câu lệnh  lập trình nhưng vẫn còn sai xót nhiều. Chính vì vậy, giáo viên có nhiệm vụ giúp  học sinh nắm vững các câu lệnh lập trình và hình thành kỹ  năng phân tích hình   vẽ, khả năng sáng tạo giúp các em có thể tự sử dụng câu lệnh để thực hiện các   bài tập, hình vẽ có nội dung từ đơn giản đến phức tạp, từ cơ bản đến nâng cao   không phải là điều dễ dàng cho người giáo viên. Vì vậy giúp các em có hứng thú  trong các bài tập đồng thời tự phân tích được bài tập nhanh nhất là sự quan tâm   trăn trở của tôi và rất nhiều giáo viên khác.   Để  giải quyết vấn đề  này tôi xin mạnh dạn đưa ra một số  phương pháp  giúp các em học tốt phần mềm Logo mà tôi đã áp dụng cho lớp học của tôi. 3. Nội dung 3.1. Thực trạng của vấn đề: Trường Tiểu học Thuận An với số lượng học sinh rất đông điều kiện nhà   trường thì số  lượng máy không đủ  phục vụ  đầy đủ  cho học sinh mỗi em một  3
  4. máy tính mà 2­3 học sinh trên một máy khi thực hành để đạt được mục tiêu em  nào cũng được thực hành trên máy thì thời gian tiếp xúc với máy rất ít, nên học  môn lập trình logo của các em còn nhiều hạn chế. Trong nhà trường, Tin học là  một bộ  môn khá mới mẻ, có đặc thù riêng, gây trí tò mò ham mê tìm hiểu với  học sinh xong cũng không tránh khỏi gây ra những khó khăn cho người học. Do  đó giáo viên cần nhận biết một cách tinh tế, nhạy cảm để  có thể  giúp cho các  em có hứng thú và niềm yêu thích đặc biệt với bộ môn này. 3.2. Nguyên nhân :  3.2.1. Thuận lợi:  Được sự  quan tâm, chỉ  đạo sâu sát từ  phía Phòng giáo dục, Ban Giám hiệu  nhà trường. Có phòng Tin học, có máy để các em thực hành. Đa số học sinh có đủ sách Tin học 3.2.2 Khó khăn: Cơ sở vật chất: máy thường xuyên bị lỗi Đa số  học sinh là chưa hiểu biết về  Tin học còn hạn chế, có em lần đầu  tiên được nhìn thấy máy vi tính. Nhà không đủ điều kiện, không có máy vi tính ở  nhà để luyện tập nên các thao tác của học sinh chưa được thành thạo.  Mặt khác,  do đây là phần mềm lập trình nên học sinh còn gặp rất nhiều khó khăn.  Do các em học sinh chưa nắm bắt được như  thế  nào là lặp trình. Nên đa  phần các em tiếp thu rất chậm và còn thiếu soát các câu lệnh chưa đúng theo qui   định.  Mặt khác do những nguyên nhân sau : ­ Khả năng tư duy và logic của học sinh còn hạn chế. ­ Học sinh chưa nắm bắt hết được cú pháp câu lệnh, chưa phân tích được   các hình mẫu. ­ Vẽ hình hoàn toàn bằng câu lệnh nên đa số  các em còn lúng túng khi làm   bài tập. 4
  5. ­ Giao diện của phần mềm Logo là Tiếng Anh nên gây không ít khó khăn   cho học sinh tiếp xúc, sử dụng vì thế cũng có nhiều bất cập trong việc sử dụng   phần mềm. Xuất phát từ  thực tế  những khó khăn trên, sau đây tôi đưa ra những biện   pháp khắc phục cụ  thể  mà thời gian qua tôi đã nghiên cứu và áp dụng thành  công. 3.3. Giải pháp: ­ Mục tiêu của việc dạy học phần mềm logo  ở bậc tiểu học là nhằm giúp  cho học sinh: Có hiểu biết ban đầu về phần mềm lập trình và ứng dụng phần mềm trong   học tập và trong đời sống. Có khả  năng sử  dụng máy tính trong việc học những môn học khác, trong  hoạt động vui chơi giải trí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và thích ứng với   đời sống xã hội hiện đại. ­ Cơ bản về phần mềm Logo: Logo là một ngôn ngữ lập trình, có đầy đủ các đặc điểm của một ngôn ngữ  máy tính, ngôn ngữ  của trí tuệ  nhân tạo. Logo là ngôn ngữ  để  học. Để  hỗ  trợ  thực hiện quá trình học và suy nghĩ bằng cách khuyến khích học sinh tìm tòi  khám phá. Logo có bảng kí tự, từ khóa riêng, cú pháp riêng và khá chặt chẽ. Do vậy, khi thực hành những câu lệnh của Logo giáo viên cần lưu ý học  sinh phải rất cẩn thận khi viết các câu lệnh, tránh để học sinh hiểu tùy tiện, áp  dụng những ngôn ngữ thông thường dành cho câu lệnh. ­  Hướng dẫn học sinh nắm về giao diện phần mềm Logo: Nhận biết từng thành phần có trong màn hình chính của phần mềm như: + Menu tiện ích + Khung giấy vẽ + Bút vẽ + Cửa sổ lưu lệnh đã dùng 5
  6. +Cửa sổ nhập lệnh điều khiển +Các nút xử lí nhanh Học sinh quan sát giao diện chính của phần mềm Logo và từng bước nhận   dạng các câu lệnh cụ thể dưới sự trợ giúp của giáo viên. ­  Một số câu lệnh cơ bản học sinh phải biết và học thuộc  Mỗi một lệnh trong Logo đảm nhận một cộng việc nhất định vì vậy để  giúp học sinh học tốt phần mềm Logo thì trước tiên giáo viên giúp học sinh học   thuộc câu lệnh thông qua nhiều hình thức khác nhau như  ra bài tập theo hình  thức trắc nghiệm chọn câu trả  lời đúng sai, kiểm tra bài cũ cả  lớp dưới hình   thức viết tự luận trên giấy....  Viết đúng cú pháp hiểu được tác dụng của từng câu lệnh: Giáo viên ra bài  tập dưới hình thức tự luận học sinh làm lại cho đúng cú pháp, đúng yêu cầu của  đề bài.  Nhận biết từng thành phần có trong màn hình chính của phần mềm như: ­ Màn hình chính (sân chơi của rùa). ­ Cửa sổ lệnh:  + Ngăn chứa lệnh đã gõ. + Ngăn gõ lệnh. Học sinh quan sát giao diện chính của phần mềm Logo và từng bước nhận   dạng các câu lệnh cụ thể dưới sự trợ giúp của giáo viên. ­ Những câu lệnh đầu tiên của Logo. Lệnh đầy  đủ Tên viết tắt Hành động của rùa Home   Rùa về chính giữa sân chơi ClearScreen CS Rùa về vị trí xuất phát xóa toàn bộ sân chơi ForwarD n FD n Rùa tiến về trước n bước Right k Rt k Rùa quay phải k độ Left k Lt k Rùa quay trái k độ Back n Bk n Rùa lùi lại sau n bước PenUp Pu Rùa nhấc bút PenDown Pd Rùa hạ bút 6
  7. HideTurle Ht Rùa ẩn mình ShowTurle St Rùa hiện hình Clean   Xóa toàn bộ màn hình, rùa vẫn ở vị trí hiện tại Bye   Thoát khỏi phần mềm Logo Mỗi một lệnh trong Logo đảm nhận một công việc nhất định vì vậy để  giúp học sinh học tốt phần mềm Logo thì trước tiên giáo viên giúp học sinh học   hiểu được câu lệnh có cấu trúc như  thế  nào, có công dụng làm gì? Giáo viên  lồng ghép ngôn ngữ Tiếng Anh trong việc sử dụng các câu lệnh.  Ví dụ: Trong Tiếng Anh: Right có nghĩa là bên phải  Trong Logo: Right có nghĩa là quay phải Tiếng Anh Phần mềm Logo Right: bên phải Right k: quay phải k độ Left: bên trái ? (Giáo viên hỏi học sinh và giúp học sinh tìm ra câu lệnh quay  trái)...... Đồng thời giúp học sinh ghi nhớ  câu lệnh thông qua nhiều hình thức khác  nhau như ra bài tập theo hình thức trắc nghiệm chọn đáp án A,B,C,D; thông qua   trò chơi ô chữ,... ­  Học sinh biết cách viết cú pháp và thực hiện từng dòng lệnh: Giáo viên ra bài tập dưới hình thức tự  luận, học sinh tự  nhận xét và giáo   viên nêu ra những lỗi sai, học sinh thường mắc phải, giúp học sinh ghi nhớ câu  lệnh đúng và thực hiện đúng cú pháp, đúng yêu cầu của đề bài. Học sinh phải biết phân biệt từng câu lệnh đã học, phân tích hình mẫu nên  sử dụng câu lệnh nào cho phù hợp tương ứng với hình vẽ cần thực hiện. Trước   mỗi bài thực hành giáo viên hướng dẫn học sinh phân tích cụ  thể hình mẫu, sử  dụng thích hợp các câu lệnh để  hoàn thành tốt bài thực hành, hướng dẫn học  sinh sử dụng từng câu lệnh tương ứng với từng hành động của rùa. ­  Thủ tục trong phần mềm Logo: 7
  8. ­ Giáo viên giúp học sinh tìm hiểu kiến thức về  thủ  tục trong Logo thông   qua hoạt động nhóm 4 để trả lời các câu hỏi có liên quan đến nội dung bài học,  giúp học sinh ghi nhớ tốt hơn. ­ Thủ  tục là một dãy các câu lệnh được thực hiện theo một thứ  tự  nhất   định để hoàn thành một công việc nào đó. ­ Thủ tục thường có ba phần; phần đầu, phần thân, phần kết thúc. ­ Tên thủ  tục được viết liền nhau không có dấu cách, phải có ít nhất một  chữ cái, dùng chữ Việt không dấu để đặt tên cho thủ tục. ­ Cách viết một thủ tục: Trong ngăn gõ lệnh ta gõ lệnh; Edit “tenthutuc”. + Viết thủ tục vẽ hình vuông Thủ tục 1: Vẽ hình vuông (hinhvuong): Repeat 4[FD 100 RT 90] FD 100 + Viết thủ tục vẽ hình tam giác. Thủ tục 2: Vẽ tam giác (tamgiac): Repeat  3 [FD 100 RT 120] + Viết thủ  tục vẽ  hình ngôi nhà khi đã có thủ  tục tamgiac và hinhvuong,  trong thân thủ  tục 3 ta cho rùa quay phải một góc 30 độ  để  hình thành mái của  ngôi nhà. Thủ  tục 3: Vẽ  ngôi nhà (ngoinha) dùng thủ  tục 1 và 2: hinhvuong  RT 30  tamgiac Giúp học sinh phát huy hết khả  năng quan sát, nhận biết và dùng các thủ  tục, câu lệnh thích hợp để các em hoàn thành bài thực hành trong sách giáo khoa. ­  Phân tích bài tập mẫu trong logo: Giáo viên hướng dẫn học sinh cách quan sát, phân tích hình mẫu để  sử  dụng câu lệnh cho phù hợp với bài thực hành để  nâng cao chất lượng: Làm  nhanh, đúng, chính xác, hiệu quả…  Ví dụ: Sử dụng lệnh vẽ tam giác cân để vẽ chong chóng:  ­ Giáo viên cho học sinh thảo luận nhóm 4, yêu cầu nhóm phân tích hình  mẫu: 8
  9.  ­ Hình trang trí được tạo thành bởi 6 hình tam giác cân bằng nhau và xoay  một góc là k độ.  ­ Từ  suy luận trên, giáo viên hướng dẫn học sinh cách vẽ  1 hình tam giác  cân và yêu cầu học sinh thực hiện, từ đó suy luận để dể hình mẫu.  ­ Sau khi học sinh thực hiện được hình mẫu, giáo viên có thể yêu cầu học   sinh sáng tạo hình chong chóng có 12 cánh (12 tam giác cân). Giáo viên hướng   dẫn học sinh thực hành Từ đó, giáo viên có thể yêu cầu học sinh sáng tạo thêm các bài tập, hình vẽ  và giới thiệu cho các bạn trong lớp và học sinh trình bày trước lớp. 3.4. Hiệu quả đạt được:  Từ khi áp dụng sáng kiến trên bước đầu đã đạt được những hiệu quả nhất  định: Đa số  học sinh đều thao tác được với máy tính, hiểu đúng về  cơ  bản về  lập trình của máy tính, biết lập trình ra những hình ảnh để phục vụ việc học và   trong cuộc sống.  Các em học sinh thực hành đầy đủ  hơn, tuân thủ  nội qui phòng máy, nâng   cao chất lượng học tập. Đạt chuẩn kiến thức kĩ năng bài học – môn học. Với những biện pháp trên, tôi nhận thấy chất lượng học sinh ngày càng  được nâng cao trong việc học môn Tin học, học sinh đều có sự tiến bộ, giờ học  diễn ra nhẹ nhàng, tự nhiên, học sinh không còn có cảm giác ngại thực hành mà  tranh nhau xung phong trả lời lý thuyết cũng như  luyện tập thực hành. Các em  tham gia vào các hoạt động cần cù, vô tư, hào hứng.  Sau đây là kết quả  sử  dụng phần mềm lập trình logo của khối 5 sử  dụng  trong học kì 1 năm học 2018 – 2019 so với học kì 1 năm học 2017­2018  đạt kết  quả như sau: Hoàn thành tốt  Hoàn thành  Tổn Thời gian phần mềm  Tỉ lệ phần mềm  Tỉ lệ g số Logo Logo 9
  10. Học kì I 174 106 60,92% 68 39,08% năm học 2017­2018 Học kì I 186 140 75,26% 46 24,74% năm học 2018­2019 Qua kết quả  trên cho thấy là sau khi áp dụng phần mềm thì tỉ  lệ  học sinh   sử dụng tốt phần mềm logo tăng lên 14,34% 3.5. Bài học kinh nghiệm: Giúp cho học sinh phát triển cơ bản kỹ năng lập trình máy tính nói chung và  kỹ năng hiểu ngôn ngữ lập trình  nói riêng trong môn học cũng như áp dụng vào  những môn học khác.  Đồng thời giúp học sinh có điều kiện và trao đổi thông  tin, nâng cao trình độ Tin học, có hiểu biết thêm về môn Tin học này. Từ thực tế  giảng dạy, kết quả  đạt được qua việc áp dụng các biện pháp nói trên, số  học   sinh đọc được và nắm chắc nội dung bài học khá cao vì thế  số  học sinh chưa   nắm chắc bài học đã giảm xuống rõ rệt. Các em có hứng thú trong những tiết  học về  phần mềm Logo. Tỉ lệ hoàn thành tốt bài tập cũng cao hơn hẳn so với  đầu năm. Qua đó, bản thân tôi rút ra một số kinh nghiệm như sau: ­ Trong quá trình giảng dạy giáo viên phải biết phát huy tính tích cực chủ  động sáng tạo của học sinh. Đồng thời giáo viên cần phải có phương pháp dạy   học linh hoạt sáng tạo, cải tiến cách dạy theo hướng tích cực hóa hoạt động của  học sinh ­ Giáo viên nên hướng dẫn học sinh, giúp học sinh phân tích hình vẽ  và   thực hiện mẫu theo phương pháp trực quan để các em có hướng quan sát và tìm  các câu lệnh, vòng lặp, góc quay thích hợp để hoàn thành bài thực hành. ­ Các em đã chủ động hơn trong việc tìm ra các câu lệnh và thực hành tốt   hơn, đó cũng là yếu tố  quan trọng để  các em có đủ  năng lực thực hiện các bài  tập nâng cao hơn và sáng tạo hơn thông qua các câu lệnh đã học. Trên đây chỉ  là một số  phương pháp mà tôi đã sử  dụng khi dạy, những   phương pháp đó đã mang lại kết quả trong tiết dạy. Tuy nhiên, nó cũng chưa thể  10
  11. tốt  là tròn trịa được, bởi vì đối với hôm qua, hôm nay thì ngày mai đã khác, chắc  chắn phải mở  rộng, sáng tạo nhiều hơn để  phù hợp và đảm bảo yêu cầu với   phương pháp giáo dục mới. 4. Đề xuất, kiến nghị: ­ Đối với nhà trường Tham mưu với các cấp quản lý giáo dục để  tăng cường hơn nữa các trang  thiết bị hiện đại phục vụ cho giáo dục. Trong các buổi họp phụ huynh ban lãnh đạo nhà trường cũng như các thầy   cô giáo chủ nhiệm động viên, khuyến khích phụ huynh trang bị cho con em mình   một chiếc máy vi tính để tạo điều kiện tốt nhất cho các em học tập. ­ Đối với Phòng Giáo dục và Đào tạo. Tham mưu với các cấp quản lý, tạo điều kiện thuận lợi về  việc cấp bổ  sung máy vi tính cho các trường trong thị xã. Trên thực tế, việc ứng dụng sáng kiến này mới chỉ trong một phạm vi hẹp,  vì thế cũng chưa thể đánh giá được toàn diện và chính xác nhất những ưu điểm  và hạn chế  của nó trong dạy học. Vì vậy, tôi rất mong nhận được sự  giúp đỡ  cùng những lời góp ý chân thành từ các cấp lãnh đạo và các thầy cô giáo để sáng   kiến ngày một hoàn thiện hơn.  5. Khả năng, đối tượng và địa chỉ áp dụng: 11
  12. Sáng kiến kinh nghiệm này áp dụng đối với tất học sinh học môn tin học  lớp 5 với quyển sách “Luyện tập tin học 5”  trong các trường tiểu học hoặc học  sinh mới bắt đầu làm quen với phần mềm lập trình logo. Khi áp dụng đòi hỏi   tính kiên trì luyện tập và nghiêm túc áp dụng đúng các dòng lệnh.  Qua nghiên  cứu lý luận và thực hiện: “Một số  biện pháp rèn luyện học tốt phần mềm   logo cho học sinh lớp 5”   cho thấy: bất cứ  môn học nào cũng đòi hỏi  ở  giáo  viên là sự  tâm huyết với nghề,  ở  học sinh là sự  chủ  động chiếm lĩnh tri thức.   Tin học tuy là một môn học rất khó về lập trình, và mới được đưa vào chương   trình học thời gian gần đây và hiện tại một số trường vẫn chưa có giáo viên dạy   Tin học. Nhưng đây là môn học thực sự cần thiết và quan trọng, ngoài việc tạo   nền tảng cho các cấp học khác, thì đây còn là cơ  sở  ban đầu giúp các em hiểu  biết về máy tính, làm quen dần với công nghệ thông tin, vận dụng trong học tập   và cuộc sống hiện đại./. XÁC NHẬN             Thuận An, ngày 23 tháng 1 năm 2019 HỘI ĐỒNG SÁNG KIẾN CẤP CƠ SỞ              Người viết sáng kiến CHỦ TỊCH                                                                                           Trần Quốc Trầm 12
  13. Tài liệu tham khảo: ­ Sách tin học Luyên tập tin học 5 ­ Sách hướng dẫn bồi dưỡng lập trình logo lớp 5 13

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản