S A Đ I B LU T T T NG DÂN S : VI NỬ Ổ Ộ Ậ Ố Ụ Ự Ệ
KI M SÁT THAM GIA PHIÊN TÒA DÂN S ,Ể Ự
KHÔNG C NẦ THI T?Ế
Posted on 18/02/2011 by Civillawinfor
THANH TÙNG
V vi c dân s c t là hai bên đ ng s t đ nh đo t, n u có VKS tham gia là viụ ệ ự ố ở ươ ự ự ị ạ ế
ph m nguyên t c l i ích t đang đ c t t ng th gi i tôn tr ng.ạ ắ ợ ư ượ ố ụ ế ớ ọ
Ngoài chuy n x l i án đ ng tr n, th i h n kháng ngh án giám đ c th m thìệ ử ạ ụ ầ ờ ạ ị ố ẩ
vi c VKS có tham gia phiên tòa dân s hay không, tham gia đ n m c nào v nệ ự ế ứ ẫ
đang là m t đ tài tranh lu n ch a có h i k t khi l y ý ki n s a đ i B lu t Tộ ề ậ ư ồ ế ấ ế ử ổ ộ ậ ố
t ng dân s .ụ ự
Theo b n gi i trình, ti p thu, ch nh lý d th o lu t s a đ i m t s đi u c a B lu tả ả ế ỉ ự ả ậ ử ổ ộ ố ề ủ ộ ậ
T t ng dân s do y ban Th ng v Qu c h i t ng h p (đ trình Qu c h i thôngố ụ ự Ủ ườ ụ ố ộ ổ ợ ể ố ộ
qua), VKS ph i có m t t i t t c các v án dân s .ả ặ ạ ấ ả ụ ự
Tham gia t t c và phát bi u quan đi mấ ả ể ể
Theo y ban Th ng v Qu c h i, quy đ nh VKS ch tham gia phiên tòa dân s n uỦ ườ ụ ố ộ ị ỉ ự ế
th y c n thi t nh hi n nay đã b c l nh ng h n ch b t c p.ấ ầ ế ư ệ ộ ộ ữ ạ ế ấ ậ
Tr c h t, nó t o ra tình tr ng khép kín trong quá trình thu th p ch ng c , hòa gi i,ướ ế ạ ạ ậ ứ ứ ả
xét x c a th m phán, nhi u v vi c dân s đ c gi i quy t thi u khách quan nh ngử ủ ẩ ề ụ ệ ự ượ ả ế ế ư
VKS không k p th i phát hi n đ kháng ngh dù t l án b h y, s a do có sai sót h ngị ờ ệ ể ị ỉ ệ ị ủ ử ằ
năm không gi m. Ch a k , theo k t lu n 79 ngày 28-7-2010 c a B Chính tr v đ ánả ư ể ế ậ ủ ộ ị ề ề
đ i m i t ch c ho t đ ng c a tòa án, VKS, c quan đi u tra và Ngh quy t 49 v c iổ ớ ổ ứ ạ ộ ủ ơ ề ị ế ề ả
cách t pháp thì VKS ti p t c là c quan th c hành quy n công t và ki m sát ho tư ế ụ ơ ự ề ố ể ạ
đ ng t pháp.ộ ư
Vì v y, y ban Th ng v Qu c h i cho r ng trong khi VKS còn th c hi n ch c năngậ Ủ ườ ụ ố ộ ằ ự ệ ứ
giám sát các ho t đ ng t pháp thì ph i t o đi u ki n đ h làm nhi m v có hi uạ ộ ư ả ạ ề ệ ể ọ ệ ụ ệ
qu cao b ng cách cho tham gia t t c các phiên tòa dân s .ả ằ ấ ả ự
V gi i h n phát bi u c a VKS v i t ng c p tòa, theo y ban Th ng v Qu c h iề ớ ạ ể ủ ớ ừ ấ Ủ ườ ụ ố ộ
ph i quy đ nh khác nhau vì tính ch t c a m i giai đo n t t ng khác nhau: T i phiênả ị ấ ủ ỗ ạ ố ụ ạ
s th m, đ i di n VKS phát bi u quan đi m v vi c tuân theo pháp lu t t t ng c aơ ẩ ạ ệ ể ể ề ệ ậ ố ụ ủ
th m phán, h i đ ng xét x và nh ng ng i tham gia t t ng. Đ n phiên phúc th m,ẩ ộ ồ ử ữ ườ ố ụ ế ẩ
giám đ c th m, tái th m, ngoài nhi m v trên, đ i di n VKS còn đ c phát bi u quanố ẩ ẩ ệ ụ ạ ệ ượ ể
đi m v vi c gi i quy t v án c a tòa, đ ng th i b o v kháng ngh n u vi n tr ngể ề ệ ả ế ụ ủ ồ ờ ả ệ ị ế ệ ưở
VKSND có kháng ngh .ị
Nâng ch t xét x quan tr ng h n!ấ ử ọ ơ
T i phiên h p c a y ban Th ng v Qu c h i ngày 16-2, Phó Chánh án TAND T iạ ọ ủ Ủ ườ ụ ố ộ ố
cao T Văn Nhũ đã ph n đ i khá quy t li t nh n đ nh n u không cho VKS tham giaừ ả ố ế ệ ậ ị ế
đ y đ các phiên tòa dân s s t o ra tình tr ng tòa x án khép kín. Theo ông, nh nầ ủ ự ẽ ạ ạ ử ậ
đ nh này là thi u khách quan.ị ế
Ông Nhũ lý gi i tình tr ng vài năm g n đây, án b kháng ngh theo trình t tái th m,ả ạ ầ ị ị ự ẩ
giám đ c th m nhi u h n tr c có ph n do các c quan cung c p tài li u không k pố ẩ ề ơ ướ ầ ơ ấ ệ ị
th i, đ y đ ; các quy đ nh v qu n lý kinh t c a Nhà n c ta thay đ i nhi u, th mờ ầ ủ ị ề ả ế ủ ướ ổ ề ậ
chí thay đ i liên t c gây nh h ng đ n ch t l ng xét x …ổ ụ ả ưở ế ấ ượ ử
T i h i th o góp ý do Đoàn đ i bi u Qu c h i TP.HCM v a t ch c cũng ghi nh nạ ộ ả ạ ể ố ộ ừ ổ ứ ậ
nhi u ý ki n không đ ng tình v i vi c VKS tham gia t t c các phiên tòa dân s .ề ế ồ ớ ệ ấ ả ự
Theo TS Nguy n Th Hoài Ph ng (gi ng viên Tr ng ĐH Lu t TP.HCM), v vi cễ ị ươ ả ườ ậ ụ ệ
dân s c t là hai bên đ ng s t đ nh đo t, n u có VKS tham gia là vi ph mự ố ở ươ ự ự ị ạ ế ạ
nguyên t c l i ích t đang đ c t t ng th gi i tôn tr ng. Bà Ph ng phân tích: N uắ ợ ư ượ ố ụ ế ớ ọ ươ ế
cho VKS tham gia t t ng t i phiên tòa s th m dân s ch đ nh n đ nh v t t ngố ụ ạ ơ ẩ ự ỉ ể ậ ị ề ố ụ
xem tòa x đúng hay sai thì không có ý nghĩa. B i b n ch t l i phát bi u đó là nói v iử ở ả ấ ờ ể ớ
chính ng i vi ph m đ h t ki m và k t lu n mình có vi ph m hay không thì cũngườ ạ ể ọ ự ể ế ậ ạ
ch ng đ nh m m c đích gì.ẳ ể ằ ụ
Đ ng tình, th m phán Đ Kh c Tu n (TAND TP.HCM) cho r ng quy đ nh trong lu tồ ẩ ỗ ắ ấ ằ ị ậ
v quy n c a đ ng s đã đ y đ g m quy n đ c yêu c u lu t s , tr giúp pháp lý,ề ề ủ ươ ự ầ ủ ồ ề ượ ầ ậ ư ợ
thay đ i ng i ti n hành t t ng, kháng cáo, khi u n i v i b n án…, nên không c nổ ườ ế ố ụ ế ạ ớ ả ầ
VKS giám sát, h tr n a. H n n a, hi n vi c giám sát tuân theo pháp lu t c a VKSỗ ợ ữ ơ ữ ệ ệ ậ ủ
đang đ c th c thi r t t t dù không c n có m t t t c các phiên tòa.ượ ự ấ ố ầ ặ ở ấ ả
Ch a k , n u th c hi n nh d th o thì biên ch c a ngành ki m sát ph i tăng nhi uư ể ế ự ệ ư ự ả ế ủ ể ả ề
mà không c n thi t, làm cho các v án s b kéo dài n u KSV v ng m t. M t th mầ ế ụ ẽ ị ế ắ ặ ộ ẩ
phán TAND qu n 11 (TP.HCM) kh ng đ nh: “Th c t , ch a có s li u nào ch ngậ ẳ ị ự ế ư ố ệ ứ
minh n u không có s tham gia c a VKS thì l ng án b h y, s a s cao h n bìnhế ự ủ ượ ị ủ ử ẽ ơ
th ng”.ườ
T nhi u góp ý c a các chuyên gia, có th th y vi c VKS có tham gia h t các phiên tòaừ ề ủ ể ấ ệ ế
dân s hay không, xét cho cùng không c p thi t b ng vi c tìm bi n pháp nâng cao ch tự ấ ế ằ ệ ệ ấ
l ng xét x c a tòa án!ượ ử ủ
Tòa ph n đ i, ngành ki m sát ng hả ố ể ủ ộ
Trong khi h u h t gi i lu t s và th m phán ph n đ i quy đ nh theo d th o thì cácầ ế ớ ậ ư ẩ ả ố ị ự ả
ki m sát viên l i ng h . T i m t h i th o t ch c t i TP.HCM m i đây, m t ki mể ạ ủ ộ ạ ộ ộ ả ổ ứ ạ ớ ộ ể
sát viên VKSND TP.HCM b c b ch: “Thú th t chúng tôi cũng ch ng vui v gì khi ph iộ ạ ậ ẳ ẻ ả
tham gia h t vì nh v y là ph i tăng vi c trong khi đang thi u ng i nh ng là nhi mế ư ậ ả ệ ế ườ ư ệ
v thì v n ph i làm và tôi th y tham gia h t cũng có l i cho ng i dân”…ụ ẫ ả ấ ế ợ ườ
Tăng th i gian kháng ngh cho VKSờ ị
D th o cho VKS cùng c p kháng ngh b n án trong vòng 15 ngày, còn VKS c p trênự ả ấ ị ả ấ
là 30 ngày là ch a h p lý. B i l lu t cũng quy đ nh sau phiên x 10 ngày, tòa án m iư ợ ở ẽ ậ ị ử ớ
c p trích l c b n án cho VKS cùng c p. N u tòa không th c hi n đúng th i h n nàyấ ụ ả ấ ế ự ệ ờ ạ
ho c g i b n án b ng đ ng b u đi n thì VKS nh n đ c b n án s r t tr . Th c tặ ử ả ằ ườ ư ệ ậ ượ ả ẽ ấ ễ ự ế
tình tr ng vi ph m th i h n 10 ngày c a tòa là khá ph bi n. Trong khi đó, văn b nạ ạ ờ ạ ủ ổ ế ả
kháng ngh c a VKS ph i ghi rõ b n án nào, s m y, ngày bao nhiêu và ph i trích d nị ủ ả ả ố ấ ả ẫ
ph n kháng ngh … N u ch cho 15 ngày đ VKS cùng c p kháng ngh là không đ màầ ị ế ỉ ể ấ ị ủ
c n ph i kéo dài thêm.ầ ả
Ki m sát viênể CAO HOÀNG TH NGẮ, VKSND TP.HCM
Không nên giao quy n kh i t , kh i ki nề ở ố ở ệ
Quy đ nh trong d th o cho VKS đ c quy n kh i ki n v vi c dân s t i tòa làị ự ả ượ ề ở ệ ụ ệ ự ạ
không phù h p v i xu h ng phát tri n chung. Lý do là r t khó xác đ nh các tr ngợ ớ ướ ể ấ ị ườ
h p và đi u ki n đ kh i ki n b i VKS không th tr c ti p n m b t thông tin đợ ề ệ ể ở ệ ở ể ự ế ắ ắ ể
ch ng minh. Ngoài ra, cũng khó xác đ nh nguyên đ n trong m t v ki n c a VKS b iứ ị ơ ộ ụ ệ ủ ở
n u có nguyên đ n thì VKS đã không ph i làm thay. Không có nguyên đ n, làm saoế ơ ả ơ
VKS v a đ m nh n vai trò nguyên đ n v a tham gia ki m sát ho t đ ng xét x vàừ ả ậ ơ ừ ể ạ ộ ử
giám sát vi c tuân theo pháp lu t c a ng i ti n hành t t ng đ c trong m t v ánệ ậ ủ ườ ế ố ụ ượ ộ ụ
dân s ? Có đ m b o công b ng v i các bên đ ng s khác?ự ả ả ằ ớ ươ ự
Do đó, ch nên quy đ nh VKS đ c quy n kh i ki n trong tr ng h p đ c bi t nhỉ ị ượ ề ở ệ ườ ợ ặ ệ ư
quy n và l i ích c a Nhà n c b xâm h i nh ng không có c quan, t ch c nào đ ngề ợ ủ ướ ị ạ ư ơ ổ ứ ứ
ra kh i ki n c .ở ệ ả