Giáo dục nghệ thuật dân tộc trong nhà trường tiểu học ở Vương quốc Anh – Từ dự án “Hãy chọn một bức tranh” nghĩ về Việt Nam

Trong bối cảnh phát triển hiện nay, việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa – nghệ thuật truyền thống là vô cùng cần thiết. Tại Việt Nam, "giáo dục văn hóa – nghệ thuật dân tộc" trong "nhà trường phổ thông" dù đã có những nỗ lực nhưng vẫn còn gặp nhiều hạn chế. Nghiên cứu này nhằm làm rõ tầm quan trọng của việc tích hợp nghệ thuật dân tộc vào giáo dục, đồng thời đề xuất các giải pháp cải thiện. Chúng tôi phân tích kinh nghiệm từ dự án “Hãy chọn một bức tranh” tại "Vương quốc Anh", một mô hình thành công trong việc thúc đẩy sáng tạo và nhận thức văn hóa. Qua đó, bài viết hướng tới việc rút ra bài học và đưa ra khuyến nghị cụ thể cho Việt Nam, đặc biệt là trong việc khai thác "nghệ thuật gốm, sứ" "Đồng Nai" để làm phong phú thêm chương trình giáo dục.

Giảng viên, nghiên cứu sinh, chuyên gia giáo dục, nhà quản lý văn hóa, và các nhà hoạch định chính sách quan tâm đến việc phát triển giáo dục nghệ thuật dân tộc trong nhà trường phổ thông, đặc biệt tại Việt Nam thông qua việc tham khảo kinh nghiệm quốc tế.

Bài viết tập trung vào việc phân tích cơ chế lồng ghép tự nhiên và hiệu quả của "giáo dục văn hóa – nghệ thuật dân tộc" trong các trường học ở "Vương quốc Anh", đặc biệt qua nghiên cứu điển hình là dự án “Hãy chọn một bức tranh” do The National Gallery khởi xướng. Dự án này hoạt động theo một quy trình sáu bước rõ ràng, bao gồm tập huấn chuyên môn cho giáo viên, khuyến khích tư duy sáng tạo, lập kế hoạch, thực hành sáng tạo của học sinh, chia sẻ tác phẩm và đánh giá tác động. Thông qua việc chọn một bức tranh làm trung tâm, giáo viên tiểu học được hướng dẫn sử dụng tác phẩm nghệ thuật này như một chất liệu kích thích sự sáng tạo và học tập liên môn ở học sinh, không chỉ trong các giờ mỹ thuật mà còn trong các môn học khác như văn học, lịch sử, khoa học. Phương pháp này đã chứng minh được khả năng nâng cao hiệu quả giảng dạy "nghệ thuật dân tộc", khai mở sức sáng tạo cho cả giáo viên và học sinh. Giá trị ứng dụng của nghiên cứu này nằm ở việc đề xuất các khuyến nghị cụ thể cho hệ thống "giáo dục văn hóa – nghệ thuật dân tộc" trong "nhà trường phổ thông" tại Việt Nam. Bằng cách tham khảo mô hình thành công từ "Vương quốc Anh", bài viết gợi ý cách thức tích hợp các giá trị "nghệ thuật dân tộc" của Việt Nam, đặc biệt là "nghệ thuật gốm, sứ" từ "Đồng Nai", vào chương trình giảng dạy. Điều này không chỉ giúp học sinh tiếp cận di sản văn hóa một cách gần gũi, hứng thú hơn mà còn góp phần khắc phục tình trạng "giáo dục văn hóa – nghệ thuật dân tộc" còn mang tính hình thức, phong trào hiện nay. Nghiên cứu mang ý nghĩa quan trọng trong việc định hình một phương pháp giáo dục nghệ thuật toàn diện, thúc đẩy sự sáng tạo, tư duy phản biện và lòng tự hào về văn hóa dân tộc trong thế hệ trẻ.