KỸ THUẬT PHỐI TRỘN THỨC ĂN TINH HỖN HỢP
Cập nhật : 25/12/2009
Trong thực tế, người chăn nuôi cung cấp cho gia súc, gia cầm
các loại "thức ăn tinh" mà thông thường đó là các loại nguyên
liệu thức ăn. Nếu chúng ta cho ăn từng loại "thức ăn tinh"
riêng biệt như vậy, dù chất lượng tốt như bột ngô, khô dầu,
đậu tương..... vẫn không thể bảo đảm sự cân bằng dinh dưỡng, tức là có thể dư thừa
chất này mà lại thiếu chất khác. Chính vì vậy, cần phối hợp các loại thức ăn (các
nguyên liệu thức ăn) theo các tỷ lệ nhất định, sao cho hỗn hợp tạo ra có hàm lượng
các chất dinh dưỡng cân đối, phù hợp với nhu cầu của từng loại gia súc, gia cầm.
Trên thị trường có nhiều loại thức ăn tinh hỗn hợp do nhiều hãng sản xuất.
Nhìn chung, các loại thức ăn này có chất lượng tốt. Tuy nhiên, các loại thức ăn này
thường đắt và nếu dùng nhiều sẽ ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế chăn nuôi. Mặt
khác, chúng ta không thể tận dụng được một cách hiệu quả các loại phụ phẩm như
cám gạo, tấm, bột ngô, bột đậu tương ...... sẵn có trong mỗi gia đình.
Vì vậy, mỗi người chăn nuôi hoàn toàn có thể tự phối trộn được thức ăn tinh
hỗn hợp.
1. Yêu cầu chung khi phối trộn thức ăn tinh hỗn hợp
- Cần có từ ba loại thức ăn trở lên. Càng có nhiều loại thức ăn trong thành phần
càng tốt. Cần sử dụng tối đa các loại thức ăn sẵn có của gia đình.
- Các loại thức ăn đem phối trộn phải đảm bảo chất lượng, không bị mốc, hấp hơi
hoặc có mùi lạ.
- Các nguyên liệu thức ăn trước khi phối trộn phải được nghiền nhỏ.
- Khối lượng thức ăn phối trộn đảm bảo đủ dùng trong vòng một tuần, không phối
trộn khối lượng quá lớn để tránh giảm chất lượng do bảo quản lâu.
- Thức ăn tinh hỗn hợp phải rẻ, dễ sử dụng và dễ bảo quản.
2. Một số công thức phối trộn thức ăn cho gia súc nhai lại
(tính cho 100 kg thức ăn tinh hỗn hợp)
+ Công thức 1:
- Cám gạo: 35 kg;
- Bột sắn: 10 kg;
- Bột ngô: 30 kg;
- Khô dầu các loại: 10 kg;
- Bột cá (với NaCl <15%): 10 kg;
- Bột sò hoặc bột xương: 4 kg;
- Urê: 0,5 kg;
- Premix khoáng và vitamin: 0,5 kg.
+ Công thức 2:
- Bột sắn: 85 kg;
- Khô dầu các loại: 10 kg;
- Urê: 3 kg;
- Muối ăn: 1 kg;
- Bột xương: 1 kg.
+ Công thức 3:
- Bột sắn: 65 kg;
- Cám gạo: 20 kg;
- Bột cá (với NaCl <15%): 10 kg;
- Urê: 4 kg;
- Bột xương: 1 kg.
+ Công thức 4:
- Bột sắn: 65 kg;
- Bột ngô: 25 kg;
- Khô dầu các loại: 5 kg;
- Urê: 3 kg;
- Muối ăn: 1 kg;
- Bột xương: 1 kg.
+ Công thức 5:
- Bột sắn: 45 kg;
- Bột ngô: 50 kg;
- Urê: 3 kg;
- Muối ăn: 1 kg;
- Bột xương: 1 kg.
Để phối chế thức ăn tinh hỗn hợp cũng có thể sử dụng một loại thức ăn đậm
đặc sản xuất công nghiệp, sau đó cho thêm một số thành phần, bảo đảm tạo ra một
hỗn hợp vừa rẻ, chất lượng tốt, vừa sử dụng được các thức ăn sẵn có của gia đình.
3. Cách phối trộn và bảo quản
- Đổ dàn đều các loại nguyên liệu thức ăn ra nền nhà hoặc sân gạch theo thứ tự loại
nhiều đổ trước loại ít đổ sau.
- Đối với một số loại nguyên liệu thức ăn có khối lượng nhỏ như khoáng,
vitamin… phải trộn trước với một ít bột ngô hoặc cám gạo để tăng khối lượng sau
đó mới trộn lẫn với các nguyên liệu khác.
- Dùng xẻng hoặc tay trộn thật đều, sau đó đóng vào bao, buộc kín lại.
- Bao thức ăn phải được đặt trên giá kê, không tiếp xúc trực tiếp với nền và tường
nhà.
- Thức ăn đã phối trộn cần được bảo quản nơi khô ráo, mát, có mái che.
- Có biện pháp tránh để chuột phá hoại.
Phùng Quốc Quảng - PGĐ. Trung tâm Khuyến nông – Khuyến ngư Quốc gia