
S tích ông đ u rauự ầ
Ngày x a, có hai v ch ng son nhà nghèo. H đ u sinh nhai b ng ngh làm thuêư ợ ồ ọ ề ằ ề
làm m n. Tuy nghèo nh ng h r t yêu nhau. Th ng bu i t i sau khi đi làm v ,ướ ư ọ ấ ườ ổ ố ề
hai v ch ng ng i bên b p l a hay d i ánh trăng k cho nhau nh ng chuy n xaợ ồ ồ ế ử ướ ể ữ ệ
g n m i nghe đ c, hay hát nh ng câu tình duyên, có khi vui v quên c c mầ ớ ượ ữ ẻ ả ơ
n c.ướ
M t năm tr i làm m t mùa, h t g o ki m r t khó khăn. Tình tr ng đói kém di nộ ờ ấ ạ ạ ế ấ ạ ễ
ra kh p m i mi n. Hai v ch ng theo l cũ đi tìm vi c các nhà giàu nh ng chắ ọ ề ợ ồ ệ ệ ở ư ả
m y ai thuê n a. Ng i vay công lĩnh n thì đông mà g o r t khan hi m nên khóấ ữ ườ ợ ạ ấ ế
chen vào l t. H n n a, c ng m y lão tr c phú l i th ng đóng ch t vì chúngọ ơ ữ ổ ấ ọ ạ ườ ặ
không mu n cho ai qu y nhi u. Túng th hai v ch ng ph i đi mò cua b t c,ố ấ ễ ế ợ ồ ả ắ ố
ho c đào c , hái rau v ăn. Tuy có đ ph n nào nh ng tình th v n không m yặ ủ ề ỡ ầ ư ế ẫ ả
may sáng s a. Cái ch t luôn luôn đe d a h vì tr n đói còn kéo dài. M t bu iủ ế ọ ọ ậ ộ ổ
chi u, sau khi húp v i m y bát canh rau má, ch ng b o v :ề ộ ấ ồ ả ợ
- Tôi ph i đi m t n i khác ki m ăn, không th nhà đ c.ả ộ ơ ế ể ở ượ
Nghe ch ng nói, ng i đàn bà đòi đi theo đ s ng ch t cho có b n. Nh ng ng iồ ườ ể ố ế ạ ư ườ
ch ng b o:ồ ả
- Tôi ch a bi t s đi đ n đâu và s ph i làm nh ng gì. Nàng nhà d s ng h nư ế ẽ ế ẽ ả ữ ở ễ ố ơ
tôi, không nên theo làm gì cho v t v . Ch a bi t ch ng tôi s n m l i d c đ ngấ ả ư ế ừ ẽ ằ ạ ọ ườ
đ cho loài chim đ n than khóc. Nh ng cũng ch a bi t ch ng tôi l i mang nh ngể ế ư ư ế ừ ạ ữ
quan ti n t t bó mo v đây nuôi nàng cũng nên! Chao ôi! S m nh! Nàng hãy chề ố ề ố ệ ờ
tôi trong ba năm, nghe! H t ba năm không th y tôi tr v y là tôi đã b xác quêế ấ ở ề ấ ỏ
ng i. Nàng c vi c đi l y ch ng khác.ườ ứ ệ ấ ồ
Ng i v khóc lóc th m thi t nh đ ng tr c c nh tang tóc th c s . Nh ngườ ợ ả ế ư ứ ướ ả ự ự ư
không bi t làm th nào c , nàng đành ph i đ ch ng ra đi. Sau khi ti n ch ng,ế ế ả ả ể ồ ễ ồ
ng i đàn bà ki m đ c vi c làm m t nhà kia. Nhà h không giàu gì nh ngườ ế ượ ệ ở ộ ọ ư
th ng c nh ng nàng, có ý giúp đ cho qua nh ng ngày th m đ m. đây,ươ ả ộ ỡ ữ ả ạ Ở
ng i đàn bà ki m m i ngày hai b a, trong đó có m t b a cháo b a khoai. Nhườ ế ỗ ữ ộ ữ ữ ờ
lanh l n và xinh x n nên nàng l y đ c c m tình c a ch . Nh ng hình dángẹ ắ ấ ượ ả ủ ủ ư
ng i ch ng thân yêu không bao gi phai nh t trong tâm trí nàng.ườ ồ ờ ạ
Th i gian trôi nhanh nh n c ch y. Ng i ta đã b t nh c đ n tr n đói kh c li tờ ư ướ ả ườ ớ ắ ế ậ ố ệ
v a qua. Nàng thì ngày ngày h i h p ch đ i ch ng. Nh ng cây b i tr c sânừ ồ ộ ờ ợ ồ ư ưở ướ
đã ba l n tr hoa mà ch ng nàng v n không th y tăm d ng. Gi a lúc y ng iầ ổ ồ ẫ ấ ạ ữ ấ ườ
ch đã t ng bao b c nàng trong lúc đói, v a ch t v . S n có c m tình v i nàng,ủ ừ ọ ừ ế ợ ẵ ả ớ
ng i y ng ý mu n đ c n i duyên cùng nàng. Nh ng ng i y đâu có hi uườ ấ ỏ ố ượ ố ư ườ ấ ể

đ c lòng c a ng i thi u ph . Câu tr l i c a nàng là:ượ ủ ườ ế ụ ả ờ ủ
- Ch ng tôi h n tôi trong ba năm s v . Đ n bây gi tôi m i tin là ch ng tôi đãồ ẹ ẽ ề ế ờ ớ ồ
ch t. V y cho tôi đ tang ch ng trong ba năm cho tr n đ o.ế ậ ể ồ ọ ạ
Ba năm n a l i trôi qua m t cách chóng vánh. Không m t nét ch , m t l i đ nữ ạ ộ ộ ữ ộ ờ ồ
v ng i x u s . Hàng ngày, nh ng bu i chi u tà, nàng v n đăm đăm nhìn bóngề ườ ấ ố ữ ổ ề ẫ
ng i đi l i trên con đ ng cái quan. Và r i nàng khóc c n c n c m t. Ng iườ ạ ườ ồ ạ ả ướ ắ ườ
đàn ông kia gi c nàng quy t đ nh:ụ ế ị
- M t là ch ng nàng đã ch t, hai là còn s ng nh ng đã l p m t gia đình khác ộ ồ ế ố ư ậ ộ ở
m t n i xa xôi h o lánh. Đ ng nào nàng cũng khó mong tái h p. Âu là cùng tôiộ ơ ẻ ằ ợ
l p m t gia đình m i. S c c a tôi và c a c a tôi đ b o đ m cho nàng sungậ ộ ớ ứ ủ ủ ủ ủ ả ả
s ng tr n đ i.ướ ọ ờ
Nàng s a l i vành khăn tr ng đã ng màu, c m n h u tình c a anh ta và xin r nử ạ ắ ả ả ơ ậ ủ ố
ch cho m t năm n a. M t năm n a l i trôi qua không mang l i m t tin t c gìờ ộ ữ ộ ữ ạ ạ ộ ứ
m i m . L n này nàng m i tin là ch ng mình ch t th t. Sau m t b a r u cúngớ ẻ ầ ớ ồ ế ậ ộ ữ ượ
ch ng và đãi h hàng làng xóm, nàng đ n cùng ng i ch ng m i. ồ ọ ế ở ườ ồ ớ
Đ t nhiên sau đó ba tháng, ng i ch ng cũ xách khăn gói tr v quê h ng.ộ ườ ồ ở ề ươ
Chàng không có v gì kh m khá h n tr c. Chàng ch ôm m t hy v ng là đ cẻ ấ ơ ướ ỉ ộ ọ ượ
g p l i ng i v yêu. Nh ng v n cũ nay đã thu c v ch m i. Chàng l mặ ạ ườ ợ ư ườ ộ ề ủ ớ ẩ
b m: "Th là h t. B i s c !". Vi c ng i đàn ông đ t ng t tr v làm cho m iẩ ế ế ở ố ả ệ ườ ộ ộ ở ề ọ
ng i ng ngác. Nh t là đôi v ch ng m i c i không bi t ăn nói làm sao bâyườ ơ ấ ợ ồ ớ ướ ế
gi . Ng i đàn bà x u h không dám dàn m t. Nh ng ng i ch ng cũ đã tìmờ ườ ấ ổ ặ ư ườ ồ
đ n h và an i h .ế ọ ủ ọ
- Tôi đi v ng lâu quá. Cái đó hoàn toàn là l i tôi. Nàng x s nh th r t đúng.ắ ỗ ở ử ự ư ế ấ
Tôi ch c n v g p nàng m t chút. Th là đ . Bây gi tôi s đi kh i n i này mãiỉ ầ ề ặ ộ ế ủ ờ ẽ ỏ ơ
mãi.
M c d u ng i v nài n h t s c, m c d u ng i ch ng m i đoan xin tr l iặ ầ ườ ợ ỉ ế ứ ặ ầ ườ ồ ớ ả ạ
v , nh ng chàng nh t quy t d t áo ra đi. Chàng không n phá h nh phúc c a h .ợ ư ấ ế ứ ỡ ạ ủ ọ
Mà chàng cũng không có gan đi đâu xa vì không th quên đ c v cũ. Băn khoănể ượ ợ
d n v t hành h tâm trí chàng. Đ u óc r i nh m bòng bong. Chàng nghĩ đ n cáiằ ặ ạ ầ ố ư ớ ế
ch t và trong m t lúc cu ng lo n, chàng t treo c lên cây đa đ u làng.ế ộ ồ ạ ự ổ ầ
Cái ch t kinh kh ng đó nh m t ti ng sét n vào đ u ng i đàn bà. Nàng c mế ủ ư ộ ế ổ ầ ườ ả
th y chính mình là th ph m gây ra cái ch t c a ng i ch ng cũ. T i sao ta chấ ủ ạ ế ủ ườ ồ ạ ờ
ch ng đ c b y năm tr i mà không rán ch thêm ít lâu n a? T i sao th y ch ngồ ượ ả ờ ờ ữ ạ ấ ồ
tr v , ta không dám giáp m t? Nàng không t ch đ c n a. T t c nh ng câuở ề ặ ự ủ ượ ữ ấ ả ữ
h i nh lên án m t cách âm th m nh ng k ch li t trong đ u óc nàng.ỏ ư ộ ầ ư ị ệ ầ

Th r i bu i sáng hôm sau, trong khi ng i ta s p s a c t đám ng i đàn ôngế ồ ổ ườ ắ ử ấ ườ
b c m nh thì ng i ta l i ho ng h t kéo nhau đi v t t thi ng i đàn bà d i cáiạ ệ ườ ạ ả ố ớ ử ườ ướ
ao bên c nh nhà. Ng i ch ng m i sau khi làm ma cho v , tr nên nh ng iạ ườ ồ ớ ợ ở ư ườ
m t trí. Hai cái ch t đánh m nh vào đ u óc m i ng i, riêng đ i v i chàng ch aấ ế ạ ầ ọ ườ ố ớ ư
bao gi có m t s xúc đ ng d d i đ n nh th . Chàng luôn mi ng kêu to: "T iờ ộ ự ộ ữ ộ ế ư ế ệ ạ
sao ta c ý c p v c a ng i khác". R i m t hôm, sau khi đem h t gia s n chiaố ướ ợ ủ ườ ồ ộ ế ả
cho h hàng và cúng vào chùa, chàng u ng thu c đ c t t .ọ ố ố ộ ự ử
Lúc xu ng đ n th gi i bên kia, c ba ng i đ u đ c đ a t i tr c tòa án c aố ế ế ớ ả ườ ề ượ ư ớ ướ ủ
Diêm v ng đ đ nh công lu n t i. T t c m i ng i m t khi đã đ n đây đ uươ ể ị ậ ộ ấ ả ọ ườ ộ ế ề
ph i khai rõ s th t ôm p trong lòng. Theo l i khai c a ng i ch ng cũ thìả ự ậ ấ ờ ủ ườ ồ
chàng không th nào xa lìa v cũ. Chàng s dĩ ch t làng là ch mong luôn luônể ợ ở ế ở ỉ
đ c g n gũi nàng. Ng i ch ng m i cũng khai r ng chàng có c m tình r t sâuượ ầ ườ ồ ớ ằ ả ấ
xa đ i v i ng i v m i m c d u m i chính th c l y nhau ch có ba tháng. Khiố ớ ườ ợ ớ ặ ầ ớ ứ ấ ỉ
Diêm v ng h i tình c a chàng đ i v i ng i v cũ nh th nào thì chàng giươ ỏ ủ ố ớ ườ ợ ư ế ơ
ngón tay so sánh r ng m t bên m i, m t bên ch a đ c m t. Đ n l t ng iằ ộ ườ ộ ư ượ ộ ế ượ ườ
đàn bà thì nàng thú th t r ng cái tình c a nàng đ i v i ch ng cũ choán m t chậ ằ ủ ố ớ ồ ộ ỗ
r ng rãi trong lòng mình, đ ng th i đ i v i ng i ch ng m i, nàng cũng khôngộ ồ ờ ố ớ ườ ồ ớ
th nào quên đ c tình c m n ng nhi t c a chàng.ể ượ ả ồ ệ ủ
Diêm v ng ng i nghe r t c m đ ng. Nh ng ng i nh th này cũng th t hi mươ ồ ấ ả ộ ữ ườ ư ế ậ ế
có. C n ph i làm cho b ba y s ng g n nhau mãi mãi. Sau m t h i lâu suy nghĩ,ầ ả ộ ấ ố ầ ộ ồ
Diêm v ng cho ba ng i hóa thành ba ông đ u rau đ cho h kh i lìa nhau vàươ ườ ầ ể ọ ỏ
đ cho ng n l a luôn luôn đ t nóng tình yêu c a h . Đ ng th i vua còn phongể ọ ử ố ủ ọ ồ ờ
cho h ch c Táo quân trông nom t ng b p m t, nghĩa là t ng gia đình m t trênọ ứ ừ ế ộ ừ ộ
tr n th .ầ ế

