Tác động của chính sách, pháp luật hiện hành đến thị trường bất động sản

Thị trường bất động sản (TTBĐS) đóng vai trò then chốt trong sự phát triển kinh tế-xã hội và nâng cao đời sống của người dân. Gần đây, việc ban hành các luật mới như Luật Đất đai năm 2024, Luật Nhà ở năm 2023 và Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023 đã tạo ra những khuôn khổ pháp lý quan trọng, dự kiến có hiệu lực từ ngày 01 tháng 8 năm 2024. Những thay đổi này hứa hẹn góp phần kiến tạo một TTBĐS minh bạch, ổn định và bền vững hơn, đặc biệt trong bối cảnh giá bất động sản vẫn còn cao so với khả năng tài chính của nhiều người. Nghiên cứu này nhằm mục đích phân tích sâu sắc tác động của chính sách, pháp luật hiện hành đến TTBĐS, nhận diện các cơ hội và thách thức, từ đó đề xuất các giải pháp thiết thực nhằm thúc đẩy sự phát triển lành mạnh và công bằng của thị trường.

Các nhà hoạch định chính sách, quản lý nhà nước, chuyên gia pháp lý, nhà đầu tư và các học giả quan tâm đến chính sách và pháp luật về thị trường bất động sản tại Việt Nam.

Nghiên cứu này đánh giá toàn diện tác động của các văn bản pháp luật quan trọng gần đây, bao gồm Luật Đất đai năm 2024, Luật Nhà ở năm 2023 và Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, dự kiến có hiệu lực từ tháng 8 năm 2024. Bài báo sử dụng phương pháp nghiên cứu tổng hợp và phân tích số liệu từ các công trình đã công bố, báo cáo chính thức và khảo sát thực tế, cùng với các quy định pháp luật mới nhất. Phân tích cho thấy những thay đổi có tính đột phá của pháp luật hiện hành sẽ tác động tích cực đến thị trường bất động sản (TTBĐS) trên nhiều khía cạnh. Luật Đất đai 2024 hoàn thiện cơ chế giao đất, cho thuê đất thông qua đấu giá, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; bãi bỏ khung giá đất, thay bằng bảng giá đất theo thị trường để tăng tính minh bạch và công khai thông tin, qua đó giảm thiểu tiêu cực và tăng thanh khoản. Luật Nhà ở 2023 thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội thông qua quy định về quỹ đất, ưu đãi cho nhà đầu tư, và kiểm soát chặt chẽ việc kinh doanh căn hộ mini và hạn chế bán lại nhà ở xã hội nhằm đảm bảo đúng đối tượng. Luật Kinh doanh bất động sản 2023 tạo điều kiện thuận lợi hơn cho nhà đầu tư nước ngoài, hạn chế rủi ro cho người mua bằng cách giới hạn tiền đặt cọc và thanh toán trước khi bàn giao, đồng thời siết chặt quản lý phân lô bán nền và yêu cầu giao dịch qua ngân hàng để tăng cường minh bạch. Mặc dù có nhiều điểm tích cực, nghiên cứu cũng chỉ ra rằng TTBĐS vẫn đối mặt với những hạn chế như giá bất động sản còn vượt khả năng chi trả của phần đông người dân, cùng với những bất cập trong pháp luật về đấu giá tài sản và thuế. Để khắc phục những vấn đề này, bài báo đề xuất các giải pháp như tiếp tục hoàn thiện chính sách, pháp luật về bất động sản; tăng cường tuyên truyền, giám sát thực thi pháp luật và xử phạt nghiêm minh các vi phạm. Những đề xuất này nhằm xây dựng một TTBĐS phát triển ổn định, bền vững, góp phần quan trọng vào sự phát triển kinh tế-xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.