Bài giảng kinh tế thủy sản [mới nhất]

Bài ging Kinh t thy sn – ĐH Nông Lâm TPHCM

©TS Nguyn Minh Đc 2010 1

BÀI GING

KINH T THY SN

Ging viên: Nguyn Minh Đc

Bài ging Kinh t thy sn – ĐH Nông Lâm TPHCM

©TS Nguyn Minh Đc 2010 2

CHƯƠNG 1: KHÁI NIM V KINH T HC

I. Đnh nghĩa kinh t hc

Trong lch s phát trin ca kinh t hc, đã có nhiu đnh nghĩa và khái

nim v kinh t. Sau nhng cuc tho lun v sn xut và phân phi, kinh t hc

đưc xem là mt khoa hc đc lp ch đưc xác đnh chính thc vào thi đim

xut bn cun sách "S giàu có ca các quc gia" vit bi Adam Smith

năm

1776. Smith đã dùng thut ng "kinh t chính tr" đ gi tên môn khoa hc này,

nhưng dn dn, thut ng này đã đưc thay th bng thut ng "kinh t hc" t sau

năm 1870. Ông cho rng "s giàu có" ch xut hin khi con ngưi có th sn xut

nhiu hơn vi ngun lc lao đng và tài nguyên sn có. Như vy, theo Smith, đnh

nghĩa kinh t liên quan nhiu đn s giàu có.

T năm 1932, Lionel Robbins

(1935) đã đưa ra mt đnh nghĩa bao quát

hơn cho kinh t hc hin đi khi ông cho rng kinh t hc là môn khoa hc nghiên

cu hành vi con ngưi cũng như mi quan h gia nhu cu và ngun lc khan

him; trong đó có gii pháp chn la cách s d!ng tài nguyên đ đáp ng các nhu

cu ca con ngưi. Theo ông, s khan him ngun lc có nghĩa là tài nguyên

không đ đ th"a mãn tt c mi ưc mun và nhu cu ca mi ngưi. Không có

s khan him và các cách la chn s d!ng ngun lc khác nhau thì s# không có

vn đ kinh t nào c. Do đó, kinh t hc, gi đây tr thành khoa hc ca s la

chn, b nh hưng bi các đng lc đ th"a mãn nhu cu ca con ngưi và bi s

sn có ca các ngun lc.

Đn năm 1963, Oskar Lange

khái quát môn kinh t chính tr hay kinh t xã

hi như là mt môn khoa hc nghiên cu các quy lut xã hi quy đnh các hot

đng sn xut và phân phi sn ph$m nhm tho mãn nhu cu ca con ngưi. Tuy

nhiên, đnh nghĩa ca Edmond Malinvaud

(1972) có v% như đưc nhiu nhà kinh

t chp nhn nht khi ông ta cho rng kinh t là “môn khoa hc nghiên cu vic s

d!ng các tài nguyên hu hn nhm tho mãn nhu cu vô hn ca con ngưi trong

xã hi”. Như vy, kinh t hc quan tâm đn vic s d!ng các tài nguyên hu hn

vào các hot đng sn xut và phân phi sn ph$m nhm đáp ng ti đa nhu cu

vô hn ca con ngưi.

Nhà trit hc ngưi Scotland (1723-1790) cũng đưc xem là cha đ% ca kinh t hc vi tác ph$m n&i

ting “The Wealth of Nations” đưc xut bn năm 1776.

Nhà kinh t hc ngưi Anh (1898-1984)

Robbins, L. 1932. “An Essay on the Nature and Significance of Economic Science”. London: MacMillan,

160p.

Nhà kinh t hc ngưi Ba Lan (1904-1965)

Lange, O., 1963. Polital Economy (Vol.1 General Problems, translated from Polish by A.H. Walker).

NewYork : Macmillan Co. 355p.

Nhà kinh t hc ngưi Pháp (1923- )

Edmond Malinvaud, 1972. “Lectures on Microeconomic Theory”. Amsterdam:North-Holland Pub. Co.,

New York, American Elsevier Pub. Co. 319p; Translated from the French by A. Silvey

Bài ging Kinh t thy sn – ĐH Nông Lâm TPHCM

©TS Nguyn Minh Đc 2010 3

Mt trong các ng d!ng ca kinh t hc là gii thích làm th nào mà nn

kinh t, hay h thng kinh t hot đng và có nhng mi quan h nào gia nhng

ngưi chơi (tác nhân) kinh t trong mt xã hi rng ln hơn. Nhng phương pháp

phân tích vn ban đu là ca kinh t hc, gi đây, cũng đưc ng d!ng trong nhiu

lĩnh vc khác liên quan đn s la chn ca con ngưi trong các tình hung xã hi

như ti phm, giáo d!c, gia đình, khoa hc sc kho%, lut, chính tr, tôn giáo, th

ch xã hi hay chin tranh.

2. Các khái nim cơ bn trong kinh t hc

2.1. S khan him

S khan him là s gii hn kh năng cung cp v ngun lc sn xut, sn

ph$m vt cht hay dch v!. Trên trái đt, tài nguyên thưng có hn và không đ tài

nguyên đ sn xut ra đ sn ph$m tho mãn nhu cu dưng như là vô hn ca con

ngưi. Nu không khan him, tt c tài nguyên đu đưc s d!ng t do và xã hi

không có nhu cu s d!ng tài nguyên mt cách hp lý. Vì tài nguyên là có hn,

quá trình sn xut cn la chn hình thc s d!ng tt nht các tài nguyên sn có.

Trong cuc sng, mt con ngưi thưng phi s d!ng tt nht các tài nguyên hay

ngun lc sn có đ phù hp vi m!c đích sng ca m'i cá nhân và ca toàn xã

hi. Ngun tài nguyên có hn phi đưc phân phi tt nht cho các m!c đích s

d!ng khác nhau ca m'i cá nhân, m'i đơn v sn xut. Đ đt đưc mt mc th"a

mãn nhu cu như nhau, con ngưi thưng gim thiu vic s d!ng ngun lc sao

cho vic s d!ng ngun lc là tt nht, th"a mãn tt nht nhu cu ca mình. Khi

y, con ngưi thưng phi gii bài toán cho m!c tiêu cơ bn th nht ca kinh t

hc: ti thiu hóa chi phí hay ti thiu hóa ngun lc.

2.2. S la chn

S khan him đưc hình thành là do các nhu cu, đòi h"i ca con ngưi là

vô hn, không th tho mãn. Do vy, con ngưi cn phi có s la chn. Nu tt

c các hot đng ca con ngưi là hoàn ho thì trưc tiên tt c mi ngưi s# đáp

ng nhu cu ca chính bn thân h; nhng vt cht và sn ph$m có đòi h"i cao

hơn s# đưc la trn trưc. Như vy, vic la chn là ni dung cơ bn ca kinh t.

Khi bn không mun làm mt vic này, bn có th làm các công vic khác thay

th. Thi gian cũng là mt tài nguyên có hn nên phi la chn các s d!ng thi

gian phù hp cho các công vic khác nhau.

Trong cuc sng, la chn thưng xy ra nht là vic s d!ng tài chính.

Các nhà sn xut thưng đ(t câu h"i “Tôi nên đu tư bao nhiêu tin đ sn xut ra

mt sn ph$m mi? hay “Chúng ta có th tit kim bao nhiêu tin khi thay đ&i

công ngh?”,… Trong cuc sng đi thưng, chúng ta cũng thưng đ(t câu h"i

nên chi bao nhiêu tin cho vic mua thc ph$m, qun áo, bao nhiêu tin cho các

Bài ging Kinh t thy sn – ĐH Nông Lâm TPHCM

©TS Nguyn Minh Đc 2010 4

hot đng hc tp, gii trí,... Trong mt khon kinh phí nht đnh, chúng ta không

th mua mt (vài) th này nu như v)n còn mong mun mua nhng th khác hơn.

M!c tiêu và nhu cu ca con ngưi là vô hn trong khi tài nguyên, ngun

lc là có hn. Do đó, đ la chn, chúng ta cn phi quyt đnh hình thành h

thng các ưu tiên v nhu cu và đòi h"i cũng như ưu tiên phân phi tài nguyên

nhm đt đưc các nhu cu đó. Do vy, kinh t tr thành môn khoa hc v vic

đưa ra các la chn như Robbins (1932) đã kh*ng đnh trưc đây.

2.3. Mc th"a d!ng

Mc th"a d!ng th hin s th"a mãn v nhu cu ca cong ngưi. Nhà sn

xut mong mun đt đưc sn lưng hay li nhun cao nht, ngưi tiêu dùng

mong mun đưc hưng th! nhiu nht sn ph$m và dch v!. Mt gi đnh quan

trng trong kinh t là trong cuc sng, con ngưi thưng đưa ra các quyt đnh

đúng đ+n đ th"a mãn cao nht nhu cu hay mong mun ca mình. Như vy, trong

vic la chn các sn ph$m (đ sn xut hay đ tiêu dùng), ta có th nói sn ph$m

đưc la chn luôn là sn ph$m tho mãn nht đi vi ngưi la chn trong điu

kin ca h.

Trong nuôi thy sn, ngưi nuôi cá thưng g(p phi các vn đ trong la

chn đi tưng nuôi, la chn mua các loi thc ăn và hoá cht khác nhau do tim

lc kinh t ca h b hn ch. Các nhà qun lý thy sn cũng có th phi đưa ra

các quyt đnh s d!ng mt thy vc cho vic đu tư vào khai thác t nhiên hay

nuôi trng thu, sn. Cũng tương t như ngưi dân, các nhà qun lý cũng g(p phi

khó khăn v tài chính và nhng rang buc khác. Do vy, h có th quyt đnh va

có sn ph$m đánh b+t thông qua khai thác quy mô nh" va có sn ph$m nuôi thy

sn. Thông thưng, vic đưa ra quyt đnh không ch trong gii hn gia hai hình

thc la chn mà trong vô s kh năng khác nhau.

Sơ đ 1 th hin hình thc la chn hu hiu trong sn xut nuôi thy sn

vi hai sn ph$m đưc la chn là tôm và cá. Ta có th thy trên sơ đ gm 2

vùng, vùng có th thc hin đưc (bên dưi đưng cong) và vùng không th thc

hin đưc (bên trên đưng cong).

- Nu s d!ng toàn b ngun lc đ nuôi cá, ta có th to ra lưng OA sn

ph$m

- Nu đu tư toàn b ngun lc cho nuôi tôm, ta to ra lưng OB sn ph$m

- Nu các ngun lc đưc s d!ng đ sn xut c hai loi sn ph$m trên, 

các mc đu tư khác nhau, ta có các lưng sn ph$m t m'i hot đng khác

nhau

Bài ging Kinh t thy sn – ĐH Nông Lâm TPHCM

Sơ đ 1: Đưng cong thay th trong sn xut

Đưng cong phn ánh các cách kt hp đ có các mc sn lưng khác nhau

ca hai loi sn ph$m đưc gi là đưng gii hn sn xut (production possibility

frontier). Nu sn xut  mt đim kt hp nm dưi đưng cong này, ngưi sn

xut chưa s d!ng ht các ngun lc ca h. Nhà sn xut thưng mong mun m

rng đưng gii hn này ra xa gc ta đ hơn, khi đó h s# sn xut nhiu tôm và

nhiu cá hơn. Tuy nhiên, h ch có th đt đưc điu này khi h s d!ng nhiu

ngun lc hơn hay gia tăng năng sut ca vic s d!ng ngun lc.

Cùng vi mt mc chi tiêu nht đnh, ngưi tiêu dùng cũng mong mun

mua đưc nhng s lưng cao nht ca các sn ph$m khác nhau đ có th đt

đưc mc th"a mãn cao nht. Vic mong mun m rng s th"a d!ng chính là

vic làm th nào đ gii bài toán cho m!c tiêu cơ bn th hai ca kinh t hc: ti

đa hóa s th"a d!ng, t đó, th"a mãn nhu cu vô hn ca con ngưi.

Đ dc ca đưng gii hn sn xut

Vùng không th sn xut

Vùng có th sn xut







Đưng gii hn sn xut

Bài giảng kinh tế thủy sản

Tóm tắt nội dung: I. Khái niệm marketing và quản trị marketing II. Phân khúc thị trường và thị trường mục tiêu III. Các chiến lược marketing IV. Bán buôn, bán lẻ và dịch vụ hậu cần V. Quản trị đội ngũ bán hàng VI. Marketing quốc tế

Chủ đề:

Tài liệu liên quan

Tài liêu mới

AI tóm tắt

Giới thiệu tài liệu

Đối tượng sử dụng

Từ khoá chính

Nội dung tóm tắt

Hỗ trợ

Phương thức thanh toán

Theo dõi chúng tôi