Ngừng tuần hoàn
1. Triệu chứng:
- Ngừng tuần hoan, Hôn mê đột ngột.
- Mạch cổ, mạch bẹn không có.
- Ngừng thở.
- Đồng tử giãn (sau 30 giây).
2. Xử trí:
Phải xử trí cấp cứu tại chỗ hết sức khẩn trương, cố gắng phục hồi tuần
hoàn, hô hấp của bệnh nhân trong vòng 2 - 5 phút đầu.
Theo phác đồ hồi sinh tim và hô hấp:
- Đặt bệnh nhân nằm ngửa trên một mặt phẳng cứng (có thể ở ngay dưới
đất).
- Đập mạnh vào vùng trước tim 2- 3 cái, đồng thời xem mạch bẹn.
- Nếu tim không đập lại, tiến hành ngay ép tim ngoài lồng ngực: lấy cùi bàn
tay phải đặt trực tiếp vào vị trí 1/3 dưới xương ức nhưng cách mỏm ức 2 khoát
ngón tay (để tránh làm giập gan khi đè ép), các ngón tay song song với xương
sườn bệnh nhân nhưng không được để sát lồng ngực, còn cùi bàn tay trái đặt lên
mu bàn tay phải, dùng sức cả người dồn thẳng góc qua cánh tay để làm lún xương
ức xuống khoảng 3- 5 cm tạo một lực ép vào tim, ép vào khoảng 60 lần trong 1
phút, phải ép liên tục không ngừng dù chỉ chốc lát.
- Đồng thời với ép tim ngoài lồng ngực, phải làm hô hấp hổ trợ bằng
phương pháp thổi ngạt mồm qua mồm hoặc mồm qua mũi: kiểm tra đường thở, lấy
dị vật, lau đờm rãi trong mồm, nhanh chóng để bệnh nhân nằm ngửa đầu, nâng
hàm dưới lên, ấn trán ra sau, rồi hít một hơi thật sâu và thổi vào phổi của họ qua
mồm hoặc mũi để làm căng lồng ngực. Thổi như thế 3 lần liền rồi tiếp tục ép tim
15 lần (tỷ lệ 1/5).
Nếu chỉ có một người làm thì phổi hợp nhịp nhàng giữa ép tim và hô hấp
hỗ trợ, cứ 5 lần ép tim thì 1 lần thổi. Nếu có 2 người cấp cứu thì sau lần ép tim thứ
5 thì người thứ hai thổi ngạt 1 lần. Nếu có bóng Ambu thì người thứ 2 tiến hành
bóp bóng hỗ trợ hô hấp.
- Trong khi hồi sức, nếu có thể làm được thì đặt dây chuyền tĩnh mạch để
đưa được các dịch và thuốc cần thiết.
* Để chống nhiễm toan: Dung dịch NatriNoradrenalin 4mg pha trong
500ml dung dịch glucose 5% truyền tĩnh mạch. Có thể truyền Dopamin 200mg
pha trong 250 ml dung dịch glucose 5%, hoặc Isuprel 1 mg phương án trong 250
ml dung dịch glucose 5% để truyền tĩnh mạch.
* Để chống nhiễm toan: Dung dịch bicarbonat 8,4% truyền tĩnh mạch liều 1
– 2ml/kg.
- Nếu ghi được điện tâm đồ thì biết được nguyên nhân để có biện pháp xử
trí thích hợp:
1. Rung thất: Phá rung bằng điện ngoài lồng ngực với điện năng 200 – 300
jun, dùng loại không dồng nhịp.
2. Vô tâm thu: ép tim ngoài lồng ngực và dùng thuốc như trên.
3. Phân li diện cơ: cũng dùng thuốc như trên, ép tim ngoài lồng ngực, tiêm
Calciclorua 10% 0,5 – 1g tĩnh mạch, Atropin 0,5 mg tĩnh mạch.
- Nếu bệnh nhân tỉnh lại, tiếp tục hồi sức cho đến khi mạch, huyết áp và
nhịp thở trở lại bình thường, chỉ chấm dứt việc cấp cứu khi dấu hiệu chết đã rõ
ràng: tim vẫn không đập lại, mạch bẹn, mạch cổ không bắt được, đồng tử hai bên
giãn hoàn toàn.
3. Điều kiện chuyển tuyến sau:
-Bệnh nhân tạm thời ổn địch: Tim đập trở lại, tự thở, huyết áp tối đa
>90mmHg có thể chuyển bệnh nhân về tuyến sau. Vừa hồi sức vừa chuyển.
-Nếu bệnh nhân vẫn còn nặng, điều kiện vận chuyển khó khăn, phải mời
tuyết sau lên chi viện.