intTypePromotion=3

Đề tài: “Một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn của Công ty Tư vấn đầu tư và Thương mại”

Chia sẻ: Phan Thi Ngoc Giau | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:71

0
89
lượt xem
11
download

Đề tài: “Một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn của Công ty Tư vấn đầu tư và Thương mại”

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài: “một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn của công ty tư vấn đầu tư và thương mại”', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Đề tài: “Một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn của Công ty Tư vấn đầu tư và Thương mại”

  1. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Truêng §¹I häc th­¬ng m¹i Khoa qu¶n trÞ doanh nghiÖp LuËn v¨n tèt nghiÖp ®Ò tµI: Mét sè biÖn ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn T¹i c«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ th­¬ng m¹i Gi¸o viªn h­íng dÉn: Sinh viªn thùc hiÖn: ChuthÞ thuû NguyÔn hoµng Minh Líp: K34A2 µ néi 6- 2002
  2. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Lêi nãi ®Çu Tõ sau ®¹i héi lÇn thø VI cña §¶ng Céng s¶n ViÖt Nam nÒn kinh tÕ n­íc ta tõng b­íc chuyÓn ®æi tõ nÒn kinh tÕ tËp trung, quan liªu bao cÊp sang nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng cã sù ®iÒu tiÕt vÜ m« cña Nhµ n­íc, mét nÒn kinh tÕ h­íng ngo¹i. Tõ ®ã mäi ho¹t ®éng kinh tÕ, tµi chÝnh tÝn dông, tiÒn tÖ trong n­íc ®Òu chÞu sù t¸c ®éng cña nh÷ng biÕn ®éng kinh tÕ th­¬ng m¹i, tiÒn tÖ tÝn dông trªn thÕ giíi vµ trong khu vùc. Trong bèi c¶nh chung cña ®Êt n­íc th× b¶n th©n mçi ®¬n vÞ, tæ chøc kinh tÕ hay doanh nghiÖp còng chÞu t¸c ®éng ¶nh h­ëng theo. C¸c doanh nghiÖp muèn tån t¹i ®øng v÷ng vµ ngµy cµng ph¸t triÓn, ®ßi hái ph¶i cã tiÒm lùc m¹nh mÏ vÒ mÆt tµi chÝnh ®Ó cã ®iÒu kiÖn c¹nh tranh vµ tiÕn hµnh s¶n xuÊt kinh doanh cã hiÖu qu¶. MÆt kh¸c, theo ®µ ph¸t triÓn cña kinh tÕ, c¸c quan hÖ kinh tÕ tµi chÝnh ngµy cµng më réng vµ ®a d¹ng. V× vËy vÊn ®Ò ®Æt ra cho c¸c doanh nghiÖp lµ ph¶i cã mét l­îng vèn nhÊt ®Þnh ®ång thêi tiÕn hµnh ph©n phèi, qu¶n lý vµ sö dông nguån vèn mét c¸ch hîp lý, cã hiÖu qu¶ cao nhÊt. Qu¶n lý vµ sö dông vèn sao cho cã hiÖu qu¶ lµ mét néi dung quan träng trong c«ng t¸c qu¶n lý tµi chÝnh cña mçi doanh nghiÖp. Nã gióp cho c¸c doanh nghiÖp n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, t¹o ®iÒu kiÖn cho t×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp lu«n ë tr¹ng th¸i æn ®Þnh vµ lµnh m¹nh. §©y còng lµ mét vÊn ®Ò lu«n thu hót sù quan t©m cña c¸c nhµ ®Çu t­, l·nh ®¹o doanh nghiÖp vµ nh÷ng ng­êi lµm c«ng t¸c kÕ to¸n tµi chÝnh. XuÊt ph¸t tõ thùc tÕ ®ã, em ®· m¹nh d¹n chän ®Ò tµi: “Mét sè biÖn ph¸p nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn cña C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i” lµm ®Ò tµi nghiªn cøu cho luËn v¨n tèt nghiÖp cña m×nh. Môc ®Ých nghiªn cøu: Trªn c¬ së lµm râ nh÷ng nÐt ®Æc thï trong ho¹t ®éng kinh doanh cña C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i, ®¸nh gi¸ ®óng thùc tr¹ng hiÖu qu¶ sö dông vèn cña C«ng ty thêi gian qua tõ ®ã nªu ra mét sè gi¶i ph¸p chñ yÕu nh»m n©ng 1
  3. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. cao hiÖu qu¶ kinh doanh cña C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i trùc thuéc Tæng c«ng ty c«ng nghiÖp tµu thuû ViÖt Nam trong thêi gian tíi. §èi t­îng vµ ph¹m vi nghiªn cøu: §èi t­îng nghiªn cøu cña ®Ò tµ : lµ hiÖu qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh cña C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i trùc thuéc Tæng c«ng ty c«ng nghiÖp tµu thuû ViÖt Nam. Ph¹m vi nghiªn cøu: Kh¶o s¸t thùc tÕ hiÖu qu¶ kinh doanh xuÊt nhËp khÈu ë C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i tõ n¨m 1999 - 2001. C¸c ph©n tÝch cña luËn v¨n ®­a ra trªn c¬ së tæng hîp c¸c tµi liÖu, c¸c kÕt qu¶ nghiªn cøu cña C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i. Ph­¬ng ph¸p nghiªn cøu: Qu¸n triÖt ph­¬ng ph¸p duy vËt biÖn chøng víi quan ®iÓm lÞch sö cô thÓ, sö dông c¸c ph­¬ng ph¸p ph©n tÝch hiÖu qu¶, ph©n tÝch tµi chÝnh, ph©n tÝch thèng kª, ph©n tÝch so s¸nh trong nghiªn cøu. Võa dùa trªn nh÷ng lý thuyÕt c¬ b¶n võa dùa trªn hoµn c¶nh cô thÓ cña qóa tr×nh kinh doanh t¹i ®¬n vÞ thùc tËp còng nh­ nh÷ng t¸c ®éng cña m«i tr­êng kinh doanh trong vµ ngoµi C«ng ty. Nh÷ng ®ãng gãp cña luËn v¨n : - HÖ thèng ho¸ nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn vÒ hiÖu qu¶ sö dông vèn. - Ph©n tÝch thùc tr¹ng hiÖu qu¶ kinh doanh cña C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i trªn mét sè chØ tiªu tæng hîp chñ yÕu. - Trªn c¬ së hÖ thèng ho¸ nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn vµ ph©n tÝch thùc tr¹ng hiÖu qu¶ kinh doanh, luËn v¨n ®Ò xuÊt mét sè gi¶i ph¸p chñ yÕu nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn cña C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i. KÕt cÊu cña luËn v¨n: Ngoµi phÇn më ®Çu, kÕt luËn vµ danh môc tµi liÖu tham kh¶o, luËn v¨n gåm 3 phÇn: - PhÇn 1: Nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn c¬ b¶n vÒ hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp. - PhÇn 2: Thùc tr¹ng hiÖu qu¶ kinh doanh cña C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i. - PhÇn 3: Mét sè gi¶i ph¸p chñ yÕu nh»m n©ng cao hiÖu qu¶sö dông vèn cña C«ng ty T­ vÊn ®Çu t­ vµ Th­¬ng m¹i. MÆc dï cã rÊt nhiÒu cè g¾ng song do nh÷ng h¹n chÕ vÒ kiÕn thøc vµ thêi gian nghiªn cøu cßn h¹n hÑp nªn luËn v¨n nµy kh«ng tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt. Em rÊt mong ®­îc sù ®ãng gãp vµ chØ b¶o thªm cña c¸c thÇy c«. 2
  4. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Ch­¬ng I Nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn chung vÒ vèn vµ hiÖu qu¶ sö dông vèn I/ Kh¸i niÖm vµ ph©n lo¹i vèn. 1. Kh¸i niÖm vÒ vèn Do vai trß quan träng cña vèn trong sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn mét doanh nghiÖp nãi riªng vµ cña mét nÒn kinh tÕ nãi chung, tõ tr­íc tíi nay, kh«ng chØ cã c¸c chñ doanh nghiÖp, nh÷ng nhµ qu¶n lý quan t©m, tr¨n trë vÒ nguån huy ®éng vµ c¸ch thøc sö dông vèn mµ ngay c¶ c¸c nhµ kinh tÕ, nhµ lý luËn ®· tèn kh«ng Ýt giÊy mùc vµ t©m trÝ ®Ó ®­a ra mét ®Þnh nghÜa, mét nghiªn cøu hoµn chØnh nhÊt vÒ vèn cña doanh nghiÖp. D­íi gi¸c ®é c¸c yÕu tè s¶n xuÊt, Mark ®· kh¸i qu¸t ho¸ vèn thµnh ph¹m trï c¬ b¶n. Theo Mark, t­ b¶n lµ gi¸ trÞ ®em l¹i gi¸ trÞ thÆng d­, lµ mét ®Çu vµo cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt. §Þnh nghÜa cña Mark cã tÇm kh¸i qu¸t lín. Tuy nhiªn, do h¹n chÕ cña tr×nh ®é ph¸t triÓn kinh tÕ lóc bÊy giê, Mark quan niÖm chØ cã khu vùc s¶n xuÊt vËt chÊt míi t¹o ra gi¸ trÞ thÆng d­. Paul. A. Sammelson, nhµ kinh tÕ häc theo tr­êng ph¸i “t©n cæ ®iÓn” ®· thõa kÕ quan niÖm vÒ c¸c yÕu tè s¶n xuÊt cña tr­êng ph¸i cæ ®iÓn vµ ph©n chia c¸c yÕu tè ®Çu vµo cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ra thµnh ba lo¹i chñ yÕu lµ: ®Êt ®ai, lao ®éng vµ vèn. Theo «ng, vèn lµ c¸c hµng ho¸ ®­îc s¶n xuÊt ra ®Ó phôc vô cho mét qu¸ tr×nh s¶n xuÊt míi, lµ ®Çu vµo cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt cña mét doanh nghiÖp: ®ã cã thÓ lµ c¸c m¸y mãc, trang thiÕt bÞ, vËt t­, ®Êt ®ai, gi¸ trÞ nhµ x­ëng... Trong quan niÖm vÒ vèn cña m×nh, Sammelson kh«ng ®Ò cËp tíi c¸c tµi s¶n tµi chÝnh, nh÷ng giÊy tê cã gi¸ trÞ ®em l¹i lîi nhuËn cho doanh nghiÖp. Trong cuèn kinh tÕ häc cña D. Begg, t¸c gi¶ ®· ®­a ra hai ®Þnh nghÜa vèn hiÖn vËt vµ vèn tµi chÝnh cña doanh nghiÖp. Vèn hiÖn vËt lµ dù tr÷ c¸c hµng ho¸ ®· s¶n 3
  5. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. xuÊt ra ®Ó s¶n xuÊt c¸c hµng ho¸ kh¸c; vèn tµi chÝnh lµ tiÒn vµ c¸c giÊy tê cã gi¸ cña doanh nghiÖp. Nh­ vËy, D. Begg ®· bæ sung vèn tµi chÝnh vµo ®Þnh nghÜa vèn cña Sammelson. Trong hai ®Þnh nghÜa trªn, c¸c t¸c gi¶ ®· thèng nhÊt nhau ë ®iÓm chung c¬ b¶n: vèn lµ mét ®Çu vµo cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. Tuy nhiªn, trong c¸ch ®Þnh nghÜa cña m×nh, c¸c t¸c gi¶ ®· ®Òu thèng nhÊt vèn víi tµi s¶n cña doanh nghiÖp. Thùc chÊt, vèn lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn, lµ gi¸ trÞ cña tµi s¶n mµ doanh nghiÖp ®ang n¾m gi÷. Vèn vµ tµi s¶n lµ hai mÆt hiÖn vËt vµ gi¸ trÞ cña m«t bé phËn nguån lùc mµ doanh nghiÖp huy ®éng vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña m×nh. Vèn biÓu hiÖn mÆt gi¸ trÞ, nghÜa lµ vèn ph¶i ®¹i diÖn cho mét lo¹i gi¸ trÞ hµng ho¸, dÞch vô nhÊt ®Þnh, mét lo¹i gi¸ trÞ tµi s¶n nhÊt ®Þnh. Nã lµ kÕt tinh cña gi¸ trÞ chø kh«ng ph¶i lµ ®ång tiÒn in ra mét c¸ch v« ý thøc råi bá vµo ®Çu t­. Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng, vèn lµ mét lo¹i hµng ho¸. Nã gièng c¸c hµng ho¸ kh¸c ë chç cã chñ së h÷u nhÊt ®Þnh. Song nã cã ®iÓm kh¸c v× ng­êi së h÷u cã thÓ b¸n quyÒn sö dông vèn trong mét thêi gian nhÊt ®Þnh. Gi¸ cña vèn (hay cßn gäi lµ l·i suÊt) lµ c¸i gi¸ ph¶i tr¶ vÒ quyÒn sö dông vèn. ChÝnh nhê sù t¸ch dêi vÒ quyÒn së h÷u vµ quyÒn sö dông vèn nªn vèn cã thÓ l­u chuyÓn trong ®Çu t­ kinh doanh vµ sinh lêi. D­íi gãc ®é cña doanh nghiÖp, vèn lµ mét trong nh÷ng ®iÒu kiÖn vËt chÊt c¬ b¶n, kÕt hîp víi søc lao ®éng vµ c¸c yÕu tè kh¸c lµm ®Çu vµo cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. Sù tham gia cña vèn kh«ng chØ bã hÑp trong mét qu¸ tr×nh s¶n xuÊt riªng biÖt, chia c¾t, mµ trong toµn bé c¸c qu¸ tr×nh s¶n xuÊt vµ t¸i s¶n xuÊt liªn tôc, suèt trong thêi gian tån t¹i cña doanh nghiÖp, tõ khi b¾t ®Çu qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ®Çu tiªn cho tíi chu kú s¶n xuÊt cuèi cïng. Tãm l¹i, vèn lµ mét ph¹m trï ®­îc xem xÐt, ®¸nh gi¸ theo nhiÒu quan niÖm, víi nhiÒu môc ®Ých kh¸c nhau. Do ®ã, khã cã thÓ ®­a ra mét ®Þnh nghÜa vÒ vèn tho¶ m·n tÊt c¶ c¸c yªu cÇu, c¸c quan niÖm ®a d¹ng. Song hiÓu mét c¸ch kh¸i qu¸t, ta cã thÓ coi: 4
  6. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Vèn kinh doanh lµ toµn bé nh÷ng gi¸ trÞ øng ra ban ®Çu hay c¸c gi¸ trÞ tÝch luü ®­îc cho c¸c qu¸ tr×nh s¶n xuÊt tiÕp theo cña doanh nghiÖp. 2. Vai trß cña vèn Vèn lµ ®iÒu kiÖn kh«ng thÓ thiÕu ®­îc ®Ó thµnh lËp mét doanh nghiÖp vµ tiÕn hµnh c¸c ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh. §Ó doanh nghiÖp ®­îc phÐp thµnh lËp, bao giê chñ doanh nghiÖp còng ph¶i ®Çu t­ mét sè vèn nhÊt ®Þnh kh«ng nhá h¬n møc vèn ph¸p ®Þnh, lµ møc vèn tèi thiÓu mµ ph¸p luËt qui ®Þnh ®èi víi mçi nghµnh nghÒ. Trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh, vèn ®ãng vai trß ®¶m b¶o cho ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp ®­îc tiÕn hµnh thuËn lîi theo môc ®Ých ®· ®Þnh. Nã lµ mét trong bèn yÕu tè ®Çu vµo c¬ b¶n cña s¶n xuÊt. Qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp ®­îc ®¶m khi héi ®ñ c¸c yÕu tè: vèn, lao ®éng, tµi nguyªn vµ kü thuËt c«ng nghÖ. Nh­ng xÐt cho cïng th× ®iÒu kiÖn ®Çu tiªn vµ quyÕt ®Þnh lµ vèn. Khi cã vèn, doanh nghiÖp cã thÓ sö dông ®Ó thuª lao ®éng, mua tµi nguyªn vµ c«ng nghÖ. V× thÕ, vèn ®­îc coi lµ yÕu tè quan träng hµng ®Çu, lµ ®iÒu kiÖn kh«ng thÓ thiÕu ®Ó tiÕn hµnh s¶n xuÊt, t¸i s¶n xuÊt vµ më réng s¶n xuÊt kinh doanh. Vai trß cña vèn chØ cã thÓ ®­îc ph¸t huy trªn c¬ së thùc hiÖn c¸c chøc n¨ng tµi chÝnh, thùc hiÖn yªu cÇu cña c¬ quan h¹ch to¸n kinh doanh. §iÒu ®ã nghÜa lµ thùc hµnh tiÕt kiÖm, hiÖu qu¶. Trªn c¬ së tù chñ vÒ tµi chÝnh, doanh nghiÖp ph¶i sö dông hîp lý, ®óng møc ®ång vèn bá ra, ph¶i lµm sao víi sè vèn nhÊt ®Þnh cã thÓ thùc hiÖn ®­îc nhiÒu viÖc nhÊt. §Ó kh¼ng ®Þnh vai trß cña vèn, Mark ®· nãi: “t­ b¶n ®øng vÞ trÝ hµng ®Çu v× t­ b¶n lµ t­¬ng lai” (trÝch tõ tµi liÖu: “TÝch tô vµ tËp trung vèn trong n­íc – NXB Thèng kª 1997”). 3. Ph©n lo¹i vèn trong doanh nghiÖp Vèn trong doanh nghiÖp th­êng ®­îc chia thµnh nhiÒu phÇn kh¸c nhau theo tõng c¸ch chia kh¸c nhau tuú thuéc vµo môc ®Ých, thêi h¹n, vµ tÝnh chÊt sö dông vèn mµ ng­êi ta ph©n chia thµnh c¸c lo¹i kh¸c nhau: 5
  7. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. 3.1. XÐt vÒ vai trß vµ tÝnh chÊt lu©n chuyÓn vèn khi tham gia vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cã thÓ ph©n thµnh hai lo¹i: Vèn cè ®Þnh vµ vèn l­u ®éng 3.1.1. Vèn cè ®Þnh Vèn cè ®Þnh cña mét doanh nghiÖp lµ mét bé phËn cña vèn ®Çu t­ øng tr­íc vÒ tµi s¶n cè ®Þnh mµ ®Æc ®iÓm cña nã lµ lu©n chuyÓn dÇn dÇn tõng phÇn trong nhiÒu chu kú s¶n xuÊt vµ hoµn thµnh mét vßng tuÇn hoµn khi tµi s¶n cè ®Þnh hÕt thêi gian sö dông. Lµ sè vèn ®Çu t­ øng tr­íc ®Ó mua s¾m, x©y dùng c¸c tµi s¶n cè ®Þnh nªn qui m« cña vèn cè ®Þnh nhiÒu hay Ýt sÏ quyÕt ®Þnh quy m« cña tµi s¶n cè ®Þnh ¶nh h­ëng rÊt lín ®Õn tr×nh ®é trang thiÕt bÞ kü thuËt vµ c«ng nghÖ, n¨ng lùc s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. Song ng­îc l¹i nh÷ng ®Æc ®iÓm kinh tÕ cña tµi s¶n cè ®Þnh trong qu¸ tr×nh sö dông l¹i cã ¶nh h­ëng quyÕt ®Þnh, chi phèi ®Æc ®iÓm tuÇn hoµn vµ chu chuyÓn cña vèn cè ®Þnh. Vèn cè ®Þnh tham gia vµo nhiÒu chu kú s¶n xuÊt kinh doanh v× tµi s¶n cè ®Þnh cña doanh nghiÖp cã thêi gian lu©n chuyÓn dµi. Tuú theo h×nh th¸i biÓu hiÖn vµ kÕt hîp tÝnh chÊt ®Çu t­ th× vèn cè ®Þnh d­íi d¹ng tµi s¶n cè ®Þnh cña doanh nghiÖp ®­îc chia lµm ba lo¹i: tµi s¶n cè ®Þnh h÷u h×nh, tµi s¶n cè ®Þnh v« h×nh, tµi s¶n cè ®Þnh tµi chÝnh. a. Tµi s¶n cè ®Þnh v« h×nh lµ nh÷ng tµi s¶n cè ®Þnh kh«ng cã h×nh th¸i vËt chÊt cô thÓ, thÓ hiÖn mét l­îng gi¸ trÞ ®· ®­îc ®Çu t­ cã liªn quan trùc tiÕp ®Õn nhiÒu chu kú kinh doanh cña doanh nghiÖp nh­ chi phÝ thµnh lËp doanh nghiÖp, chi phÝ vÒ ®Êt sö dông, chi phÝ mua b»ng s¸ng chÕ, ph¸t minh hay nh·n hiÖu th­¬ng m¹i, gi¸ trÞ lîi thÕ th­¬ng m¹i... tµi s¶n cè ®Þnh v« h×nh còng cã thÓ ®­îc h×nh thµnh do doanh nghiÖp ®Çu t­ hay cho thuª dµi h¹n. b. Tµi s¶n cè ®Þnh h÷u h×nh lµ nh÷ng t­ liÖu lao ®éng chñ yÕu ®­îc biÓu hiÖn b»ng c¸c h×nh th¸i vËt chÊt cô thÓ nh­ nhµ x­ëng, m¸y mãc, thiÕt bÞ ph­¬ng tiÖn vËn t¶i, c¸c vËt kiÕn tróc..., nh÷ng tµi s¶n cè ®Þnh h÷u h×nh nµy cã thÓ lµ tõng ®¬n vÞ tµi s¶n cã kÕt cÊu ®éc lËp hoÆc lµ mét hÖ thèng bao gåm nhiÒu bé phËn tµi s¶n liªn 6
  8. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. kÕt víi nhau ®Ó thùc hiÖn mét hay mét sè chøc n¨ng nhÊt ®Þnh trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. Tµi s¶n cè ®Þnh h÷u h×nh cã thÓ do doanh nghiÖp tù mua s¾m, x©y dùng hoÆc cho thuª dµi h¹n. c. Tµi s¶n cè ®Þnh tµi chÝnh lµ gi¸ trÞ c¸c kho¶n ®Çu t­ tµi chÝnh dµi h¹n víi môc ®Ých kiÕm lêi nh­ ®Çu t­ vèn vµo liªn doanh dµi h¹n, cho thuª tµi s¶n cè ®Þnh dµi h¹n... §©y lµ nh÷ng kho¶n vèn ®Çu t­ cã thêi gian thu håi dµi (lín h¬n mét n¨m hay mét chu kú kinh doanh). Vèn cè ®Þnh ®­îc lu©n chuyÓn gi¸ trÞ dÇn dÇn tõng phÇn. Khi tham gia vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt th× tµi s¶n kh«ng bÞ thay ®æi h×nh d¸ng hiÖn vËt ban ®Çu nh­ng tÝnh n¨ng vµ c«ng suÊt bÞ gi¶m dÇn, tøc lµ nã bÞ hao mßn cïng víi sù gi¶m dÇn vÒ gi¸ trÞ sö dông cña nã còng bÞ gi¶m ®i. Vèn cè ®Þnh ®­îc t¸ch lµm hai phÇn sau: - Mét phÇn t­¬ng øng víi gi¸ trÞ hao mßn ®­îc chuyÓn vµo gi¸ trÞ s¶n phÈm d­íi h×nh thøc chi phÝ kh©u hao vµ ®­îc tÝch luü l¹i thµnh quü khÊu hao sau khi s¶n phÈm hµng ho¸ ®­îc tiªu thô. Quü khÊu hao nµy dïng ®Ó t¸i s¶n xuÊt tµi s¶n cè ®Þnh nh»m duy tr× n¨ng lùc s¶n xuÊt cña doanh nghiÖp. - PhÇn cßn l¹i cña vèn cè ®Þnh ®­îc “cè ®Þnh” trong h×nh th¸i hiÖn vËt cña tµi s¶n cè ®Þnh ngµy cµng gi¶m ®i trong khi phÇn vèn lu©n chuyÓn cµng t¨ng lªn t­¬ng øng víi sù suy gi¶m dÇn gi¸ trÞ sö dông tµi s¶n cè ®Þnh. KÕt thóc qu¸ tr×nh vËn ®éng ®ã còng lµ lóc tµi s¶n cè ®Þnh hÕt thêi gian sö dông vµ vèn cè ®Þnh còng hoµn thµnh mét vßng lu©n chuyÓn. Th«ng th­êng, vèn cè ®Þnh lµ bé phËn quan träng vµ chiÕm mét tû träng lín trong tæng sè vèn kinh doanh cña doanh nghiÖp, ®Æc ®iÓm lu©n chuyÓn cña nã l¹i tu©n theo quy luËt riªng, do ®ã viÖc qu¶n lý vµ sö dông vèn cè ®Þnh cã ¶nh h­ëng trùc tiÕp tíi hiÖu qu¶ vèn s¶n xuÊt kinh doanh. 3.1.2. Vèn l­u ®éng Vèn l­u ®éng trong doanh nghiÖp lµ sè vèn tiÒn tÖ øng tr­íc ®Ó ®Çu t­, mua s¾m tµi s¶n l­u ®éng cña doanh nghiÖp nh»m ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh ®­îc tiÕn hµnh liªn tôc. 7
  9. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña tµi s¶n l­u ®éng nªn ®Æc ®iÓm vËn ®éng cña vèn l­u ®éng chÞu sù chi phèi bëi nh÷ng ®Æc ®iÓm cña tµi s¶n l­u ®éng. Trong c¸c doanh nghiÖp ng­êi ta th­êng chia tµi s¶n l­u ®éng thµnh hai lo¹i: tµi s¶n l­u ®éng s¶n xuÊt vµ tµi s¶n l­u ®éng l­u th«ng. - Tµi s¶n l­u ®éng s¶n xuÊt bao gåm c¸c lo¹i nguyªn nhiªn vËt liÖu, phô tõng thay thÕ, b¸n thµnh phÈm, s¶n phÈm dë dang... ®ang trong qu¸ tr×nh dù tr÷ s¶n xuÊt hoÆc chÕ biÕn. - Tµi s¶n l­u ®éng l­u th«ng bao gåm c¸c s¶n phÈm thµnh phÈm chê tiªu thô, c¸c lo¹i vèn b»ng tiÒn, c¸c kho¶n vèn trong thanh to¸n, c¸c kho¶n chi phÝ chê kÕt chuyÓn, chi phÝ tr¶ tr­íc. Trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh, c¸c tµi s¶n l­u ®éng s¶n xuÊt vµ tµi s¶n xuÊt l­u th«ng lu«n vËn ®éng, thay thÕ vµ chyÓn ho¸ lÉn cho nhau, ®¶m b¶o cho qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ®­îc diÔn ra thuêng xuyªn liªn tôc. Phï hîp víi nh÷ng ®Æc ®iÓm trªn cña tµi s¶n l­u ®éng, vèn l­u ®éng cña doanh nghiÖp còng kh«ng ngõng vËn ®éng qua c¸c giai ®o¹n cña chu kú kinh doanh. Vèn l­u ®éng chØ tham gia vµo mét chu kú s¶n xuÊt vµ kh«ng gi÷ nguyªn h×nh th¸i vËt chÊt ban ®Çu. V× vËy gi¸ trÞ cña nã ®­îc chuyÓn dÞch toµn bé, mét lÇn vµo gi¸ trÞ s¶n phÈm: - Khëi ®Çu vßng tuÇn hoµn vèn, vèn l­u ®éng tõ h×nh th¸i tiÒn tÖ ban ®Çu chuyÓn sang h×nh th¸i vèn vËt t­ hµng ho¸ dù tr÷ vµ vèn s¶n xuÊt. KÕt thóc vßng tuÇn hoµn, sau khi s¶n phÈm ®­îc tiªu thô, vèn l­u ®éng l¹i trë vÒ h×nh th¸i tiÒn tÖ nh­ ®iÓm xuÊt ph¸t ban ®Çu cña nã. - Qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp diÔn ra mét c¸ch th­êng xuyªn liªn tôc nªn cïng mét thêi ®iÓm vèn l­u ®éng tån t¹i d­íi c¸c h×nh th¸i kh¸c nhau trong lÜnh vùc s¶n xuÊt vµ l­u th«ng. - C¸c giai ®o¹n vËn ®éng cña vèn ®­îc ®an xen vµo nhau, c¸c chu kú s¶n xuÊt ®­îc lÆp ®i lÆp l¹i. Sau mçi chu kú t¸i s¶n xuÊt, vèn l­u ®éng hoµn thµnh mét vßng lu©n chuyÓn. 8
  10. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Tõ nh÷ng ®Æc ®iÓm trªn ta thÊy qu¶n lý vµ sö dông vèn l­u ®éng lµ bé phËn quan träng trong c«ng t¸c qu¶n lý tµi chÝnh cña mçi doanh nghiÖp. Trong ®ã cÇn ph¶i x¸c ®Þnh ®óng ®¾n nhu cÇu vèn l­u ®éng gióp cho doanh nghiÖp ®¶m b¶o vèn l­u ®éng ®Ó duy tr× ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, tr¸nh t×nh tr¹ng ø ®äng vèn. Trªn c¬ së ®ã doanh nghiÖp nªn cã nh÷ng biÖn ph¸p khai th¸c vµ huy ®éng c¸c nguån tµi trî nh»m ®¸p øng nhu cÇu vèn vµ thùc hiÖn tèt c«ng t¸c qu¶n lý vµ sö dông vèn, ®Èy nhanh tèc ®é chu chuyÓn vèn, n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh. 3.2. Vèn chñ së h÷u vµ nî ph¶i tr¶ C¨n cø vµo nguån h×nh thµnh th× vèn ®­îc chia lµm hai lo¹i: Vèn chñ së h÷u vµ nî ph¶i tr¶. 3.2.1. Vèn chñ së h÷u Vèn chñ së h÷u lµ phÇn vèn thuéc quyÒn së h÷u cña doanh nghiÖp, doanh nghiÖp cã ®Çy ®ñ c¸c quyÒn chiÕm h÷u, chi phèi vµ ®Þnh ®o¹t. Sè vèn nµy kh«ng ph¶i lµ mét kho¶n nî vµ doanh nghiÖp kh«ng ph¶i cam kÕt thanh to¸n. Tuú theo lo¹i h×nh doanh nghiÖp thuéc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c nhau mµ vèn chñ së h÷u cã néi dung cô thÓ riªng nh­: vèn ®Çu t­ tõ ng©n s¸ch Nhµ n­íc, vèn do chñ doanh nghiÖp bá ra, vèn gãp cæ phÇn... Vèn chñ së h÷u ®­îc x¸c ®Þnh lµ phÇn vèn cßn l¹i trong tµi s¶n cña doanh nghiÖp sau khi trõ ®i toµn bé nî ph¶i tr¶. 3.2.2. C«ng nî ph¶i tr¶ Lµ kho¶n nî ph¸t sinh trong qu¸ tr×nh kinh doanh mµ doanh nghiÖp cã tr¸ch nhiÖm ph¶i thanh to¸n cho c¸c t¸c nh©n kinh tÕ. §ã lµ sè tiÒn vèn mµ doanh nghiÖp ®i vay, chiÕm dông cña c¸c ®¬n vÞ, tæ chøc, c¸ nh©n nh­: vèn vay cña ng©n hµng th­¬ng m¹i, c¸c tæ chøc tµi chÝnh kh¸c, vèn vay th«ng qua ph¸t hµnh tr¸i phiÕu, c¸c kho¶n nî kh¸ch hµng ch­a thanh to¸n. 3.3. Nguån vèn th­êng xuyªn vµ nguån vèn t¹m thêi C¨n cø vµo thêi gian huy ®éng vµ sö dông vèn cã thÓ ph©n chia nguån vèn doanh nghiÖp thµnh hai lo¹i: Nguån vèn th­êng xuyªn vµ nguån vèn t¹m thêi. 3.3.1. Nguån vèn th­êng xuyªn 9
  11. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Lµ nguån vèn tõ mét n¨m trë lªn bao gåm nguån vèn chñ së h÷u vµ c¸c kho¶n vay dµi h¹n. §©y lµ nguån vèn cã tÝnh chÊt æn ®Þnh mµ doanh nghiÖp cã thÓ sö dông dµnh cho viÖc ®Çu t­ mua s¾m tµi s¶n cè ®Þnh vµ mét bé phËn tµi s¶n l­u ®éng tèi thiÓu th­êng xuyªn cÇn thiÕt cho ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp. 3.3.2. Nguån vèn t¹m thêi §©y lµ nguån vèn cã tÝnh chÊt ng¾n h¹n ( Ýt h¬n mét n¨m ) mµ doanh nghiÖp cã thÓ sö dông ®Ó ®¸p øng c¸c nhu cÇu cã tÝnh chÊt t¹m thêi, bÊt th­êng ph¸t sinh trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña doanh nghiÖp. Nguån vèn nµy bao gåm c¸c kho¶n vay ng¾n h¹n ng©n hµng vµ c¸c tæ chøc tÝn dông cïng c¸c kho¶n nî kh¸c. ViÖc ph©n lo¹i nguån vèn th­êng xuyªn vµ nguån vèn t¹m thêi gióp cho ng­êi qu¶n lý xem xÐt huy ®éng c¸c nguån vèn mét c¸ch hîp lý víi thêi gian sö dông, ®¸p øng ®Çy ®ñ, kÞp thêi vèn cho ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh vµ n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp. C¸ch ph©n lo¹i nµy cßn gióp cho c¸c nhµ qu¶n lý doanh nghiÖp lËp c¸c kÕ ho¹ch tµi chÝnh h×nh thµnh nªn nh÷ng dù ®Þnh vµ tæ chøc nguån vèn trong t­¬ng lai trªn c¬ së x¸c ®Þnh quy m« thÝch hîp cho tõng nguån vèn ®ã, tæ chøc sö dông vèn cã hiÖu qu¶ cao. II/ Nh÷ng chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp 1. Kh¸i niÖm hiÖu qu¶ sö dông vèn HiÖu qu¶ sö dông vèn lµ sù so s¸nh gi÷a chÝ phÝ sö dông vèn vµ nh÷ng lîi Ých mµ ®ång vèn ®ã mang l¹i cho doanh nghiÖp. Th«ng qua sù so s¸nh nh­ vËy cã thÓ thÊy ®­îc ta sÏ ®¸nh gi¸ ®­îc hiÖu qu¶ sö dông vèn cña doanh nghiÖp ®ã lµ cao hay thÊp, tèt hay xÊu… 2. Nh÷ng chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn 2.1. C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn nãi chung  HiÖu suÊt sö dông vèn: Doanh thu thuÇn trong kú Vßng quay toµn bé vèn trong kú = ------------------------------------------- Sè vèn sö dông b×nh qu©n trong kú 10
  12. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh vèn cña doanh nghiÖp trong mét kú quay ®­îc bao nhiªu vßng. Qua chØ tiªu nµy ta cã thÓ ®¸nh gi¸ ®­îc kh¶ n¨ng sö dông tµi s¶n cña doanh nghiÖp thÓ hiÖn qua doanh thu thuÇn ®­îc sinh ra tõ tµi s¶n doanh nghiÖp ®· ®Çu t­. Vßng quay cµng lín th× hiÖu qu¶ cµng cao.  SuÊt hao phÝ vèn: Lµ chØ tiªu nghÞch ®¶o chØ tiªu hiÖu suÊt sö dông vèn, ph¶n ¸nh mét ®ång doanh thu cÇn cã bao nhiªu ®ång vèn. Sè vèn sö dông b×nh qu©n trong kú SuÊt hao phÝ vèn trong kú = ----------------------------------------------- Doanh thu thuÇn trong kú  Tû lÖ doanh lîi trªn tæng vèn: Lîi nhuËn thuÇn trong kú Tû lÖ doanh lîi trªn tæng vèn trong kú = --------------------------------------------- Sè vèn sö dông b×nh qu©n trong kú ChØ tiªu nµy cho biÕt sè lîi nhuËn ®­îc t¹o ra trªn mét ®ång vèn s¶n xuÊt trong kú. 2.2. C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh  HiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh: §©y lµ chØ tiªu ph¶n ¸nh hiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh, nã gióp cho c¸c nhµ ph©n tÝch biÕt ®­îc ®Çu t­ mét ®ång vèn cè ®Þnh cã thÓ t¹o ra bao nhiªu ®ång doanh thu. Doanh thu thuÇn trong kú HiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh = -------------------------------------------- Vèn cè ®Þnh b×nh qu©n trong kú  SuÊt hao phÝ vèn cè ®Þnh: Lµ ®¹i l­îng nghÞch ®¶o cña chØ tiªu hiÖu suÊt sö dông vèn cè ®Þnh. ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh ®Ó t¹o ra mét ®ång doanh thu cÇn ph¶i bá vµo s¶n xuÊt bao nhiªu ®ång vèn cè ®Þnh. Vèn cè ®Þnh b×nh qu©n trong kú SuÊt hao phÝ vèn cè ®Þnh = ------------------------------------------------ Doanh thu thuÇn trong kú 11
  13. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.  Tû lÖ doanh lîi trªn vèn cè ®Þnh: Lîi nhuËn trong kú Tû lÖ doanh lîi trªn vèn cè ®Þnh = ----------------------------------------------- Vèn cè ®Þnh b×nh qu©n trong kú ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh kh¶ n¨ng sinh lêi cña vèn cè ®Þnh. ChØ tiªu nµy thÓ hiÖn mét ®ång vèn cè ®Þnh bá vµo s¶n xuÊt ®em l¹i bao nhiªu ®ång lîi nhuËn. Kh¶ n¨ng sinh lêi cña vèn cè ®Þnh cµng cao th× hiÖu qu¶ sö dông vèn cµng tèt. 2.3. C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn l­u ®éng  HiÖu suÊt sö dông vèn l­u ®éng: Doanh thu thuÇn Vßng quay vèn l­u ®éng trong kú = --------------------------------- Vèn l­u ®éng b×nh qu©n Vßng quay vèn l­u ®éng ph¶n ¸nh trong kú vèn l­u ®éng quay ®­îc mÊy vßng. Qua ®ã cho biÕt mét ®ång l­u ®éng bá vµo s¶n xuÊt kinh doanh ®em l¹i bao nhiªu ®ång doanh thu. ChØ tiªu nµy tû lÖ thuËn víi hiÖu qu¶ sö dông vèn l­u ®éng.  Tû lÖ doanh lîi trªn vèn l­u ®éng: Lîi nhuËn Tû lÖ doanh lîi trªn vèn l­u ®éng = -------------------------------------------- Vèn l­u ®éng b×nh qu©n trong kú ChØ tiªu nµy cho biÕt mét ®ång vèn l­u ®éng bá vµo s¶n xuÊt kinh doanh ®em l¹i bao nhiªu ®ång lîi nhuËn. Tû lÖ nµy ph¶n ¸nh hiÖu qña sö dông vèn l­u ®éng.  Kú lu©n chuyÓn vèn l­u ®éng: 360 K = ---------- L K: kú lu©n chuyÓn vèn l­u ®éng. L: sè lÇn lu©n chuyÓn (sè vßng quay) cña vèn l­u ®éng trong kú. ChØ tiªu nµy cho biÕt sè ngµy cÇn thiÕt ®Ó thùc hiÖn mét vßng quay vèn l­u ®éng. Vßng quay cña vèn cµng nhanh th× kú lu©n chuyÓn vèn cµng ®­îc rót ng¾n vµ chøng tá vèn l­u ®éng cµng ®­îc sö dông cã hiÖu qu¶. 12
  14. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.  HÖ sè ®¶m nhiÖm vèn l­u ®éng: HÖ sè nµy cµng thÊp th× hiÖu qu¶ sö dông vèn cè ®Þnh cµng cao vµ ng­îc l¹i. Vèn l­u ®éng HÖ sè ®¶m nhiÖm vèn l­u ®éng = ----------------------------------- Doanh thu sau thuÕ 2.4. C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng thanh to¸n T×nh h×nh vµ kh¶ n¨ng thanh to¸n cña doanh nghiÖp ph¶n ¸nh râ nÐt chÊt l­îng c«ng t¸c tµi chÝnh. NÕu ho¹t ®éng tµi chÝnh tèt, doanh nghiÖp sÏ Ýt c«ng nî, kh¶ n¨ng thanh to¸n dåi dµo, Ýt bÞ chiÕm dông vèn còng nh­ Ýt ®i chiÕm dông vèn. Ng­îc l¹i nÕu ho¹t ®éng tµi chÝnh kÐm th× sÏ dÉn ®Õn t×nh tr¹ng chiÕm dông vèn lÉn nhau, c¸c kho¶n c«ng nî ph¶i thu, ph¶i tr¶ sÏ d©y d­a, kÐo dµi. Kh¶ n¨ng thanh to¸n cña doanh nghiÖp chØ tËp trung vµo thanh to¸n kho¶n vay nî mµ doanh nghiÖp cÇn ph¶i thanh to¸n trong n¨m. Do vËy doanh nghiÖp ph¶i dïng toµn bé tµi s¶n thuéc quyÒn qu¶n lý vµ sö dông cña m×nh ®Ó thanh to¸n nî tíi h¹n. NÕu kh¶ n¨ng thanh to¸n yÕu, doanh nghiÖp ph¶i chÞu l·i suÊt ®ång thêi lµm ¶nh h­ëng ®Õn c¸c mèi quan hÖ kinh tÕ trong kinh doanh. V× vËy khi xÐt ®Õn kh¶ n¨ng thanh to¸n ng­êi ta chØ xÐt ®Õn kh¶ n¨ng thanh to¸n nî ng¾n h¹n. Thuéc nhãm chØ tiªu nµy bao gåm: Tæng tµi s¶n  HÖ sè kh¶ n¨ng thanh to¸n tæng qu¸t = --------------------------- Tæng nî ph¶i tr¶ ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh mèi quan hÖ gi÷a tæng tµi s¶n hiÖn nay mµ doanh nghiÖp ®ang qu¶n lý sö dông víi tæng sè nî ph¶i tr¶ ( nî ng¾n h¹n, nî dµi h¹n, ... ). NÕu hÖ sè nay nhá h¬n mét lµ b¸o hiÖu sù ph¸ s¶n cña doanh nghiÖp, vèn chñ së h÷u bÞ mÊt toµn bé, tæng sè tµi s¶n hiÖn cã (tµi s¶n l­u ®éng, tµi s¶n cè ®Þnh) kh«ng ®ñ tr¶ sè nî mµ doanh nghiÖp ph¶i thanh to¸n.  HÖ sè kh¶ n¨ng thanh to¸n t¹m thêi: HÖ sè kh¶ n¨ng Tµi s¶n l­u ®éng vµ ®Çu t­ ng¾n h¹n trong kú thanh to¸n = -------------------------------------------------------------- 13
  15. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. t¹m thêi trong kú Tæng nî ng¾n h¹n trong kú HÖ sè kh¶ n¨ng thanh to¸n t¹m thêi thÓ hiÖn møc ®é ®¶m b¶o cña tµi s¶n l­u ®éng víi nî ng¾n h¹n. Nî ng¾n h¹n lµ kho¶n nî ph¶i thanh to¸n trong kú, do ®ã doanh nghiÖp ph¶i dïng tµi s¶n thùc cã cña m×nh ®Ó thanh to¸n b»ng c¸ch chuyÓn ®æi mét bé phËn tµi s¶n thµnh tiÒn. Trong tæng sè tµi s¶n mµ doanh nghiÖp ®ang qu¶n lý, sö dông vµ së h÷u, chØ cã tµi s¶n l­u ®éng lµ trong kú cã kh¶ n¨ng chuyÓn ®æi thµnh tiÒn.  HÖ sè kh¶ n¨ng thanh to¸n nhanh: Tµi s¶n l­u ®éng - Vèn vËt t­ hµng ho¸ HÖ sè kh¶ n¨ng thanh to¸n nhanh = ------------------------------------------------ Tæng nî ng¾n h¹n Trong ®ã: Tµi s¶n l­u ®éng bao gåm: tiÒn, c¸c kho¶n ph¶i thu, c¸c kho¶n ®Çu t­ ng¾n h¹n. ViÖc ph©n tÝch vµ tÝnh to¸n c¸c hÖ sè kh¶ n¨ng thanh to¸n nhanh gióp cho doanh nghiÖp biÕt ®­îc thùc tr¹ng c¸c kho¶n cÇn thanh to¸n nhanh ®Ó cã kÕ ho¹ch dù tr÷ nh»m ®¸p øng kÞp thêi c¸c nhu cÇu thanh to¸n. 2.5. C¸c chØ tiªu vÒ kh¶ n¨ng c©n ®èi vèn Nhãm c¸c chØ tiªu ph¶n ¸nh kh¶ n¨ng c©n ®èi vèn bao gåm c¸c tû lÖ sau:  HÖ sè nî: C¸c doanh nghiÖp cÇn ph¶i x¸c ®Þnh c¸c chØ tiªu hÖ sè nî. ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh møc ®é nî trong tæng sè tµi s¶n cña dong nghiÖp, tõ ®ã cho thÊy trong tæng tµi s¶n cña doanh nghiÖp, tµi s¶n së h÷u thùc chÊt cña doanh nghiÖp lµ bao nhiªu. NÕu tû sè nµy t¨ng lªn, møc ®é ®¬n vÞ cÇn ®­îc thanh to¸n t¨ng ®iÒu nµy g©y ¶nh h­ëng ®Õn kh¶ n¨ng thanh to¸n cña doanh nghiÖp. Tæng sè nî HÖ sè nî = -------------------------- Tæng tµi s¶n Trong ®ã: Tæng nî ph¶i tr¶ bao gåm: 14
  16. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. - Nî ng¾n h¹n - Nî dµi h¹n - Nî kh¸c Tæng tµi s¶n bao gåm: - Tµi s¶n l­u ®éng - Tµi s¶n cè ®Þnh Khi hÖ sè nî cao tøc lµ chñ doanh nghiÖp chØ ®ãng gãp mét phÇn nhá trªn tæng sè tµi s¶n th× sù rñi ro trong kinh doanh ®­îc chuyÓn sang cho chñ nî g¸nh chÞu mét phÇn. §ång thêi khi hÖ sè nî cao th× chñ doanh nghiÖp cµng cã lîi râ rÖt v× khi ®ã hä chØ bá ra mét l­îng vèn nhá nh­ng l¹i ®­îc sö dông mét l­îng tµi s¶n lín. Vµ khi kinh doanh vèn lín h¬n l·i suÊt tiÒn vay th× lîi nhuËn cña hä gia t¨ng rÊt nhanh. Tuy nhiªn khi hÖ sè nî cao th× ®é an toµn trong kinh doanh cµng kÐm v× chØ cÇn mét kho¶n nî tíi h¹n tr¶, kh«ng tr¶ ®­îc sÏ rÊt dÔ lµm cho c¸n c©n thanh to¸n mÊt c©n b»ng vµ xuÊt hiÖn nguy c¬ ph¸ s¶n.  Tû suÊt tù tµi trî: §©y lµ mét chØ tiªu tµi chÝnh ®o l­êng sù gãp vèn cña chñ së h÷u trong tæng sè vèn hiÖn cã cña doanh nghiÖp. Nguån vèn chñ së h÷u Tû suÊt tù tµi trî = ---------------------------------- = 1 - hÖ sè nî Tæng nguån vèn Tû suÊt tù tµi trî cµng lín chøng tá doanh nghiÖp cã nhiÒu vèn tù cã, cã tÝnh ®éc lËp cao víi c¸c chñ nî, do ®ã kh«ng bÞ rµng buéc hoÆc bÞ søc Ðp cña c¸c kho¶n vay. C¸c chñ nî th­êng thÝch tû suÊt tù tµi trî cµng cao cµng tèt. Chñ nî nh×n vµo tû sè nµy ®Ó tin t­ëng mét sù ®¶m b¶o cho c¸c mãn nî vay ®­îc hoµn tr¶ ®óng h¹n.  Tû sè nî dµi h¹n: ChØ tiªu nµy ®­îc dïng ®Ó chØ ra phÇn tµi s¶n cña doanh nghiÖp ®­îc h×nh thµnh b»ng nguån vèn vay dµi h¹n. Nî dµi h¹n lµ nh÷ng kho¶n nî cã thêi gian ®¸o nî trªn 15
  17. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. mét n¨m, do vËy tµi s¶n ®­îc h×nh thµnh tõ nguån vèn nµy cã hÖ sè an toµn cao h¬n tµi s¶n ®­îc h×nh thµnh tõ nguån vèn vay ng¾n h¹n. Tæng sè nî dµi h¹n Tû sè nî dµi h¹n = ------------------------------- Tæng nguån vèn Tæng sè nî dµi h¹n ®­îc x¸c ®Þnh b»ng tæng c¸c kho¶n vay dµi h¹n vµ nî dµi h¹n trªn b¶ng c©n ®èi tµi s¶n, phÇn nguån vèn.  HÖ sè thanh to¸n l·i vay: L·i vay ph¶i tr¶ lµ mét kho¶n chi phÝ cè ®Þnh, nguèn ®Ó tr¶ l·i vay lµ lîi nhuËn gép sau khi ®· trõ ®i chi phÝ qu¶n lý kinh doanh vµ chi phÝ b¸n hµng. So s¸nh nguèn vèn ®Ó tr¶ l·i víi l·i vay ph¶i tr¶ sÏ cho chóng ta biÕt doanh nghiÖp ®· s½n sµng tr¶ tiÒn l·i tíi møc ®é nµo. L·i vay + lîi nhuËn tr­íc thuÕ HÖ sè thanh to¸n l·i vay = -------------------------------------------------- L·i vay ph¶i tr¶ HÖ sè nµy dïng ®Ó ®o l­êng møc ®é lîi nhuËn cã ®­îc do sö dông vèn ®Ó ®¶m b¶o tr¶ l·i cho chñ nî. Nãi c¸ch kh¸c, hÖ sè thanh to¸n l·i vay cho chóng ta biÕt ®­îc sè vèn ®i vay ®· sö dông tèt tíi møc ®é nµo vµ ®em l¹i mét kho¶n lîi nhuËn lµ bao nhiªu, cã ®ñ bï ®¾p l·i vay ph¶i tr¶ hay kh«ng. 2.6. C¸c chØ tiªu vÒ kh¶ n¨ng ho¹t ®éng C¸c chØ tiªu nµy dïng ®Ó ®o l­êng hiÖu qu¶ sö dông vèn, tµi s¶n cña mét doanh nghiÖp b»ng c¸ch so s¸nh doanh thu víi viÖc bá vèn vµo kinh doanh d­íi c¸c lo¹i tµi s¶n kh¸c nhau.  Vßng quay hµng tån kho Sè vßng quay hµng tån kho lµ sè lÇn mµ hµng ho¸ tån kho b×nh qu©n lu©n chuyÓn trong kú. Gi¸ vèn hµng b¸n Sè vßng quay hµng tån kho = ------------------------------------ Hµng tån kho b×nh qu©n Sè vßng quay hµng tån kho cµng cao th× viÖc kinh doanh ®­îc ®¸nh gi¸ cµng tèt. 16
  18. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.  Sè ngµy mét vßng quay hµng tån kho Ph¶n ¸nh sè ngµy trung b×nh cña mét vßng quay hµng tån kho. C«ng thøc x¸c ®Þnh lµ: 360 ngµy Sè ngµy mét vßng quay hµng tån kho = -------------------------------------- Sè vßng quay hµng tån kho  Vßng quay c¸c kho¶n thu ChØ tiªu nµy ph¶n ¸nh tèc ®é chuyÓn ®æi c¸c kho¶n ph¶i thu thµnh tiÒn mÆt cña doanh nghiÖp. Doanh thu thuÇn trong kú Vßng quay c¸c kho¶n ph¶i thu = --------------------------------------------------- Sè d­ b×nh qu©n c¸c kho¶n ph¶i thu Vßng quay cµng lín chøng tá tèc ®é thu håi c¸c kho¶n thu nhanh lµ tèt  Kú thu tiÒn trung b×nh Kú thu tiÒn trung b×nh ph¶n ¸nh sè ngµy cÇn thiÕt ®Ó thu ®­îc c¸c kho¶n ph¶i thu (sè ngµy cña mét vßng quay c¸c kho¶n ph¶i thu). 360 ngµy Kú thu tiÒn trung b×nh = ---------------------------------------------- Vßng quay c¸c kho¶n ph¶i thu Vßng quay c¸c kho¶n ph¶i thu cµng lín th× kú thu tiÒn trung b×nh cµng nhá, vµ ng­îc l¹i. Tuy nhiªn kú thu tiÒn trung b×nh cao hay thÊp trong nhiÒu tr­êng hîp ch­a thÓ cã kÕt luËn ch¾c ch¾n mµ cßn ph¶i xem xÐt l¹i c¸c môc tiªu vµ chÝnh s¸ch cña doanh nghiÖp nh­: môc tiªu më réng thÞ tr­êng, chÝnh s¸ch tÝn dông cña doanh nghiÖp. III/ Sù cÇn thiÕt ph¶i n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông vèn Kinh doanh lµ mét ho¹t ®éng kiÕm lêi, lîi nhuËn lµ môc tiªu hµng ®Çu cña mäi doanh nghiÖp trong nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng. §Ó ®¹t tíi lîi nhuËn tèi ®a c¸c doanh nghiÖp ph¶i kh«ng ngõng n©ng cao tr×nh ®é s¶n xuÊt – kinh doanh, trong ®ã, qu¶n 17
  19. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. lý vµ sö dông vèn lµ mét bé phËn rÊt quan träng, cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh kÕt qu¶ vµ hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh. Trong c¬ chÕ qu¶n lý hµnh chÝnh quan liªu bao cÊp, c¸c doanh nghiÖp Nhµ n­íc ®­îc Nhµ n­íc tµi trî vµ cÊp ph¸t vèn ®Çy ®ñ, hiÖu qu¶ ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh kh«ng cÇn quan t©m do nhiÖm vô cña hä chØ thùc hiÖn ®óng kÕ ho¹ch Nhµ n­íc giao. Do ®ã hiÖu qu¶ sö dông vèn còng kh«ng ®­îc c¸c doanh nghiÖp Nhµ n­íc quan t©m tíi. Tõ khi chuyÓn ®æi sang c¬ chÕ thÞ tr­êng, c¸c doanh nghiÖp Nhµ n­íc ph¶i h¹ch to¸n ®éc lËp, tù chñ trong ho¹t ®éng kinh doanh vµ qu¶n lý nguån vèn, cã tr¸ch nhiÖm b¶o toµn vµ ph¸t triÓn vèn, c¸c doanh nghiÖp Nhµ n­íc ph¶i quan t©m ®óng møc ®Õn hiÖu qu¶ sö dông vèn. Muèn vËy, c¸c doanh nghiÖp ph¶i th­êng xuyªn tù ®¸nh gi¸ m×nh vÒ ph­¬ng diÖn sö dông vèn, qua ®ã, thÊy ®­îc chÊt l­îng qu¶n lý s¶n xuÊt - kinh doanh, kh¶ n¨ng khai th¸c c¸c tiÒm n¨ng s½n cã, biÕt ®­îc m×nh ®ang ë cung ®o¹n nµo trong qu¸ tr×nh ph¸t triÓn (thÞnh v­îng hay suy tho¸i), ®ang ë vÞ trÝ nµo trong qu¸ tr×nh thi ®ua, c¹nh tranh víi c¸c xÝ nghiÖp kh¸c. Qua ph©n tÝch, ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ sö dông vèn nh»m cã biÖn ph¸p t¨ng c­êng qu¶n lý, sö dông tiÕt kiÖm c¸c yÕu tè cña s¶n xuÊt ®Ó ®¹t hiÖu qu¶ cao h¬n. IV/ C¸c nh©n tè ¶nh h­ëng tíi c¬ cÊu vèn cña doanh nghiÖp Trong thùc tÕ, c¸c doanh nghiÖp ë c¸c nghµnh kh¸c nhau, thËm chÝ c¸c doanh nghiÖp trong cïng mét nghµnh còng cã c¬ cÊu vèn rÊt kh¸c biÖt. Cã nhiÒu yÕu tè ¶nh h­ëng tíi sù kh¸c biÖt cña c¬ cÊu vèn nh­: sù dao ®éng cña doanh thu, c¬ cÊu tµi s¶n, th¸i ®é cña ng­êi cho vay vµ møc ®é chÊp nhËn rñi ro cña ng­êi l·nh ®¹o. Chóng ta cã thÓ ®­a ra mét sè nh©n tè sau: 1. Sù æn ®Þnh cña doanh thu vµ lîi nhuËn Sù æn ®Þnh cña doanh thu vµ lîi nhuËn cã ¶nh h­ëng trùc tiÕp tíi quy m« cña vèn huy ®éng. Khi doanh thu æn ®Þnh sÏ cã nguån ®Ó lËp quü tr¶ nî ®Õn h¹n, khi kÕt qu¶ kinh doanh cã l·i sÏ lµ nguån ®Ó tr¶ l·i vay. Trong tr­êng hîp nµy tû träng cña vèn huy ®éng trong tæng sè vèn cña doanh nghiÖp sÏ cao vµ ng­îc l¹i 2. C¬ cÊu tµi s¶n 18
  20. Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Vèn lµ biÓu hiÖn b»ng tiÒn cña tµi s¶n nªn ®Æc ®iÓm c¬ cÊu vèn còng chÞu sù chi phèi cña c¬ cÊu tµi s¶n. Toµn bé tµi s¶n cña doanh nghiÖp cã thÓ chia ra tµi s¶n l­u ®éng vµ tµi s¶n sè ®Þnh. Tµi s¶n cè ®Þnh lµ tµi s¶n cã thêi gian thu håi vèn dµi, do ®ã nã ®­îc ®Çu t­ b»ng nguån vèn dµi h¹n ( Vèn chñ së h÷u vµ vay nî dµi h¹n ). Ng­îc l¹i, tµi s¶n l­u ®éng sÏ ®­îc ®Çu t­ mét phÇn cña vèn dµi h¹n, cßn chñ yÕu lµ vèn ng¾n h¹n. 3. §Æc ®iÓm kinh tÕ kü thuËt cña nghµnh Nh÷ng doanh nghiÖp nµo cã chu kú s¶n xuÊt dµi, vßng quay cña vèn chËm th× c¬ cÊu cña vèn sÏ nghiªng vÒ vèn chñ së h÷u ( hÇm má, khai th¸c, chÕ biÕn... ) ng­îc l¹i nh÷ng nghµnh nµo cã møc cÇu vÒ lo¹i s¶n phÈm cè ®Þnh, Ýt th¨ng trÇm, vßng quay cña vèn nhanh... ( dÞch vô, b¸n bu«n... ) th× vèn ®­îc tµi trî trõ c¸c kho¶n nî sÏ chiÕm tû träng lín. 4. Doanh lîi vèn vµ l·i suÊt vèn huy ®éng Khi doanh lîi vèn lín h¬n l·i suÊt vèn vay lµ c¬ héi tèt nhÊt ®Ó gia t¨ng lîi nhuËn cho doanh nghiÖp, do ®ã khi cã nhu cÇu t¨ng vèn ng­êi ta th­êng chän h×nh thøc tµi trî tõ vèn vay, tõ thÞ tr­êng vèn. Ng­îc l¹i, khi cã doanh lîi vèn nhá h¬n l·i suÊt vay th× cÊu tróc vèn l¹i nghiªng vÒ vèn chñ së h÷u. 5. Møc ®é chÊp nhËn rñi ro cña ng­êi l·nh ®¹o Trong kinh doanh ph¶i chÊp nhËn m¹o hiÓm cã nghÜa lµ ph¶i chÊp nhËn sù rñi ro, nh­ng ®iÒu ®ã l¹i ®ång nghÜa víi c¬ héi ®Ó gia t¨ng lîi nhuËn (m¹o hiÓm cµng cao th× rñi ro cµng nhiÒu nh­ng lîi nhuËn cµng lín). Do ®ã cã thÓ cã mét sè nhµ qu¶n lý s½n sµng sö dông nhiÒu nî h¬n ®Ó gia t¨ng lîi nhuËn. Tuy nhiªn c¸c nhµ qu¶n lý cÇn ph¶i c©n nh¾c kü tr­íc khi ra quyÕt ®Þnh t¨ng tû träng vèn vay nî bëi lÏ t¨ng møc ®é m¹o hiÓm vµ chØ cÇn mét sù thay ®æi nhá vÒ doanh thu vµ lîi nhuËn theo chiÒu h­íng gi¶m sót sÏ lµm cho c¸n c©n thanh to¸n mÊt th¨ng b»ng, nguy c¬ ph¸ s¶n sÏ hiÖn thùc. 6. Th¸i ®é cña ng­êi cho vay 19
ANTS
ANTS

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản