Dinh dưỡng trẻ 6-12
tháng
Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Nhưng khi trẻ đã ngoài
4-6 tháng, sữa mẹ không còn đủ đáp ứng nhu cầu về số lượng và cả về chất
lượng.
Vì thế, song song với việc duy trì cho trẻ bú, bà mẹ còn phải kịp thời bổ sung
những loại thức ăn chứa nhiều đạm, chất béo, tinh bột, chất xơ, vitamin và
muối khoáng, nhằm thỏa mãn nhu cầu dinh dưỡng để trẻ sinh trưởng và phát
triển tốt.
Lượng thức ăn trong ngày của bé
Ở giai đoạn từ 6-12 tháng tuổi, lượng Sữa bé cần mỗi ngày từ 750-1000ml.
Lúc này, bạn đã có thể cho bé tập ăn dặm. Chậm chậm từng chút một, bạn sẽ
tăng dần lượng bột và giảm dần lượng sữa.
6 tháng tuổi, ngoài bú mẹ, bé đã có thể ăn hai bữa bột một ngày. Bột của bé
cần có bột gạo, cho thêm một ít đạm động vật (ví dụ: thịt nghiền, gan xay, cá
xay, ruốc thịt…) và rau củ (rau xanh xay nát, đậu phụ, khoai tây…) Để luyện
khả năng nhai và tạo điều kiện cho răng phát triển, mẹ có thể cho bé ăn gặm
bánh quy, táo, lê…
Trẻ được 8-9 tháng tuổi, hàng ngày có thể ăn hai đến ba bữa cháo mặn và một
đến hai bữa ăn phụ. Món ăn phụ có thể là Sữa chua, hoa quả xay... Thức ăn
mặn phải được thái nhỏ, nấu nhừ, có đủ thành phần tinh bột, đạm, rau xanh.
Bạn cũng nên cho vào cháo của bé một thìa nhỏ dầu ăn và vài giọt nước mắm
loại ngon.
Trong rau xanh có chứa một số vitamin tan trong dầu, vì vậy, cho dầu ăn vào
bát cháo của bé, sẽ giúp bé hấp thụ được nhiều vitamin hơn. Nếu không có
nước mắm, bạn có thể thay thế bằng chút xíu muối i-ốt cũng tốt. Nhưng bạn
nên nhớ, đừng lấy khẩu vị của người lớn để nêm nếm thức ăn cho bé. Bé chỉ
cần ăn rất nhạt, hơn nữa, khi lượng muối đưa vào nhiều, quả thận non yếu của
bé sẽ phải hoạt động quá tải, nếu kéo dài, thận có thể bị suy và gây phù.
Sau khi trẻ được 10 tháng, bạn có thể chuyển sang cháo đặc ngày cho ăn 2-3
bữa. Nếu nuôi bằng Sữa mẹ thì có thể giảm bớt số lần cho bú để cai sữa, khi
đầy năm thì lấy cháo làm thức ăn chính.
Tốt nhất với trẻ dưới 1 tuổi nên cho ăn bột hay cháo xay.
Cách cho trẻ ăn bổ sung
Nguyên tắc: Khi bắt đầu cho bé ăn dặm, cần phải tuân theo nguyên tắc: cho
bé ăn từ ít đến nhiều, từ loãng đến đặc, từ tinh đến thô, từ một loại đến nhiều
loại. Chủng loại thức ăn trong một bữa ăn được tăng lên khi sức khỏe cùng
với bộ máy tiêu hóa của bé bình thường.
Cho trẻ ăn nhiều bữa trong 1 ngày. Nghiêm chỉnh thực hiện đúng thời gian
biểu cho ăn. Ban đầu cho ăn bổ sung có thể cho trẻ ăn nhiều bữa: 6 bữa, mỗi
bữa cách nhau hơn 2 giờ. Trong 6 bữa này có thể 3 bữa Sữa và 3 bữa cho ăn
bột loãng. Sau đó rút dần còn 5 bữa, có thể với 2 bữa bú, 3 bữa bột sền sệt,
tiến tới chỉ ăn 2 bữa bột đặc một ngày. Ăn bột xong có thể cho trẻ bú thêm
nếu trẻ vẫn thèm bú.
Đối với trẻ nuôi bộ, chớ nên bắt ép trẻ ăn hết suất ăn theo quy định, mà nên
gia giảm theo sức ăn của bé. Nếu cho trẻ ăn thêm hoa quả thì chỉ cần ăn vừa
phải, ăn quá nhiều có thể ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ các chất dinh
dưỡng trong thức ăn.
Bạn không nên
Không nên cho trẻ uống nước ngọt, ăn bánh kẹo, quả ngọt... trước khi
ăn chính. Trẻ lúc đói sẽ ăn hết bột một cách ngon lành, sau đó mới nên cho trẻ
bú hoặc ăn thêm đồ ngọt. Như vậy trẻ sẽ chóng lớn nhờ được cung cấp đủ
năng lượng.
Sau bữa ăn, không nên cho uống thêm nước ngay, chỉ cần vài thìa nước
nhỏ để tráng miệng. Thường là sau khi ăn khoảng 1 giờ trẻ sẽ thấy khát nước,
lúc đó cho trẻ uống mỗi lần một ít tùy theo nhu cầu.
Không nên để trẻ khát nước mà cũng không nên cho trẻ uống quá
nhiều. Uống nhiều nước, thận của trẻ sẽ phải làm việc nhiều hơn.
Với cách ăn uống như vậy sẽ giúp cho trẻ dễ thích nghi và tiêu hóa, hấp thu
tốt.
Những điều cần chú ý khi cho trẻ ăn bổ sung
Làm quen dần dần: Trước hết, bố mẹ cần căn cứ vào tháng tuổi cũng như
khả năng tiêu hóa và nhu cầu dinh dưỡng của trẻ để đưa ra chế độ ăn thích
hợp nhất.
Với những thức ăn mới, nên cho trẻ ăn vào trước khi bú, vì lúc này trẻ đang ở
trạng thái đói, dễ chấp nhận món ăn mới hơn. Mỗi loại thức ăn mới nên cho
trẻ ăn liên tục trong vài ngày với lượng tăng dần. Điều này sẽ giúp bé dần
thích nghi và cha mẹ có thể phát hiện kịp thời những món có thể gây dị ứng
cho bé.
Yêu cầu bữa ăn: Thức ăn bổ sung phải để ở mức ấm, sau đó mới cho bé ăn.
Thức ăn nóng dễ làm phỏng lưỡi bé, còn thức ăn lạnh sẽ khiến bé Bị đau dạ
dày.
Thức ăn cho trẻ phải có chất lượng tốt, bảo đảm nhu cầu dinh dưỡng cần thiết
cho trẻ tăng trưởng.
Nguyên liệu chế biến phải bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm và cần được
chế biến kĩ càng (rửa sạch, lọc bỏ gân xơ, thái nhỏ, nghiền nát, hầm nhừ...) để
cơ thể trẻ dễ hấp thu, phòng rối loạn tiêu hóa.
Đậu tương cho bé cần phải được chế biến kỹ dưới dạng Sữa đậu, tào phớ, đậu
phụ... Bởi ở dạng bột khô sống, trẻ ăn vào sẽ khó tiêu hóa hơn đậu xanh, lại
còn có vị ngái vừa khó ăn vừa cản trở tiêu hóa. Gạo, đậu được xem là lương
thực cơ bản nhất, trong bột của bé nên có tỉ lệ gạo/đậu là 4/1-3/1 và phải xay
thật mịn.