Cách đọc ký hiệu trên lốp ô tô
(Dân trí) - L p là b ph n duy nh t c a ô tô ti p xúc v i m t đ ng, nên th ng đ c các ch xeố ộ ậ ấ ủ ế ớ ặ ườ ườ ượ ủ
đ c bi t chú ý. Tuy nhiên, không ph i ai cũng hi u h t ý nghĩa c a các ký hi u trên l p.ặ ệ ả ể ế ủ ệ ố
H u h t ch xe đ u mang xe ra x ng cho th thay l p và vi c ch n l p cũng th ng đ c giaoầ ế ủ ề ưở ợ ố ệ ọ ố ườ ượ
phó luôn cho th . Dù v y, có m t chút ki n th c c b n v thu t ng s d ng cho l p ô tô s giúpợ ậ ộ ế ứ ơ ả ề ậ ữ ử ụ ố ẽ
b n tránh đ c tình tr ng “râu ông n c m c m bà kia”, s d ng l p không phù h p v i xe, ho cạ ượ ạ ọ ắ ằ ử ụ ố ợ ớ ặ
v i đi u ki n s d ng.ớ ề ệ ử ụ
Trên thành l p th ng có r t nhi u ch và s th hi n kích th c và ch ng lo i l p. Ví d , trên l pố ườ ấ ề ữ ố ể ệ ướ ủ ạ ố ụ ố
có dòng ch , s P205/40R16 ( nh trên), thì ch P là vi t t t c a “Passenger Vehicle”, t c là xe duữ ố ả ữ ế ắ ủ ứ
l ch 7 ch tr xu ng. N u ch P thay b ng LT, t c là l p dành cho xe vi t dã h ng nh (Lightị ỗ ở ố ế ữ ằ ứ ố ệ ạ ẹ
Truck).
V các con s , 205 là b r ng c a l p tính theo đ n v millimét, còn các s th hai, 40, th hi n tề ố ề ộ ủ ố ơ ị ố ứ ể ệ ỷ
s gi a đ cao thành l p v i đ r ng l p. Trong tr ng h p này, thành l p b ng 40% b r ngố ữ ộ ố ớ ộ ộ ố ườ ợ ố ằ ề ộ
205mm c a l p. ủ ố
Ch R là vi t t t c a Radial, th hi n k t c u l p có b to tròn, đ phân bi t v i lo i mành chéoữ ế ắ ủ ể ệ ế ấ ố ố ả ể ệ ớ ạ
(Bias). L p Radial thống dùng cho xe du l ch vì phù h p v i m i lo i đ ng, còn l p Bias ườ ị ợ ớ ọ ạ ườ ố th ngườ
dùng cho xe vi t dã. V c m giác lái và hi u qu tiêu th nhiên li u, lo i l p Bias “thua” l p Radial.ệ ề ả ệ ả ụ ệ ạ ố ố
Các con s cu i cùng, 16, ch đ ng kính bánh xe mà l p l p vào. Có m t đi m không th ng nh t ố ố ỉ ườ ố ắ ộ ể ố ấ ở
đây là đ n v đo. Trong khi các kích th c c a l p trên toàn th gi i đ c tính b ng đ n v h métơ ị ướ ủ ố ế ớ ượ ằ ơ ị ệ
thì đ ng kínhườ vành xe l i đ c đo b ng inch.ạ ượ ằ
Khi đi mua l p, b n c n bi t c l p c a xe. L u ý quan tr ng nh t là nên ch n c l p sát v i bố ạ ầ ế ỡ ố ủ ư ọ ấ ọ ỡ ố ớ ề
r ng l p nguyên b n c a xe. N u l p xe có đ ng kính 205mm mà b n thay b ng l p l n h n quáộ ố ả ủ ế ố ườ ạ ằ ố ớ ơ
nhi u có th gây nh h ng đ n các b ph n c a h th ng treo. Vi c s d ng lo i l p nh h n sề ể ả ưở ế ộ ậ ủ ệ ố ệ ử ụ ạ ố ỏ ơ ẽ
không đ ch u t i và làm gi m đ bám đ ng c a xe, khi n h th ng ch ng bó c ng phanh (ABS)ủ ị ả ả ộ ườ ủ ế ệ ố ố ứ
ho t đ ng kém hi u qu . Thông th ng, trong tr ng h p này, b n có th ch n lo i l p l n h nạ ộ ệ ả ườ ườ ợ ạ ể ọ ạ ố ớ ơ
(215) ho c nh h n m t chút (200), nh ng t t nh t là dùng đúng kích th c 205mm. ặ ỏ ơ ộ ư ố ấ ướ
T l gi a đ cao thành l p v i đ r ng c a l p cũng r t quan tr ng. L p có t l này là 50 thìỷ ệ ữ ộ ố ớ ộ ộ ủ ố ấ ọ ố ỷ ệ
thành l p th p h n lo i 65, cho đ chính xác c a h th ng lái cao h n, nh ng l i gi m đ êm c a xeố ấ ơ ạ ộ ủ ệ ố ơ ư ạ ả ộ ủ
khi vào đ ng nhi u gà. Tr ng h p duy nh t nên thay đ i t l này c a l p là vào mùa đông ườ ề ổ ườ ợ ấ ổ ỷ ệ ủ ố ở
x l nh, đ ng th i cũng nên thay luôn đ ng kínhứ ạ ồ ờ ườ vành bánh xe. S d ng l p mùa đông có t lử ụ ố ỷ ệ
thành l p cao h n s giúp xe ch y êm h n vào mùa đông.ố ơ ẽ ạ ơ
Tuy nhiên, thành l p cao cũng đ ng nghĩa v i l p cao h n, nên có th không l p v a vào ch n bùn.ố ồ ớ ố ơ ể ắ ừ ắ
Trong tr ng h p này, b n có th thay lo i vành xe nh h n m t c , ví d t 16-inch xu ng 15-ườ ợ ạ ể ạ ỏ ơ ộ ỡ ụ ừ ố
inch, đ kích th c c bánh xe v c b n v n nh tr c, nh ng xe ch y êm h n.ể ướ ả ề ơ ả ẫ ư ướ ư ạ ơ
Ngoài các thông tin c b n trên, thành l p còn có nhi u ký hi u khác, nh t i tr ng t i đa, áp su tơ ả ố ề ệ ư ả ọ ố ấ
l p t i đa và t c đ an toàn t i đa. Thông tin v t i tr ng và áp su t khá d hi u, còn t c đ đ cố ố ố ộ ố ề ả ọ ấ ễ ể ố ộ ượ
quy c b ng mã. C th , ch T cho bi t t c đ t i đa cho phép c a l p là 190 km/h; ch H t ngướ ằ ụ ể ữ ế ố ộ ố ủ ố ữ ươ
ng v i 210 km/h; ch V là 240 km/h; và ch W là 270 km/h. L p ch Z ch a đ c tiêu chu n hoáứ ớ ữ ữ ố ữ ư ượ ẩ
qu c t mà tuỳ thu c vào t ng nhà s n xu t, nh ng ít nh t ch u đ c t c đ t i đa nh l p V.ố ế ộ ừ ả ấ ư ấ ị ượ ố ộ ố ư ố
Thông th ng, ch c n l p T là đ đ ch y trên đ ng cao t c.ườ ỉ ầ ố ủ ể ạ ườ ố
Ngoài các ký hi u b ng ch và s , trên m t s l p còn có bi u t ng núi (Mountain), cho bi t đó làệ ằ ữ ố ộ ố ố ể ượ ế
l p có th dùng cho mùa đông. ố ể x l nh, có hai lo i l p mùa đông: Ở ứ ạ ạ ố M&S dùng cho xe th ng ch yườ ạ
trên đ ng nhi u bùn và tuy t (Mud & Snow), còn có bi u t ng bông tuy t bên trong núi thì đó làườ ề ế ể ượ ế
l p dùng cho th i ti t có tuy t và băng.ố ờ ế ế
M t s bi u t ng khác trên l p là TL (vi t t t c a tubless - l p không xăm), SSR (Runflat tire - l pộ ố ể ượ ố ế ắ ủ ố ố
runflat, cho phép xe ch y t c đ cao thêm m t quãng đ ng dài ngay c khi l p đã b th ng, nhạ ở ố ộ ộ ườ ả ố ị ủ ờ
k t c u thành l p đ c bi t v ng ch c)… ế ấ ố ặ ệ ữ ắ
Khi cần thay lốp xe, nếu tin tưởng, bạn có thể phó mặc hoàn toàn cho thợ. Nhưng đôi khi bạn cũng
thắc mắc xem chiếc xe cưng của mình sử dụng sản phẩm nhãn hiệu nào, kích thước ra sao. Tất cả
những gì mà bạn cần biết đều được in ngay trên lốp xe.
Trên thành l p (sidewall) có đ y đ thông tin t d ng c b n nh t t i r c r i nh t. Tên hãng s nố ầ ủ ừ ạ ơ ả ấ ớ ắ ố ấ ả
xu t và tên l p r t d nh n bi t, đôi khi chúng còn đ c in b ng ch tr ng n i b t.ấ ố ấ ễ ậ ế ượ ằ ữ ắ ổ ậ
M t dãy s d th y n a có th nh sau: ộ ố ễ ấ ữ ể ư P205/60SR15 (hình trên). Không ch trên l p xe, khi đ c cácỉ ố ọ
bài gi i thi u m t lo i xe m i trên ớ ệ ộ ạ ớ TS b n cũng có th tìm th y dãy s này trong b ng thông s kạ ể ấ ố ả ố ỹ
thu t. Ch cái đ u tiên "P" cho th y đây là l p xe passenger car (thu t ng dùng đ ch các lo i xe 7ậ ữ ầ ấ ố ậ ữ ể ỉ ạ
ch ng i tr xu ng, không k xe t i).ỗ ồ ở ố ể ả
Ch s đ u tiên trong dãy là chi u r ng l p (tính b ng mm), đây là 205ữ ố ầ ề ộ ố ằ ở
mm. Chi u r ng l p chính là b m t ti p xúc c a l p xe v i m t đ ng.ề ộ ố ề ặ ế ủ ố ớ ặ ườ
Ch s th nhì là t s gi a đ cao c a thành l p (sidewall) v i đ r ngữ ố ứ ỷ ố ữ ộ ủ ố ớ ộ ộ
b m t l p. Trong tr ng h p này, thành l p b ng 60% c a 205ề ặ ố ườ ợ ố ằ ủ
mm, t c là b ng 123 mm.ứ ằ
Theo quy c, ch S ti p theo ch ra r ng l p này có th v n hành t cướ ữ ế ỉ ằ ố ể ậ ở ố
đ t i đa 112 mph (miles per hour), t c là t ng đ ng 180 km/h. Tuyộ ố ứ ươ ươ
nhiên, thông s này không ph i trên l p nào cũng có do không b t bu c.ố ả ố ắ ộ
Phân lo i t c đ dành cho l p xe th hi n b ng các ch cái. L p xe sedan th ng không đ c x pạ ố ộ ố ể ệ ằ ữ ố ườ ượ ế
cao h n ch "S", trong khi m t chi c xe th thao nh Ferrari có th s d ng lo i l p x p h ng t iơ ữ ộ ế ể ư ể ử ụ ạ ố ế ạ ố
đa là "Z".
K ti p, ch "R" cho bi t đây là l p radial, m t thi t k cao c p h n lo i l p bias (l p mành chéo)ế ế ữ ế ố ộ ế ế ấ ơ ạ ố ố
th ng s d ng n c ta. T i Vi t Nam, Casumina là công ty đ u tiên ti n hành s n xu t l p radialườ ử ụ ở ướ ạ ệ ầ ế ả ấ ố
(l p không c n dùng săm, có hai l p b thép b o v m t ch y nên có đ an toàn cao h n l p bias).ố ầ ố ố ả ệ ặ ạ ộ ơ ố
Ch s cu i cùng là ch đ ng kính c a vành xe. Ví d trên cho th y đây là chi c l p dùng cho lo iữ ố ố ỉ ườ ủ ụ ấ ế ố ạ
vành 15 inch (381 mm).
Đôi khi ch s v tr ng t i và t c đ đ c in cùng nhau, ngay sau thông s v kích th c. Ví d l pỉ ố ề ọ ả ố ộ ượ ố ề ướ ụ ố
có ký hi u ệP205/60R15 85S.
"85S" cho bi t l p này ch u đ c tr ng t i 1.135 poundế ố ị ượ ọ ả
(515 kg) và nó đ c x p t c đ "S". Có nghĩa là c 4ượ ế ở ố ộ ả
l p xe có th ch t i đa tr ng l ng g p 4 l n, b ngố ể ở ố ọ ượ ấ ầ ằ
4.540 pound (2.060 kg) t i t c đ 180 km/h. Nh ng thôngạ ố ộ ữ
s này ít quan tr ng nh ng n u quan tâm, b n có th đ iố ọ ư ế ạ ể ố
chi u v i b ng bên c nh.ế ớ ả ạ
M t vài lo i l p c a xe t i nh s d ng m t h th ng kích th c h i khác, ví d ộ ạ ố ủ ả ẹ ử ụ ộ ệ ố ướ ơ ụ LT 31X10.5R15.
Q99 mph (160 km/h)
S112 mph (180 km/h)
T118 mph (190 km/h)
U124 mph (200 km/h)
H130 mph (210 km/h)
V149 mph (240 km/h)
Ztrên 149 mph (trên 240
km/h)
75 853 lbs (387 kg)
85 1.135 lbs (515 kg)
88 1.235 lbs (560 kg)
91 1.356 lbs (615 kg)
93 1.433 lbs (650 kg)
105 2.039 lbs (925 kg)
Hai ch đ u là đ ch lo i xe t i nh (light truck - xe tr ng t i d i m t t n). S đ u tiên là đ ngữ ầ ể ỉ ạ ả ẹ ọ ả ướ ộ ấ ố ầ ườ
kính l p tính theo đ n v inch, đây là 31 inch (787,4 mm). S th nhì là đ r ng b m t l p, cũngố ơ ị ở ố ứ ộ ộ ề ặ ố
tính theo inch (10,5 inch = 266,7 mm). Ch "R" cho bi t đây là l p radial. S 15 ch đ ng kính c aữ ế ố ố ỉ ườ ủ
vành xe, t c là l p này phù h p v i vành xe 15 inch.ứ ố ợ ớ
Nh ng ch nh h n ch a các thông tin sau:ữ ữ ỏ ơ ứ
Uniform Tire Quality Grades cho bi t k t qu các cu c ki m tra c a c quan nhà n c v i đ mònế ế ả ộ ể ủ ơ ướ ớ ộ
gân l p, đ bám đ ng và đ ch u nhi t. Tuy nhiên, vi c ki m tra đ c u nhi m cho nhà s n xu tố ộ ườ ộ ị ệ ệ ể ượ ỷ ệ ả ấ
ti n hành.ế
Treadwear là thông s v đ mòn gân l p xe v i tiêu chu n so sánh là 100. Gi s l p xe đ c x pố ề ộ ố ớ ẩ ả ử ố ượ ế
400, t c là nó có đ b n cao h n tiêu chu n 4 l n. Tuy nhiên, thông s này ch chính xác khi so sánhứ ộ ề ơ ẩ ầ ố ỉ
đ b n c a gân l p xe c a cùng m t nhãn hi u.ộ ề ủ ố ủ ộ ệ
Traction là s đo kh năng d ng c a l p xe theo h ng th ng, trên m t đ ng tr n. AA là h ng caoố ả ừ ủ ố ướ ẳ ặ ườ ơ ạ
nh t, A là t t, B là trung bình còn C là t i nh t.ấ ố ồ ấ
Temperature đo kh năng ch u nhi t đ c a l p khi ch y xe trên quãng đ ng dài v i t c đ cao,ả ị ệ ộ ủ ố ạ ườ ớ ố ộ
đ căng c a l p hay s quá t i. X p cao nh t là A, trung bình là B còn C là t i nh t.ộ ủ ố ự ả ế ấ ồ ấ
M + S: có nghĩa là l p xe đ t yêu c u t i thi u khi đi trên m t đ ng l y l i ho c ph tuy t.ố ạ ầ ố ể ặ ườ ầ ộ ặ ủ ế
Maximum load: tr ng l ng t i đa mà l p xe có th ch u, tính theo đ n v pound ho c kg.ọ ượ ố ố ể ị ơ ị ặ
Maximum Inflation Pressure: tính theo đ n v psi (pound per square inch) ho c kPA (kilopscal).ơ ị ặ
Không bao gi đ c b m l p xe v t qua thông s quy đ nh v áp l c h i t i đa.ờ ượ ơ ố ượ ố ị ề ự ơ ố
Ngoài ra, còn có thông s v mã c a nhà s n xu t, ngày s n xu t. Ch ng h n n u 3 ch s cu i dãyố ề ủ ả ấ ả ấ ẳ ạ ế ữ ố ố
là 405, có nghĩa là l p này xu t x ng vào tu n th 40 c a năm 1995. Vì đ c làm b ng cao su, n uố ấ ưở ầ ứ ủ ượ ằ ế
đ quá lâu, l p xe s không còn t t nh khi m i đ c s n xu t.ể ố ẽ ố ư ớ ượ ả ấ