intTypePromotion=4

Bài giảng Ngữ văn lớp 12 - Bài: Tác phẩm "Hán Sở tranh hùng"

Chia sẻ: Phuc Nguyen | Ngày: | Loại File: PPT | Số trang:64

0
21
lượt xem
1
download

Bài giảng Ngữ văn lớp 12 - Bài: Tác phẩm "Hán Sở tranh hùng"

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Bài giảng cung cấp cho người học các kiến thức: Tác phẩm "Hán Sở tranh hùng", vị thế chính trị, bối cảnh lịch sử,... Hi vọng đây sẽ là một tài liệu hữu ích dành cho các bạn sinh viên đang theo học môn dùng làm tài liệu học tập và nghiên cứu. Mời các bạn cùng tham khảo chi tiết nội dung tài liệu.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Bài giảng Ngữ văn lớp 12 - Bài: Tác phẩm "Hán Sở tranh hùng"

  1. ĐÀI TIẾNG NÓI VIỆT NAM TRƯỜNG CAO ĐẴNG PHÁT THANH- TRUYỀN HÌNH II
  2. I. Về tác phẩm  Hán Sở tranh hùng:  Hán Sở tranh hùng trong văn học vốn có tên là Tây Hán  chí.    Mộng Bình Sơn dịch có 48 hồi, XNB Trẻ TP Hồ Chí  Minh xuất bản năm 1989, từ đó tới nay tái bản nhiều lần  và một bản khác ít người biết tới   Thanh Phong dịch, có tên là "Tây Hớn" có 100 hồi do  NXB Đồng Tháp ấn hành năm 1993   Nhưng cả hai bản này đều không ghi tác giả nguyên tác  chữ Hán là ai. 
  3.  Gần đây, mới có một bản Hán Sở tranh hùng khác do TP Hồ  Chí Minh xuất bản mới khi rõ ở phía trên cùng của bìa tác  phẩm này là "Khuyết danh", tức là không rõ tên tác giả.   Giữa hai bản 48 hồi của dịch giả Mộng Bình Sơn và 100 hồi  của dịch giả Thanh Phong có sự khác biệt khá nhiều.  Bản 48 hồi chỉ kể từ khi Tần Thủy Hoàng lên ngôi đến khi  Lưu Bang chết.   Bản 100 hồi kể từ cuối thời Chiến Quốc, từ khi Thủy  Hoàng ra đời đến khi Lưu Bang chết. 
  4.  NỘI DUNG:  Hán Sở tranh hùng,  Sở Hán chiến tranh, Sở Hán  tương tranh hay Sở Hán Xuân Thu, 206–202 TCN)  là thời kỳ sau thời đại nhà Tần ở Trung Hoa. Trong  thời kỳ này, các vị vương từ các đất khác nhau ở  Trung Hoa đã xuất hiện sau sự sụp đổ của nhà Tần  và tạo nên hai phái kình địch nhau rõ rệt. Một bên  do Lưu Bang , vua nhà Hán lãnh đạo, còn bên kia do  Hạng Vũ , tự xưng Tây Sở bá vương. Một vài vị  vương khác có uy lực thấp hơn cũng có nghĩa quân  đánh nhau độc lập trong thời gian này. Cuộc chiến  đã kết thúc với thắng lợi hoàn toàn thuộc về Lưu  Bang, người sau này đã lên ngôi hoàng đế và thiết  lập nên nhà Hán.
  5.  Hán  Sở  (Những nhân vật chữ   (Những nhân vật chữ  nghiêng từ Sở sang theo  nghiêng từng sang theo  Hán) Hán)  Lưu Bang  Hạng Vũ  Trương Lương  Phạm Tăng  Tiêu Hà  Quý Bố  Hàn Tín  Anh Bố  Trần Bình  Chương Hàm  Bành Việt  Tư Mã Hân  Lư Quán  Đổng Ế  Hạ Hầu Anh  Chung Ly Muội  Phàn Khoái  Hạng Bá  Tào Tham
  6. 1. Căn nguyên của cuộc chiến  Năm 221 TCN, nhà Tần đã thôn tính các nước chư  hầu phía đông để thống nhất một Trung Hoa đầu  tiên. Tuy nhiên, sự thống nhất chính trị chưa mang  lại kết quả ngay lập tức trong việc hợp nhất  những người dân từ những nước khác nhau trên  đất Trung Hoa. Ở một vài nước nhỏ cũ, sự mong  muốn độc lập của những nước này vẫn còn. Đây  không phải là vấn đề lớn làm cho nhà Tần thường  xuyên phải củng cố vai trò thống trị của mình  trong một thời gian dài ở Trung Hoa. 
  7.  Tuy nhiên, luật pháp hà khắc nhà Tần đã không  được phần lớn nhân dân ủng hộ và chấp nhận. Khi  Tần Thủy Hoàng còn sống, do uy vũ của ông quá  lớn nên những người chống đối dù rất uất hận  nhưng cũng chỉ dừng lại ở những hành động ám sát,  song đều không thành. Sau khi Thủy Hoàng qua đời,  con là Nhị Thế vốn đã không có đủ uy tín lại thi  hành chính sách tàn bạo hơn cha. Vì thế ngay lập  tức dân nghèo đã nổi dậy và người đầu tiên phất cờ  chống Tần là Trần Thắng (năm 209 TCN). Nhiều  nơi đã nổi dậy khởi nghĩa hưởng ứng và nhà Tần đã  nhanh chóng sụp đổ chỉ sau 15 năm hợp nhất. 
  8.  Khi nhà Tần sụp đổ, nhiều nhóm nghĩa quân đã tập hợp  những người dân địa phương lại để ủng hộ họ dưới ngọn  cờ của nước cũ. Kết quả là Trung Hoa khi đó lại bị chia  thành nhiều nước nhỏ, nhiều nước vẫn giữ tên từ thời  Chiến Quốc với lãnh tụ thường là những người từ các gia  đình quý tộc cũ.   Vào thời gian này, tương lai của Trung Hoa vẫn rất mờ mịt.  Một vài người, đặc biệt là hậu duệ của những gia đình  quyền lực của những nước chư hầu cũ thời Chiến Quốc cho  rằng, một Chiến Quốc mới rất có thể lại xuất hiện và  Trung Hoa lại có thể bị chia cắt bởi những vương triều khác  nhau. Tuy nhiên, phần lớn người dân đã rất mệt mỏi vì  những cuộc chiến liên miên và hy vọng vào một lực lượng  mạnh mẽ có thể kết thúc chiến tranh. 
  9.  Trong số các vị vương này thì người mạnh nhất là  Hạng Vũ, người lãnh đạo quân đội nước Sở, và  cũng được sự khâm phục của nhiều nhóm quân  khác sau trận Cự Lộc và trở thành người lãnh đạo  các nhóm quân, mặc dù quyền lực của nước Sở trên  danh nghĩa vẫn nằm trong tay Sở Nghĩa Đế. Năm  206 TCN, định mệnh của Trung Hoa gần như đã  nằm trong tay của Hạng Vũ. Tuy nhiên, mặc dù là  một nhà lãnh đạo quân sự tài ba, Hạng Vũ vẫn là  người thiếu khả năng về chính trị. Khi đã có vị trí  trong việc tạo dựng cơ đồ mới sau nhà Tần, Hạng  Vũ đã mắc một số sai lầm sau: 
  10.  Thứ nhất, sau khi bức hàng số đông quân đội Tần  (khoảng 200.000 quân) Hạng Vũ đã nhẫn tâm tàn  sát tất cả bọn họ. Phần lớn trong số họ đến từ đất  Quan Trung  nước Tần. Với việc làm này, Hạng Vũ  đã làm cho dân chúng ở Quan Trung căm ghét, và sau  này họ đã quay sang ủng hộ cho Lưu Bang trong  cuộc chiến chống lại Hạng Vũ.  Thứ hai, Hạng Vũ đã giết Sở Nghĩa Đế (Sở Hoài  Vương), người lãnh đạo trên danh nghĩa của cuộc  khởi nghĩa chống Tần. Với việc làm này, Hạng Vũ  đã bị mắc tội giết vua. Điều này làm cho nhiều  người quay sang chống lại ông.
  11.  Thứ ba, Hạng Vũ đã đánh giá thấp sự nguy hiểm  của Lưu Bang. Mặc dù đã có cơ hội để trừ bỏ Lưu  Bang, quân sư Phạm Tăng cũng thúc giục, nhưng  Hạng Vũ đã không làm.  Thứ tư, Hạng Vũ đã ưu tiên ban thưởng cho những  người trực tiếp theo mình đánh Tần; đối xử kém  hơn với những người có công đánh Tần nhưng  không quy phục mình. Điều này làm nhiều thủ lĩnh  nghĩa quân và dòng dõi chư hầu cũ tức giận. Một  vài vị vương khác đã sớm bất bình chống lại ông.  Những người này về sau cũng quay sang bên Lưu  Bang để chống lại ông.  Lý do cuối cùng là lý do trực tiếp gây ra Hán Sở  tranh hùng.
  12. 1. Vị thế chính trị khi bắt đầu cuộc chiến  Năm 206 TCN, triều đại nhà Tần chấm dứt. Trong chiến  tranh chống Tần, các quốc gia thời Chiến Quốc cũ: Tề, Sở , Yên, Hàn, Triệu, Ngụy được tái lập để làm liên minh  đánh Tần hùng mạnh. Tuy nhiên từng quốc gia lại theo  đuổi mục đích riêng, giữa các nước này và trong nội bộ  một số nước cũng hình thành mâu thuẫn giữa các lực  lượng mới thành lập.
  13.  Tại nước Tề, khi Trần Thắng nổi dậy thì người  trong họ xa của vua Tề trước kia là Điền Đam  hưởng ứng, tự lập làm Tề vương. Khi Điền Đam  đi cứu Ngụy bị tử trận, người trong nước lập em  Tề vương Kiến  là Điền Giả lên ngôi. Em Điền  Đam là Điền Vinh mang quân về đánh đuổi Điền  Giả, lập con Đam là Thị lên ngôi Tề vương. Giả  chạy sang Sở. Hạng Lương kêu gọi Tề hội quân  đánh Tần, Vinh ra điều kiện Sở phải giết Giả.  Hạng Lương không nghe nên Điền Vinh không chịu  ra quân. 
  14.  Tại Ngụy, sau khi Ngụy vương Cữu chống Tần  chết , em là Báo chạy sang Sở, được Hạng Lương  giúp quân về lấy lại đất Nguỵ. Nhưng Báo không  theo giúp Hạng Vũ đánh quân chủ lực của Tần.  Tại Triệu, sau khi được Hạng Vũ giải vây ở  trận Cự Lộc, hai tướng chủ chốt là Trương Nhĩ và  Trần Dư mâu thuẫn vì Nhĩ cho rằng Dư không hết  sức cứu viện cho thành bị vây ngặt. Mặt khác, các  tướng Tư Mã Ngang, Thân Dương cũng theo  Trương Nhĩ, tách khỏi quân Triệu vương Yết, tự  nhập theo quân tây tiến của Hạng Vũ để tiến thân.
  15.  Tại Yên, Hàn Quảng vốn theo lệnh của Triệu  vương Vũ Thần là người khởi nghĩa đầu tiên theo  Trần Thắng đi lấy Yên, được người Yên tôn lập.  Quảng không hưởng ứng Hạng Vũ nhưng tướng  Yên là Tang Đồ cũng tự mang quân bản bộ theo Sở.  Chỉ có nước Hàn nhỏ yếu nhất và ít tham vọng  nhất, Hàn Thành là dòng dõi nước Hàn được con  cháu công thần cũ là Trương Lương tái lập và được  nước Sở (Hạng Lương) hỗ trợ quân về đánh Tần  lấy lại nước Hàn nhưng gặp nhiều khó khăn. Hàn  vương để tướng tài Trương Lương đi giúp Lưu  Bang nên Bang vào Quan Trung trước, do đó Hạng  Vũ không bằng lòng với vua Hàn.
  16.  Nước Sở là lực lượng đánh Tần mạnh nhất, giữa các tướng  cũng có sự cạnh tranh. Theo lời giao ước của Sở Hoài  vương, người nào trong số các vương dẫn quân vào được  Quan Trungtrước, thì sẽ được làm vua Quan Trung. Hoài  vương nghe theo lời một số bề tôi thân cận, sai Lưu Bang đi  thẳng đường phía tây vào Tần, không gặp các cánh quân  mạnh, còn Hạng Vũ thì đi đường phía bắc, phải đối phó với  quân chủ lực của Tần do Chương Hàm chỉ huy. Mặt khác,  Hạng Vũ lại chỉ được làm phó tướng cho Tống Nghĩa, bị  Nghĩa ghìm quân 46 ngày bất động nên quân Sở đi càng  chậm.  Kết quả Lưu Bang tiến vào Hàm Dương trước. Mọi người  ở thành Hàm Dương đều ủng hộ Lưu Bang, vì ông cũng đã  đối xử với họ công bằng và nhân từ hơn nhà Tần trước kia.  Hơn 1 tháng sau Hạng Vũ dẫn đại quân hùng hậu vào thành  Hàm Dương gặp Lưu Bang, Lưu Bang thấy rằng khó có thể  chống đối được nên đã nhượng bộ rút lui.
  17. 1. Sự phân phong của Hạng Vũ:  Hạng Vũ vào Hàm Dương, giết vua Tần đã hàng  là Tử Anh, đốt cung A Phòng còn xây dở. Dòng họ  nhà Tần và dân Tần bị giết rất nhiều khiến họ  thất vọng. Hạng Vũ phân phong chư hầu như sau:  Chương Hàm làm Ung Vương, cai trị từ Hàm  Dương sang phía tây, đóng đô ở Phế Khâu.  Trưởng sử Tư Mã Hân xưa làm quan coi ngục ở  Lịch Dương vốn có ơn với Hạng Lương; nên Tư  Mã Hân được lập làm Tắc vương, cai trị từ phía  đông Hàm Dương cho đến sông Hoàng Hà, đóng  đô ở Lịch Dương.
  18.  Đô úy Đổng Ế trước đã khuyên Chương Hàm đầu hàng nước  Sở, cho nên Đổng Ế được làm Địch vương, cai trị đất  Thượng Quận, đóng đô ở Cáo Nô  Đổi Ngụy vương là Ngụy Báo làm Tây Ngụy vương, cai trị  đất Hà Đông, đóng đô ở Bình Dương.  Thân Dương ở Hà Khâu là thủ hạ tin cậy của Trương Nhĩ,  đã lấy được quận Hà Nam, và đóng quân Sở trên Hoàng Hà,  cho nên được lập làm Hà Nam vương, đóng đô ở Lạc  Dương.  Hàn vương tên là Thành vẫn ở đất cũ, đóng đô ở Dương  Định.  Tướng nước Triệu là Tư Mã Ngang đã lấy được Hà Nội và  đã có nhiều lần lập công, cho nên được lập làm Ân vương,  cai trị đất Hà Nội, đóng đô ở Triều Ca.  Đổi Triệu Vương Yết làm Đại vương.
  19.  Thừa tướng nước Triệu là Trương Nhĩ theo Hạng Vũ vào  Quan Trung cho nên được lập làm Thường Sơn vương cai trị  đất Triệu đóng đô ở Tương Quốc.  Đương Dương quân Anh Bố làm tướng nước Sở, thường  lập công đầu trong quân đội, cho nên được lập làm Cửu  giang vương, đóng đô ở Lục  Ngô Nhuế làm lệnh ở Bà Dương, thường đốc suất Bách  Việt để giúp chư hầu, lại theo Hạng Vũ vào Quan Trung cho  nên được lập làm Hành Sơn vương, đóng đô ở đất Trâu.  Cung Ngao làm trụ quốc nước Sở được phong làm Lâm  Giang vương, đóng đô ở Giang Lăng.  Đổi Yên vương Hàn Quảng làm Liêu Đông vương.
ADSENSE
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2