BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
_______________________________________________
HOÀNG THỊ MAI HƯƠNG
QUAN HỆ CHÍNH TRỊ - AN NINH, KINH TẾ GIỮA
NHẬT BẢN MỸ TỪ NĂM 1951 ĐẾN NĂM 1960
LUẬN ÁN TIẾN SĨ LỊCH SỬ
NGHỆ AN - 2023
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
_______________________________________________
HOÀNG THỊ MAI HƯƠNG
QUAN HỆ CHÍNH TRỊ - AN NINH, KINH TẾ GIỮA
NHẬT BẢN MỸ TỪ NĂM 1951 ĐẾN NĂM 1960
Chuyên ngành: Lịch sử Thế giới
Mã số: 9229011
LUẬN ÁN TIẾN SĨ LỊCH SỬ
Người hướng dẫn khoa học:
1. PGS.TS. PHẠM NGỌC TÂN
2. PGS.TS. VĂN NGỌC THÀNH
NGHỆ AN - 2023
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luận án này là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các kết
quả nêu trong Luận án trung thực chưa được công bố trong bất kỳ công trình
nào khác. Nếu sai sót tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm.
Nghiên cứu sinh
Hoàng Thị Mai Hương
ii
LỜI CẢM ƠN
Tôi xin được t lòng biết ơn sâu sắc đến PGS.TS Phạm Ngọc Tân
PGS.TS Văn Ngọc Thành đã luôn ớng dẫn, đồng hành, giúp đỡ, động viên tôi
trong suốt quá trình thực hiện đề tài.
Tôi xin chân thành cảm ơn quý thầy Khoa Lịch sử, Trường phạm,
Trường Đại học Vinh đã nhiệt tình giúp đỡ, góp ý cho tôi trong quá trình thực hiện
Luận án.
Tôi xin cảm ơn bạn bè, đồng nghiệp gia đình đã luôn động viên, khích lệ
và tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện Luận án này.
Tác giả Luận án
Hoàng Thị Mai Hương
iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN .......................................................................................................i
LỜI CẢM ƠN ........................................................................................................... ii
MỤC LỤC ................................................................................................................ iii
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT .................................................................................... v
DANH MỤC BẢNG, BIỂU .................................... Error! Bookmark not defined.
MỞ ĐẦU .................................................................................................................... 1
Chương 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU ...................................... 6
1.1. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài ................................................................. 6
1.1.1. Các ng tnh nghiên cứu chính sách đối ngoi của Nhật Bn và Mỹ .......... 6
1.1.2. Các công trình nghiên cứu quan hệ chính trị - an ninh kinh tế
Nhật Bản - Mỹ .................................................................................................. 11
1.2. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam ................................................................. 17
1.2.1. Nhng công trình đ cp đến chính sách đi ngoại ca Nht
Bn và M ....................................................................................................... 17
1.2.2. Những ng trình đề cập đến quan hệ chính trị - an ninh, kinh tế
Nhật Bản - Mỹ .................................................................................................. 20
1.3. Nhận xét về tình hình nghiên cứu những vấn đề luận án cần tập
trung giải quyết ..................................................................................................... 22
1.3.1. Nhận xét chung về tình hình nghiên cứu ................................................ 22
1.3.2. Những vấn đề luận án cần tập trung giải quyết ...................................... 24
Chương 2. NHỮNG NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN QUAN HỆ CHÍNH
TRỊ - AN NINH, KINH TẾ GIỮA NHẬT BẢN MỸ TNĂM 1951
ĐẾN NĂM 1960 ....................................................................................................... 25
2.1. Tình hình quốc tế và khu vực châu Á - Thái Bình Dương ............................ 25
2.1.1. Sự hình thành Trật tự thế giới hai cực và cuộc Chiến tranh lạnh ........... 25
2.1.2. Sự phát triển của Liên Xô, hệ thống XHCN phong trào giải
phóng dân tộc trên thế giới ............................................................................... 28
2.1.3. Sự ra đời và phát triển của nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa ......... 31
2.1.4. Chiến tranh Triều Tiên và Chiến tranh Việt Nam .................................. 33
2.2. Quan hệ Nhật Bản - Mỹ trước năm 1951 ...................................................... 36
2.2.1. Quan hệ Nhật Bản - Mỹ trước năm 1945 ............................................... 36
2.2.2. Quan hệ Nhật Bản - Mỹ từ năm 1945 đến năm 1951 ............................. 38
2.3. Tình nh Nht Bản và cnh sách đi ngoại của Nhật Bản đối với M
(1951 - 1960) .......................................................................................................... 43
2.3.1. Tình hình chính trị, kinh tế, xã hội của Nhật Bản (1951 - 1960) ........... 43
2.3.2. Chính sách đối ngoại của Nhật Bản đối với Mỹ (1951 - 1960) ............. 46
2.4. Tình hình M và chính sách đi ngoại ca M đi vi Nht Bn
(1951 - 1960) ....................................................................................................... 50