1. chu kì s ng c a s n ph m là gì
CHU KÌ S NG C A S N PH M VÀ CÁC CHI N L C. ƯỢ
Theo th i gian m i cái đ u thay đ i, quan tr ng ta bi t khi nào c n thay đ i. S n ph m th ế
tr ng đ u có chu kì s ng đòi h i s thay đ i Chi n l c marketing theo th i gian.ườ ế ượ
M i nhu c u m i đ u tuân theo chu kì s ng c a nhu c ukh năng thanh toán và tr i qua các
giai đo n xu t hi n, ph t tri n nhanh d n, phát tri n ch m d n, sung n suy thoái. M i công
ngh m i xu t hi n đ tho mãn nhu c u đóchu kì s ng c a nhu c u- công ngh . Nh ng s n
ph m c th c a m t công ngh nh t đ nh cũng th hi n m t chu s ng, nh c nhãn hi u ư
trong m t d ng s n ph m. L ch s tiêu th s n ph m tuân theo đ ng cong ch S g m b n giai ườ
đo n : Giai đo n tung ra th tr ng đ c đánh d u b ng s tăng tr ng ch m và l i nhu n th p khi ườ ượ ưở
s n ph m đ c đ a vào phân ph i. Trong giai đo n này công ty ph i quy t đ nh l a ch n Chi n ượ ư ế ế
l c “ H t váng nhanh” “ H t váng ch m” , xâm nh p nhanh hay xâm nhâm ch m. N u thành côngượ ế
thì s n ph m chuy n sang giai đo n phát tri n đ c đánh d u b ng m c tiêu th tăng nhanh và l i ượ
nhu n tăng. Công ty ý đ c i ti n s n ph m đó, xâm nh p các khúc th tr ng m i, kênh ế ườ
phân ph i m i gi m giá đôi chút. Ti p đó giai đo n sung n, trong đó m c tiêu th tăng ế
ch m l i và l i nhu n n đ nh . ng ty tìm ki m Chi n l c d i m i đ l y l i nh p đ tăng m c ưọ ế ế ượ
tiêu th , bao g m vi c c i bi n th tr ng, s n ph m và marketing mix. Cu i cùng s n ph m b c ế ườ ướ
vào giai đo n suy thoái , khi ch ng th làm đ c nhi u đ t m th i ngăn ch n s gi m ượ
m c tiêu th l i nhu n. Nhi m v c a công ty phát hi n nh ng s n ph m th c s y u kém, ế
xây d ng Chi n l c ti p t c duy trì, t p trung hay v t ki t đ i v i t ng s n ph m và cu i cùng lo i ế ượ ế
b nh ng s n ph m y u kém nh th nào đó đ gi m đ n m c t i thi u nh ng khó khăn cho l i ế ư ế ế
nhu n, công nhân viên và kháchng công ty.
Tuy nhiên không ph i b t s n ph m nào cung chu s ng s n ph m hình ch S. nh ng
s n ph mPLC d ng phát tri n - Gi m đ t ng t- sung mãn, s n ph m chu kỳ- chu kỳ l p l i
có s n ph m thì có d ng sóng. Lý thuy t PLC b phê phán là vì :ng ty không th d đoán đ c ế ượ
th i gian c a t ng giai đo n. Đ ng th i PLC cũng là k t qu ch a Chi n l c marketing ch không ế ế ượ
ph i là quá trình l ch s nh t đ nh c a m c tiêu th , đ c l p v i Chi n l c marketing đã ch n. ế ượ
thuy t chu kỳ s ng c a s n ph m đ c m r ng thêm b ng thuy t v s phát tri n c a thế ượ ế
tr ng thuy t này kh ng đ nh r ng: Nh ng th tr ng m i xu t hi n m t s n ph m đ c t o raườ ế ườ ượ
nh m tho mãn nhu c u ch a đ c đáp ng. Ng i đ i m i th ng thi t k m t s n ph m cho th ư ượ ườ ườ ế ế
tr ng đ i chúng. Các đ i th c nh tranh m nh p th tr ng t ng t làm cho th tr ng phátườ ườ ươ ườ
tri n. Nh p đ phát tri n cu i cùng s ch m l i th tr ng b c vào giai đo n sung mãn. Th ườ ướ
tr ng b phân chia càng nh cho t i khi m t công ty nào đó tung ra m t thu c tính m i có tác d ngườ
to l n h n h p nh t th tr ngl i thành m t s ít khúc th tr ng h n, nh ng l n h n. Giai đo n này ơ ườ ườ ơ ư ơ
không kéo dài đ c lâu, b i các đ i th c nh tranh s sao chép các thu c tính m i tác d ngượ
to l n kéo dài đ c lâu h n. C nh v y di n ra s luân phiên nhau gi a c quá trình h p nh t th ượ ơ ư
tr ng do đ i m i và quá trình phân chia th tr ng do c nh tranh và nh ng công ngh m i t t h n.ườ ườ ơ
c công ty ph i c g ng d đoán đ c nh ng thu c tính mà th tr ng mong mu n, l i nhu n s ượ ườ
d n vào nh ng ng i nào s m tung ra nhũng l i ích m i giá tr . Vi c tìm ki m nh ng thu c ườ ế
tính m i có th d a trên c s thăm dò khách hàng, tr c giác, l p lu n bi n chúng hay l p lu n v ơ
th b c c a nhu c u. Marketing thành công đòi h i ph i hình dung đ c m t cách sáng t o ti m ượ
năng phát tri n c a th tr ng ườ
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1
Chu kỳ s ng s n ph m và Phát tri n s n ph m m i
S n ph m nào cũng có chu ks ng riêng c a nó và chu ks ng này có nh h ng t t y u đ n s s ng ưở ế ế
n c a c m t doanh nghi p.Chu kỳ s ng c a m t s n ph mth đ c chia ượ m b n (4) giai đo n
v i các đ c đi m sau:
1. Giai đo n tung s n ph m ra th tr ng: ườ
ít khách hàng s n l ng bán th p. ượ
lãi th p ho c có th l .
ít ho c không có đ i th c nh tranh.
2. Giai đo n phát tri n:
s n l ng bán tăng nhanh. ượ
c nh tranh trên th tr ng tăng. ườ
Lãi cao (có th đ t đ n đi m t i đa). ế
3. Giai đo n chín mu i:
c nh tranh r t m nh.
xu t hi n nhi u s n ph m t ng t . ươ
s n l ng bán n đ nho ượ Lãi th p.
4. Giai đo n suy thoái:
Doanh s bán gi m.
T n t i m t s khách hàng trung thành
Lãi m c th p nh t.
Đ th lãi cho h u h t s n ph m m i s đi xu ng trong su t giai đo n tung s n ph m ra th tr ng. ế ườ
Đ n th i kỳ cu i c a giai đo n phát tri n, đ th lãi cũng đi xu ng ngay khi đó l ng bán v nế ượ
đang tăng. Đi u này do m t doanh nghi p th ng ph i tăng chi phí cho qu ng cáobán hàng ho c ườ
gi m giá bán (hay dùng c hai bi n pháp) đ ti p t c đ y l ng bán lên trong su t giai đo n chín mu i ế ượ
trong đi u ki n c nh tranh ngày càng gay g t trên th tr ng. Gi i thi u m t s n ph m m i vào th i ườ
đi m thích h p sé góp ph n duy trì m c lãi mà doanh nghi p mong mu n.
Nhu c u tiêu dùng ln v n đ ng bi n đ i. Nh ng s v n đ ng bi n đ i đó không ph i ế ư ế
h ng, mà theo khuynh h ng nh t đ nh. Xu h ng v n đ ng c a s n ph m tiêu dùng và s n xu t phướ ướ ướ
thu c vào xu h ng phát tri n khoa h c và công ngh . Khuynh h ng bi n đ i c a hàng tiêu dùng sinh ướ ướ ế
ho t ph thu c vào vi c nâng cao m c s ng, s thay đ i l i s ng, phong t c t p quán, s xâm nh p đan
xen c a các n n văn hoá trên c s gi n b n s c văn hoá dân t c. ơ
Trong b i c nh nhu c u tiêung s n ph m có s thay đ i, doanh nghi p ph i tìm cách th c ng x đ
tho mãn t t nh t các đòi h i c a khách hàng. Vi c chú tr ng phát tri n s n ph m m t trong nh ng
cách th c làm doanh nghi p thích ng v i th tr ng. ườ
Đ c đi m c a quá trình phát tri n s n ph m m i
Đ đ m b o phát tri n m t s n ph m m i thành ng, doanh nghi p c n chú tr ng vào nh ng đ c
đi m c b n sau đây: ơ
S ràng bu c c a ti n b khoa h c k thu t ti n b v m t kinh t : Vi c b o đ m toàn ế ế ế
di n c s ti n b v k thu t s ti n b v kinh t yêu c u b t bu c trong vi c phát ế ế ế
tri n s n ph m m i. Ng i ta th ng g p tr ng h p s n ph m m i th đ t đ c s ti n ườ ườ ườ ượ ế
b đáng k v m t k thu t, song ch a ch c đã đã đ t đ c s ti n b v m t kinh t . Ch ng ư ượ ế ế
h n s n ph m m i công d ng, tính năng hoàn thi n h n h n s n ph m hi n có, nh ng th i ơ ư
h n nghn c u, thi t k , th nghi m kéo dài, chi phí s n xu t l n làm giá bán cao, ho c n y ế ế
2
sinh s ph c t p trong x d ng. Vi c đ a s n ph m m i lo i này ra th tr ng g p nhi u khó ư ườ
khăn, th m chí s th t b i do khách hàng t ch i mua.
S r i ro tính m o hi m trong vi c phát tri n m i Quy t đ nh phát tri n s n ph m m i ít ế
nhi u mangnh ch t m o hi m. S c n thi t ph i phát tri n s n ph m m i là đi u d tìm th y ế
s nh t trí trong nh ng ng i trách nhi m c a doanh nghi p. Song h l i không th kh ng ườ
đ nh đ c m t cách ch c ch n s thành công c a vi c tung s n ph m m i ra th tr ng, ho c ượ ườ
m c đ thành công th thu đ c t phát tri n s n ph m m i s bao nhiêu. đã s ượ
nghiên c u th tr ng, khách hàng đ i th c nh tranh, nh ng nh ng r i ro th g p ph i ườ ư
trong kinh doanh s n ph m m i và m c đ tác đ ng c a nh ng ru ro này là nh ng y u t không ế
th tiên li u h t, th m chí kng th tiên li u tr c đ c. ế ướ ượ
Nh ng ràng bu c v tài chính cho s phát tri n s n ph m m i: Phát tri n s n ph m m i bao
gi cũng đòi h i nh ng đi u ki n v kinh t - tài chính không ph i doanh nghi p nào cũng có ế
kh năng b o đ m đ c. V i các doanh nghi p quy t tâm th c hi n phát tri n s n ph m m i, ượ ế
c n ph i giành m t ngân sách tho đáng cho vi c th c hi n các công vi c khác nhau c a quá
trình phát tri n s n ph m m i. Ngân sách này ph i đ l n đ n m b t đ c nh ng thành t u ượ
m i c a khoa h c ng ngh liên quan đ n doanh nghi p, đ ph n ng mau l v i s thay ế
đ i c a th tr ng. ườ
Quá trình phát tri n s n ph m m i
Nh ng nhân t và b c đim i doanh nghi p đ u c n ph i th c hi n d i m t hình th c nh t đ nh ướ ướ
đ có th c nh tr nh đ c trên th tr ng đ c tóm t t trong s đ d i đây: ượ ườ ượ ơ ướ
· Hình thành ý t ng:ưở
Đ đ a ra quy t đ nh s n ph m m i, c n quan tâm đ n các ngu n thông tin sau: ư ế ế
T phía khách hàng qua thăm dò ý ki n, khách hàng, nh ng đ ngh m i, th m chí nh ng khi u ế ế
n i c a khách hàng v s n ph m c a mình.
T nh ng k t qu nghiên c u, sáng ch , phát minh c a các nhà khoa h c, các c quan nghiên ế ế ơ
c u.
T nh ng thành ng, th t b i c a đ i th c nh tranh, k c nh ng thông tin v Chi n l c ế ượ
s n ph m c a đ i th c nh tranh.
· L a ch n ý t ng v s n ph m m i: Nh ng ý t ng v s n ph m m i đ c xem t v kh năng ưở ưở ượ
đ c đ u t nghiên c u ti p. M i ý t ng v s n ph m m i c n ph i trình bày đ c nh ng n i dungượ ư ế ưở ượ
ch y u sau: ế
Mô t v s n ph m: hình th c và n i dung (k t c u, tính năng k thu t, công ngh ch t o, bao ế ế
bì, nhãn hi u);
Miêu t th tr ng m c tiêu (khách hàng ch y u, dung l ng th tr ng, ph ng th c bán ườ ế ượ ườ ươ
hàng, các bi n pháp h tr bán hàng;
Ph n ng c a khách hàng đ i th c nh tranh khi doanh nghi p tung s n ph m m i ra th
tr ng ườ
So n th o th m đ nh d án phát tri n s n ph m m i:
3
ý t ng s n ph m m i ưở d án s n ph m m i
nh ng quan đi m khái quát v
s n ph m
s th hi n c th nh ng quan ni m
khái quát đó v i nh ng tng s v
đ c tính hay công d ng s n ph m,
ng ngh ch t o s n ph m, đ i ế
t ng s d ng s n ph mượ
· M t ý t ng s n ph m m i đ c ch p nh n đ n giai đo n này c n ph i đ c th hi n b ng m t d ưở ượ ế ượ
án s n ph m m i chi ti t. Ban giám đ c s : ế
Xác đ nh nh ng đ c đi m c a s n ph m;
D tính nhu c u th tr ng, m c đ c nh tranh và kh năng sinh l i c a s n ph m; ườ
Thi t l p m t ch ng trình c th đ phát tri n s n ph m m i; ế ươ
Phân b công vi c cho các phòng ban đ ti p t c nghiên c u tính kh thi c a s n ph m; ế
· Thi t k k thu t:ế ế
ý t ng v m t s n ph m m i s đ c chuy n hóa thành m t s n ph m th t.ưở ượ
*Cũng trong giai đo n này, ng i ta ph i nghiên c u và xác đ nh bao gói các đ c tr ng phi v t ch t ườ ư
c a s n ph m. Trong đi u ki n kinh t th tr ng hi n đ i, baoi s n ph m ph i đ ng th i th c hi n ế ườ
3 ch c năng: b o qu n, thông tin, th m m . Vi c thi t k bao gói s n ph m ph i phù h p v i ti n trình ế ế ế
tung s n ph m ra th tr ng. Ng i ta quan ni m m t cách r t đúng r ng ườ ườ bao i s n ph m ng i ườ
bán hàng im l ng”. Trong thi t k cũng ph i h t s c l u ý t i nh ng y u t phi v t chât c a s n ph m,ế ế ế ư ế
nh tên g i, nhãn hi u th ng m i, các d ch v bán hàng và sau bán hàng. Chính nh ng y u t này gópư ươ ế
ph n làm cho khách hàng n tâm và tin t ng h n khi l a ch n s n ph m c a doanh nghi p. ưở ơ
· Th nghi m trong đi u ki n th tr ng: Trong giai đo n này, th nghi m đ i v i th tr ng, th ườ ườ
nghi m s d ng s n ph m và các th nghi m th ng m i khác s đ c ti n hành trong nh ng vùng đ a ươ ượ ế
gi i h n nh m tìm hi u ph n ng c a khách hàng ng nh b n hàng v vi c x , s dngj cũng ư
nh mua s n ph m. K t qu c a quá trình th nghi m s n ph m trong đi u ki n th tr ng đ c sư ế ườ ượ
d ng đ hoàn thi n nh ng d báo v doanh s bán l i nhu n. Ngoài ra, m t cu c th nghi m th
tr ng t t ch c ch n s ngu n thông tin đáng tin c y nh t v kh năng thành công c a s n ph mườ
cũng nh nh ng ch ng trình marketing sau này. ư ươ
· Quy t đ nh s n xu t hàng lo t tung s n ph m m i ra th tr ng:Đ n giai đo n này, doanh nghi pế ườ ế
đã có m t ý t ng đúng đ n v m t s n ph m m i. Các cu c nghiên c u đã ch ng minh s n ph m này ưở
có th s ng đ c. Thêm n a, doanh nghi p mu n đánh b i các đ i th c nh tranh trên th tr ng. V n ượ ườ
đ quan tr ng đây là làm th nào đ tung s n ph m ra th tr ng nhanh và có hi u qu . Đ tung m t ế ườ
s n ph m m i ra th tr ng, m t doanh nghi p c n xemt các v n đ sau: ườ
Khi nào là th i đi m thích h p đ tung m t s n ph m m i ra th tr ng? ườ
Doanh nghi p nên l a ch n đ a đi m nh th nào đ tung s n ph m ra th tr ng: m t vùng ư ế ườ
lãnh th , m t đo n th tr ng, th tr ng m t n c hay th tr ng qu c t ? ườ ườ ướ ườ ế
Ai s khách hàng trung tâm c a s n ph m m i đó và h quan tâm đ n nh ng y u t c a ế ế
s n ph m m i?
Doanh nghi p s t ch c ph ng th c bán hàng và các ho t đ ng h tr bán hàng nh th nào ươ ư ế
m t đo n th tr ng nh t đ nh? ườ
Khi s n ph m m i đ c gi i thi u trên th tr ng, k thu t bán hàng và đ i ngũ bán hàng đóng vai trò ượ ườ
quan tr ng trong quá trình thu hút khách hàng. Nh ng k năng bán hàng c ng nh c s đ l i n t ng ượ
x u đ i v i khách hàng cũng nh tăng thêm nh ng r i ro cho doanh nghi p. ư
ng v i l a ch n ph ng th c bán hàng linh ho t, t o thu n l i cho khách hàng, các bi n pháp h tr ươ
bán hàng s p ph n đáng k vào vi c b o đ m s thành công c a s n ph m m í. Nh ng ho t đ ng ơ
h tr c n thi t ph i làm là: qu ng cáo, t ch c các c a hàng gi i thi u s n ph m m i, t ch c h i ế
ngh khách hàng, tham gia h i ch tri n lãm... nh ng ho t đ ng này tuy ph i chi phí khá l n nh ng ư
4
không th không làm khi có s n ph m m i.
2. C u trúc n i dung 1 k ho ch nghiên c u mar c a 1 Doanh nghi p ế
Có r t nhi u b n quan tâm đ n cách thành l p cũng nh c u trúc c a m t b n k ho ch Marketing ế ư ế
nên mình đ a ra dàn ý c a b n k ho ch hy v ng nó s giúp ích đ c cho các b n!ư ế ượ
K h ach ế marketing
Là m t b ph n trong k ho ch ế kinh doanh chung nh m đ a doanh nghi p đ n m c tiêu. Làm k h ach ư ế ế
marketing mang l i các ích l i, nh : cho phép phân tích tình hình c nh tranh; cho phép đánh giá th c t các ư ế
ti m năng marketing và khám phá các c h i m i; đ a ra các Chi n l c marketing khác nhau; có th k t ơ ư ế ượ ế
h p các công c marketing c a doanh nghi p; đ a ra m t c s thi t l p ngân sách; đ t m c tiêu và trách ư ơ ế
nhi m th c hi n chúng; c i thi n đánh giá k t qu ho t đ ng cá nhân và t ch c; t p trung cho vi c duy trì ế
kh năng sinh l i.
C u trúc c a m t b n k h ach marketing bao g m: ế
-Ph n gi i thi u chung
-Thu th p thông tin môi tr ng ườ
-Tìm hi u v đ i th c nh tranh
-Phân tích th m nh, đi m y u, c h i, đe d a và thi t l p các m c tiêuế ế ơ ế
-Xác đ nh thông tin v khách hàng
-Xác đ nh th tr ng m c tiêu ườ
-Ho ch đ nh s n ph m
-Giá c và Chi n l c giá c ế ượ
-Xác đ nh kênh phân ph i
-Khuy ch tr ng và qu ng cáoế ươ
-Marketing tr ng quan h và d ch v
-Qu n tr bán hàng
-Tóm l cượ
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Xây dng mt kế hoch Marketing cho doanh Nghip
K ho ch marketing c a đ n v kinh doanh đ c xem nh b n k ho ch marketing c a đ n vế ơ ượ ư ế ơ
tác Chi n. Nó đ c c th hoá t b ng k ho ch c a c p chuyên nghành, ho c c p vùng, v i m tế ượ ế
hay nhi u s n ph m c th , m t th tr ng c th nh ng đ i th c nh tranh c th . Bao g m ườ
các b c sau:ướ
1. Xác đ nh m c tiêu marketing.M c tiêu marketing th bao g m m t ho c nhi u h n các ơ
m c tiêu c th nh : ư
* Th ng hi u (đ nh v th ng hi u, đ nh n bi t, c m nh n v giá tr , m i quan h gi a th ngươ ươ ế ươ
hi u-khách hàng…)
* Doanh s bán hàng.
5